Skip to main content

Full text of "Austfirðinga sogur"

See other formats







%M 















Jé 



w ■ 





A Gift to dhie 
Institute Library 





AUSTFIRÐINGA SOGUR 



UDGIVNE FOK 



8AIFDHD TiL IDG1YKL8I AF GAIIEL NOHDISK LITTEDATUR 



VED 



JAKOB JAKOBSEN 




K0BENHAVN 

s. L. M0LLERS BOGTR^ KKERl 

1902 1903 



Indholdsfortegnelse. 



Indledning I— LXXXIV. 

Porsteins saga hvíta 1 — 19. 

Vápnfirðinga saga 21 — 72. 

forsteins saga stangarhoggs 73—92. 

Hraíhkels saga Freysgoða 93—137. 

Droplaugarsona saga 139 — 180. 

Brandkroasa þáttr 181—191. 

Gunnars saga Þiði'andabana 193 — 211. 

Porsteins saga Síðu-ílallssonar 213—232 

Draumr Porsteins Síðu-Hallssonar 233—236. 

Versfortolkning 237 — 241. 

Navneregister 242 — 263. 

Trykfejl og rettelser 264. 



Indledning. 

JJe tiJ 0stfjordcnc pá Island hiyttede gamle slœgt- 
sagaer ere kun af ringe omfang, aJJe smásagaer, og 
hcJJer ikke synderlig tahige, mcn udmœrke sig gennem- 
gáende ved interessante karaktérskiJdringer, kJassisk 
fortœlJcmáde og trorærdigt præg, og indtage derfor en 
hoj rang indenfor sagalitcraturen. Dette gœJder om den 
liJJe Þorsteins saga (þátlr) hvíta, Vápnfirðinga (Brodd- 
helga) saga, Hrafnkels saga Freysgoöa og Droplaugar- 
sona saga samt den JiJJe saga eJJer þáttr om Gunnarr 
Piðrandabani. Et mcre efterldassisk prœg have den 
JiJJe Þorsteins saga (þáttr) stangarhoggs og navnJig 
forsteins saga Síðu-Hallssonar for ikke at taJe om 
myten Brandkrossa þáttr. 

( tstfjordssagaerne ere i denne udgave ordnedc krono- 
logisk efter de i dem optrœdende personcrs Jevetid og de 
ItandJcde bcgivenJicdcrs rækkef^Jge, sálcdcs at dc 
sagaer, hvori en og samme sJœgt spiJJer en hovedroJJe 
ned igcnncm tiden fra fader tiJ sen og sennesen o. s. v., 
stilles sammcn. 

Fbtsí i rækkcn cr stilJet Porsteins s. hvíta, hand- 
lende om landnámsmanden Torsten hvide, dcr dog ikkt 
>/ nogen egenlig forgrundsfigur i sagacn. Demœst 
feJgcr Vápnfirðinga saga, som danncr cn umiddcJbar 
fortsœttelse af den foregáende saga, og hvis hovcdperson 
> r Torsten hvides 80nnes0n Broddhelge. Efter Vápnf. 
fotger Þorsteins s. stangarhoggs, í htnlken Broddhelges 

Bjarm er d< n ene af hovedpi rsonerne. 



II [NDLEDNING. 



Efter dt88€ (re sagaer om Tarsten htriéU og hans 
sJœgt felger Hrafnkels s. Freysgoða, Jiris handling 
falder Jidt fer Vápnfirðingasagas, men dog er yngn > 
kœrnen i de i Torsten hvides saga fortálte begivenheder, 

Denne sidste spœnder ovcr et Jœngerc tidsrum, omfatti 
sœrlig det 10. árhundredes ferste hahdcl (den nár en 
smuJc Jœngere ned i tiden), HrafnJceJshfn/ds handling 
foregár c. 950. Dc i Vápnfs. fortalte begivenheder 
foregá c. 980—990. 

Nœr tiJ HrafnJcelssaga slutter sig Droplaugarsona 
saga, i hvilhen HrafnJceJs S0nnes0n HeJge Asbjornsson 
er en af Jiovedpersoncrne. l)e i Dropl. s. fortaJte be- 
givenheder ere altsá yngre end HrafnJceJssagas. Dropl. s. 
omspœnder i evrigt Jcun et meget Jcort tidsrum. slut- 
ningen af det 10. árhundrede, og nár Jidt ind i det 
11. árh. 

Efter DropJaugarsona saga meddeJes den HJJe œven- 
tyrJige fortœJJing Brandkrossa þáttr, hvis begyndehe 
sJutter sig tiJ HrafnJceJs saga, men som eJJers i det 
vœsenJigc er hiyttet tiJ DropJ. s., idet fortœJJingen efter 
at have mcddeJt en episode af TleJgc Asbjornssons liv 
gár over HJ at berette en myte om DropJogssonnernes 
afstamning. 

Tiden for de i Gunnars saga Þiórandabana om- 
handJede UJdrageJser er begyndeJsen af det 11. árkun- 
drede. piðrandi er en sen af Geitir i Krossar/Jc, 
BroddheJges modstander; Jiorcdpersonen, Ghtnnarr, er 
en til IsJand indvandret Nordmand. 

Yngst, hvad handJingens tid angar, er Þorsteins 
s. Sídu-Hallssonar. Dens hovcdhandJing faJder ferst 
efter det i sagaens begyndeJse omtaJte Clontarfslag i 
1014. Til porsteins s. &H. slutter sig den JiJJe Draumr 
Þorsteins Síðu-Hallssonar, omlunuUcnde Torsten Side- 
HaJJssons d^d (omhing 1050). 



PORSTEINS SAGA HVÍTA. III 

Jeg gár lierefter over til at omtále de enkeltc sagaer 
liver for sig noget nœrmere, begyndende med en rede- 
gorelse for de hándskrifter , hvori de findes bevarede, og 
for disse hándskrifters indbyrdes forhold; derefter felger 
lidt teksikritik og nogle ord om seive sagaerne, om saga- 
personerne og sagahandtingen. 

Det hándskrift, hvorefter en saga er aftrykt, kaldes i 
hvcrt enkelt tilfœtde A. De ovrige hándskrifter, hvorefter 
carianter meddeles i noterœkkerne under teksten, benœvnes 
da B. C, D o. s. v., alt efter deres nœrmere eller fjœr- 
nere forhold tit hovedhándskriftet. Kun hvor hoved- 
hándskriftet indeholder urigtige læsemáder, ere varianter 
fra et elter flere af de 0vrige hándskrifter optagne i 
selve teksten.*) 

1. Þorsteins saga hvíta. 

Denne lille saga, tidligere udgiven sammen med 
I 'ápnftrðinga s. i Nordiske Oldskrifter V (ved det nordiske 
literatursamfund), 1848, findes kun i papirshándskrifter, 
alle stammcndc fra en og samme membran. De vigtigste 
og ved den foreliggcndc udgave af sagaen benyttcde 
hándskrifter ere folgende: 

1) AM. 496, 4to [A], indeholdende 10 sagaer og 
þættir, hcoraf porstcins s. hvíta er dcn fcmte i rækken. 
Hándskriftet stammer fra nordlandct og er shrevet c. 
1640. Foran i bogcn findes resterne a/ ct forsat.^hlad 
med to paskrifter: en, dateret 1652,if0Íge hvilken bogen 
har tilh^rt biskoj) porláhr Skúlason, og en inid<i<, 
dateret 1665, ifolgc hvilken den da har tilhert por- 
nrn porleifsson. 



*) Ang. den nœrmere beskrivelse afalle <!<■ i indledningen 
til den udgave omtalte hándakrifter / til den 

Kr. Kálund udgivne katalog over den arnamagncBanske l<<n<d- 
BkrifUamling. 



IV [NDLEDNING. 



2) AM. 158. fol. [B], indeholdende 1] sagaer og 
þættir med porst. s. hv. som nr. 7. Hdndskriftet, hvií 
alder sœites /// e, 1650j er tospaltei og skrevet med 
gntdret Jcursiv. Der fundes en ceidre foliering, begyndendi 
med tallet ■/■/, Jivorved hdskr. viser sig som brudstykh 
af et sterre hele. Som en art fœllcstitel for de inde- 
holdlr sagaer findes everst pá blad V: »Austfyrdinga 
S0gur«. 

3) AM. 562 a, 4to [C], fra det 17. árhundrede, 
indeholdende porsteins s. stangarhgggs i to forskeUige 
afsJcrifter og som nr. 3: porsteins s. hvíta. I dette 
hdskr., som er sJcrevet med to forsJcellige hœnder, findes 
hist og Jier tilfejet rettelser og varianter af Arm 
Magnusson. 

4) AM. 426, fol. [D], fra det 17. árhundredes sidste 
del, delvis sJcrevet af pórður Jónsson pá SJcarð (1670) 
og Strandsel (1672) og af Jón pórðarson (1081). 
Dette store JiándsJcrift indeJwJder 27 sagaer og þættir 
(bl. 183—187 r : Saga af Þorsteini hvíta). l)er findes 
adsJcillige Jcolorerede initialer oy tre store Jcohrerede af- 
bildninger af Egill SJcallagrímsson, Grettir og duð- 
mundr ríJci. 

5) AM. 156, fol. [Ej, sJcrevet af prœsten Jón Erh 
son i det 17. árJi. HándsJcriftet indeJwIder fem sagaer 
og begynder med Torsten Jivides saga; til denne fíndes 
nogle marginalnotitser af Arne Magnusson. Dcr er spor 
til en oprindétig foliering^ hvorfor JiándsJcriftet antages 
at vœre brudstyJcJce af en sterre codex. 

Disse hándsJcrifter falde i to grupper: 1) A, B, C 
(A-gruppen) og 2) D, E (D-gruppen). Indenfor disse 
to grupper stemme de enJcelte hándsJcrifter mje med Jwer- 
findre og afvige lcun i ubetydeligheder. I de mere 
vœsenlige afvigelser, for scl vidt der Jcan tales ow 
sádanne — de ere i evrigt kun fátallige — . stá de tn 
farstnasvnte JidsJcrr. overfor de to sidstncevnte. 



fORSTEINS SAGA HVÍTA. 



Torsten hvides saga findes ogsá i AM. 144, fol., 
her Jíaldet F. Dette hdndskrift, som er noget yngre end 
E og stemmer meget wje overens med dette, má vistnok 
ansés for at være afskrevet efter E. Hvor F p)d noglc 
fá steder har en lœsemdde for sig selv eller afvigcnde 
fra E, synes der at foreligge rettelser, sáledes et par 
navncrettelser (Steinbjorn kortr, Eyvindr, Reyðarfjorðr), 
hvor F har Landnámas læsemáde i modsætning til de 
andre hándskrifter af sagaen. Disse F's lœsemddcr ere 
meddelte i noterne under teksten. Et ord, som F har 
rigtigt i modsœtning til alle de andre hdskrr., skal med- 
deles i det felgende. Fd grund heraf, og da F desuden 
er blevet lagt til grund ved den tidligere udgave af 
sagaen, har jeg til trods for, at hdndskriftet synes at 
vœre en yngre afskrift og ikke sideordnet med de andre 
her benyttede, anfert det i hándshriftfortegnelsen s. 2 
som det sidste i rækken i tilslutning til E. 

B, D, E (og F) have kapitelinddeling, derimod ikke 
A og G. B og D f^lges tildels ad i kapitelinddeling (i 
kapp. 2 — 5, ikke i f^rste og sidste o: sjette kap). F 
felger her ganske E. 

Af afvigelser, som begrunde en inddcling af hdnd- 
skriftcrne af Torstcn hvidcs saga i de to ovennævnte 
grupper, kan fremhærcs folgcnde: 





A, B, C 


D, E 


S. 3 4 . 


Yrjura 


Yrjar 


- r >13- 


Grani 


Hrani 


- R 


hofmenni raikit 


hávaöamaör mikill 


- -v,- 


flettir 


fle^ytir 


- 8 


prófa 


vita 


- 11, 


hitta 


sækja 


- 12, ,- 


yfir ok 


yfir íl.jót ok 


- 12 20 - 


dagins 


morgio 


" l°i i *i t « 


manna gQfgastr 


maör glpggvastr 




dauðir 


fallnir 


- 16,. 


líkíi dauðr 


fallinn líka 



VI 


ÍNDLEDNING. 






A, B, 


D, E 


S. 15 8 . 


Herfiliga 


Fiándliga 


- 16.. 


ai' |)ér hlotiz 


tilf. ok þinam ráttam 


- 15,«. 


íimmta mann 


annan mann 


- 15 19 . 


|at 


þar 


- 18 22 


vænligra 


heillavænligra 



TiJ D-gruppen hsrcr ogsá porst. s. hvita i AM. 
928, 4to (18. drhundredé), hvilket hándskrift imidlertid 
ikke cr bcnyttct ved denne udgave, da det er sá ungt og 
sandsynligvis blot cn sekundær afskrift. Det stár E 
ganske nœr; jfr. nedf. undcr Torsten stanghngs saga. 
Bemœrkes kan i 928: flautir for fleytir i D, E (til- 
navnet flettir i A-gruppen). 

Nogle hándskriffer, indeholdcnde Torst. hvides saga, 
findes ogsá i dct storc kgl. bibliotcks samlinger, men da 
de ere ganske nnge og uden selvstændig værdi, cr der 
ikke taget hensyn til dem her.*) 

St0rre afrigelser i sœfningslonsfrnktion optræde 
megct sparsomt. Et par gange syncs B at konstrucrc 
pá egen hánd, sálcdcs f. cks. s. 12 9-10 og 12 13-14. S. 
14 2-4 (Síðan — seldyrunum) have hándskrifternc indeit- 
for A-gruppen afvigcnde — tihlels meningsl0sc — lœsc- 
máder, hvilket ladcr formode, at detfe stcd ikke har 
været rigtig tydeligt i det til grund for A-gruj)pen lig- 
gende handskrift. I teksten er indsat D's og E's lœ& - 
máde pá dette sted. 

Af un0jagtighcder og urigtigheder i A er bemærket 
fúlgendc, som ogsá forckomme i B og C og ma stamme 
fra afskriverfcjl i disse hándskrifters fœJJcs kiJdc: s. 3±: 
Yrjum for Yrjar, 3 10: kaustr (k0str C) for kortr, Ja»(J- 
námsmanden ISteinbjorn l\cfss0ns tilnavn (kaurtr D, 
kauztr E — i F J)erigtigct kaurtur), 5u-i5." hofmenni 



*) Andensteds forekommendc hdskrr. af dennc saga har der 
dels ikke vœret lejlighcd. dcls ikke anledning til ai undcrsege 
nœrmere. Det sammc gælder mcd hcnsyn til hdskrr. af dc cftcr- 
felgende sagtn r. 



PORSTEINS SAGA HVÍTA. VII 

mikit for hávaðamaðr mikill, 10\%-%q: Smjprdalsheiði 
for Smjprvatnsheiði, 12 n: ordet fljót ovcrsprunget efter 
yfir, 13 10-11 : (manna) gpfgastr for (manna) glpggvastr 
(maðr glpggvastr: D, E), 17 is: mun (A, B, udeladt i 
C) for maðr. Af afskriverfejl, som crc sœrcgne for A, 
bemcerkes kun en enkélt: s. 16 19: (Porsteinn) fagri for 
(Þorsteinn) hvíti. I sammenJiæng hermed kan anfores 
en dittografl i A: vera má vera má s. 9 20. 

Flere forvanslccde, i denne udgaves teJcst rettede, lœse- 
máder má feres tilbage til beggc Jiándskriftgruppcrs fœlles 
JciJde: sáledes: s. 3 10: Eymundr i álle hándskrifterne und- 
tagen F urigtigt for Eyvindr (Vápnafjordens landnáms- 
mand Eyvindr vápni) — F Jiar vcd rettelse Eyvindr i 
overcnsstemmclsc mcd Landnáma; fremdeles: s. 4 22: 
(Atlavík) fyrir vestan vatn [sáH. alle JidsJcrr.) i stcdet 
for fyrir austan vatn. 10 3: Reykjarfjprðr i k-gruppcn 
og i E for Reyðarfjprðr (súl D og F ved rettclsc); 
IO23: forfinnr i A, B, D, E urigtigt for Þórir (sál. 
C ved rcttchc); llis; hálætum A, B, hásætuin D, E 
for hásetum (sál. C vcd rcttclse). S, 1^20 er i tcksten 
rmisat ordet bellibragð cfter F, Jivor det stár som ret- 
tclse for E\s- og de andrc hándsJcrifters hellibragð. Et 
ord hellibragð Jcendcs ikke; men bellibragð i bcigdning 
„rask forctagendc, bcdrift'' findes ogsá i GretUssaga (jfr. 
Fritener); on, bella = stvde, smældc. 

S. 19i have alle JidndsJcriftcrne af Torsten hvidcs 

k( felgende lcesemáde: Geitir í Krossavík átti I-Jall- 

kotlu, dóttur Þiðranda hins gamla Ketilssonar þryms, 

Bonar Geitis ok Hallkptlu. At Geitirs hustru Hallkatla 

lit ncdstamme fra en „Geitir og HaUkatia" erisig 

urimeligt, og dcsudcn var Kctill þrymr ifelge 

pálideligi kilder (Landnáma, Dropt. s,) sm af en 

Piðrandi (Pórir þiðrandi). Arne Magnusson har da 

ogsá 1 hdekr. E til sonar — Hallkotlu indfert felgende 

reitelse: eonr Geitia ok Uallkotlu var Þorkell. Sand- 



VIII [NDLEDNING. 



synligvis er hd/ndskrifternes lœsemádi opsiáet derved, at 
álleredi i den fceUes original ei par ord havi 

oversprungne, nemlig sJutnhigsordcne var Þorkell : sonar 
altsá fejl for son(r). Hele dette sidste stykke h 
in/idlertid ikkc til dcn oprindcJigc Torsten hvides saga. 
som nedenfor skal omtaíes. 

For nogle personnavnes vcdkommende hersker der 
en del forvirring i hð/ndskrifterne. S. 4 25 og 5 2 om- 
tales en dattcr af ]?órir Atlason og Asiaug Brynjólfs- 
dóttir under navnct Ólof i alle hdskrr.; s. ;j9 kaldes 
hun derimod Jigesom modercn Áslaug i alle hdskrr. 
undtagen D, som har Olof ogsá her. I Landnáma 
kaldes hun Asvpr. Aslaug ligger nœr ved Asvpr, sá ai 

9 

clet ene af disse navne sikkert er det oprindelige og 01 of 
en afskriverforvanskning. Den samme uoverensstem- 
melse mellem Landnáma og hándskrifterne af Torsten 
hvides saga findes med hensgn til moderens navn (Tor- 
stens saga: Aslang, Landnáma: Asvgr). — S. 6% og i 
det f&lgende nœvnes en sen af porfinnr á Skeggjastuð- 
um under navnet Einarr (sáledes i cdle hdskrr. af Tor- 
sten hvides saga). 1 Landnáma og Vápnfirðinga saga 
kaldes han derimod Heðinn. Sandsyjdigvis foreliggcr 
der ogsá her en afskriverfejl. 

S. 3 1-2 i indledningen til Torsten hrides saga s'>n< s 
Asvaldr (0xnaþórisson) at have vœret »Gonguhrólfsson 
0xnaþórissonar«. Den samme genealogi findes i Lax- 
dœla saga, medens i indledningen til Vápnfirðmga í. 
Ásvaldr kaldcs 0xnaþórisson og ikke Gonguhrólfsson. 
T. hvides saga og Laxd. synes her at have 0st af en 
og samme kilde i modsœtning tiJ Vápnf. 

Hvad dc ovcnanfor'c stcduavncforvanskningcr og 
fejJe stedbestemmcJscr angár (Reykjarfjorðr, Smjordals- 
heiðr, vestan for austan), skyldes disse sikkeri afskrivere, 
som ikke have vœrct JokaJkcndtc. Sclve sagaskriveren 
lnir vœret lohaJkendt — mærk udtrykket: þar eru nú 



PORSTEINS SAGA HVÍTA. IX 

sauðhús s. 422 (o: i Atlavík; netop her findes forvansJc- 
ningen vestan). Nogle wwjagtigJieder findes i besJcri- 
velsen af Torsten fagres rejse fra sliibet s. lOn-22 og 
tilbagerejsen s. 12 1-8 ; nien det er usiJcJcert, om dette 
skal skrivcs pá sagaforfatterens regning, eller om der 
ikke snarere foreligger en afskriverforvamknmg. S. 10 
siges, at Torsten fagre rider fra BoIungarJiavn (0xar- 
fjord) syd over MoðrudalsJicdc til Vápnafjord, derfra 
est over SnwrvandsJiede over J^Jcelsá med broen, over 
FJjótsdaJsJiede og 0st over Lagarfljót til Atlavík. S. 12 
siges, at han efter fuldfert hœvn over FÁnar Toresson 
rider sanime vej tilbage og Jcommer til Torbjorns sœter 
mcllem MelraJcJcastette og Ormsá. I Örnefni (Safn til 
sögu Islands II) Jiar Sigurðr Gunnarsson gjort opmœrJc- 
som ];d, o.t dcnne besJcrivetse er uwjagtig. Torsten Jcan 
ikke vœre reden lœngere end til Vápnafjord ad den 
samme vej tiJbage og má da Jiave valgt en estligere vej; 
ellers Jainde han iJcJæ Jcommc til sœtcren ved Ormsá. 
Kr. Kálund fremsœtter i Islands Jiist.-topogr. besJcri- 
'•clse II, s. 189 — líJO, den formodning, at Bolungar- 
hofn Jier stár fejl for Raufarhofn (pá 0stsidcn af Mcl- 
rakkaslette), hvorved rejseruten blivcr naturlig, sá meget 
mere som Baufarhpfn cr en god sJcibsJiavn, Jivad Bol- 
ungarhpfn ingenlunde er (Torstens sJcib siges ai stá her). 
Hele dcnue besJcrivelse af Torstens rcjse er knap og 
brudstykkeagtig, og det cr muligt, at scnere, iJcke lokal- 
kendte, afskrivere af sagaen have forícvaidet stykket. 

Indíedningen om landnárnet stcmmcr mcd bereU 
nmgen i Landnáma j" den underordnede omstœndighed 
n<rr. at efter Landn. ktfoer Torsten Jivide land «f Eyvindr 
medens han efter den om ham handlende saga 
keber det af Eyvinds broders&n Steinbjpm kgrtr. Sand- 
synUgvis indehoJder Torstem saga her det rette, da á\ 
b' / ' tning er hygg< t pá hjemstavnstraditioner. Forfaitt > 
Bom alleredi tidligere bemcsrket, loJcalkendt, og sélve 



[NDLEDNING. 



sagaen ger som hélhed et pdlideUgt indtryk ved 
m fortœllonadc. 
>. 15 siges Torsten hvides 80nne$0n Broddhelge at 

havc vœrct 3 ar gammcl, da hans fader TorgÍLs blev 
drœbt. JS'edenfor pá samme sidc siges han at have vœret 
8 ár (jammcl, da Torsien fagrc cficr 5 árs landflygtig- 
hed kom tilbage til lsland. Torstcn fagre indgik sfraks 
cfter hjcmkomstcn forlig mcd llélgcs farfader, Torsten 
hridc, og tog ophold hos ham pá Hov. S. 17 siges, 
at Torsten fagre var 8 ár pá Ho>\ og at Brodd- 
Jœlge, da Torsten efter dcnne árrœlckes forfob forlod 
Hov, var 18 ár gammel. Denne sidstc opgivélse stem- 
mer ikke med de andrc, ti forudsat, at sagaens beret- 
ning om, at Torsten fagre straks efter sin hjemkomst 
rider til Hov og straks tager ophold dér, er rigtig, lian 
Broddhelge ikke have vœret merc end 16 ár gammel ved 
Torstcns bortrejse. Enten ere begivenhederne ikke gdede 
sá hurtigt for sig, som det i sagaen fortœllcs — men 
i sá fald blivcr der en indrc uovcrcnsstcmmelse i sagacn 
— , eller ogsá er 18 fejlskrift for 16, hvilken antagclse 
sikkert er den sandsynligste, da derved al indre uovcrens- 
stemmdsc falder bort. 

SUdnitigsstyliket, der omhandler den unge Hclgc 
Torgilsson og hans optræden undcr tyrckampen, som 
skaffede ham hans senere tilnavn Broddhelgc, Iwrcr 
(som allcrede pápcget af professor Finniir Jónsson i 
hans oldnorske og oldislandske literaturldstoric II, s. 
512 — 513) ábenbart ikke oprindclig hjemme i Torsten 
hvidcs saga. Det danncr ingcn naturlig afslutnmg pá 
denne saga, men dcrimod cn naturlig indledning til 
Vápnfirðinga (Broddhclga) saga og findcs ogsú i cnmcrc 
kortfattet form fortalt i indlcdningen til denne, Dot 
udforligere fremstilling % Torstcn hvidcs saga má skyldes 
en senere bcarbcjder, der har udvidct dct oprindclige 
slutningwfsnit for at knyttc sagaen til Vápnf. s., der 



ÞORSTEINS SAGA HVÍTA. XI 

jo i virkeligheden danner en fortsœttelse af porsteins s. 
hvíta. Denne sagas oprindclige slutning har da vœret 

1) den Jcorte beretning (s. 17 — 18) om Torsten fagres 
bortrejse fra Island og bosœttelse i JSorge og derpá 

2) meddelelsen s. 19 3-5 om, at Torsten hvide lcun i et 
ár overlevede sJiilsmissen meUem ham og hans navne. 
Denne sidste bemœrkning er pá grund af indsJmdet om 
BroddJielge Jiommen til at stá gansJie l^sreven. TiJ 
allersidst indf^res Geitir i Krossavík, Broddhelges mod- 
standcr, blot for at danne overgangen til Vápnf. s., hvis 
hovedJtandling er striden mcllem disse to — jfr. slut- 
ningsbemœrhningen : sem segir í Vápnfirðinga sp-gu. 

blœgtskabsforJwldet mellem hándsJirifterne af Tor- 
sten hvides saga og dcrcs afstamning Jcan i JicnJiold til 
det i det foregö.endc udviklcde ansJmeliggores pá f^lgende 
mnde: 

(orighialwi embn> >■ 
X 



li 



A B C D E 



Den priJekede linje mellem x og y antyder tUstede- 
vœrelsen <<•[ mulige ukendte mellemled. 

Hovedpersonen i Torsten hvides saga er ikke 
get sélve Torsten hvide, hvorefter sagaen har fáei n<< 
JDen indledes med < >< beretning om hans landnám og 
fortsættes med beretning om hans son TorgUs, Brodd- 



XII [NDLEDNING. 



helgea fader; men heUer ikke Torgús <>• nogen for- 
grundsflgur. tiayaens egenlige hovedperson er Torst 
Torfmnssm den fagre, o<j kcernen i dcus handUng er 
striden mellem Torsten fayre og hans fallc Einar Tores- 
son i anledning af, at dennc sidste ved svig tiivender 
sig Torstens fœstem0, og sa de deraf flydende forvih- 
linger (Einars drab, Torgils Torstenssons kamp med 
Torsten fayres brodre, hror loryils falder). Kun i 
selrc bcyyndelsen oy i slutninyen af sayaen (Torsten 
fayres hjemlcomst oy forliy med Torstcn hvide) spiller 
Torstcn hvide en roUe; men dels den omstœndiyhcd, at 
sayaen indledes med en beskrivélse af ham oy hans land- 
nám, dels den omstœndiyhcd, at han er stamfader 
til en beromt slceyt, hvis hovedmœnd ere foryrunds- 
fiyurer i andre sayaer (Vápnf., porsteins s. stanyar- 
hpyys), motivere sayaens opladdelse efter Torsten hvide. 
Gudbrand Viyfusson (Tímatal í íslendingasögum : Safn 
til sögu íslands I) sætter Torsten hvides landnám til 
c. 900. Der siyes i sayaen (s. 1), at, da han Iwm tií 
Vápnafjorden, var den eycnliye lanclnámstid forbi (»en 
þá var lokit landnámum á ollu íslandi«). / 60 <ir 
boede Torsten pá Hov oy ved hans ded var sonnesonnen 
Helye 19 ár. Torstens sen Toryils siyes i sayaen at 
have vœret 30 ár gammel, da han faldt. 

Sayaens aff'attelsestid lan iklce nojaytig bestemmes; 
men pá yrtind af dens JdassisJce prwy, dens jœvne oy 
sayamœssiye, for al udsmyJcning fri, fortællemáde má 
den reynes til de œldre sayaer*) Af de shildredc per- 
soner stár Torstcn den fayre pd en yany klarest oy 
mest sympatetisJc for lœscrens bevidsthed; mcn ogsá af 



*) Et enkelt uklassisk ord som kurnpámi kan, hvad ogsá 
F. Jónsson bemœrker i sin literaturhistorie under omtalen af 
sagaen, ikke forringe dennes vœrdi i stilistisk henseende. Det 
kan skyldes senere œndring etlc.r titfejelse. 



VAPJNTIRÐINGA SAGA. XIII 

Torsten hvide giver sagaforfatteren et anslcueligt og 
sympatetislc billede i slutningen af sagaen. 

2. VápnfirðÍDga (eller Broddhelga) saga. 

Denne saga, tidligere udgiven ved G. Thordarson 
i Nordislce Oldskrifter V (K^benhavn 1848), fndes sá 
godt som udelukkende i papirshðndskrifter, alle stam- 
mende fra cn og samme membran. Kun et enkelt 
membranblad haves beraret, hœngende sammen med et 
af Droplaugarsona s. bevarct mem.br anblad og indeholdt 
i AM. 162c, fol; men dets forside er for en stor del 
idœselig og har vœret det allerede pd et forholdsvis tid- 
ligt tidspunkt, ti bJadets ferste side mangler i alle 
papirsafskrifterne. Lakunen i disse omfatter to sider 
i den tabte originalmcmbran: 1) den Broddhelges drab 
omhandlende helt tabte side, cler rimeligvis har dannct 
bagsiden af et Iœg } og 2) den derefter folgende, delvis 
ulœselige, forside*) af det berarede mcmbranblad. Btadets 
anden side**) findes derimod i alle handslcriftcrne. En 
tidligere lœsning af membranbladets forside ved Gud- 
brand Vigfusson er offenliggjort i Ný félagsrit XXI. 
J)en her mcddclte lœsning, hvorved den iidligere er bleven 
stipptcret og en del unojagtigheder fjcrnede, er foretagen 
af prof. F. Jónsson. 

De vigtigste og vccl denne udgave benyttede hánd- 
slcrifter ere folgmde: 

1) AM. 513, 4to [A], kun indcholdoidc den fore- 
Uggende saga og skrevet c. 1700 af Gísli (hidmundsson 
/" Rauðilœkur. Hist og her [mdes marginalretteh 
enkelte med Arne AJagnussons hdnd. Pá en foranmd- 
klæbet seddcl har Arne Magnusson skrevet: »Epter 



*) S ... er fe|>ur(i er 56 beiman. 

**j 8, al þer nran— - 61 r i þu. 



XIV LNDLEDNING. 



bok i 4to ritadre med hende S r Vigfuss Gudbrandz- 
sonar á Helgafelle. Þetta Exemplar hefur ritad Gisle 
Gudmundzson ii Raudalæk«. 

2) Rask 28, 4to [B], stammende fra det 18. árhun- 
drcdcs sidste halvdel, Hdskr. indcholder fcm sagaer, 
hvoraf Vápnf. er den anden i rœkkcn. 

3) AM. 395, fol. [C], fra det 18. arhundrede. Dei 
er et omfangsriyt hdslcr., indeholdende 23 sagaer (og 
þættir), hvoraf Vápnf. er nr. 8. 

4) AM. 563 b, 4to [D], fra det 17. árhundrcdes 
sidste halvdel. Pá blad 1 — 13 findes œldre paginering. 
Hdskr. indeholder tre sagaer, hvoraf Vápnf. er nr. 2. 

5) Rask 36, 4to [E], skrevet 1809—10 af Ólafur 
Sigurðarson. Det indeholder 18 sagacr og þættir, hvoraf 
Vápnf. er nr. 0. 

Det hándskrift (AM. 513, 4to), som er lagt til grund 
for den foreliggende adgave af sagaen, er det samme, 
hvorefter den tidligere udgave i NO er aftrykt. Det er 
til trods for forskellige fejl og sk^deslesheder et godt 
hdskr. og stclr i sprog og fortælleniáde gennemsnitlig 
over de andre. En sammenligning mellem teksten pá 
membranbladets bagside og det tilsvarende afsnit i A 
viser ogsá nœr overensstemmelse mellem membranen og 
A, sk0nt dette hdskr. pá et par steder indeholder ovcr- 
springelser, som ere undgáede i de andre hdskrr. [sáledes 
s. .5# 17-18 og s. 60%; se noterœkkerne), og pá enkelte 
steder indeholder urigtige lœsemáder (57 1: vera for gera, 
57*: því for þey, 57%-$: Var — sinni, 59 1: gestvænliga 
for gestbeinliga). 

For det afsnits vedkommende, der flndes i membran- 
bladet, er dette blad hclt igennem lagt til grund (s. 54 io 
— 6'ii), og derfra hvor bladets bagside begynder og 
lakuncn i papirshdskrr. opherer (s. 56*$), ere varianter 
meddelte dels cfter A, dels eftcr de andre hdskrr. 

Afvigelserne mellem papirshdskrr. ere af underordnct, 



VÁPNFIRÐINGA SAGA. XV 



rent formel, natur; samstemmen mellem enkelte hdskrr. 
i modsætning til andre kan ofte vœre tilfœldig og giver 
ofte kun ringe anledning til at drage bestemte slutninger 
med hensyn til et lignende modsœtuingsforhold i de til 
grund liggende hdskrr. Der forekommer dog af og til 
ord og vendinger, navnlig visse for enkelte hdskrr. karak- 
teristiske fejl eller udeladelser, som kunne yde vejledning 
til en klassifikation af de bevarede hdskrr. som herende 
til forskellige grupper. B slutter sig helt igennem 
temmeliy neje til A. Kapiteloverskrifterne ere 
ganske de samme i A og B {med undtagelse af kap. 4, 
hvor der findes overskrift i B, medens overskrift mangler 
i A). A, B, C, D have éns kapitelinddeling, medens 
E her $t<h- for sig selv. Ba B er et sá ungt hdskr., 
kunde man af dcn nære overensstemmclse mellem dette 
hdskr. og A let slutte, at B blot var en afskrift efter 
A. Herimod taler dog arten af nogle fá afvigelser 
meUem dc to hdskrr. S. ^<S'i6 tilfgjer B i overensstem- 
mche med C, D efter saman ordenc ok oll ráð; 48 u 
rcd kap. 9's slutning tilf. B i overensstemmclsc med C, 
D, E: ok er nú kyrt um hríð, hvilken sætning mangler 
i k: 57%: þey i B for Pís urigtige því. S. 70i5-ie til- 
f0je alle hdskrr. uden A efter drengr góðr ordet erinds- 
reki, der sandsynligvis har stáet i originalhándskriftet. 
Pá en del flere steder — .'>.9i7-i8, 008, 67 u — over- 
springer A sœtninger og ordforbindelser, som ere berarede 
i B og i de ovrige hdskrr. [se noterne til vedkommende 
steder)/) 

Den 2"' t° steder indtrufne fejl i A, B, C: Guð- 
rúnarstaðir for Guðmundarstaðir kan ikke vœre til- 



*) Karakterisiiyk for l'> tr • >< VÍ9 skruet arkaisering af ord 
og fortner, 8om: „of" gem "de for „ura", Ouxavík for 

Krossavík. „fæþþoz" /"/■ „fædduz" o. s. ?\, og en i det hele 
ímagles retskrívning: „ai u oftc for æ (og ei, ey), þ ofte for 5, 
<|v fot kv o. s. v. 



XVI ÍNDLEDNING. 



fcddig, men tyder pá } ai fejlen stammei' fra de nœtmte 
hdshrr.'s fcdles kilde. Imidlertid std C og D hinandm 
meget nasr og robe umiddélbart slœgtskab. navnlig ved 
i á iwjagtigt samme gteder at overspringe sœininger, eom 

l'n/dcs i de andrc hdskrr. (spec. A og B). l)c homnu 
derved til at danne en gruppe lige overfor A, B, og 
Guðmundarstaðir i D lige overfor Guðrúnarstaðir i A, 
B, C má dcrfor bctragtcs som rettelse af en fejl, der 
horer hjemme i alle fire hándskrifters fœlles k'dde. E 
har det rigtige Guðmundar (»Gvendar«) — , hvilkci 
mulig kan skyldes senere rettclse, men midig ogsa har 
sin grund i et fjœrnere slœgtskab mellem E og de 
andre hdskrr. E stár enc med mange lœsemádcr, skent dct 
pá flere punkter udviser slœgtskab mcd C, D — sawlig 
dette sidste hdskr. — i modsœtning til A, B, dog med 
enkeltc tilnœrmelser til demic gruppe. Senere afskrircn 
synes at have konstrueret en del pá egen hánd i E, og 
det stclr ridnok som helhed taget originalmembranen 
fjœrnest; i al fald afviger det mere cnd de evrige hdskrr. 
fra det bevarede membranbrudstykke*) l)og har E 2'" 
cnkelte steder rigtigere lœsemáder end de andrc, noget, 
som kan skyldes en pá vedkommendc sted bedre bevarct 
iekst i E, undertiden — for et par pcrsontilnavnes vcd- 
kommende — rettelser cfter Landnáma. Sáledes har E 
i overensstemmelsc med Landn. navnct Oláfr langháls, 
hvor de andre hdskrr. alle have forvansket tilnavnet [sc 
noten 2722); cndvidcre Þormóðr stiklublígr (Landn.: 
stikublígr) 28 19, livor A, B, C, D have stikublindr. 
S. 31 u er i tcksien indskudt cftcr E sœtningen Maðr 



*) En modernhermg er clet, nár E har lœsemcJden „Já, 
segir hann u for D's „Hann kvaö svá vera" s. 39, noten til l 
1 — 2. Hele stykket 58 23 — 39 2 er kortere og sikkert mere oprinde- 
ligt i A, B og G, og nár E's lœsemáde for dette stcds vcdkom- 
mende er indsat i steclen for A\s i den iidligere udgave, da cr 
der ingen grund t'ú at foretage en sádan rettclsc i A's tekst. 



VAPNFIRÐINGA SAGA. XVII 

kom í stofu, som mangler i de ayidre fire hdskrr. og 
har vœret oversprunget i det til grnnd for disse liggcnde 
hdskrr., men máske bevaret i et andet hdskr., hvorfra E 
nedstammer. Meningen kræver denne sœtnings indsætteJse 
i teksten. S. 34i8-i9 har E udtrykket »Suðreyskir 
menn« i modsætning tiJ de andrc hándskrifters »sendi- 
menn« (A, B, D), »stýrimenn« (C), der ikke girer mening 
pá dette sted. E har her sandsynJigvis den rctte læse- 
n/áde. S. 4922 have A. B, C, D syntaktisk urigtigt 
væri tilf^jet eftcr ván ; denne tilfffjelse flndes ikke i E. 
Dette hándskrift má derfor til trods for, at det er meget 
ungt og indeholder mange forvanskede lœsemáder, ansés 
for at vœre af betydning. 

Et sterre stykke i begyndelsen af E (s. 23 — 24 
noterækken) er indskud, optagct fra Latidnáma. Dct 
omhandler landnám i Odfjordene, deriblandt Torsten 
hvides, som en art indledning til Vápnf. s. At stykkri 
er optaget fra Landn. kan ses dels af dets hele karak- 
tér, dels af et galt stednavn; en fejl, som det har til 
fælles med Landn. (Viöfjorðr i steden for Miðfjorór s. 
28), dcls af ct par uoverensstemmelser mcd Torsten 
hrides saga, som det JigcJedes har tiJ fæJles med Landn. 
1 E fortæJles nemlig ligesam i Landn., at Torsten hvide 
kebte Jand af Eyvindr vápni, medcns fremstidingcn i 
Torsten hvides saga Jyder Jidt anderledes — se ovf. s. 
IX. Landnámsmanden Hroðgeirr hvíti kaJdes i E 
Bappsson, i Torsten hrides & derimod Hrafnsson (s. 4 2). 
— Ogsá C indeholder i indJcdningcn et UJJe indsknd, 
som er lánt fra Landn. (se noten tiJ 246-9). Her kaJdes, 
ligesom i Landn., Tore AiJessens datter As\r)r;jfr.hvad 
der ovenfor er bemœrket herom under Torsten hvides saga. 

Af mere betydeligt "i ''n'gelser i Jæsemader, hvorefier 
en gruppering af hámdskrifterne lader sig forcfage, skul 
fremkawet felgende {forudcn de tidJigere anfnrte. hvorved 
E udsl iller sig) : 

b 



XVIII 



INDLEDNING. 



Side 
24 u : 

27 „: 

35 4 : 

37 M : 

89 3 - 4 : 

42 lV 

42 10 : 
42 20 : 
45 9 : 

46 4 : 



46 23 : 
47 6 : 



48 8 : 



51,: 



52 20 : 



56 28 : 



57 8 - 9 : 



64 16 : 

65 20 -2 1 : 

66 12 - 19 ; 
66 14 : 



Á, B C, D 

harðgorr bráðg^rr 

verk þrekvirki 

(annan fangstað l fan g 9tað ■ ■ meö 

l(fanga-) )^ ru móti C » 

l D &Zoí fangstað) 

líðr fram til rer búit til þings- 

þingsins l(ins) 



E 

harðgyrr 
verk 

rmeð yðru móti 
t- . . f'angaráð 



Iþi 

eptir Porgerði { at hitta f ' ^' 
lok hitta Geiti (D) 

f deila við Brodd- ítilf : um 



er búit alt til 



^helga 

stefnir 

þér móti 

kornlaupa 

i enn framar leita 



ens sama 



sem j 



'fyrr 

stallra við 
kornlaupunum 
fheim aptr til 
IHofs 

Ium ágang (B: 
yfirgang) Brodd- 
helga 

son hans 

rallkalt (eigi all 
lo-kallt mbr.) 



þenna hlut 
boðar 
mangler 
kollaupa 

(reyna enn 
íramar 



gefa upp 
kollaupunum 

heim 
mangler 

dilf. : þegar hann 
1 var búinn 



tþingsins 
ok hitta Geiti 

jtilf.: um 
^þenna hlut 
boðar 
mangler 
kornlaupa 

rreyna enn 
Iframar 

mangler 

laupunum 

heim 
mangler 



Var- 



-sinni 



eigi allkalt 

rok var— líka D 
{mangler i C 

i= mbr.: ok kuezt 
rok mun ek segia I, 
{. *" \ honum þat segia 

Ihonum þat , 

l mundu 

f er þeir kómu til mangler 

JMjúfaness 
er þeir hofðu mangler 

gert 

ok svá— hinum 
en hinir sóttu 
at í ákafa 



mangler 
mangler 



= A, B 

er allkalt 
ok var — líka 

mangler 

mangler 

mangler 

skulu— Bjarna 
mangler 



VAPNFIRÐINGA SAGA, 



XIX 



Side 

67 4 - 6 : 
67 10 : 
70 4 - 5 : 

70 5 - 6 : 

71 „: 
71 18= 

^io'll 



A B 

Íhljóp hann þar 
til er hann kom 
at garðinum 
Porkell 
fmeð Jórunni 
Ihúsfreyju sinni 
rskera niðr 
i(kvikfé) 
rfagnaði þeim 
lí'orkeli 
rok bauð þeim 
Iþar at vera 
Ok lúkum— sogu 



C, D 

jhljóp hann þar 
lút af garðinum 

Blængr 
rjórunn var þá 
thúsfreyja hans 
ískera ok (eða) 
tdrepa 

kvaddi í*orkel 

mangler 

mangler 



£ 

ihljóp hann út 
taf garðinum 

Blængr 
jjórunn var þá 
thúsfreyja hans 

skera 

Kvaddi Porkel 

mangler 
Ok lýkr — s^gu 



Det er ábenbart, at C og D danne en særskilt 
gruppe liye overfor A og B, og at E nœrmest slutter 
sig til C og (spec.) D, af og til med tílnœrmelse iil 
A og B, samtidig med, at det pá enkelte punkter har 
bedre lœsemádcr end de andre hdskrr. Flere for A 
og B fœlles soininger og ordforbindelser, som mangle 
i de andre hándskrifter, have karaktér af pleonas- 
tiske tilf^jelser og gere derfor ikke indtryk af at være 
oprindelige. 

Nár dcrimod f. cks. A, C, E s. (ilio-n hare læse- 
máden vatn gengr (gekk) fram, medens B og D have 
vatngangr var, da kan der ikkc tillœgges en sádan 
sporadisk overensstemmelse nogen betydning, ej heller nár 
C i lighcd med A, B s. 012-13 har mér þótti, medens 
D, E havc læsemdden ek sá. Ang. Guðmundarstaðir 
og Guðrúnarstaðir se ovf. s. XV — A 17. 

W/ flere />tu<Ucr er dcr afvigelser af formel natur 
méllfhi membranlnudslyhket pjd den cne side og álle 
papirshdndskriftemepá den anden. 



b* 



XX 



[NDLEDNJNG. 



66 17 : 

57 7 : 
57 n : 



58 



11 



m \ )r . paþkdskrr. 

vedrin veðráttu 

nu mangler 

sina honum 

imvndi eigi (eij^i urigtigt 

m y ndi \tilf0jet) 

fvm vetrin {slutningsord (Mbr.'s anferte slutnings- 

\i et kapitel) ^ord mangle 

apni (p: aptni) tima 

íroruardr for ok heim mangler*) 

lum nottina*) 

f var þar vid honum vel ívar honum þar vel 

{tekit 'tekit 

l)a sáledes papirshándskrifterne alle have visse 
fœlles afvigelser fra menibranen, mð de alle nedstamme 
fra en enkelt afskrift af denne, som har indeholdt de 
ovennœvnte afvigelser og fejl 

I)e imdersegte hándskrifters indbyrdes forhold kan 
anskueliggeres ved felgende opstilling: 

(originalmembran) 
X 



58 20 
59 12 

60 4 -, 
60,: 



a 



B C D 



(E?) 



E's afstamning er tvivlsom. Bet har for stark pá- 
virkning fra h-hdskrr. til at kunne nedstamme i lige 
linje fra et hdskr. œldre end y. 



*) Som en felge af, at denne sœtning er oversprunget i 
papirshdskrr., have disse i det umiddelbart felgcnde navnet ror- 
varðr i steden for membranens hann (l. 5), som gár tilbage pá 
Torvard. 



VÁfWFIRBTXGA SAGA. XXI 



l)e prikkede linjer antyde ulendte meUemled. 

Af urigtigheder (afskrwerfejl) i A er bemœrket 

felgende : 

S. 23\: á (Hoíi) for at (Hoíi). — 24%: Eireksstaði 
for Síreksstaði. — 24u\ á for at. — 27 '%%: Lauga- 
Hallssonar for langháls. — 28 19: stikuhlindr for stiku- 
blígr. — 28 19— 29 1: son— Egilsstoðum]. Dette shykke 
er formnsket i A. — 29t: á íostri for at fóstri {sál. 
tdle de andre hdslrr). — 30 12: giet hann(!) for ginntan. 
— 31 *\ Grími for Geiti. — 31 5: tvírætt for tíðrætt. — 
33 ís: menn] i A opr. þeir, rettet til menn. — ö'^s: 
hafði for hafði átt. — 34 9 \ inn /br hann. — 34\%-\9\ 
sendimenn (Suðreyskir ínenn: E). — 34\9\ sendi for 
seldi. — 004: honum for á honum. — 35 19: seigjum(!) 
/or sém. — 36* ie: mikit dul /oy mikil dul. — 37 13: 
menn jfor mér; verða for varða. — 37 ao: »ockar« /or 
okkru. — ^ie: dryfa(!) /'or deila. — 41\q\ hafeð átt 
haiml!) /br haíið áttan. — 43 2: Guðrúnarstaði for 
Guðmundarstaði. — 44 20: get ek] optaget efter de andre 
Itdskrr., da meningen krœver det; overspr tniget i A. — 
Í5%: sæfest(!) for þæhz. — 45%: Guðrúnarstaði for 
Guðmuudarstaði. — 45%: kornlaupa for kollaupa (jfr. 
kolamenn 46%). — 4M 16: taka for taki. — 46 1%: koma 
yðr for kváimi yðra. — 47 e: korulaupuuum for kol- 
laupunum. — 47i\ þó for þótt. — 48t\ en þat(!) for 
enda, — 49 w. væri urigtigi fi'lfojet efter van. — 51\%: 
Járngarðssoimr for Jarngerðarsonar. — 51%\: unnir /br 
ann. — .-7^14: e/fer í'íða urigtigt túf^jet: kvað Geitir. 
5,2 1«: Helgi ><>igtigt for Geitir. — 53%: vm for de 
andre hdskrr.'s sjau. — 57i: því /'(»• þey. — 57ie: 
iiciiiM!) /oy óvami (oua'iit w///.). — "><Vi: Porvaldr 
for Þorvarðr. — 59n: spurði for spurðuz (spurduzf 
mbr.), — ."///i7-i8: ok — moti oversprunget. — 60%: at 
leita sauða oversprunget. — 62%: væri /br riði. — 
tfÆs: brátl oversprunget. 63%%: aptr /'//■ optar. — 



\.\ll [NDLEDNING. 



64io: þat oversprunget. — f)4ie: Snjóaness for Mjófa- 
ness. - 65u: þeir /V þrir. — 65n; kvaz for kvaö. — 
(>&\og 19: Glittu-Halla /or Gliru-Halla. — tfPis-ie: ófrýn- 
liga /'or órífliga. — 7Ö9: (búQár-)haga for -hagL — 
7i?5: Ragnheiðr . . átti Lopt for Ragnheiði . . átti Loptr. 

8. 43 i stdr »ek mun ok stefna Póröi . . .« Denne 
Jæsemdde findcs i alle hdndskrifterne, men ka/n nasppe 
være rigfig, da dcn talcndc (Geitir) if^Jge wmmen- 
hœngen ikke sclv agter at gore stawningsrcjsen med. I 
den tidligere udgavc ere derfor ordene »ek mun ok« 
ved gisning rettede til *Pú skalt«, hvilket stemmer bedre 
med sammcnhængcn. FcjJen gár sandsi/nJigvis tilbage 
til membranen. Jcg har, da dcn oprindelige tekst her 
er usikker, ladet hdudskrifternes lœsemade stá ved 
deres vœrd. 

For de afvigeJscr fra memhranfragmentet, som A 
har til fælles med de andre papirshdndskrifter, er gjort 
rede ovf. s. XX. For de evrige, kun lidet vigtige, 
uovercnsstemmcJscrs vcdkommende hcuvises iil noteræk- 
kernc undcr membranteksten s. 56 — 61, hvor ikke blot 
A's, men ogsd de andre hdndskriftcrs afvigeíser fra 
mbr. std opferte for derigennem at beJi/se alle dc under- 
sogte lidndskrifters forhold til membranen. 

Af retskrivningsejendommeJigheder, som karakteriserc 
det bevarcde membraufragment af Vápnf. s., skaJ frem- 
hæves f^Jgende: 

au og av anvendes alm. til at betegne w-omJyd af 
a (den normalisercde skrivemddes p): aullum, baurn, 
-staudum og -stavdum o. s. v., JigeJ<dcs tiJ at udtrykke 
(avxi 56 i8, aungu 60i). o findes i kvodduzt 59\%, 
nockurs 57 19 (derimod navckurt 5~)2s, navckura 56%, 
nauckut 06*27, nauckurir 66*16). Kun i et ettkeHt, cnddn 
tvivlsomt, HJfivJdc findcs betegneJsen ö: ólod(?) ;>.>34. — 
ei for e findes i Eigilsstada 59%, Eigilsstadi 59% og 
Eigilsstaudum 67y 9 . — For æ findes i et enkelt UJfæJde 



VAPNFIRÐINGA SAGA. XXIII 

e: frendr 0^23; derimod frændr 5527. æ betegner til- 
lige helt igennem oprindetigt œ. — Akcenter bruges ikke, 
og lange vokaler betegnes ikke sœrskilt. Kun en enkelt 
gang fxndes a fordoblct for at betegne lcengden, nemlig 
mffll 56 9 ; derimod mali 54 11, malum 56' 6. for a 
(= á) findes skrevet i suo 54 12, svo 58 11; derimod sua 
«55 32, sva 56' 21, 27, 5#n. o endvidcre i huoru 56 16. 
kuomu 66 16, vorir 6(9 17. ^ par gange findes ie sow/ 
betegnclse for den normaliserede skrivemádes é; sáledes: 
sier (verbet) 55 10, sier (dafo'y af pronominet) 5525; rtVn'- 
mod e z' mer 5532, ser (pro)t.) 58 16, se ek 55s3, ^Ön, 
o. 5. v. — i og y bruges i flœng i ordet þykkja (þykia 
59i , þickir 5533, þicki 5628). Derimod alm. i t' firi (f 1 ). 

— u og v bruges ganske i flœng. Vndertiden stár w 
/or ?aw</^ u (ú); wt 56 13, 6^12. — Endelsernc -i og 
-ir erc gennemgáende: kun en enkelt gang findes 
-er (i tostavelsesord med lang vokal), nemlig: bader 
5528: derimod badir 55 17. -0 veksler nogle gange 
med det almindcligcrc -u, dog kun hvor der gár 
et forud i hovedstavelsen (voro, forkortet v, 54 13, 
55 17, 29, 58i, voru 1()\T. loco 57 15). Endelserne 
-endi o# -indi veksle, saledes: erendi 58$, 6O2, 
men eyrindi 5.96; tidenda 556, tidenndvm (>0i, men 
tidinda 59 n. — Dcn foran -r i endelse udviklede binde- 
lyd u skrives vel ikke i mbr. ; men dens tilstedevœrelse 
fremgar af sammcnblanding mellem endelseme -r og -ur. 
báledes skrives (stiup)modr 54 21 for -modur. — Der 
gores, som overhovcdet i yngrc pergamenthdndskrifter, 
ikke forskcl pá d og ð, idet der helt igennem brugcs d for ð. 

— c udtrykkende k findes bl. a. i de forskelligc bfynings- 
farmer af ordei mikill (micit 54 12, micill 5532, micil 
56p, micla 60n, micli 54 u. 55 1), i mic 55ti, og alm. 
i forbmdeUen ck (= kk). q stár en enkelt gang for k 
foran u, v: qíuediu) 5620, mcn kuezt 59io, kvodduzt 59i$, 

— g for k (c) fmdes i þig 56%x % miavg 56 24, þviligt 



XXIV ÍNDLEDNttíG. 



o€»\ derimod /'. eks, mic 55%\, — d for t gom btýnings- 
endelse i neutrale former findes i fiallid 56i9, ætlad 
."í<Sso: ellers alm. -t. — Den % det 14, drhundredt 
udviklede mediopassiuendelse -zt er ganske gennemgáendt 
i deite mbrfragment. Kun en enkelt (usikkir) undtageise 
findes: leysiz :'>')&, oy et par eksempler, hvor t ei 
bortfaldct forau þ: treystiz þá 58%é, geriz þat 60i*, 
— g stár for gg i glvgar 55 29; derimod glvgginn .">."> 29. 
1 fordobles ahu. foran d, t o# z: n er fordoblet i 
kynnligt .0.-3 30, senndr .0^3, w<?w sendir 59\ {jfr. ovf. 
tidenndvm). t stár for tt i atv (= áttu) 57 n: dei- 
imocl attu 56j. t er udstœdt i apni (= aptni) 59 u. 

Det omhandlede membraubrudstyh hc kan ifolye sin 
haraktcr og stil ihhe sættcs tidUycrc end til dct 15. ár- 
hundrcde. 

Sayaforfattercn har hort hjemmc pd vsttandet — 
mærh udtryhhct: heiöi þá, er vér kollum Smjorvatns- 
heiði /2.-M7-18 — ,' hans fortœlling md derfor stammt fra 
yode hitder, fra folh i sclve de eyne, hvor dt i *ayaen 
forialte tildrayelscr have fundct stcd. Herpá tyder oysá 
en vis omstœndeliyhed hist oy her i shildrinyerne, sáledes 
hvor nordmanden Hrafns drab fortœUes oy yisninyer 
om hans cfad fremsœttes (s. 32: Þat var sumra manna 
sogn um líflát Hrafns . . .). JSár dcr dcrfor hist oy her 
findes uriytiylieder i personnavne oy siedsangiveher, er man 
berettiyct til at tro, at det shyldes afskrwerforvansknmg, 
Heöinn (Þorfinnsson) 24 8 haldes i Torsteu Itridcs saya 
Einarr, hvorpd er yjort opmærhsom ovf.s. \ III. Liye- 
ledes er der ovf. s. VIII yjort opmærhsom pá en uovo - 
ensstemmelse mellem Vápnf. oy Torsten hvidcs saya 
(samt Laxd.) med hensyn tit landnámsmanden Olvir 
hvides yeneahyi. Afskrivcrforvanshniny shyldes det, 
nár i A, B, C Tormod stikubtíyr nœvnes som S0unes0n 
af Refr hiun rauði á lícfsstoðum (se £#19 notcn). Her 
cr der en sammenblandiny mellem Ilcfr hinn rauði, 



VÁPNFIRÐINGA SAGA. XXV 



Steinhjorn kortrs fadcr, og s^nnesonnen (Steinbjorns 
sori) Refr á Refsstoðum, idet epitetet á Refsstoðum kun 
tilkommer denne sidste (Rcfr hinn ranði nácde jo ikke 
Island: hans skib drev ifoige Landn. tilbage til Norge y 
og han selv blev drœbt af jarl Hákon Grjótgarðss^n). 
Alle hándskriftcrnc indeholde pá dette sted forvansk- 
nmger af den oprindclige tekst, iiten pá forskellig mádc, 
mledes at grundteksten lader sig rekonstrucre. 7A. B, G 
kaldes Tormod son(r) Steinbjarnar Karls [el. karls) 
sonar Refs o. s. v., i D: sonr Steinbjarnar »kors« ok 
bróðir Refs o. s. v. Báde »kors« og »Karls, karls« 
cise tilbage til et oprindeligt kartar, gcn. af kortr, 
Steinbjerns tilnavn ifelge Landn. Tilnavnet rauði kan 
Refr á Refsstoðum (jfr. D) have haft eftcr sin far- 
fader — eksempel pá et sadant nedarret tilnavn fludes 
bl. a. i Lropl. s. — : dog má bemœrkes, at ttinavnet ikkr 
jindes i E. 

Fá et enkelt punkt bidrager Vápnf. s. til rcttclse 
af cn gcnealogi i Landn. S. oöioff. forUvlles om Bjarne 
Broddhelgessons giftermál og om lians hustru Rannveig, 
som siges at vœre en datter af porgeirr Eiríksson i 
(iuðdalir. I Landn. meddeles Rannrc'tys genealogi pá 
forskellig máde pá to forskelliye steder, idet hun pá det 
cnc sted siges at vœre dóttir Eiríks í Guðdolum, 
medens det andet sted stcmmcr overens med Vápnf. 
Sandstpiligvis er der pá f^rstnœvnte sted i Landn. over- 
sprunyet ct lcd. Vápnf. stpws at vide noje besked om 
Rannveigs forhold (tidligere giflermál, tidliyere bom m.m.). 

S. 41 4 siges gárden \ Tungu i Sunnudal at Ugge 
pá samme side af áen som gárden Hof. Da her má 
ni,i tali om Sunnudalsá, passer stedsangivelsen ikke, 
tdct Tunga ligget pá den modsatte side. T. Jónsson 
henstiUer i sin literaiurhistorie (II. í. 515 noie 3) tU 
'lre þeim (• þeim megin ár) til hinum, hvorvcd det 
hele bliver rigtigt. 



XXVI IMU.KDMM,. 



8, 59 fortœttes, eU lœgen porvarðr pá Sireksstad 
(i Sunnudal) har tílsét en mand med brœkkei fod pá 
nabogárden (næsta bæ frá Síreksstpðum). og ai hem pA 
hjemvejen om natten nwder Torkel Qeite$90ns apejder 
KoJJr, som er pá vej fra Eg&sstad hjem til Krossavig. 
líer er en fejl i besJcrivelsen, en fejJ, BOm dog kcm 
skýldes afskrivere og ikke selve sagaforfatteren, som 
ellers viscr god stedkundskab, hvad sagaens skueplads 
angár. Da bádc Egihstad og Krossavig ligge adsLiUigt 
0stligere (nordestligere) end Sireksstad og dennes nabo- 
gcird, krydse Torvards og Kolls veje ikke hinanden. 
Mulig er stedangivelsen »næsta bæ frá S.« urigtvj. 

('. Vigfusson har i *TímataU fremhœvet, at det 
er en fejl i Vápnf. s., nár denne (i kap. 10) indblander 
den nordJandsJce hovding Gudmund den mœgtige i stridig- 
hederne mellem Broddhelge og Geitir. Ifelge den om 
Gudmund den mægtige handlende Ljösvetninga saga er 
det nemlig i dcres senners, Bjarnes og TorJcels, stridig- 
heder, at Gudmund griber ind. Gndmund og Torkel 
indgá forlig efter en altingsstrid, hvorefter forstnœvnte 
stilJer sig pá Torkels side overfor Bjarne. 1 dennc 
anledning retter da Bjarne stœrJce bebrejdelser mod 
Gudmund. Ljósvetn. omtaler (i Jcap. 12) temmelig ud- 
forJigt dissc stridigheder, hvorom Vápnf. intet indehoJder. 
Lige ovcrfor Vápnf. mcd sin gansJce Jcorte omtaJe af 
Gudmtmd og hans forhoJd til BroddheJge og Geitir stár 
aJtsá Ljósvetn. med sin mere udferligc og aJJcrede derred 
sandsynJige bcretning om Gudmunds forhoJd til deres 
senncr. Ljósrctn. udfyJder pá fJere punkter Vdpnf. »., 
navnJig ved sine fortœJJinger om BroddJicJges sJægt. 
()m SorJe BroddJicJgcssen, Bjarnes yngre broder, der 
slet iJcJcc nævnes i Vápnf. s., indcJioJder Ljósvetn. et helt 
lcapitéí (2), Jwori fortœJJcs om, JworJedcs Sörle ad ont- 
veje vinder Gudmunds datter Tordis. Endmi vi ttl- 
knytningspunkt mcJJem de to sagaer er TorJceJ Geitessons 



VAPNFIRÐIXGA SAGA. XXVII 

giftermál med Jórunn. datter af Einar fra Tvera. en 
broder til Gudmund den mægtige. lfeJge Vápnf. for- 
sones Bjarne og TorkeJ mcget hnrtigí efter den store 
kamp i BöðvarsdaJen — sá snart deres sár ere lœgte — . 
medens de ifolge Ljösvetn. Jigge i tingstridigheder endnu 
lœnge efter den ovennœvnte Jcamp. Fá dette tidspnnkt 
er det, at Ljösvctn. lader Gvdmund blande sig i deres 
mellemvœrende. Og sammenJignet med Vápnf.'s mere 
romantisJce fremstilling af forsoningen lan det ikke 
nœgtes, at Ljósvetn.'s beretning vinder i sandsynlighed. 
Men selv om Ljósvetn.'s fremstilling af disse forhold er 
nejagtigere end Vrqmf.^s, beJi0ver den omstœndigJwd. at 
(hidmund, som i Ljósvetn. fortalt, griber ind i Bjarnes 
og Torkels stridigJieder. iJcke nedvendigvis at udelukke 
en JcjJighedsvis indgriben af Gudmund ogsá i fœdrenes 
strid, som i Vápnf. fortalt. Ja, den i Vápnf. Jcap. 10 
omtaite tvist meJJem Gudm. og Broddhelge synes endog 
at begrunde et sted i Ljósvctn. {kap. 5), nemJig hvor 
Grudmund uden nærmere motivering nægter SörJe Brodd- 
heJgesson sin datter.*) 

T Vápnf. er det ifeJge G. Vigfnsson heJJer ikJce 
historislc nejagtigt, nd/r den Jader Jórunn være gift med 
TorJceJ Geitessou pá dcn tid, da BöðvarsdalsJcampen stod 
{cfter annaJerne faudt denne sted i !)89). Det kan efter 
(i. V. ilckc passe med Einars (Jórunns faders) aldcr, 
at Jxii) sá tidJig havde eu giftefardig datter. Efter 
Ljösvcin. sker dette giftermáJ da ogsa Jangt senere. 
Begge sagaer omtaJe Jórunn som fredsstifteren meJlern 
Torkel og I>/"r>/(. og dette má da vistnok ansés for 
lústorisk rigtigt. JSIcn du begivcnJicdcrncs gang er sá 
stœrkt fremsJcyndet i sh<t)tingen af Vápnf., er som felge 



') Jfr. F. J6nt8<m, lit.-hiit. II. 502 



\\\ III INDLEDNING. 



heraf ogsá tiden for TorkeU og Jórtmns œgteskab bleven 
forrykket, 

G. Vtgfusson (j0i i >Tímatal< opmærksom pá f <it. 
nár ifelgt cmnalerne Broddhelge sktdde oœre dræbt i 
974 % men Geitir fsrst i 987^ d<t er der her et áUfor 
stort tidsspring [G. J'. víí sœtte Broddkelges dráb .<<< 
sent som 986 oy hœtmen over (ieitir allerede < deí 
ftHgende ár — tildels pd grundlag afselve sagaens frem- 
stilling, som dog ikke yder noget sikkert historisk holde- 
punkt; desuden jindes den store hándskriftlakune netop 
her). 

Vdpnf. saga stár hejt, hvad komposiUon og karak- 
térskildring angár. Hver enkelt begivenhed forberedes 
og motireres. I kap. 2 spár fáretyven Svart, férend 
han d0r for Helges hánd, vanskæbne for ham og Hof- 
síœgten i frcmtiden. De fejder og ulykkeliyt begiven- 
heder, som ftnde stcd, og som skildres i sagaen, betragtes 
altsá i f^rste rækké som skæbnens vœrk. Broddhelges 
overmod oy begær er det, som sœtter handlingen i gang. 
Han er den egenlige ophavsmand tilplanen om nordmandt n 
Hrafns drab i det ^jemed at vinde dennes rigdommt , 
som if^lge afftdc skulde deles mellem Broddhelye og 
Geitir. Drabet lykkes, men bdde Brdh. og G. gá ganske 
glip af den ventede fordel, oy nu opsttlr (pá grundlag 
af gensidig mistanke om hemmeligt ran) mellem de t<> 
fordums renner det spændte forhold, der snart gár over 



*) Efter G. Yigf. skulde det vœre upassende for Iwvdinger 
og derfor ikke historisk trovœrdigt, at Torkels kvægmangel og 
Bjarnes madgaver skulde kunne hidfere forsoningen ; men nar 
betingelseme for en forsoning ievrigt vare tilstede — hvilket i 
dette tilfœlde má antages — , vilde der intet upassende eller ejeyi- 
dommeligt vœre heri. Madgaver i tilfœlde af kvœgmangel reg~ 
nedes ikke for almisse. Der er derfor ingen grund til at 
forkaste denne del af Vápnf-sagas smukke beretning om den 
endelige forsoning mellem Torkel og Bjarne. 



VAPKFIRÐINGA SAf.A. XXIX 

til ábent fjendskab. Brdh. forJioldcr sin fraskilte hustru 
Halla, Geitirs soster, hendes gods, og G. taber enproces 
pá altinget i denne anledning. Andre omstœndigheder 
komme til, som fere til fortsatte fejde>\ i hvilke Gcitiv 
som oftest kommer til Jcort. Endéíig tager G. sig sam- 
men, og det lykJces ham at dræbe Brdh. : men snart efter 
hævncr Bjarne sin faders ded ved at drœbe G. Torkel 
(reitessen strœber na Bjarne efter livct; det kommer til 
dct store slag i Böðvarsdalen, hvor begge modstandere, 
navidig Torkel, blivc hárdt sárede; men ikke længe 
efter blive de forsonede, idet Bjarne ger det forste skridt 
til forsoning. Særlig sJutningskapitlct (om forsoningen) 
ev smuJU og gribende. 

De mest fremtrædende karalderer i sagacn ere 
Broddhelge, (uitir og Bjarne Broddhelgessen. Til trods 
for sinc fffrnœvnte uheldige egcnsJcaber er BroddJielgc 
iJcke absolut usympatetisJc. Han tager sig kraftigt af 
sine tingmamds sager. ÍSagaforfattcrens skildring af 
personerne er overalt œdruelig: hans sympatier og anti- 
paticr crc iJ,ke skarpt fordelte: Jian virker vœsenlig ved 
ohjeJdiv fremstiUing af selve tildragelserne pd grundlag 
af 0stfj<)rdtraditionen. Geitir er fiddt sá sympatetisJc 
som HeJge. Han er mcve fredsommelig end denne, og 
det er Jcun omstændigliederne, soni tvinge ham ind i 
stridigJiedcrne med Helgc. Medens H. er den overlegne 
i áben Jcamp, er G. den overlegne i list. Bjarnes kar<ild< r 
<v interessant. Han er rctsindig, fámait, i grunden 
fredsommdig, idig sin ovevmodigc fadcr. Der bestnr 
JicUcr ikJce noget kærligt forhold mellem fader og sen 
(<{rn yngre S011 Lýtingr cr derimod Helgcs ojesten). 
I)d Helges fremtynte fostermoder spdr, at Bjarnc og 
ikke LýUngr vil ha vne ham. bliver H. vred og vil ikke 
tro hcnde. B/arne, som er œrckær, lader sig gansJ,c 
vist af stcmodcrcn a:gg<' til (d drœbe dcitiv: m< u lun, 
angvcr stvalcs gerningen, og G. udandcr i lnms síc0<l. 



\\\ i\hi.i:i»\i.\(.. 



Sasrlig tf det dog den smukke mdde, heorpá />'. forsoner 
sig med 6r., som get ham sá sympcUetiek, Et Ugnemfe 
indtryk af 1>. giver ogsá Torsten stanghugs saga, hvor- 
om nærmere i det felgende. Torkel Geiteeeem er strid- 
bar og hanmgerrig {jfr, Gunnars s. Þiórb.), men i Bvrigt 
en klogtig og reiskyndig mand. Haus personlighed 
trœder ikke sá klart frem som de ovf. nœvntes. 

Karaktéristisk for Vápnf. iog tildels ogsá Torsten 
hvides saga) er de mange ordsprog, som indflettes, hvor 
leflighed dertil gives.*) 

F. Jónsson pápeger i sin literaturhistorie, at for- 
fatteren má være en gejstlig, fordi Torlejf den kristne 
nyder sá udprœget sympati, og tillige fordi regelret be- 
gravelse spiller sá stor en rolJe (jfr. kap. 7, s. 44 9-11). 

Det stykke i Vápnf., som omhandler forholdet mel- 
lem Digr-Ketill og Torlejf den kristne (kap. 5), gen- 
findes i Kristnisaga (kap. 11) i stœrkt forkortet form, 
sáledes at stykket i Kristnisaga má betragtes som et 
uddrag af Vápnf. Denne sagas a/fattelsestid kan da 
ikke sœttes senere end til c. 1200; dens hele karaktér 
og stil anviser den ogsá plads blandt de oddre sagaer. 
Omtalen af bisperne Torlak og Páll og flere personer 1 
sagaens slutning má skyldes senere afskrivere, som have 
tilf^jet disse genealogier (jfr. F. Jónsson, lit.-hist. II, 510). 



3. Þorsteins saga stangarhoggs. 

Denne lille saga, tidligere udgiven blandt Nordish 
Oldskrifter (Kbh. 1848), findes i en mœngde papirs- 



*) Et enkelt af disse (s. 44 J3 - U ): »liðar verðr sá ac leita, 
er lítit sax heíir« kendes ikke andenstedsfra. Alle hánd- 
skrifterne have pá grund af fejllœsning i det til grund Uggende 
hdskr.: síðar for liðar, hvilket sidste ord er indsat efter en Jmjst 
sandsynlig gisning af F. Jönsson. 



PORSTEINS SAGA STANGARHQGGS. XXXI 

afskrifter, som alle stá hverandre meget nœr og ganske 
ábenbart adgá fra en og samme membran. Ved siden 
heraf ftndes et enkett, ikke tidligere aftrykt, membran- 
blad, indeholdt i AM. 162c, fol.; men dette viser sig 
ved en nœrmere undcrsegelse at indeholde sá store af- 
vigelser i lœsemáder fra det tilsvarende afsnit i papirs- 
hdskrr., at det má betragtes som levning af en andcn 
membran end den, hvorfra papirshdskrr. nedstamme. Det 
er derfor her aftrykt sœrskilt bagved den efter hdskr. 
A meddelte tekst. Nogen papirsafskrift efter dette 
membranbrudstykke kendes ikke, og den membran, som 
det har tilh^rt, har derfor sandsynligvis vœret i defekt 
tilstand allerede pá et tidligt tidspunkt, far det 17. ár- 
hundrede, da papirsafskrifterne af sagaeme begynde at 
optrœde i mœngde. 

Blandt de forhándenvœrende hándskrifter, inde- 
holdende Torstm stanghugs saga, ere efterf^Igende som 
de vigtigste blevne benyttede ved denne udgave; 

1) AM. 156, fol. [A], hovedhdskr., beskrevet ovf. 
s. IV under nr. 5, 

2) AM. 426, fol. [B], bcskr. ovf. s. IV under nr. 4. 
3—4) AM. 562 a, 4to, fra det 17. árh., skrevet 

med to forskéllige hœnder og med rettelser og variantcr, 
titfojede af Arne Magnusson. Hdskr. indeholder to 
forskellige opskrifter af Torsten stanghugs saga: op- 
skrift 1 [C], skreven af Ketilt Jörundsson, og opskrift 2 
[D], med manglende begyndelse {begynder mcd: Við fá 
þykkir mér s. 7(>*b; dog ere de forste tolv linjer ovcr- 
stregede). 

5) AM. 158, fol. [E], beskr. ovf. s. IV under ur. 2 

6) AM. 4 96, 4to [F], beskr. ovf. s. 111 under »r. 1 

7) Hask 36, 4to [G], bcskr. ovf. 8. XI V under nr t ~> 
Til trods for, at hdskrr. af dcnne UUe saga fretn 

byde sii fii nogenlunde karakteristiske afvigelser in<H>;ir<l<s 
i lœsentdder, kan dog en gruppervng foretayes. A og B 



X X X I ] 



INDLEDNING. 



dantte sn gruppe for sig Uge overfor í!. D, K. 1- 
disse fdlde atter % to underafdelingtr: C -f- D og E 4- F. 
Kt par smá laktmer i A tre her udfyldte efter B. Dei 
unge hdskr. G slutter sig i visse afgorende lœsemáder 
Hl k-gruppoi i modsœtning til C- og E-gruppen. Náir 
det alligevel i fortegnelsen er stillet sidst i raskken, er 
det, fordi det indeholder en mœngde sœregne kesemdder, 
der dog oftest ere vUkárUge œndringcr af den oprinde- 
lige telcst; det har pá den ene side mange udeladetser 
og pá den anden side hist og her tilfojede stykker. Alle 
de andre hdskrr. indeholde den oprindeUge tekst gennem- 
snitlig bedre bevaret. G's nejagtige forhold til A og B 
lader sig derfor vanskeligt bestemme.*) 

A har ingen kapitelinddeling. En sádan findes der~ 
imod i alle de andre hdskrr., skent indbyrdes uorerens- 
stemmende i dem alle. Kapiteloverskrifter findes ikke. 

Af afvigelser % lœsemáder, som begrunde den oven- 
nœvnte gruppering af hdskrr., kan fremhœres folgende: 





A, B 


C, D, E, P 


G 


76 9 : 


bítaz 


berjaz 


bítaz 


76 24 : 


á fótum 


á felli 


(hele stykket 
\ mgl. 


86i 6 : 


eigi sljófgaz meir 


fslefja minnr, 
'{„ekki sleffia mín- 
'um" 


reigi meir 
isljófga 


83 20 : 


ógipta 


ógæfa 


mgl. 


83 2 i : 


ek 


sjálfr 


mgl. 


84,: 


rmunda — frekt 
Ihoggva 


mun— fyrri hoggva 


mgl. 


84 4 - 5 : 


rhjóttu smæra 
Ihogg 


rþykkir mér þú 
Ismæra hQggva 


rhjóztu 
Ismæra 



*) Der findes i G straks i begyndelsen, hvor Bjarne (Brodd- 
helgessen) nœvnes, et lille fra Landn. taget indskud ang. denne. 
B's hustru Rannvejg siges at vœre dóttir Eiríks í GoðdQium 
(75) i modsœtning til Vápnf. — jfr. ovf. s. XXV. 



PORSTEINS SAGA STANGARHQGGS. XXXIII 



84:,: 

84 20 
87 



A, B C, D, E, P 

/er— haft E, F, 
er— haft lafvigende C, 

'D: en— bitit. 

mímim s 9 kum f miniim » S( ?g um ' 
IE, F, mér C, D 



5 6 



87, 



íGuðmundar 
>- — móður 

Orms 



overspr. 
Bergs C, D, E 



G 

er— haft 

mgl. 

Guðmundar 
— móður 
Orms 



Slœgtskabsforhóldet méllem hdskrr.A — F kan anskue- 
liggeres ved felgende opstilíing: 



(origin a Im embra n ) 
X 



a 



B c 






/ \ / \ 
C D E F 

Ang. forholdet mellem de umiddelbart beslægtede 
hdskrr. E og F kan henvises til hvad dcr er bemœrket 
under Torsten hvides saga om dct nœre forhold mellem 
hdskrr. B og A, med hvilJce bogstaver 158 fol. og 496 
4to dér ere bctegnede. 

Porst. s. stgh. indeholdes ogsá i AM. 552 e, 4to, fra 
élutnmgen af det 17. árh, [formodes skrevet af prœsten 
Olafur Ghislason pá Hof). Þorst. s. 552 hvrer afgjort tU 
hdskr.-klasse b, spee. c-gruppen, hvis ejendommeligheder 
dethar(jfr.lo3$emdder8om á felli,allir[7^9], n slefiaminna a , 
0Ogvu smœra þykkir mér þú lipggva, en — bitit [&4%\, det 
oversprtmgm stykke 87i-* y Bergs for Orms o. //.): men 
8amtidig har det helt igennem smáafvigeher bdde i enkelte 
ord og i sœtningskonstruktion, hvor alle de andre hdskrr. 



XXXIV [NDLEDNING. 



daiuo iii enhed, afvigelser, som for tUfrste delen má 
skyldes ændringer i og forvanskninger af den oprinddige 
teksi; sál. f. eks, „langfl am" for„ heldr" 76ii, til hesta 
koininn for til lirossa í'arinn 76' 12, ok „meina" margir 
for Ætlinn vér 79 13, fallnir bezt for líkligastir 79 9, 
aleinn for einn 67 17. Af forholdsvis betydeligere af- 
vigelser fra de andre hdskrr. kan fremhwves: vígnm fur 
hug 7.7 u: ok barðiz hestr Þórðar verr = Ok er — 
bítaz 70' 8-9 (jfr. berjaz i C-gr.): -vígum þeim for -þing- 
inu því 77ö; Nú verða þér for Mun — verða 6Í19; þin 
orð ok annarra for frýjuorð — oðrum 81 21; ok vill hann 
nú fara ok hitta Bjarna tilf. efter ragan son 82%%; 
Fór nú Þorsteinn á móts við Bjarna á greindan hól, 
ok borðuz for stykket Nú — berjaz 82%%-%%; leit á 83 6 
mgl.; Ærin hafa mér færi verit í dag, hefða ek viljat 
for Orðit — mætta 6^14-15; „Gakk — varliga" 6^20-21 fngl.; 
en áðr hann gekk frá Þorsteini, bað Þorsteinn hann 
gæta sín vel tilf. efter lá í 601; stykkerne Varðiz — sinn 
65á-7 og Eigi — mínum 6/3 7-9 ere ombyttede. Et par 
Jæsemáder har 552 e til fœlles med G: hagkvæmara 75 7, 
skyrtulafi 76u, snarpari 656. 

Af yngre, Þorst. s. stgh. indeholdende hdshrr., som 
jeg her ikke har fundet anledning tit at benytte, skal 
blot nœvnes AM. 928, 4to (omtalt ovf. s. VI) og Rask 
27, 4to. l)e Jwre bcgge til A-gruppen; 928 har enkelte 
Jæsemáder særlig til fæJJcs mcd A (sðl. lagðir 79$) og 
stammer sandsynJ. fra detfe hdskr. 

Af urigtige læscmáder og afskriverfejl i A cr be- 
mærJcet foJgende: S. 752: randa víkingr for rauðavik- 
ingr; 77 u: á(!) hrossahúss þess for til hr. þ.: 77i9-2o: 
^muntu þá vilja yfir" ufuldstændigt sted; 79%\ lagðir 
for flestir?; 83iU skóþvengir mínir urigtigt med pd- 
feJgende hann, visende titbage tiJ skóþvengr: 83%i: ek 
for sjálfr; 84 1: munda ek frekt for mun ek fyrri; 
661: ok tók overspr.; 8610: Þorsteinn for Bjarni; 66" 19; 



fORSTEINS SAGA STANGARHQGGS. XXXV 

Harla for Halla; 87t: Qnundr for Amundi; 87*: lakune 
(-dóttur, móður B); 87is: móðir overspr. 

Af fejl, som ere fœlles for alle hdskrr. og stamme 
fra den fœlles original, kan mœrkes „ok Guðríðr" 86 20 
for móðir Guðríðar (sál. det hevarede memhranhrudstykke 
af sagaen 9222-23). Endvidere er papirshdskrr/s mán- 
aðarró 85i& vistnok en fejl for mánaðaríró (manadar- 
fro i mbr.hrudstykket 91 23); jfr. det amiddelhart fore- 
gáende fróa Söu. 

Med hensyn til heskrivelsen af memhranbladet 
kan henvises til redegttrelsen s. 88 under teksten. Det 
er en levning af den samme sendcrlemmede memhran 
(fra 15. árh.), hvortil det s. XIII omtalte hlad af Vápnf. 
har h'.irt, oy har de samme reiskrivningsejendammeligheder 
som dette; se ovf. s. XXII ff. — / ordet „npkkurr u finder 
den samme vekslen sted med hensyn til Jiovedvokalen: 
nockud 91 16, nauckut 92 5 (disse eksempler vise tillige den 
f0r omtalte vekslen meUem t og d). Desuden findes skrive- 
máden nóckurar 90 9 — det eneste eksempel pá tegnet ó. 
ei for e findes oftere i sammensœtninger hegyndende mcd 
dreing-; desuden reyckiu 91u 9 92 \ og 4. æ for e findes 
1 aoggia 6'.Vi5. Ligesom i mbrbladct af Vápnf. findes 
af eksempler pá bogstavtegnet aa tU betegnelse af Umgt 
a (á) kun ordei inaal (89 19); ellers udtrykkes ikke vokai- 
lœngde. Vekslen fi/ndes mellem a og (oftere) i„svá u : 
sva 91 22, suo 887, 90 u, 22. i vopn 89i%, uopnin 
91b. w i \\i 88*. Vekslen mellem c (k) og g: mic 
v .^ifi, 90\% t men þig 91 5, 92n. kaii (oftcre), men fret- 
kalla 92i. sieondr < s ^i3 med fordoblet n, mcn stendr 
6'^2i. Endelig kan bemœrhes, at dativformen faudur 
finck t, mcn fedr (daliv) 90* og fedr (gen.) 91%. 

En sammenligning mellem membranbladets tekst og 
det tUsvarende afsnU i papirshdskrr. viser, ai til trods 
for stare forskelligheder i fremstilUngsmáden^ som 

c* 



XXXVI INDLEDNING. 



begrunde en antagelse af to forskellige membraner*) 
felges dog i begge ieksier handlingerm «d punki for 
fnmkt, <></ undertiden <>< lamgere sæiningsperioder fœU 
Den til grund for papirshdskrr. /></</<■»<!>■. nu tábte, 
membran og den anden, pá det her omtaUe blad m 
ligeledes iabte, membran ere derfor sikkert udgáede fra 
en fælles original. 

Papirshdskrr. have pá ftere steder — navnlig i 
samtalcrne — en noget lœngere tekst end mbrbladet pá 
tilsvarende sted. Denne forskel kan dog for en d</ 
udjœvnes derved, at mbrbladet pd enkelte andre punkter 
er en smule udf^rligere end papirshdskrr. Den gamles 
formaning til sennen Torsten om at holde stand i tve- 
kampen mod Bjarne er en del vidtloftigere i pupirs- 
hdskrr. end i mbrbladet. Ogsá de forhandlinger meUem 
Torsten og Bjarne, som f^re til tvekampens oplwr, 
skildres vidtloftigere (gennem lœngere samtaler) i papirs- 
hdskrr. end i mbrbl. Vœrdt at bemœrle er dt-t. <it <lc>> 
i Torstens mund lagte h^jtravende bemœrkning s. 84 15-16: 
„ef ógæfa mín gengi ríkara en lukka þín'" ikke ftndes 
i mbrbrudstykket. 1 steden for den lille taíe af Torsten 
s. 84u-i6 har mbrbrudst. kort og godt: „eigi mun ek 
suikia þig" 914,-5. Pá et tidligere sted, hvor en lignende 
bemœrkning af Torsten forekommer: ,.meira muni mega 
gæfa þín en ógipta mín", er mbrbladet desvœrrc defckt pá 



*) Mœrk 1) forskellige udtryk som f. eks.: berstu sva at 
dreingskapr fylgi ok nóckurar frasagnar er vert (nibr.) 90 ^ i0 
= tak nú vápn þín ok ver þik sem skoruligast (paphdskrr.. 
hvor hele stykket er lœngere) 8,2 Í7 - 1H , endvidere 2) stykker, som 
findes i paphdskrr., men ikke i mbrbl, og undertiden omrcndi. — 
I beskrivelsen af den fornyede kamp mellem Bjarne og Torsten, 
efter at B. har dr-ukket af bœkken, er der sterre afvigelse af 
formel art (se henholdsvis s. 84 og s. 90 — 91). Enkcltc ord 
umiddelbart for eller efter lakunerne i mbrbladet vise ret ofte 
tilstedevœrelsen af tekstafvigelser melletn dette og paphdskrr. 



PORSTEINS SAGA STANGARHQGGS. XXXVII 

grund af beskœring. — Af afvigelser i enkeltheder mellem 
pajjhchkrr. og mbrbl. kan cndnu bemœrkes, at i de ferste 
nœvnes Bjarnes hustru (Bannvcig) ved navn, men i 
mbrbl. blot húsfreyja. I mbrbl. kaldes det svœrd, 
som Torsten overbringer Bjarne fra sin fader, karls- 
nautr: i pqphdskrr. har det intet navn. 

JJet anferte — spec. de udvidede dialoger i papirs- 
hdskrr. i modsa'ining til de kortere i mbrbladet — tyder 
pá, at den membran, hvoraf brudstykket er en levning, 
har stáet den fœlles originalmembran fiddt sá nœr, som 
den mbr. har gjort, hvorfra alle papirshdskrr. nedstamme. 

Det bevarede mbrblad hjœlper pd et par steder til 
at korrigere teksten i papirshdskrr., sál. de ovf. s. XXXV 
omtaUe manadarfro 91w, modir Gudridar #£22-23, hvor 
papirshdskrr.'s „ok Guðríðr" má vœre fremkommet ved 
fejlagtig lœsning a/"CD (m: forkortelse af modir) som „oc". 

Denne lille saga stár som fortsœttelse af Vápnf. s., 
idet den ene af hovedpersoncme er Bjame Broddhelges- 
S0n. Om ham konccntrerer fortællingen sig i ikke mindre 
grad cnd om Torstcn stanghug. Der hentydes ogsá til 
begivcnhcdcr, omtalte i Vápnf., som Böövarsdalskampten 
83 6-7, sáledes at kcndskah til Vápnf. er nadvendig for 
den fidde forstáelse af det pjágceldende stcd i Porsi. s. stgh. 

Sagaens handling er meget simpel og lidet indviklet. 
De optrœdende personcr erc ganske fá; nogle bipersoner 
erc grupperede udenom hovedpersoneme og tjene til at 
scette handlingt i) i gang. Sagaen har heU igennem en 
stærld dramatisk karahtér; dialogerne spiíle cn meget 
stor rólle. Det er sagaforfatteren. der taler til lœseren 
gennem áUe de taler og repliker^ hun lœgger i munden pá 
personerne. Hvad angár de noget opstyltede talemdder, 
som Torsten bruger /■<< <i j>ar steder i tale til />/<ime 
fmeira muni mega gæfa þín en ógipta min 83 19-20, ef 
óga'f;' iiiiii gengi ríkara en lukka þín W15-16), da hjre 



X\\\ III INDLEDNING. 



<le mxppe oprindeUg h jemme \ sagaen {jfr. det ovf. be- 
moBrkede). 

Ifelge sin kele karaktér og stil tUherer Þorst. & 
stgh. dcn efterklaesiske periode; men omend dcn sáJedet 
má regnes blandt de yngre sagaer eUer þættir, har den 
vcerdi báde ved sit intcressante indhold og ved dcn forholds- 
vis jævne fremstilUng af selve tUdragéfoerne, der givcr dct 
fortalte et vist troværdigt prag. Sagaen rr, hvad det reale 
angár, fri for páviselige overdrivclscr, og handlingm er 
visbtok i hovedsagen sand. Kontrolcres gennem andre 
sagaer kan den ikke. Derimod erc dc mcrc frcmtrædendc 
personer vistnok komne til at stá i et nogct farvet Igs: 
Bjarne og Torsten have begge fáet et vist heltepræg i 
modsœining til Torstens gamle fader, som har fáet til- 
delt en art skurkerollc i henhold iil sagaens helc drama- 
tiske prœg. Dog - má dct fremhæves, at fremstillingen 
af Bjarne her svarer ret godt til dcn fremstilling af 
ham, som findes i Vápnf. s. Han er dér som her den 
rctsindige mand, dcr kan ladc sig œgge til handling, 
nár det gœlder. 

Torstcn stanghugs saga cr forholdsvis rig pá ord- 
sproglige talemáder (engi lætr sér annars víti at varnaöi 
#J?8, þat mun ilt kaup at taka glæp við miklu happi 
#4 12, verðr heitum heimskr maðr feginn 6013). Mœrk 
ogsá talemáden: hann mun eigi morgum skyrtum slíta 
&2 15-16 = han har ikke udsigt til at levc længc. 

Sagaens tilblivclsestid er antagelig c. 1250 eller 
sidste halvdel af det 13. árhundrede. 



4. Hrafnkels saga Freysgoða. 

Denne saga findcs sá godi som udelukkende ipapirs- 

hándskriftcr, dcr alle gá tilhage til en og samme mem- 
bran. Kun ct enkelt skindblad er bevaret, indeholdt i 



HRAFXKELS SAGA FREYSGOÐA. XXXIX 

AM. 1621, fol.*) Sagaen er tidligere udgiven f^rst ved 
P. G. Thorsen og K. Gislason i 1839 (eJcleJctisk udgave) 
med en længere fortale, og senere blandt NordisJce Old- 
sJcriftcr ved K. Gíslason i 1847, hvilken senere udgave 
holder sig strœngere til den Jclasse hdsJcrr., der i det 
folgende ere betegnede som k-gruppen. 

De vigtigste og ved denne udg. benyttede JidsJcrr. ere: 

1) AM. 156, fol. [A]. Beskrevet ovf. s. IV under 
nr. 5 (jfr. s. XXXI nr. 1). HrafnJcets saga er den 
tredje i rœkken. 

2) AM. 15 8, fol. [B]. BesJcrevet ovf. s. IV under 
nr. 2 (jfr. s. XXXI nr. 5). HdsJcr. begynder med 
HrafnJcels saga. 

3) AM. 443, 4to [C], fra det 17. árhundrede, sJcrevet 
af Brynjölfur Jónsson pá Efstaland. Der ftndes Jielt 
igenmem marginahiotitser af Torfæus og ligeledes en del 
tekstrettelser . HdsJcr. indeJiolder tre sagaer, Jivoraf 
HrafnJc. s. er den trcdje. 

4) AM. 551 c, 4to [D], lcáldet Mánaskálarbók. 
Stammcr fra det 17. arJmndredes forste halvdel og an- 
tages sJcrcvet af porleifur Jónsson i Grafarkot. Hdskr.. 
hvis blade ere stærkt Jicnsmiddrede og besJcadigede i 
kanterne, JinlJcet hist og her er gáet ud over teJcsten, 
indeJioJder tre sagaer, hvoraf nr. 2 er Hrafnkelssaga, 
fidgt af og samnienarbejdet med den længere Drop- 
laufjarsona saga eller Fljótsdæla (hin meiri). Arne 
Magnusson bruger pdtcgnelsen: Hrafnkelssaga cum 
appendice. Bcgyndelscn (sandsynligvis ct blad) af 
Hrafnk. 8. mangler; sagaen bcgyndcr bl. 13 med ordene: 
var hann þar um hríð (s. /V/24 i denne udgavcs teJcsf). 

Pá grund af D's nmngclfuldc tilstand er i for- 
n^dnc tHfælde en afsJcrift efter dette Jidskr., skreven i beg. 



*) Bladei er mdlagt i omslag med pátegning af Ame 
Magnu880n, ifnlge, hvilken han har vœret uvis om. hvortil deiir 
brudsti/kke sknlde henferes. 



XI. [NDLEDNING. 



afdet t8. árK afJón Magnusson 'A. M.'s broder), nendig 
AM. 451, 4to — herbetegnet:(D) — t benyttet til udfyldning. 

1 AM. 4 96, 4-to (se ovf. s. III under nr, t\ findes 
et par sider (pá bl. 13 r — 14 r ) af Hrafnk. s., nemlig 
begyndelsen mdtil: bústað vilja reisa þar. Þetta [teksten 
8. 96u-it) og slutningen fra: hann lifði, en Hrafnkell 
sat (teksten s. 137u-u). Af et par lœsemáder i de be- 
varede stykker kan det ses, at Hrafnk. i dette hdskr. 
har hert til den i det f^lgende nœrmere omtálte B- 
gruppe og stáet hdskr. B nœrmest (sál: .9/7 8-9: gorvi- 
ligastr — B; fejlen „gaulbert" 96 1; 96e: ánigl: 9(1%: 
upp í for af; 137 'is: -forræði, == B). Hdskrr. 158 og 
496 udgá fra en fœlles original; jfr. hvad der er be- 
mœrket om deres forhold s. IV ff. og s. XXXI f.*) 

Af andre hdskrr., indeholdende Hrafnk. s. kan 
fremhœves: 1) AM. 551 da, 4to (17.árh.). Ang. denne 
afskrift af Hrafnk. s. har Arne Magnusson pátegningen 
,,accorderar vid Mag. Bryniolfs boc" (AM. 156, fol.? 
clette hdskr. er skrevet af biskop Brynjólfur Sveinssons 
afskriver Jón Erlendsson). Hrafiík. s. i 551 da stemmer 
neje med 156 fol. el.k. 2) AM. 157 e, fol., skrevet c. 1700 
af Asgeir Jónsson, Torfæus" shiver. Det slutter sig 
megct noje til det ovennœvnte hdskr. C, der har været i 
Torfœus' eje, og má ansés for at vœre en afskrift efter 
dette. I)et er derfor ikke blevet benyttet ved denne udgave. 

Ang. Hrafnk. s. i de unge hdskrr. AM. 928, 4to 
(se s. VI og XXXI V) og R. 36 (se s. XIV og XXXI) 
kan bemœrkes, at Hrafnk. 928 stár ganske nær ved A og 
Hrafnk. R. 36 ganske nær ved C. Hrafnk. R. 36 har sá godt 
som alle de særlige ejendommelighcder, der kcndctegnc C 
(rennskær 100 13; kviðsloppinn IOI9; heimil váru 102%%; 
hálsinn 103%; Þorgrímr Þorsteinsson for Þorgeirr 



*) Pá bl. lS r i AM. 496, 4to findes felgende anmœrhúng 
vedrerende Hrafnk. s.: „Skrifud a Holum i Hiallradal þann 
16. Decembris Armo 1639''. 



HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. XLI 

Pjósíarsson, o. s. fr.) og má ansés for at ncdstamine 
f'ra C. 

A og B have ens kapitelinddeling, men ingen kapitd- 
overskrifter. C og D have ingen egenlig kapitelinddeling, 
men et nyt og tit kapitel svarende afsnit antydes oftere 
red en halv linjes ophold. 

Af disse fire her benyttcde hdskrr. cr AM. 156, fol. 
lagt til grund for udgaven af Hrafnk. .?.. dcls fordi dct 
td trods for unejagtigheder og misforstáelser gennem- 
snitlig taget má siges at stá over de andre hdskrr., dels 
fordi det i det til membranbrudstykket svarende afsnit 
pá afgorcnde punkter stdr mbr. nœrmere cnd de andre 
hdskrr. g^re det*) sáledes som det vil fremgá af notcrne 
under /ubr.-teksten s. III2 — 116 20. Eksempelvis kan 
fremhœves s. 110 16 og 18, hvor A (156) har det rette 
navn Pjóstarssynir i overensstcmmelse med /i/br., medens 
B og C have Þorsteinssynir (D har ganske vist ogsá 
den rette lœsemáde, men dette hdskr. indtager cn ejen- 
dommeUg særstilling, hvorom nœrmere nedf.). S. 111 u 
har A lœsemádcn mannfólk i overensstemmelse mcd mbr., 
medens de andre hdskrr. have mun fólk, HSe: en íá 
A (= mbr.), mcn hann fær B, C (D = A). 113 1%: 
þessu hefna A (= mbr.), men þessa h. B, C (ander- 
ledcs D: þetta herða), 0. s. v. S. 1;J4 15 lceses i A 
rigtigt muna, lwor de andre hdndskrifter have monnum. 

En nœrtnere unders^gelse af hdskrr. viser, at de 
falde i tre grupper: 1) A, X) B, C, 8) D. B og C stá 
hmanden megei natr; de have adskiUige fœlles^ for dem 
egm , lcesemdder, joJI<.< overspringelser og fejt, som ere 
undgdede i de andrc hdskrr. Ndr sáledes B og C s. 
96 í have meningslesi former som henholdsvis „gulgeit" 



*) / kafaloget over den arnamagnœanske hándskriftssamling 
knyttei til AM. 156, fol. den anmœrkning, at dette hdðkr. antagcs 
skrevet efter cn membran. 



XIII ÍNDLEDNING. 



og „enntgeit" [jfr. „gaulbert" i AM. 496, 4to . medeni 
A og D have goltr, da viser dette^ ai der i det for B 
og C (og 496) til grund liggende hdskr. her har vœret 
d lUydeUgi sted. Og iydeUgi trœder det umiddelbare 
slægtskab mellem B og C frem i kap. ö, idet et sttrrt 
stykke s. 119 19 — 1X0 2 (ok get ek — at bænum) cr over- 
sprunget i dem beggc, men bevarct i de andre hdskrr. 

D stár i noglc punkter sammen med B, C, i andre 
og flcrc sammen mcd A; men samtidig indeholdcr det 
mange sœrcgcnheder, egne lœscmádcr, hvorved det ud- 
skiller sig fra de andre hdshrr. Oftest ere disse sœr- 
egenheder vistnok knn scnere œndringcr af den oprinde- 
lige tekst og — navnlig mod shitningen af sagaen. hvor 
den forberedcs til at danne en overgang til Fljótsdæla — 
lœngere tilfejelser •*) Forovrigt synes nogle af disse 
udvidelser (stedbeskriveíserne) at vidne om særdeles god 
lokalkundskab hos afskrivcren, sáledes spec. beskrivelsen 
af skuepíadscn for Eyvind Bjarncsons kamp imod 
Hrafnkel og hans mænd (131ie-n og flgd.). Menpá enkelte 
punkter har D oprindeligcre lœsemáder cnd de andre 
hdshrr., sál. f eks. s. 119 Vs stykket Sámr kvez — austan. 
J)ct har helt igennem det rette navn Þjóstarsson; A har 
pá ferste sted (109 24) det urigtige Þorsteinsson, senere 
Þjóstarsson, medens B, C helt igennem have det urigige 
Porsteins-. Jlvor membranbrudstykket og A, B, C s. 
116 15 have urigtigt miskunnarlaust, har D det rctte 
miskviðalaust. Ligelcdes cr D's Jæsemáde einteitir nok 
sá tiltahnde som mbr.'s og de andre hdskrr.'s olteitir 
II67. I begyndchen af sagaen (95 4) har (D) rigtigt 
„(Eysteinssonar) írets", medcns alle dc andre hdshrr. 
have urigtigt „freys u . Endvidere har D s. 104 2 rigtígi 



*) I indskudet „út til Selfljóts" 126 16 spores efter Kr. Kálund 
(Fljótsd. s. X VIII og 1) hensyntagen til teksten i den efterfelgende 
med Hrafnk. sammenkœdede lœngere Dropl. s. Neje beskrirehc 
af AM. 551 c, 4to er given af Kr. Kálund i indledningen til 
hans udgave af Fljótsdæla hin meiri (1883). 



HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 



XLIII 



„búa. Sonu" i modsætning til de andre hdskrr.'s „búa 
með sonu", samt s. 114 16 den rigtige og med mbr. 
stemmende lœsemáde „því at má w i modsœtning til de 
andre hdskrr.'s urigtige „þat; má". D er derfor til 
trods for sine mangler et vigtigt hándshrift. 

Af lœsemáder, som vise de behandlede hdskrr.'s 
indbyrdes forhold, sJcal fremhœves: 



96,: 



99 2 : 

100 8 : 
100 4 : 

101 Q : 



102 



A 

gQltr 

bjorg 

létt 
úrinu 

leirstokkinn 

Jeigi þræta þess 
Imega 



D 

goltr 



B. C 

rgulgeit(!) 
lenntgeit(!) 
rvist B 

Ibjargarvist C 
birt 
úðinni 
Jkviðstrokinn B 
Ikviðsloppinn C 
Jekki mega þess Jeigi þræta mega 
Iþræta alls um þat lum þat 



vist 

birt 
úrinu 

leirstokkinn 



er fyrstr gekk fsem fyrir þeim var rer fyrir þeim 
lok fyrstr gekk Igekk 



109 u : 

112 6 : ok vit (= mbr.) overspr. 

113 6 : en fá (= mbr.) hann fær 

/,,hvers verkan at íhvert óverk at 

22 ' ^ongu" loðru 



114 16 : 

115 18 : 
H6 19 : 
117,: 



„þat; má" 

réttligast (= mbr.) 

sotti (= mbr.) 

kvaz 



jll9 19 — rok get ek — at bæn- 



120, 



1 



um 



„þat; má" 

kænligast 

setti 

ok spurt hafa 

overspr. 



J20 21 : 


raufar 


122 19 : 


þetta land 


128g-io* 


verkum 


128 lt : 


efnir 


129.: 


slík 


132,: 


umhvei íis 


132 20 : 


baQ 


136 6 : 


uppi á fjalli 



udel. 

þenna bæ 

verkna<>i 

eflir 
til ])ess 
utan um kring 
rhans B, 

Ihann ok hans C 
á i'orju 



ok vit 
en fá 
rannat óverkan 
tat oðru 
Jþví at má (= 
\mbr.) 

réttligast 
sotti 
kvaz 

omtr. som i A 

raufar 

þetta land 

verknaði 

eflir 

slík 

nrlel. 

bað 
appí á fjalli 



M. iv [NDLEDNING. 



Sjœldnen stemm A og \\ sammen lige overfor G 
,//,.,. c _|_ d, og dette kan da dels skyldea tilfœleUghed, 
dels bevidei retteUi ; sál. /'. eks. 110%: vetr A, B, Bumar 
C, D: s\ endvidere {noterne til) læsemádeme 8. i"<>is, 
I07s-e, 10719, 130$, 133i. 

Som det af ovenstdende vd ses, har D bevaret mange 
iemáder til fælles med A i modsœtning til B. C. 
Sandsynligvis er forholdet dette, at B og G ere afskrewe 
efter et mindre godt hándskrift, indeholdende mange fjí- 
lœsninger og misforstáeher af den qprindeUge tékst*) 
J)e mange afvigelser og sœregne lœsemáder i D, som 
stille dette hdskr. pá en plads for sig sélv, shyldes, som 
ovf. antydet, mere bevidste œndringer og tilfojelser. 

Slœgtskabsforholdet mellem hdskrr. kan anskuelig- 
g&rcs ved felgende qpstilling: 



A A D 

B G 

Til trods for, at A gennemgáende har en særdéles 
gocl tekst, findes der adskillige skpdesleshedsfejl, begaede 
af skriveren, fejl som dog i de fleste tilfálde kun 
rettes, tildels ved hjœlp af de andre hdskrr. Af nnej- 
agtigheder og fejl er mmœrket felgende: S. 95±: freys 
for frets. — 96 23-24: mettr til for mentr vel. — 984.: 
á (Hóli) for at (H.). — 98*: lítla for mikla. — 98io: 
meðan ek er hér for orkar er hér er. — 99 1%: varir for 



*) Hist og her kan dog en fejl lœsemáde rettes ved hjœlp af 
C, sál. s. 133 1, hvor imidlertid C's lœsning sandsynligvis er en 
korrigering af den oprindelige tekst, som her ikke stemmer med 
det efterfalgende. 



HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. XLV 

varar. — 100 13: „skær", rettet til skjorr i den trykte 
tekst. — 100 21: Reykjársels for Reykjasels. — 100 26: 
myndi oversprunget. — 101 i6/ stað for staðar. — 102 1$: 
var for hefir. — 10326 : byggja for byrgja ; eðr í for en. — 
1042: búa með sonu for búa. Sonu. — 104 19: mundi for 
mnni. — IO09 : frænd m for frænda. — 109 11 : ferr Þorbjorn 
for fær Þorbirni. — 109i2.' neðan er for neðar en. — 10924,: 
Þorsteinsson for Þjóstarsson. — 110?,: Hvar for Hvert. 

— 110 16: Hinn for Er hinn. — 112 12: síðan for síðar. 

— 1132i: „son hans. rorgeirr spurði: Saklausan?" 
urigtig læsemáde for „son hans Porbjarnar saklausan" 
(jfr. B, D). — 11322'. „hvers verkan at ongu" ; opr. 
máske óverkan (jfr. D: óverkan, B, C: óverk) og at 
oðru (sál. B, C, D). — 114%: flestum ófýsa for flesta 
menn ófúsa. — II08-9: .,m" (= C, menn B) for metin 
(D). — 117 6.' gekk oversprunget. — 117 1: þar (í hug) 
for þat. — 118 25: fengit for fengiz. — 119 2-3 (kvez — 
austan): StyJcket Fara — austr forhvallet. — 119$: heyra 
for heyja. — 121s: sem oversprunget. — 121 22: gef 
for skep. — 1222 og 16 ; vestan i alle hdskrr. for austan, 
vestr for austr. — 122s: þetta for þenna. — 122%: er 
overspr. — 122 19: ok overspr. — 123 1: „ofhof" for óliófs. 

— 123 n: kveða á for kveða. — 12~>i% : allir góðir for all- 
góðir. — 12(>i±: þig at m r (!) for þinghá varð. — 127%: 
Bjarnarson for Bjarnason. — 129 12: mælir overspr. — 
I30i%: vánir for ván ; eigi overspr. — 130%i: illt („yllt") for 
vel. — 133 \ (Þeir — mátlu): forvanshet læsemáde i A. — 
133i$ : Er oxierspr. — 134% : manna overspr. — 1346 : mn for 
með IC> el. við (B. D). — 134ie: eitt for at. — 134i9-2o: 
hafði átt ^br hefir ;ítt. — 135*: minna manna /br 

inina iiiriin. 

/• '<,> det sagaafsnits w dkomnu nde, som indeholdes i det 
herarede metn b r <t n bl <t <l, er teksten aftrykt <■/'/<■>• d,'ti< blad 
(med paphdskrr.'s afvigelser i noterœkkeme), fra s. 111%: 



XLVI INDLEDNING. 



ætta til 116 to: nema. Et stykke, som pá gnmd mf 
mbrlladets beshœríng i kanterm er borte i dette, <r ud- 
fyldt efter A (JI019 — IIH: Þorgeirr — við, samt 11 íc-i: 
at — 0ngva). Hvad angár tkrivemdden i dette fra det 

15. árhuudrcdes ferste dcl stammende brudstyhhe, kunne 
felgende ejendommeligheder bemærkes: u-omlyd af a l»- 
tegnes alm. ved tegnct ó (fiól, hófum, lógvórn, óllum 
o. s. v.), undertidcn ved o som i morgum 11224.. ó for 
o findes shrevet i ockr 112i, tvó (tvau) 111 15. be- 
tegnes ligeledes ved ó (ðnguar, óngvm). io i giorst 
(superl.) I13i. ei for e i dreingr 1116, geingu 116 i 
(men gengu 112 13), leingzt 115 1. y for i i mykla 111 17, 
110' n, men mikit 113%, s, 8," derimod gennemg. i i firi(rj, 
þikia(zt). Karakteristish er det y-lignende )-tegn, bc- 
tegnende bclde langt og kort i samt j. I udgaven af 1839, 
hvor mbrbladet er trylct som tillœg, skrivcs dette tegn helt 
igennem som y. u og v bruges som sœdvanlig gansh 
flœng; w for u i wm III19. æ for opr. œ. Vokal- 
lœngde betegnes ihlce; derimod fmdes undertiden aa for 
a (= á) i enhelte ord, sáledes i prœpositionen aa (á) 
samt i osaaRari 1135. af opr. á cr gcnnemgáendc 
efter v (u), sál: svo, suofu, vonum, vorkunn, uort, 
voru og uoru, uott. -e for -i i endelse flndes i bvdinne 
112 '2, lidsinne III9, mune 11422, vile 115 19, samt 
aller 112 u, 110%; derimod gennemgáende -u (t&&6 -0). 
Zter #0reó- ingen adshillelse mellem á og d, idet der 
helt igennem brnges d. c tindertiden for k: þic 11 2 u; 
ahn. i forbindelsen ck (vehslen i ecki II221, 1139, men 
ekki III9). g /or k i miog JZÍ£3, 5, 15. d af og til for 
t i bejningsendelse, sál.: huad 115 4., e, litid (ctí/y'.) HI19, 
sofnad 111 20; vehslen i þit 116 5, 6 og þid 110 4,: om- 
vendt t undertiden for d £ £. ^ers. j?Zt#r. a/' verber: 
gangid . . ok verit _Zi6'3, gangit lllu, bidit ÍÍÍ6, skulut 
IIO4. t /br tt i gæt 113i, mæti ii<?9. Zter slcilles 
mellem r o# r, som dog tildcls bruges i flœng (r gennvm- 



HRAFNKELS SAGA FREYSGOBA. XLVTI 

gáende som begyndeJsesbogstav). Karakteristisk er for- 
bindcJscn zs for s el. z (efter el. foran en ko)isonant), 
sáJ.: allzs 113 1, bazst 114 12. Jslandzs 115 6, landzs 
1164., lidueizslu 113 18, naudzsyn III12, navdzsyn 113 16, 
lí^9, ueizst 115 5. z /br s i allz ÍÍ5s, traustz 113u, 
vænztir 111%. Alm. fordobJing af l foran d, t og z (sz). 
— McdiopassicendeJsen -zt er ganske gennemgáende. 

Sagaforfatteren er abenbart JokaJkendt: han giver 
mjagtige bcskriveJser af de steder og ecjne, hvor tiJ- 
drageJserne foregá, f. eks. s. 100 — 101, hvor Einar Jeder 
efter fárene, s. 103, livor Einarsvarða (Einars gravlwj) 
omtales, og hvor forfatteren er sá neje stedkcndf, at han 
véd, at dcnne hoj bruges som midaftensmærke fra sœteren. 
s. 107: HrafnkeJs og Sáms tingrejser, s. 119 — 120: hvor 
Sám og pjóstarss0nncrne ride til AðalböJ og overrumpJe 
HrafnkeJ, s. 128: hvor Eyvind Bjarnes^ns rejse fra 
líeyðarfjord til HrafnkeJsdaJ beskrivcs. Dog findes d< r 
pá nogJe punkter un^jagtigheder i stedsangiveJserne, 
sktmt dct er tvivlsomt, om de aJJe kan Jcegges saga- 
forfatteren tiJ Jast. 

S. U 7 5-12 fortæJJes om FJjötsdaJsherað, at det er 
vamákeligt at fœrdes igenncm, og at HaJfred s^gte og 
fundt en vej (Hallfreðargata), som var bedre og torrere, 
skent Jœngcre, end den oprindeJige meJJcm HaJJfrcðar- 
staðir og AðaJbóJ, If^Jge en cndnu bevaret lokaltradition 
skal den sákaJdte HaJJfrcðargata have gáet fra Hail- 
freðarstaðir gennem ct datstr^g ind og op fra gárden 
í Lágheiði, dcrpd ind Jangsmed Midhederyggen midf 
igennem Fljóisdálshede op til AðaJböJ. Deterenmcget 
ter og god vej. Mcn da passcr dct ikke, nár der i 
sagaen siges, «f den vej var Jængerc end dcn anden t<f 
AðaJból, ti lokaliraditionens HaUfrcðargata cr netop den 
korieste og bedste vej fra HaJJfreðarst«<hr til Að«fJ)óJ (jfr. 
Sigurðr Gunnarsson, Ornefni). F. Jónss<»> liar (Jit. hist. 



XI. VIII ÍNDLEDNING. 



//. 525] /"/■></■! sandsynligheden <<f. «t beskrivelsen <<f 
Fljótsdalslu i <<<) h< r < r en a <<< i < afskrivt i iHj og 

uoverensstemmelsen melletn lokaltraditionen og sagaens 
beskrivelst kan kun styrke <n sádan mistanke*) 

Ogsá med hensyn til <t andet >/<<lit<i>- u . netnlig 
Freyfaxahamarr, indeholder sagaen en fejl < beskrivelsen. 
Ifelge sagaen blev hesten Freyfaxi forf ned over „tutu 
pd Aðalból tit en klippe ( n hammer u ) ved &en y hvorfra 
dcn tnvd vt khede over hovedet blev styrtet ned < en dyb 
dam i áen, Men landei nedenfor Uinet }>d AðalböJ 
ganske fladi, og dvr fíndes ikke pá denne strækning 
nogen „hatnmer u som den i sagaen omtaVv. Derimod 
er dvr vn halv mils vvj syd for AðaJböJ vn temmelig 
dyb Idoft i lien vest for ávn vvd navn Faxagil. Qen- 
nvm Faxagil hber vn lillv bæk, og ovenover denne vr 
pá nordsiden vn hammer (Kr. Kálund, Isl. beskr. II, 
219). Iftílgv Kr. K. synvs det rimeligst at antagv. ai 
Freyfaxi er blevvn nvdstyrtet hvr: mvn dvn almindeUge 
antagelse pá stvdvt er, at noglv smáhamre nederst og 
ydvrst i Faxugil er dvn gamlv Frvyfaxaltamarr, og at 
hestvn er blvven nedstyrtet herfra, skont áen nu leber 
temmvlig langt fra hamrvne, est for disse. Dvr er 
imidJertid vn „ore u pá dette sted vest for ávn, som da 
knndv antages i oldtidvn at have lebvt nærmert ved 
hamrenv.**) 



*) Oysá udtrykket „fyrir ofan fell þau, er standa í Fljóts- 
dalsheraði" 97 9 - l0 er ifelye Sig. Gunnarsson unejaytiyt. 

S. 96 7 vilde ifelye S. G. „upp eptir Fljótsdals h e i ð i" vœre 
nejaytiyere end „u. e. Fljótsdalsh eraði". 

**) Jfelye S Gunnarsson (Örnefni i SafnII,s. 454— 55) kaldes 
disse smáhamre nu Faxahamarr (senere s. 457 bruyes navnet 
Freyfaxahamarr). Skont det vilde stemme bedre med sayaens 
beretniny, om Adalból i oldtiden havde liyyet lœnyere inde i 
dalen, synes dette doy ikke at have været tilfœldet, at demmt 
efter beskrivelsen af yárden at Hóli som liyyende liye overfor 
Abalból (s. 98). Den overfor Aðalból liyyende Jwj oy edegárd kaldes 
nu Tobbahóll (se S. G., Örn.). 



HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. XLIX 

Nár det i JidsJcrr., dér hvor Sám fordriver Hrafn- 
Jccl fra Aðalböl, Jiedder, at S. befaler H. iJcJce at vœrc 
nærmere end „fyrir vestan Fljótsdalsherað" (122 '2), da 
er vestan Jter en afsJcriverfejt for austan; pá samme 
máde er i den folgende bemærJcning, at H. flyttede 
„vestr yfir Fljótsdalsherað" (122i6), vestr en forvansJc- 
ning for austr. 

Af genealogisJce unojagtigJieder Jcan Jcun pávises en 
cller to. S. 110 siges pormóðr pjóstarsson fra Alptanes 
ai vœre gift med Egil SJiCÚlagrimssens stedatter pórdís 
pörötfsdótiir fra Borg. Ðette stemmer ilrfxe med Egils- 
saga, i hvilJcen pórdís Jcnn nævnes som gift med Grímr 
pá Mosfell) og Jteller iJcke mcd Landn., Jivor pormóðr 
pjostarsson siges at vœre gift med puríðr porleifsdottir. 
llimeligvis cr der hcr cn fcjl i Hrafnk. l)ct drejer sig 
jo ogsá om vestlandsJce gencatogier, Jwor HrafnJcelssagas 
forfattcr lcttere Jcunde tage fcjl. — Hallsteinss0nncrnc 
pá Viðivellir Jcaldes i Hrafnk. s. 129 Sigvatr og Snorri; 
i Dropl. s. Jicdde de derimod med andre navnc. Der 
st/ncs Jtcr at vœre tale om de samme niœnd; men Jivitken 
saga dct cr. som da Jiar de rette navne, Jcan næppe 
afg^res. 

HrafnJcelssagas fremstilling af Halfreds, HrafnJcéís 
fadcrs, landnám viser, at denne saga er byggct pá 
traditioner, som ere gansJce uafhængige af dem, der 
ftndes i Landnáma ang. HrafnJcel. Hr.'s fadcr Jmldcs 
i Landn. iJcJcc som i HrafnJc. s. Halfred, men Hrafn. 
I HrafnJc. s. (indledningen) fortællcs om Halfreds drom 
og fjældsJcredct, som Jtan undgdr vcd at rettc sig efter 
dcn Jtam i drommc givne advarsel og flytte bort. I 
Landn. fartœlles den samme Jiistorie tJcJce orn HrafnJccIs 
fader, mcn om Hrafnlccl selv. L HrafnJc. s. omtalcs, at 
1 n gait eller gcd og cn buJc blevc bcgravtdi undcr fjœld- 
skredet; i Landn. nævnes derimod en galt og cn tyr. 
Stcdnavnet Geitdalr, hvor slcredct sJcctc, taler mcre for 

d 



i\M.i:h\i.\<;. 



HrafnJcelsmgas beretning end for Landnámas. 1)< r 
findes flere afvigelser > stednavne mellent Hrafnk. 8. og 

Landn., og clet tr allerede i fortalen til fersii udgatn 
af sagaen (18S ( j) og ligeledes af Q. Vigfusson blevet 
pdpeget, at det snarest er Hrafuk. s., som har ret over- 

for Landn. 1 HrafnJc. s. Jcaldcs Hrafnlcels farste gárd 
Aðalból, hans anden gdrd Hrafnkelsstaðir, og disse 
navne brnges endnu den dag idag i dcn pdgœldende egu 
af lsland. Det i Landn. indcholdte navn pá Hrafnkels 
bosted, Steinr0ðarstaðir, er derimod gansJce idendt 
andenstedsfra.*) Nár Hrafnlcels fader i udgaverne af 
Landn. lcaldes Hrafn, da findes der allerede i selve Landn. 
varianter til navnet, idet der i nogle hdsJcrr. for Hrafns- 
sonar Jœses „Runolfssonar", i andre „Raums s(onar)" el. 
„raums", hvilJ-cet for^ger usiJckerJiedcn med hensyn til dette 
navn (Hrafnk. Þórisson Hrafnkelssonar raums findes 
nævnt i JS J jála, Jcap. 135, vistnoJc med Landn. som kílde). 
Nár derimod HrafnJcels fader i HrafnJc. s. Jcaldes 
Hallfreðr, da finder dctte tilknytning i de to stednavne 
Hallfreðarstaðir og Hallfreðargata, som bcgge nœvnes i 
sagaen i forbindelse med landnámsmandcn Halfrcd og 
endnu Jcaldcs sáledes**) Hertil Jcan fojcs, at Landu. 
ikke synes at Jcende noget til HrafnJcels tilnavn Freys- 
goði (dct nœvnes i al fald ikJce), et tilnavn, soni dog er 
meget vel begrundet i den store rolJe, som Frcy-dyrJcclsen 
spiller i Hrafnk. s., og hvorom bl. a. stednavnet Fny- 
faxahamarr, opkaldt efter HrafnJccls til Frey viede Jiest y 
bœrer vidnesbyrd. 



*) Nogle unge hdskrr. af Landn. have det lige sá ukendte 
„Steinkelsstaðir", der sandsynl. blot er en fejllœsning af Stein- 
röðarstaðir. I udgaven af Hrafnk. 1839 (indledningen) skrives 
„Steinkelsstaðir". 

**) Hrafnkelssagas forfatter véd ogsá at berette om enkelt- 
heder af betydning vedrerende Halfred, S07n: at Arnj>rúðarstaðir 
blev opkaldt efter hans trælkvinde Arnþrúðr (s. 95). 



HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. LI 

Hrafnkelssaga stár, hvad kompositionen angár, i 
atlerforste række blandt de gamle slœgtsagaer. Dens 
handling er en fast sammenkœdet række af begiven- 
heder. Personeme ere fortrinlig skildrede. Hrafnkel er 
overmodig og giver ikke b^der for drab; men han kan 
dog vise Iwjmod, nár han foler, at han har begáet en 
uretfærdighed, sátedes nár han byder Torbjorn b^der 
for sennen Einars drab, beder, som T. i sin uforstand 
ikke vil modtage, da han ansér dem for utilstrœkkelige. 
Hrafnkel har sat stor pris pá Einar, og det er kun 
det ubesindige edslefte med hensyn til hesten, som er 
skytd i, at han begár drabet. Torbjern er som karaktér 
abctydelig og siuáfskáren; han vil gœrne spille en stor 
roUe, men iaber ganske hovedet under modgang. Ganske 
anderledes tiltalende er hans S0n Ei)iar. 2)a omslaget 
lcommer i Hrafnkels skœbne og han ydmyget má forlade 
hus og hjem, btidgores hans karakter. Samiidig tnistcr 
han troen pá guderne. Men da lejligheden endelig er 
inde til at tage hævn over Sám Bjarneson og hans 
slœgt, er han aiter kampberedt. Han forfotger og 
drœber den sagesl^se Eyvind Iíjamesrm og fordriver 
di rpd siu egentige modstander, Sám, Eyvinds broder, 
fra Aðalból, som han atter tagcr i besiddclse. Eyvind, 
hvis opérœden cgenlig forst faldcr i slutningcn af sagaen, 
er en i hoj grad sjfmpatetisk pcrson, og hans drab eœtter 
en plet pd Hrafnkel, skmt det kan tjene til dennes und- 
skyldniny, at hans frcmgangsmddc ved denne lejlighed 
8ikkert har vœret i overensstemmelse med tidens sædvane. 
Angácnde skikken at rydde den bedste mand i en sIo>(jt 
af vejen i steden for at tage direkte hævn ovcr dcn, s<>m 
hcevncn egenlig burde ramme, hm henvises tit hvbogen 
Járnsíða, „mandhelgébalken" kap. 7. s/,<<)>/ mindre 
betydelig end Eyvind, kommer dog braderen, den hof- 
fœrdige, lovkyndige ><nn jm grund af omstœndighederne 
til (tt etpiUe cn sterre rolle i sagaen. Han opndr ganske 

d* 



I.ll [NÐLEDNING. 



visi ved vestlœndmgenes, pjóstarsstmnernes, hjce&p at 
ydtnygi Hrafnkel; men da disst ere borte, vender hladet 
sig snart, og Hrafnkél tager oprejsning. Ved dei levende 

billede, som givee af pjóstarssonnerne, yder sagaen et 
værdifuMt bidrag til vestlandsk personalhisiorie. 

Hvad sagaeus stil angár, spores der et vist l 
til dramatisering ; der er Jange samtaler med mange 
reesonnementer, i<ndcriidcu lidt Itnjfravcndc, som hvor 
HrafnkcJs tjenestekvinde Itolder dcn i hendes mund noget 
unaturlige, manende tale, hvori hun œgger Hrafnkd Ul 
at drœbe Eyvind Bjarnesen og tage oprejsning over 
Sám. Hrafnkels bemærkning til Torbjern s. 103 22-24 
angáende ubeiimeligheden af meget, som man (han selv) 
lovcr og siger, er her ogsá noget unaturlig i hans mund. 
Karakteristiske for sagaforfatterens fremstiUings)u<id< 
ere de taler, hvormed porkclJ pjóstarsson i teltet pd 
tinge œgger sin broder porgeirr tiJ at tage sig af Tor- 
bjorns og Sáms sag imod HrafnlceJ. Et og andet kan 
vœre senere tiJfejelse, men Jader sig nœppe udskiJle. 
ForkJaringen af ordet vápnatak s. 118 u er dog 0Jen- 
synJig en afskrivertiJf^jelse, gjort for en senere tids 
Jæsere, hos hvem kendskab til ordets sœrJige betydxnig 
ikke kunde forudsœttes. Bortset fra de ovf. omtalte 
anker er den historiske fremstiJJing jœvn og anskiidig 
og med kJassisk prœg. 

F. Jónsson (lit.-hisf. 11, 524 — 25) fremsœtter den 
mening, at sagaforfatteren harjvœret en gcjstlig. Sagaen er 
i aJ faJd skreven i afgjort kristeJig ánd (mœrk beskrivcJscn 
af, livorJedes afgudstempJet og gudebiJlederne pá AðaJból 
bJive edeJagte, og HrafnkcJs bemœrkning om de gamle 
guder s. 12(i$), men uden spor af fanatisme, hviJket er 
et yderJigere tegn pa, at sagaen tiJherer dcn kiassiskc 
Jiteraturperiode. At forfatteren har været cn lovkyndig 
mand, kan sluttes af den nojagtighed og udfortighcd, 
hvormed proccsserne beskrivcs. Bcrctningen om máden, 



DROPLAUGARSONA SAGA. LIII 

hvorpá en eksékutionsdom skulde forkyndes og udf^res, 
stemmer ganske med de i Þingskapabálkr i Grágás 
indeholdte bestemmelser. 



5. Droplaugarsona saga. 

Denne saga findes i den store membran AM. 132, 
fol. (Mööruvallabók) fra det 14. árhandredes ferste 
halvdel og er den 7. i rœkken af de deri indeholdte 11 
sagaer. Álle papirshándskrifterne af Dropl. s. vise sig 
at nedstamme — umiddelbart og middelbart — fra denne 
membran, hvorfor der ikke er tagct noget hensyn til 
dem ved denne udgave. Sagaen er tidligere udgiven af 
Konrad Gislason med analyse og ordsamling samt vers- 
forldaring i Nordiske Oldskrifter II (Kbh. 1847); ret- 
skrivningen er dér normaliseret, dog med bevarelse af 
enkelte af membranens ejendommeligheder. En senere 
tidgave mcd versforklaring skyldes porleifur Jónsson 
(Reykjavík 1876). I den her forcliggende udgave afsagaen 
er membranens retskrivniug bibcholdt, bortset fi a den over- 
alt foretagne oplesning af forkortelserne. Da membranen 
er bleven nærmere omtalt og beskreven ved flere tidligere 
udgaver af sagaer, som forefindes i den (sál. sœrlig: 
Finnboga saga ved H. Gering, Haííe 1879, Egils saga 
ved F. Jónsson, Kbh. 1886 — 88, Laxdœla saga ved 
Kr. Kálund, Kbh. 1889 — 91). skal her med hensyn til 
membranens bcskrirelsc blot henvises til disse arbejder. 
Hrad sœrlig retskrivningen angár, er der gjort udferlig 
redr for denne i mdledningen til Gerings udgave af 

\boga saga, 

Foruden den omtalte mcmbran findes ogsd ct enkelt 
defekt og kun delvis læseligt membranblad, indeholdende 



*) Bemœrkes kan, ni skrivemádcn i<" /'"/■ langi <• (•'•( ikke 
forekommer i Uropl. .s\. hoor der aUid skrives e eller •'■, 



I.IV ENDLEDNING. 



et tfylcke af Dropl. s. og Bantmenh c mgendé med det 
af Fápnf. s. bevarede mbrblad, i AM. 102 c, fol. 
Det er lier meddclt som títtasg til sagaen. Med hensjm 
til beskrivelsen af bladet kan hcnvises t<l hvad der er 
bemærket s. XXII — XXIV og XXXV ang. de Vápnf, 
og Torst. s. sfgh. tilJwrendc mbrbrudstyJcJccr , da alle 
disse blade stamme fra en og Sú/mme senderlcmmede 
codex. Brudstykket er tidligcrc ndgivet af Kr. Kálund 
i Arkiv for nordisk ftlologi III, og en sammenligning 
mellem det og det tilsvarcnde afsnit i 132 viser, at af- 
vigelserne metlem dc to mbrr. mest ere af stilistisk art, 
medens handUngerne folges ad pnnld for pun/rf, ofte 
med enslydende sœtningspcriodcr . Begge mbrr. stamme 
altsá fra en og samme sagaredaldion. Forholdet mel- 
lem 132 og 162 er blevet gjort til genstand for nœrmere 
undersegelse af Kr. Kalund i Arkiv f. nord. fil. III. 
Skent 162 er levning af en yngre mbr. og i det hele synes 
at have en mindre oprindelig telst end 132 — teJcsien 
er Jiist og Jier noget udvidet i 162 — , stár 162 dog ikJce 
i noget afJiœngigJtedsforJiold til 132. Det har undgáet 
nogle fejl, Jivori 132 g&r sig sJíyldig {Jiar sáledcs de 
rigtige navne Holmsteinn, Krakalækr for 132's Hall- 
steinn, Korkalækr; jfr. dct flgd.) og danner i det hele 
trods sin meget dcfeJde tilstand et rærdifuldt supplement 
til 132. Af interesse er det i 162 (s. 177is-n) fore- 
Jxommende ordsprog: sljóf eru nef vár, en breiðar fjaðrir 
{„vor forsvarsJíraft er ringe, Jivorimod vi pá mange 
punJder ere udsatte for angreb^. Kr. K.). Det kendes 
elters Jmn fra Hrafn Srcinbjornssfms saga, Jwor dets 
anvendetse er nogct idydelig. 

Der Jcan nœppe vœre tvivt om, at sagaforfattercn 
har Jwrt hjemme i den egn, Jivor sagaJiandlingcn foregár. 
og at det er bygdctraditioner, som Jian gengivcr. Hans 
stedbesJcrivelser ere indgáende og iwjagtigc, og flerc gange 
henviser han til forholdene pá de ontJiandhdc steder pá 



DROPLAUGARSONA SAGA. LV 

hans egen tid. Om Hclge Asbjernssons hus eller „skále" 
pá Mjöfanes oplyses: „stendr sa skali enn i Miofanesi" 
(1565-6); et andct sted (14o2s) hedder det: en nu ero þar 
sauðhusatoptir [o: i Atlavík; jfr. Torsten hvides saga). 
S. 161 beskrives omstœndclig stedet, hvor Helge Droplegs- 
S0ns sidste lcamp foregik; der fortœlles, at ved lcanten 
af lcleften, hvorigennem Eyrargilsá leber, er en UUe 
Á0j, og der tilfojes: „en nu er þar hrisi vaxit vm alla 
þa hæö ok er þar nu litill griotuarði er þeir borðuz" 
(161 12-13). Ogsá slcildringerne af sehe bcgivenhederne 
ere undertiden meget detaillerede. Til hjemlige bygde- 
traditioner sigter bcmœrhiingen s. 163 e ff. ang. Hclge 
DroplSs og Hjarrandis Itamp (þat er mal manna 0. s. v.). 
De un^jagtigheder og fcjl, som hist og her fmdes i 
stednavne og stedbcskrivelser, má i henhold til det ovf. 
bemœrlcde sikhert betragtes som afsJcrivningsforvansl- 
ningcr. S. 146 1-2 siges Gunnlaugarstaðir at ligge „ofan 
frá Mjófanesi". Dctte er if^lge Sigurðr Gunnarsson 
urigtigt og burde vœre „upp frá M. u . Stedct nœvnes 
endnu Gunnlaugsstaðir. S. 146s er Geirdalsá fcjl for 
{jeitdalsá, 149 1 Forsdals fcjl for Fliotsdals, Korka- 
lækiar fejl for Krakalækiar (sál. i mbr.-brudstylclcet); 
159 12 „vt (vt ifir Hals)" fejl for „upp u , 1642% „vt við 
Eyuindar á" fejl for „utan (cl. fram) við E." S. I6612 
siges gárden á Bakka at ligge „fyrir vestan fliotit", 
hvillcet cr fejl for „f. austan fl. tt (o: Lagarfljót). Dcn 
á, hvorovcr Grim og hans fostbredre siges at svomme 
for at na Balclcc (166 10), má være Lagar/ljót og ilclcc 
den i dct umiddelbart foregáende nævnte Bangá. — 
Tékstens „Od(d)zstaðir tt haldcs nutildags ..Orstaðir tt . 
Efter den nuvœrende udtale at demme og navncts vak- 
lende skrivemáde i sagaen (Auðstaðir, Od(d)zslaðir) er 
deí tvivhomt, om den oprindelige form har vœrei Odds- 
staðir. 



LVl INDLEDNING. 



Hándgribélige afskriverfefl foreliggc, l ) ndr ðn og 
sammc kvmde Jcaldes Sigríðr (173so) og Friðgerðr 
(174 11-12), og 2 ) nár i slutn'nuj<it af sagaen eu seu af 
Gtim Dropl. Icaldes forst Þorkell (175 19) og sá Þor- 
valdr (175 20). Ligcledes má det slcyldes afskriverfejl, 
uur HrafnJcel gode pá to steder (145 21 og 171 24) Laldes 
„broðursorr Helga Asbiarnarsonar. 1 deu trykte tckst 
er for broðurson indsat bræðrungr (fœtter) i overens- 
stemmelse med det virkelige forhold; i origiualmcmbrauni 
har sandsynh dette ord stáet forJcortet pá en sddan 
máde, at en afskriver let hunde tage fejl. 

En uagtsomhedsfejl synes der at forcligge, nár 
Helge Droplegssens mág Torsten s. 157 21-25 siges at bo 
i Nordfjord, medens der Jcort i forvejen, s. 15227-28, er 
fortalt, at han boede á Desjarmýri i Borgefjord. 

Af genealogisJce unejagtigJicder og fejl flndes der en 
det, Jivoraf enJcelte má Jienferes tit afsJcrivere, men enJcelte 
til sagaforfatteren selv. AfsJcriverfejl er dct, nár Hallstein n 
den breddalsJces sonner Jcaldes med afvigende navne pá tre 
forsJcelIige steder: Þorðr, Þorkell og Eindriði 145n, Einarr, 
Þorkell og Þoroddr 149% og 11, Þorðr, Þorkell og Einarr 
1562-3. I denne udgaves teJcst ere navneformerne Þorðr, 
Þorkell o^Eindriói gennemferteþiavnetEindnðiliar mulig 
stáet sátedes forkortet i membranens original, atafskriveren 
Jiar lœst det som Einarr). 1 HrafnJcelssaga nœvnes Hall- 
steinss^nnerne Sigvatr og Snorri (jfr. ovf. s. XLIX). 
— En sammenUanding med Dropt^gssennernes stefader 
Hallsteinn á Víðivollum (den breddalsJce) sJcyldes det 
sandsynligvis, nár en svoger til HrafnJcel gode (Hrafnkel 
Ereysgodes sonneson), ncmlig Hólmsteinn á Víðivpllum, 
kaldes Hallsteinn 1492*, 150 1 og 7, 1518. Ogsá her 
foreligger en afsJcrivcrfejt. Mbr.-brudsty/c/et i 162 har 
helt igennem det rette navn Holmsteinn. — Derimod 
bœrer vistnok sagaforfaiferen selv skylden for, at de 
to Bcsser, Bessi Hávarsson og Bessi Qssurarson, ere 



DROPLAUGARSONA SAGA. LVII 

sammenblandede. Droplaug, Jcaldet D. „Spakbessadóttir" 
145 20 (Helge Asbjernssens ferste hustru og forsJccIIig 
fra Dropl0gss0nnernes moder, Droplaug Porgrímsdóttir), 
er datter af Besse 0ssurss0n pd Bessestad — jfr. 146 12-13 
samt 150 1-3, hvor Holmsteinn Besses0n omtaler Drop- 
laug som sin S0ster; men tilnavnet Spakbessi tiUwrer 
egl. Hávars fader Besse pá Vallanes (1445). S. 146 
fortœlles om Dropl. SpaJcbessad., at Jiun tog til Bessestad 
for at besoge sin moder, som her nœvnes Ingibjorg. Besse 
0ssurss0ns hustru omtales ellers ikke ved navn; men s. 
144 12-13 fortœlles, at Besse Hávarss0)i bejlede til Ingi- 
bjorg, datter af Egil Guttormssen. og filc hende til œgte. 
Hovedpersonerne i sagaen ere de to DropUgssonner 
og Helge Asbjernss^n. Det f^rste kap. stár i noget I0S 
tiIJcnytning til selve sagaen. Det omJiandler landnáms- 
manden Ketilt þryms oplevelser i Jœmteland under et be- 
S0g hos Véþormr, af hvem han heber trœUcviuden Arn- 
eiðr, som siden bliver hans Jiustru. I andet Jcap. omtales 
Ketils S0?incs0n Torvald, som œgter Droplaug Torgrims- 
datter og bliver fader til de beJcendte Dropl^gssonner. 
Torvald spilter i^vrigt ingcn rolle i sagaen; men Jcap. 1 
om Ketill þrymr som stamfader til Dropl0gss0n- 
nerne pá fadrene side fár Jierved sin begrundelse. I 
andet og tredje Jcap. indfores en stor mœngde personer, 
som dog alle pá en eller anden máde spille en rolle i 
sagaen. Forst midt i tredje Jiap. begynder den egenlige 
sagaJiandling med fortœllingen om Torgrim torðyfill, som 
udspreder en art nid, et ncdsœttendc rygte om Drojlog, 
at hun skulde h<n-< vœret sin mand utro. Dctte Jiævncs 
af Droplegs senner, som drœbe Torgrim. Denne var 
Hclf/f Asb.'s frigivne f og H. A. overtager drabssagen. 
Vei kommer til forlig pá tingc, Jivor TorJccI Geitessen, 
Dr<)ijl0(jssc,,nicrncs ven og frœnde } giver H. A. b^der for 
drabet. Men i Drophsgsstmnernes ejne er bagvaskelsen 
j'i denne i><<kI<: uhævnet, <></ stridighederne mellem lí.A. 



l.VIII [NDLEDNING. 



eg Dropl0g88ennerne t scerlig Helge t forteœttes med tíigende 
forbitrelse pá begge sider. Di&se konflikter ere wgame 
hovecUndhold, og de forskellige smdepisoder, som fortœUes 

snart om en, snart om en anden person. nudtages kun, 
fordi de danne lcd i stridighederne mellem sagaens hoved- 
personer. H. A. overlistes et par gange, men fár til sidst 
oprcjsn'mg. I den afgerende kamp falder tielge Drop- 
I0gss0n. SJntinngen afsagaen omhandler Grim DropÍ0gs- 
sens hœvn over H. A. og derpá felgende landflygtighed. 
Hrad der i sidste kap. fortœlles om Grims hamp med 
viJiingen Gauss i Norge, og hvorledes heksen Gefjon ved 
svig volder hans ded, fár en noget sagnagtig karaktér 
ved iblanding af gammel folketro. 

Kilderne til Dropl. s. ere af dobbelt art: f^rst og 
fremmest mundtlige fortœllinger og dernæst en rœkke 
gamle, utvivlsomt œgte. vers i dróttkvæðr háttr (t sagaen 
pndes indeholdt 1 vers af Hélge Asb. og 5 af Grim 
Uropl.). Versene ere pá flere steder stœrkt forvanskede. 

At Hropl. s. og Landnáma ere uafhœngige af hin- 
anden og have forskellige kilder, fremgár af kap. 1 i 
Hropl. s. De her fortalte begivenheder omtales ogsá i 
Landn. Véþormr i Jœmteland siges i Dropl. s. at have 
vœret en S0n af llognvald, Ketil raums*) sen, medens 
han ifelge Landn. var en S0n af Vémundr den gamle 
(G. Vigf. har i „ Tímatal" til fordel for Landn. pápeget 
de i Véþorms slœgt med Vé- begyndende navne). I sagaen 
siges Véþormr og hans tre brodre at have hœrtaget 
Arneiðr, medens det ifolge Landn. var Véþorms S0n 
Holmfast og hans s^sterson Grim, som hærtog hende. 



*) Tilnavnet raumr betragtes af G. Vigf. (.,Tímatal u ) som 
en uagtsomhedsfejl for þrymr. Men selv om man kan forud- 
sœtte slœgtslcabsforhold mellem Ketill þrymr PiÖrandason og 
Véþormr, er deite ikke tilstrœkkelig grund til at indsætte þrymr 
i steden for raumr som Rognvalds faders tilnavn. 



DROPLAUGARSONA SAGA. LIX 

Arneids moder Jcaldes i sagaen Sigrid, i Landn. derimod 
Ölgf. Da de her fortalte begivenheder Ugge sá langt 
tilbage i tiden, adsJciUigt forucl for den egentige handling 
i Dropl. s., og desuden ere Jcnyttede til det fjærne Jœmte- 
land, er den omtalte uoverensstemmelse mellem sagaen 
og Landn. ikJce at undres over og den ene beretnings 
rigtighed fremfor den anden vansJcclig at fastslá. Et 
ved sin sterre omstændeligJied pálideligere indtryJc ger 
Landn., hvor den om Véþorms broder Grim fortœller, 
at han efter at være Jcommen til Island f^rst boede i 
4 ár pá Ondurtnes i Grimsnes og senere pá JBúrfell, 
medens Dropl. s. Jcun véd om Jiam, at Jian boede pá 
Búrfell. Men, bortset fra de Jier ovf anforte afvigelser, 
stemmer sagaen i alt væscnligt med Landn., Jivad slægU 
registrene angár^ og desuden g^r dcn ved sin ædruelige 
og umiddelbare fortœllemáde som JieUied et sœrdeles tro- 
værdigt indtryJc. 

SJc0nt Dropl. s. iJcJce udgor et sá vel sammenkædet 
hcle som Vápnf. s. eller navnlig HrafnJcels s. Fr., idet 
begivenhederne i Dropl. s. iJcJce danne en sá logisJc fort- 
so'ttelse, den ene af den anden, som tilfœldet er i cle to 
andre nævnte sagaer, sá er den dog et vel afrundet Jiele, 
og alt Jivad der fortælles indgár som led i de to Helgers 
historie. Fersonerne ere gennemgácnde Jclart og objeJctivt 
sJcildrede. Om Droplaug var sin forste mand utro, lader 
sagaforfattcren stá Jxen; men fortœUingen syncs at vise, 
at forf. iJcJce tror derpá. Derimod vise bcgivenhederncs 
gang, at hun selv má have fattct eller været med til at 
fatte planen om at rydde sin anden mand af vejen. 
Rygtet udpeger Jicnde og s^nnen Helgc som sJcyldige, og 
da JJcJgc Asb. stævncr dem bcgge i anledning af drabet, 
bryder Droplaug op og drager til Fœreeme, Jwor hun 
bosœtter sig. Helge Droplsgsstn demmest&landflygtig- 
hed, men respekterer dog ikke denne dom. JI<h/r Dropl. 
er en overmodig, hensynsles og uralig Jcaraktér. I sit 



IX [NDLEDNING. 



elskovsforhold tit 'Jóf'u hlíðarsól viser han imidlertíd 
trofasthed (jfr. 8, 157). Den yngre broder Grim, der 
/orst henimod slutmngen <</' sagaeti kommer tit at spille 
en sUtrre roUe soni HcJgcs hœrucr. er en jœvnere harak- 
tér og i det hele mere tiltalende end Helge. Mcdens 
den sidste flakker om, sætter Grim bo. Et udprœgct 
karaktértræk hos Grim er den stœrJce kærlighed, hvor- 
mcd han omfatter den œldrc brodcr. Helge Asb., en 
fuldt sá betydeJig og fuldt sá sympatetislc personJighed 
som hans modstander og navnc, er af naturen mindre 
stridbar end den?ie f men bliver ved begivenhcdernes gang 
draget ind i en aldrig hvilende strid med Helgc JDropl. 
H. A. bliver overlistct et par gange (den ene gang optræder 
hans fœtter HrafnJcel gode sammen med H. Ð. imod 
ham og fravrister ham godordet for cn tid; jfr. den 
karalcieristiske lille fortœlling om An trúðr s. 150 — 
151); men til sidst, da H. D. ladcr hánt om landflygtig- 
hedsdommen, tager H. A. sig sammen til den afgorende 
Jcam}), hvori H. D. falder. 1 Gunnars s. Þiðrb. spiller 
H. A. en rolle som Gunnars beslcytter. 

Sagaen er ejendommeUg i stiUstislc henseende, nemlig 
ved den lcnappe og formlesc, ofte noget lcejtede fortœlle- 
máde. Den danner her en modsœtning til de andre 
sagacr med deres mere udarbcjdede stiJ. Det her omtaltc 
forhold har givet anledning til den antagetse, at sagaen 
i den foreJiggcnde form blot shdde vœre et udtog af en 
œJdre, nu tabt, DropJ. s. (se indJedningen til den tidJigerc 
udgave af sagen i NO); men JejJighedsvis have báde 
F. Jónsson (On. og oisJ. Jit.-hist. 11) og Kr. Kálund 
(Arlciv f. nord. fd. 111) taget afstand fra denne an- 
slcueJse. Den lcan ilclœ bcgrundcs tiJstrœklcclig ved hen- 
visning tiJ sagaens knappe stil; om sagaen som helhed 
ttiii dct sigcs, at dcns fremstilling gennemgdende er klar, 
Jogis/c og fyndig, og mangc optrin Jevende slciJdredc, sM* 
f clcs. den afgorende lcamp, hvor HcJge Dropl. faJder, 



DROPLAUGARSONA SAGA. LXI 

Grims fiddbyrdeJse af hævnen over Helge Asb., og alle 
de denne begivenlied ledsagende omstœndigheder. Ogsá 
episoden med Án trnd og tingstriden, hvor H. A. Jcom- 
mer til Jcort overfor sin navne pá grund af Áns idovlige 
udnævneJse til dommer, er levende sJciJdret (lidt udforJigere 
i brudstyJcJcct 162 end i 132) — Jcun liar forf. glemt at 
opJyse nœrmere om, Jivorfor Án savnede de n^dvendige 
betingeJser for en sádan udnœvnelse. Pá dette punkt er 
fortæJJingen uftddstœndig. S. 169 n er bemærhiingen 
om Grims fostbroder Glum sá afbrudt og ufuldstændig , 
at man Jcan antage, at Jier Jiar stáet noget mere i den 
oprindelige tekst. Men i 0vrigt giver netop det Jmappe, 
formlese og umiddéíbare ved sagaens stil fortællingen 
cn vis frisJiJied. 

Dropl. s. giver pá et par stedcr interessante oplys- 
ninger om gamle sJciJde og gammel folketro, sál.: at 
bringe barsclkoner mad (146 10-11), Droplegssennernes 
gang v med soJcn u om Besses offerJms (148). Af interesse 
i sproglig Jienseende er den gande forbandeJscsformel s. 
160zi-32: fari þer i sua gramendr aller. 

Vigtig i JcronoJogisJc Jienseende cr den bemœrJcning, 
lirormed sagaen sJuttcr: at HcJge JDropJ. faldt áret efter, 
at præsten Tangbrand Jcom til Island. Dennes anJcomst 
sættcs i de isJandsJce annaJer tiJ 997 . H. D.s dodsár 
bJiver et centraJt ár i sagaen. Af den omstœndighed, 
at TorJccl Geitessen i KrossavíJc cr bJevcn Jwvding, da 
stridigJiedcrne meJJeni HcJgcrne Jwgynde, Jcan sJidtes, at 
det meste af dct, som fortæJJes i DropJ. s., ferst finder 
sted efter BöðrarsdaJsJcampen (dr 989)*) — meJJem Geitirs 
ded og ilcnne afsJuttende Jcanip mclleni Bjarnc og TorJcel 
ligge kun gameke fá, efter Vápnf. s. Jcun to, ár. MeJJem 
Hclgc Droplegssens fatd og Grims Jiævn Jcan JieJJcr 
/7,7,7' liggi mange ár; G. Vigf. sœtter HeJgc Asb.'s dod 
/i/ 1005 og <>rtins ded i Norge tit c. 1006. 



*) ang. denne se ovf. undcr Vápnf. .<?. XXVII og XXIX. 



I.XIl IMH.KHMMi. 



Dropl. sagas affattelsestid kan med sikkerhed fast- 

stittes ttl det 12. úrhundrede. 1 sclve fogaene dutming 
meddeJes den oplysning, at Torvald, en 8ðtmes0n8S0n af 

(irim Dropl., „fortaltc dcnne saga u (begyndelsen af det 
12. árJi.). Hermcd siemmer ogsd sœrdeles vel det oni 
sagaen i stilistisJc henscende ovf. bemærJcede, der tyder 
pá en tidlig affatteJsestid. 

Af de i sagaen omtalte vártingssteder nævnes ifelge 
Sig. Gunnarsson cndnu i Fljötsdalsherað : 1) Múlaþing 
(ved pingmídi i SJcriðudal), 2) Krakalækjarþing (vistnolc 
dct sammc som Hgfðaþing, Þinghpfðaþing; tœt ved 
Þinghgfði er et sted, som endnu bœrer navnet Kraka- 
lækr). Endnu et tredje ting i FljótsdalsJierað mindcs, 
nemlig Kiðjafellsþing; det omtales ellers Jcun i den 
lœngere Dropl. s. el. Fljótsdœla. Det i Dropl. s. 
s. 166 19 nœvnte Lambanessþing Jcendes ikke andensteds- 
fra, og stedet, hvor det sJcal S0ges, er usiJcJcert. 

Den længere Dropl. s., ogsá Jcaldet Fljótsdæla 
hin meiri (hin meiri som modsœtning til den egcnJige 
Dropl. s., om hvilken undertiden navnet Fljótsdæla cr 
blevet brugt, men udcn cgcnlig Jijemmel), cr ingen old- 
tidssaga, men et produJct fra dct 16. árJiundrede, der 
har sine hovedJcilder i Hrafnk. s., den Jcortere Dropl. s., 
BrandJcr. þ. og Gunnars s. piðrb. med tilsætning af 
sagn og fantasi. Angáende dette forJwld Jcan henviscs 
til Kr. Kálunds udferlige redegorelse i indlcdningen til 
Jians udgave af den lœngere Dropl. s. (KbJi. 1883). 



6. Brandkrossa þáttr. 

Denne lille fortælling er tidligere udgiven 1) af 
B. ThorJacius med JatinsJc oversættelse i Kebenhams 
universitets indbydelsessJcrift 1816 og 2) ved G. TJiordar- 



BRANDKROSSA £ÁTTR. LXIII 

son i Nordiske Oldskrifier V, 1848. Den findes i tre 
hándslcrifter, som stá hverandre meget nœr og stamme 
fra et og samme grundhándskrift, nenilig: 

1) AM. 164 k fol. [A], skrevet c. 1700 af Ásgeir 
Jónsson; indeholder a) Brandkr. þ., b) Dropl. s. 

2) AM. 395 fol. [B] og 

3) AM. 426 fol. [C], begge beskrevne ovf., henholds- 
vis s. XIV (nr. 3) og IV (nr. 4). 

l)e forholdsvis ubetydelige afvigclser mellem hánd- 
slcrifterne give ikke anledning t'd nogen gruppering af 
disse; alle tre hdslcrr. synes at vœre sideordnede. 

Kun B har kapitelincldeling. A har pcl et par 
steder nyt, til kapitel svarendc, afsnit. 

Af fejl (afskrivcrfcjt) i hovcdhándskriftct A cr be- 
mœrkct felgendc: s. 184 u: á for at; 18422: staðfestu 
for staðfestulauss; 185 12: Oddastgðum (for Oddsstoð- 
um); 18622: ófprina for ófararinnar; 186i: et par ord 
(þar at: G) erc hcr oversprungne; 180 19: á lit for at 
lit; 191u: stórlynd ok staolát, vistnok fejl for de andre 
hdskrr's stórlát ok staðlynd. 

Brandkr. þ. cr sammensat af forskeUige, indbyrdes 
uafhasngige, dcle og slutter sig dcls til Hrafnk. s., dels 
og navnlig til Dropl. s. IndJedningcn, i hvilkcn der for- 
tœlles om Hrafnkel Freysgodc, hvorledes han kommcr til 
Istand og sætter bo, er blot en udskrift af Landnáma og 
ikke grundet pá nogcn seívstœndig tradition. Hrafnkels 
fader kaldes Hrafn; dct er Hrafukcl, som har den ovf. 
s. XLIX omtalta drem: cn galt og en tyr begraves 
under fjœldskredet; Hrafnkel bosœtter sig pá Stein- 
r0darstaðir — kort sagt: i alle enkelthcdcr, hvor Landn. 
afviger fra Hrafnk. s. (se ovf. s. XLIX — L), stcmmcr 
Brandkr, ]>. med den forste. JDerefter gár fortœllingcn 
ovcr //1 omtalc af Hrafnkels 80nnes0n Helgc AsbJ0rns80n f 
om hvcm cn ikh dndenstedsfra kcndt cpisode fortœllcs, 
hvorledes han gennem en proces fik gárden Oddsstaðir. 



I.XIV [NDLEDNING. 



6 I f/or fortœUmgen et sterre spring, idet forfatteren giver 
sig til at berette et æveniyr om Droplegssennernes af- 
stamning, Dette sidste er hovedmoVioldet a\ Brandkr, þ., 
og efter den i dette afsnit omialtc okse, Brandkrossi, 
har hele fortællingen fáct navn. 

S. 184^0 fortœlles om Hclge Asb., at han blcv 
gift mccl OddJaug, cn spster til Bessi {Spakbesei) pá 
Bcssestad. Dette stemmcr ilcke mcd Dropl, s. y hvor der 
s. 145 18-20 fortœlles, at Helge Asb., da boende pá Odds- 
stad, var gift med l)roplaug } en dattcr af Besse 
(Spalib.) pá Bessestad. 

Bet s. 19123 nœvnte sted Gilsá i Heraðsdal er 
eftcr Sig. Gunnarsson sandsynlig det nnvœrende Gil á 
Jökuldal. 

Brandlcr. þ. er et temmclig sildigt produld og ganske 
uhistorisli, men af interesse som sagn betragtct. l)rop- 
legssenncmes œt feres tilbage til en jætte cllcr halvjœite 
Geitir (han kaldes i sagnet for evrigt bonde), boendc i 
cn Idippchule i v Geitishamrar u i Norge. Denne Gcitir 
bortforcr vcd trolddom oksen Brandkrossi fra bonden 
Grim i Vík pá Island (det scncre Krossavík: sagnct 
udlcder det f^rste sammensœtningsJcd af oksens navn). 
Grim rejscr med sin broder Torsten til JSorgc og kom- 
mer ved et tilfœlde iil jætten, i hvis datter Droplaug han 
bliver forelsket. Grim ægter DropJ. og rejser tiJbage tiJ 
IsJand med hende. Deres datter var MardoJl, og dennes 
sen Grim bJev fader tiJ den fra Drojrf. s. bekcndte 
DropJaug, HeJges og Grims moder. Myten Iwrcr UJ dcn 
udbredte sagngruppe om jœttefosterseriner og er nœr be- 
slœgtet med det bekendte sagn om Dovrejœtten. Den cr 
fra Norge kommcn tiJ Mand ( Vápnafjorden), er sammcn- 
smeJtet mcd myten om oksen Brandkrossi og cr til sidst 
i Vápnafjordcn bJcven knyttet tiJ sagn om hidoriske 
pcrsoner. At fortœJJinyen aJJercde tidJig cr bJeven 



GUNNARS SAGA f IÐRANDABANA. LXV 

opfattet som uhistorisk, kan ses af ytringen s. 186 14-15; 
þótt sumum þykki hon {0: ræðan) efanlig . . . 

Geitishamrar, jœtten Geitirs bostcd, siges i fortæJ- 
Jingen at ligge ved Trondlijem, Jivortil netop Grims og 
Torstens rejse gár. Dette tyder pá, at Krossavík-ætten 
opr. stammer fra Trondhjemsegnen (navnet Geitir gár jo 
igen i denne slœgt). 

BrandJcr. þ. er forfattet som en art indJedning til 
DropJ. s.; dette Jcan ses af begyndelsesordenc i fortæl- 
Jingen: Þar hefjum vér upp Helganna spgu — . 



7. Gunnars saga Þiðrandabana. 

Denne liJJe saga er tidJigere udgivcn som en art 
tilJœg td LaxdæJa s. i den amamagnæanske udgave af 
denne saga, KbJi. 1826 (Jcdsaget af JatinsJc oversœtteJsé). 
En scnere udgave af Laxd. og Gunnars s. piðrb. 
(AJcureyri 1867) er optryJd efter KbJi.-udgaven 1826. 

Gunnars s. piðrb. findes kun i papirsafsJcrifter med 
forhoJdsvis ubetydeJige afvigelscr indbyrdcs og aJJe stam- 
mende fra en og samme membran. De vigtigste og ved 
denne udgare bcnyttcde hándsJcrifter ere: AM. 156 fol. 
[A], AM. 426 fol. [B], AM. 496, 4to [C], AM. 158 
fol. [D] — aJJe besJcrevne ovf. JienhoJdsvis s. IV, nrr. 
5 og 4, III, nr. 1, IV, nr. 2. 

A og B fvJgcs ad med hmsyn tiJ JcapitclinddeJing . 
C har ingcn JcapitdinddcJing , men en enJcelt gang nyt, 
tiJ kapitél 8varende, afsnit. D Jiar sin egen kapiteJind- 
deJing. Ovt rskrifter j'indcs iJcke. 

Hvad élœgtekábet mcJJcm dc anferte fire hdskrr, 
angár, da faJde disse i to grupper: A + B og C -f- D. 

Af afvigelser i lœsemádcr, som bcgrunde en ind- 
dcJing i to hdekr.-grupper, Jcan fremhœres : 



I..W 1 




iMH.IhMM,. 


Side 


A, li 




C, I) 


L96 t -| 


• 


háreygðr í lit (!) 




fharreygör(!) illa C 
Iharðeygðr Ula 1» 


196 H 




þuifa 




fþurfa . . . þurfa 
1 (pleonasnu i 










197 3 : 


Sœtningsinddelingen i A, 


Bft 


trskellig fra C, D. 


198 16 


A 


og B begynde nyt kap. 


men 


C og 1) have umidddbar 




fo\ 


•tsœttelse af det foregáende 


og tilknytning ved ,,ok u . 


200 10 


'• 


Pjóðgeirr 




torgeirr 


— 




kringr 




bringr 


205 16 




hygg 




ætla 


205 17 




hlíft 




vægt 


205 19 




mein 




geig 


205 25 




ór — oss 




verðr 


206 19 




þrótt 
fok íirrir sik svá 
Ivið kulda 




þrekit 


207 x - 2 






fyrir kulda sakir 


208 21 




ásthugaðr 




ástúðligr 


210 6 - 9 




Gunnars— Gunnars 




oversprunget 



De til grund for k-gruppen og C-gmppen liggende 

to hdslirr., henholdsvis a og b, gá tilbage til et fœlles 
grundhdsJiT.: x. 

En hel del fejl i A genfxndes i de andre hdskrr. 
og má gá tilbage til alle fire hdskrr.'s fælles kilde; sál.: 
s. 196 2-3 : háreygðr í lit(!)*); 196 %&: Englendismaðr 
(Englendr maðr C, D; rettet i B: Englandsfari); pá de 
andre steder: Englandsfari; 198q-i: oftæki for ofstæki : 
198 15: Ljótr for betr (iB senere rettet til betr); 198 17: 
Hersavíkr for Húsavíkr (i B senere rettet til Húsavíkr): 
202 § og9: Geitisson i alle hdskrr. undtagen B, hvorpá 
ferste sted Ketilsson er tilf^jet som rettelse i marginen, 
medens pá det andet sted Ketilsson er indsat i tehsten : 
207 1: í ,grfr' ok í brúkit grefr hann sik A, B, ok 



*) Stedet „mjok háreygðr (var.: harreygðr, harðeygðr) í lit 
(var.: illa)" har máske opr. lydt: „mjok hærðr, ej'-gðr illa u 
(gisning, meddelt af Kr. Kálund). 



GUNNARS SAGA PlÐRANDABANA. LXVII 

grefr, í b. g. h. s. G (i den trykte tekst er indsat efter 
D: ok grefr sik í brúkit); stedet har sandsynl. været 
forvirret i det til grund liggende lidskr. pá grund af 
fejlskrivning (grefr skrevet to gange); 208 5: háttr for 
háttat; 210 15: Eyjólfi Þorkelssyni i alle hdskrr. undt. 
B for Porkeli Eyjólfssyni. — Fœlles for A og B ere 
felgende fejl: s. 198 21: maðr for manna; 20á%\: mátti 
for mætti; 206 2: þar for þá. — I k alene er bemœrket: 
s. 196'e: þat for hann; 197 20: þat for hann; 2042-%: 
Djuplaugarson(I) for Droplaugarson; 205 13: Gunnars 
for Gunnari; 206 5: en hér gengu for er hér gengr; 
206 12: fór for fóru; 207 9: þat for því (því 2 ); 209 11: 
eru þeir for erum vér; brogðum for brogð; 209 25: 
tókuz tilskipti for tókuz til skipti. 

Som det ril ses af de i det ovenstáende meddelte 
elscmpler, har B pá flere steder ved konjektur for- 
bedrede lœsemáder; men som helhed taget er dog k's 
tekst bedre og má siges at stá originalen nærmere, hvilhet 
tildels kan ses vcd sammenligning med C-gruppen. B har 
hist og her egne og yngre konstruktioner, hvor k og G 
+ D vise overensstemmelse. 

Gtnnuirs s. fiiðrb. findes ogsá i AM. 552 e, 4to 
(omtalt ovf. s. XXXIII — IV); men ligesom porst. s. stgh. 
i dette hdskr. indeholder mange vilkárlige ændringer af 
den oprindelige tekst, sdlcdes cr det samme tilfœldet m< d 
G. s. piðrb. 552. JDenne afskrift af sagaen lurrer af- 
gjort til C-gruppen; ti hror 552 íkke konstruerer pá egen 
hánd etter mhlader (det forkorter stœrkt pá mange 
sted<r), har det den nævnie gruppes ejendommeligheder; 
séUedes, for at nœvne de vigUgste: s. 198 1$: intet nyt 
kap. el. afsnit som A, B, men umiddelbar fortsættelse af 
det foregáende med tilknyttende „ok"; endndo-v: Þorgeirr 
bringr íÞjóðgeirr kringr A, B), ætla — vægt (hygg — 
hlift A, B), geig (mein A, B), ástúðligr (ásthugaðr A, B), 
210%-%: samme stykke. oversprunget som i G, D. 



I. XVIII [NDLEDNING. 



I'k grund af tsine mange egenheder lader 552 sig 
inúdlertid ikke med sikkerhed helt sideordne med C, D, 
idet der er mulighed for, at dei kan udgá fra cf meUem 
x og b liggende hdskr., som antydet pá dei nedenfor 

afbildcde stamtrœ. Dog shtlde man ved antag< Isen <•[ 
et mellemled mellem x og b have ventct at fhide ffere 
afvigelser meUem k-gruppen og C-gruppen end de for- 
holdsvis fá, som forefindes. 




b , 



A B G D 552 

I Jcap. 4, hvor Torkel Geitessms fœrd til Borge- 
fjord for at efters^ge Gunnar omtcdes, hedder det i A, 
B, C, D, at if^lge et rygte ledsagede Hclge Dropl0gss0n 
sin frœnde Torkel pá denne fœrd, og der tiJfejes: en 
eigi vitum vér, hvárt satt er (se s. 204i-±). Dette stykke 
findes iJcJie i 552; men da det má antages at have 
Jwrt Jijemme i den for a og b fœlles Jiilde, synes det, 
som om 552 Jier blot foretager en adeladehe.*) Dette 
Jidskr. udelader pá mange steder ord og sætninger, 
som findes i alle de andre hdsJcrr. og má have hort 
Jijemme i x, sál. bl. a. den umiddelbart foran det omtalte 
styJcJce om Helge Dropl. stáende sœtning (203zo — 204 1: 
ok þóttiz — kominn). 

Da den arnamagnœansJce udgave af Laxd. og 
Gunnars þáttr (1826) for denne sidstes vedkommende i 



*) Sporgsmálet har itúcresse derved, at i den lœngere Dropl. 
s. omtales Helge Droplegssen som ledsagende Torkel Geitessen 
pá dennes rejse til Borgef'jord for at opsptore og fange Gunnar. 
Det synes, som om den lœngere Dropl. sagas beretning pá dette 
punkt som pá andre stetter sig til Gunnars s. Piðrb. 



GUNNARS SAGA ÞlÐRANDABANA. 



LXIX 



alt vœsenligt stotter sig til AM. 552 e, 4to, og da den 
mulighed ikke er udelukket, at dette hdskr. kan gá til- 
bage til et hdskr. ældre end b, kan en opstilling af 
hovedafvigelserne mellem 552 og den i den foreliggende 
sagaudgave trykte Gunnarssagatekst have sin interesse*) : 



Side 


Hovedtekst 


AM. 552 e, 4to 


195 3 : 


^orkell — þeira 


synir hans f. ok E. 


5* 


ok jþótti vera 


udel. 


19 : 


áðr annat sumarit 


sumarit fyrir 


196 r3 : 


svipligr — í lit 


ísterkligr, bjartr á hárs- 
llit, illa eygðr 


3"4 : 


Hanu — sunnlenzkr 


udel. 


4* 


ok verit 


var 


b'ti' 


vilda — ef 


(vil ek nú Jþar vistar leita 
Ihér, segir hann, sem 


8"9 : 


mjok— verkfærr 


þess mjok þurfa 


12- 


nokkura — vetrum 


nær þrjá vetr 


23 : 


búit — varð 


rmætti standa; svá var 
(ok gert 


197 2 : 


Hann — sagði 


rfórir mælti: „Mér er 
\sagðr þú félítill, Asbjorn 


8 : 


fór fórir 


fóru þeir 


11* 


fekk Pórir ekki 


ekki fá þeir 


25 '• 


eigi réttar 


honum allar 


19o 6 - 7 : 


við ofstæki þitt 


udel. 


15 : 


betr 


Ljótr 


199 1B : 


Asbjorn — ok 


hann 


17 : 


tekr á skeiði miklu 


hleypir á skeiði 


19 : 


Ekki 


ok 


23 : 


hart 


fijótt 


200 lV 


ók mælti— út 


udel. 


2* 


þrífr spjót mikit 


tók spjót 


3 : 


ok allir saman 


udel. 



*) Skent der i indledningen til udgaven af 1826 siges, at 
Gunnars þáttr cr trykt efter AM. 144 fol. og AM. t58foh, vúer 
dog, besynderligt nok, en nœrmere undersegchc, ai icttt ikkc for- 
holder sig sáledea, men at AM. 552 e, áto tr det fortrinsvis 
benyttede hdskr. 



I .XX 



iM)i.i:hxi\(.. 



Side 


Hovedteksi 


AM 562 e, -1t<> 


200,-,.,: 


Ok þar — heimamonnum 


1 IVi var ok I'«'>iir veginn 
laí' beimamannj 


10 '• 


Pjóðgeirr . . . kringr 


Porgeirr . . . bringr 


12 : 


ór— btenum 


udel. 

/Vissu þit eigi af þeim 
•jhlutum, er hér báruz 


" lö'lO* 


ok vissu — boriz 






'at mér 


18 : 


nokkurir— honum 


menn hans 


19~10* 


taka mikinn af 


of margt tala 


21 ' 


liði 


for 


22 : 


auma 


arma 


200,8-1 
201 j / 


Gunnarr— eptirmæli 


|Ok kváðuz ætla, hér 
l mundu miklir eptirmáls- 
'menn 


201 7 : 


um oll heruð 


viða ok þóttu mikil 


ll"12 : 


þat— þeim 


nauðsyn þeira at leita 


12 : 


kvaz 


léz 


13 : 


ok heim 


udel. 


17 : 


Um vetrinn 


Nú 


22 : 


bjóða 


bera 


23 : 


minni ferð 


þeiri f^r 


28 " 


von at vera í 


við 


202 3 : 


hvárntveggja 


þá 


6* 


Porkell Ketilsson 


Hann 


9« 


Ketilsson 


udel. 


9' 


honum 


sér 


11 '• 


mun hann — hans 


f muntu drepinn sem 
l bróðir þinn 


11"12 : 


sagði — var 


er hér 


22 : 


í móti þvi 


en mér 


28 *' 


i nátt 


udel. 


203 2 : 


rjúfaz ófriðrinn 


..re^maz friðrinn" 


7 ' 


halda 


flýja 


8' 


renna 


flvja 


*9 : 


hversu— stendr 


( at spjótit stendr ígegn- 
\ um mik 


13 : 


heldr 


fyri 


14 • 


styrmðu 


„stumruðu" 


10"17 : 


hinn ódælasti viðreignar 


mesti ódældarmaðr v. 


i8"19 : 


hjálpræða — þinna 


hjálpar þinnar 



GUNNARS SAGA PlÐRANDABANA 



LXXI 



Side 


Hovedtekst 




AM. 552 e, áto 


203 30 -^ 
204 4 : / 


ok þóttiz— satt er 




udel. 


204 5 : 


ok ættimz vér 




en vér eigimz 


205 8 : 


þar — skipreiða 


undir skipinu reiða 


10 : 


enn hér 




udel. 


12 : 


kendi— lagði 




kom 


16 1 


kygg 




ætla 


17 : 


hlíft 




vægt 


17"18- 


Jþat — eru at 


ok 


væri jafnir málendr 


"~ 19 : 


mein 




geig 


20 : 


svipan í 




svipr í þessu 


23"25' 


ok margra — með oss 




udel. 


306,: 


býr — vandligast 


bjó 


um hann sem bezt 



1"4 



fá er G.— Sveinki 



5 " 


er hér gengr 


5 ' 


nema á 


7 • 


er — komnir 


io"n : 


þess — mann 


11"12 : 


Ok — fóru 


" 13"14* 


I burt— nautaferlinum 


14 : 


til sjófar 


16'17 : 


ef þú — mannraun 


18 : 


legðiz— til 


19 : 


ok verðr— þrótt 


20"21 • 


kvað honum vel fara 


21 ' 


væri— liðveizla 


22"23* 


munum — væri 


23 : 


Gunnarr leggz nú 


24' 


vápnum sínum 


207,: 


ok firrir — við 


2"3 : 


Ok — brottu 


3*5 : 


skipi — hjálp 



t Hvarf forkell enn aptr, 
J ok kómu til hloðunnar. 
Sveinki var þar dusl- 
andi ok 

at þar gangi 

utan 

hann ætti 

mann mun ek hafa 

Síðan fóru þeir 

r Enn skulum vit ofan 

t fara nautaferil til sjófar 

þar 
f en þat er mannraun, 
l þar [m ert sárr 
legðir, ef þú ert 
udel. 
mælti: „Vel ferr þér 
er þetta vandlaunat 
á þeíta mun ek hætta, þó 
Síðan lagðiz hann 
herklæðunum 
at verjaz fyrir 
r En þá Sveinki veit 
I ( hinxtari <'»liætt 
I fram í hólmÍÐXt, hitti 
Gunnar ok kvað mal 
I at bjarga honum 



LXXII 


i.\hu:it.M\(,. 


Side 


Hovedlckst 


AM . 4to 


207 6 - a : 


( iunnarr — gat 


gat hann nú 


11 • 


skalta— norðrdyrom 


gakk 


14 • 


A þœr dyrr 


þar á 


" 16"l7* 


ok sagði — fara 


udel. 


19 '• 


norðrdyrr 


dyrr 


20"21 " 


er þar berr 


udel. 


23- 


at sanna— hans 


udel. 


— 25' 


eigi 


udel. 


25"26* 


því at — ek 


þvi ek á 


208 3 - 4 : 


heimanferð f. hendi 


ferð 


8* 


Síðan — heiman 


udel. 


16* 


niér— vera 


hann hér 


20 '• 


frændsamligra 


sæmiligra 


21 : 


ásthugaðr 


ástúðligr 


22* 


hans— hefnt 


í Gunnarr væri fyrr 

l drepinn 

, ok váru þar saman- 


209 r2 : 


Um — Helga 


} komnir 40 manna um 
l morguninn 


3 : 


um morguninn 


udel. 


3"4 : 


sagði — Gunnar 


ímælti: „Sel nú fram 
l Gunnar, systir!" 


5" 


vildir — heim 


[ sóttir heim með „sadd- 
\ an l< móti 


7"8 : 


á med flgd. at 


mun 


9 : 


f'á vald á 


ná 


11 : 


erum — komnir 


eru brogð 
< mæltir þú annat, frænd- 


12 : 


kantu — skapi 


<! kona, en þér var í hug 

^ í gær 


16 : 


svarar — ekki 


mælti: ;; Eigi mundi þat 


18 : 


skal— þat 


mun þat enn reynt verða 


20 '• 


sagt — farit 


frá ollu sagt 


24 ■ 


hann til sekta 


sektir 


84*86 : 


Ok — síðarr 


n 


25- 


til skipti 


viðskipti 


26"27 • 


þá — senda 


sendi l J órdís Gunnar 


210^: 


halds ok 


udel. 


2 ' 


viö hann 


) en Guðrún tók vel við 
l honum tilf. 



GUNNARS SAGA PlÐRANDABANA. LXXIII 



Side 


Hovedtekst 


A M. 552 e, 4to 


210 8 - 6 : 


taka— Gunnars 


sækja sektaféit 


6"9 : 


feir — Gunnars" 


udel. 


9"10 : 


„fat er— gott" 


(„Ætlat er u , segir Eyjólfr 
l„at fé sé mikit 


12 : 


skaltu — ná 


fær þú eigi einn penning 


"~ 16* 


ríðr — síns 


sótti brúðkaup sitt 


~ 17 : 


Ok — taka 


um kveldit, ok tóku menn 


19 : 


ok hefir 


með 


22 '• 


Jþví — hét 


sem var 



211 



23 24 



:■. } 



211 



10 • 
U"12 



at— at 



Ok er— kom 



jþat — kyrrast 

góðar 
með alt sitt 



f udel. Direkte tale trœder 
l i steden 

JHon mælti, forkell 
skyldi Jþá í burt, ef 
hann vildi, ok sér líkaði 
at fá hann eigi at bónda 
f sinn kost beztan, at 
l kyrt væri 

sæmiligar 
til sín 



For de andre Jidshrr.'s fra skrivfejl stammende 
háttr 208b stár i 552 ved emendation háttat. 

Karakteristisk for 552 er direlde tale pa flere steder y 
hvor de andre hdskrr. have indirekte tale; endvidere 
adeladclsen af adverbieU stáende prœpositioner, sál.: 
á 201n, 28, 203s, at 20(h } í 202x9, um 199^ við 
199u t 20322. 

Kun sjœlden har 552 udvidet tekst, sál. den i de 
andre hdskrr. manglende sœtning: en Guörún — honum 
210%). 



Ghinnarr piðrandabani onvtáles i Laxd. kap. <>9, 
hvor der i cmledniny af drabet pd piðrandi Geitisson 
og Gunnars páfelgende landsforvisning henvises til en 
ellers ikke kendt Njarövíkinga saga („sem segir í spgu 
Njarðvikinga"). Hovedindholdet af dei nœvnte kap. er 
ffílgende. Gunnar er skjult og under et andet navn pá 



I.XXIV [NDLEDNING. 



Helgafell under Gudrun Osviversdatters beskyttelse, 
medens bryUupet mellem Gudrun og Torkú Eyjolvss 
hejtideligholdes sammesteds. Torkd genkender Gunnar 
og vil drœbe ham, men Gudrun og hendes tilhœngere 
trœde i rcjcn, og det er nær ved ai komme tit kamp 
meUem begge partier. l)a lœgger Shorre gode sig imeU 
lem som masgler og fðr de stridende parter forsonede. 
Gunnar drager lil Norge. — Som det vil ses, er for- 
tœllingen her i det vœsenlige overensstemmende mcd Gunn- 
ars s. piðrb. Forskellen Jigger mest i qpfattelsen af 
Snorre godes stilling, idet han i Laxd. optrœdcr som 
mœgler, men i Gunnars saga soni Gudruns ubciingcde 
forbundsfœlle: det er ved hjœlp af Snorre og hans til- 
stedevœrende mœnd, at Gudrun i Gunnars s. fár sat sin 
vilje igenncm overfor Torkcl. JDesuden er fortœllingen 
i Laxd. uclforligere end det tilsvarende afsnit af Gnnnars 
saga. Disse omstœndigbeder gore det noget tvivlsomt, 
hvorvidt den i Laxd. anforte Njarðvikinga saga Jcan 
betragtes som identisk med den forcUggcnde Gunnars 
saga, saledes som det abnindelig er blevet antaget. 
Sikkert stamme dog begge berctningerne, der i realiteten 
stá hinanden sá nœr, umiddelbart fra en og samme kilde, 
den egenlige, nu tabte Njarðv. s. Njarðv. s. kunde ogsá 
synes et noget fordringsfuJdt navn pá en þátir om en 
til Island indvandret nordniancl. F. Jónsson sondrcr i 
sin literaturhistorie mellem Gunnars s. piðrb. og den 
tabte Njarðv. s. 

Gunnarr austmaðr (o: G. piðrandabani) nævnes i 
ÐropJ. s. kap. 14 (s. 173), hvor porkeJJ stýrimaðr, der 
er ankommen tiJ Sogn i Norge med den land/li/gtige 
Grim DropJogss^n (c. 1000), beder dennc rogtc sig for 
„Gunnar estmand u og de andre, som viJJe ham tiJ Jivs. 
Hvis denne bemœrkning ang. Gunnar piðrb. i Dropií. s. 
er rigtig, má det vœre uhistorisk, nár báde Gunnars s. 
og Laxd. fortœlle om hans ojdiold pá HcJgafell pa det 



GUNNARS SAGA flÐRANDABANA. LXXV 

tidspunkt, da Gudruns giftermál med TorkeJ Eyjolvsson 
fandt sted. Dette skete forst en rum fid efter, at Helge 
AsbJ0rnss0n var bJeven dræbt (1005) af Grim DropJ., 
som allerede áret efter var i JandfJygtighcd, og pá dette 
tidspunkt er ifoJge DropJ. s. Gunnar atter i Norge. 
IfeJge Laxd., hvis kronoJogicr dog ofte ere upálideJige, 
stár bryllupet mellem Gudrun og TorkeJ ikke for c. 1020 
(jfr. Kr. Kálunds udgave, s. LX); G. Vigf. sœtter det 
(ogsá i henhold til Laxcl.) til 1017. 

1 en sá JiJJe fortœJJing som Gunnars s. piðrb. kan 
man ili'ke vente at findc indgáende karaJdérskiJdring ; 
men pá /Jere máder har fortœJJingcn dog Iwj vœrdi. 
Den er sœrdeJes Jivfidd og fœngsJendc, og hcJe frem- 
stilJing< n bærer et kJassisk prœg. Af intcressc cr Sveinki, 
som med stor snildhed forstár at sikrc Gunnars liv imod 
hans forfoJger TorkeJ Geitessem. Af dc optrœdende 
personer ere KetiJJ i Njarðvík og HcJgc Asbjornsson 
kendte fra DropJ. s., TorkcJ Gcitesson, Bjarne Brodd- 
heJgessen og hans S0ster Tordis fra Vápnf. s. Hvad 
der i Gunnars saga mcddeJes om dem, faJcJcr i trád 
med og suppJerer dc aiidenstedsfra kendtc skildrmger, 
Stykket om Tordis BroddhcJgcdatter i kap, V er interes- 
sant ved den skiJdring, dct giver os af hcndcs karakk r- 
fasthed og den sniJdhed, Jwormed hun i sin mands, 
Helge Asbjornssens, fravœrelse rœrger dcn under l/rudes 
beskyttcJse stáende efterstrœJAc Gunnar og <>r< )Jisf< r sin 
broder Bjarne. Selve hovedpersonens, Gunnars, karaktér 
trœder ikke klart frem. pórir EngJandsfari omtaJes 
ogsu i Haralds s. Karðráða (kap. 43, Fornm, s. VI); 
han cr da gammel og udbeder sig ved hovt fritagelse 
for <if drikke sá meget som de andre. 

Gunnars s. piðrl>. g$r J<<lf igennem <f pðlideligt 
indtryk, og bortset fra dei ovenfor fi<m<irL<<t< om dei 
rimeligvié uhistoriske i beretningen om Gunnars tilstede- 



I.XXVI INM.IhMM,. 



vœrelse ved Grudruns bryUup, er foriœllingen vistnok 
8and y i al fald i sine grtmdtra k. 

Bemœrjces kan det i dennc saga forekommende ord- 
sprog: Spyrja er bezt til váligra þegna (199 23-24) = 
det er bedst at have de slemme pá afstaml. 

Der gár endnu pá ^stlandet sayn om Grunnar 
piðrandabani og visse af de i sagaen om ham berettede 
tildragelser, mundtlig bevarede sagn, som cre uafhœngige 
af sagaen. Sig. Gunnarsson omtalcr i Ornefni (Safn II) 
noglc endnu bevarede stednavne, hvortil knyttc sig minder 
om piðrandi og Gunnar; sál. i Njarðvik: *) Þiðranda- 
þúfa (tnen, hvor piðrandi satte sig, da han var bleven 
sáret), 2 ) Gunnarshjalli (hvor G. skjidte sig for Torkcl 
Geitess^n) op fra Ketilssonnernes s. 202 omtáltc gede- 
huse, og 3 ) Gunnarssker (udc pá vigen). Pá detíe skcer 
skal G. have hvilet sig, da han sv^mmede over Njarð- 
vik pá sin flugt for Torkel Geitesson: efter at være 
sv0mmet over vigen til Landsende skal han vœre l^ben 
ind langsmed den sydsst for Njarðvík Jiggende Iíorge- 
fjord ind til Bakke*) 

Dcn holm i Borgefjorden, hvor Gunnar efter Sveinkis 
anvisning skjidte sig (s. 206), kaldes Hafnarhólmi ; den 
ligger nœrmere ved det sá kaldte Hafnarland pá syd- 
siden af Borgefjorden cnd vcd Bakkelandet, men dog 
ligc overfor Bakke. 

8. Þorsteins saga Síðu-Hallssonar 

Denne saga er tidligere udgiven af Th. Möbius i 
Anáíecta norrœna (Leipzig 1859), af K. Gíslason i 
„44 Prover af oldnordisk Sprog og Literatur* (Kbh. 



*) I sagaen beskrives denne flugt ikke nœrynere; der for- 
tœlles blot, at G. ftgytede og kom til Bakke i Borgefjord (s. 203). 



PORSTEINS SAGA SÍÐU-HALLSSONAR. LXXVII 

1860), og optrykt af Valdimar Asmundarson i Islendinga 
s'ógur 33 (BeykjavíJc 1902), hvilken sidste udgave er 
ledsaget af cn indledning. Sagaen findes Jcun i et enkélt 
JiándsJcrift og endda ikke Jielt fuldstœndig, nemlig AM. 
142, fol., sJcrevet c. 1700 af Asgeir Jönsson og inde- 
Jioldende x ) Fóstbræðra s., 2 ) Fragment sogu Þorsteins 
Síðu-Hallssonar. Torstens saga Jcaldes Jier fragment, 
idet begyndelsen mangler, ligesom der ogsá senere i 
sagaen findes nogle lakuner. HdsJcr. er afsJcrevet efter en 
membran. Pá en foran indJdœbet seddel Jiar Arne 
3fagnusson optegnet de to ovennævnte sagaers titler og 
derunder tilf0jet: Epter Membraná Regia in 4to. stöd 
framan á bokinni med hende Asgeirs Jonssonar. 

Af JiándsJcriftfejl ere Jcun meget fá bemœrJcede, og 
disse ville fndes anf^rie under teJcsten i denne udgave. 
Til de dér anforte Jcan Jier fejes: Breðdal for Breiðdal 
226 19-20 samt dittograflen smæri menn smæri menn 
2269. 

I sagaens begyndelsesparti citeres Njáls s. med Jien- 
syn til begivenJiederne ved OrJcnojarlens Sigurds hof 
umiddelbart f^r Clontarfslaget (Floses og hans mœnds 
komme til OrJcneerne og de dcrmed sammenJiængende 
tildragelser). I det folgende styJcJce om det beremte 
Clontarf- ellcr Brjánsslag i Irland ár 1014 folger frem- 
stillingen i Þorst. s. SH. dog iJcJce Jielt igennem Njáls sagas 
bcretning. l)er findes pá cnJcelte stcder ret vœsenligc af- 
vigelser. 1 porst. s. SH. svarcr Torsten pá Sigurd jarls 
opfordring til Jiam om at bære ravnebanncrct : „Ber sjálfr 
krák þinn, jarl! u Efter JSjálas fremstilling vil Torstcn 
tage banneret oj), men rádes derfra af Amundi Jwiti, 
som riger, cU aUe defo tidligere bærere ert blevne drœbte; 
jarlen retter da opfordringen til Hrafn hinn r(u<ði, som 
svarer: „Berðu sjálfr fjánda þinn! u 1 porst. s. SH. 
n det Broðirs tidligere fœlle, nu modstander i Jcampen, 
UspaJcr, 8om 9 efter ul fttrstnœvnte har drœbtkong Brjánn, 



I .XXVIII INDLEDNING. 



hœvner lcongens drab pá Bróðir. 1 Nják 9. er dei I Ifr 
hrœða, som tager hœvn over Bróðir for Brjáns drab. 
I porst. s. *S7/. omtales Bróðir og Óspakr som br^dre, 
i Njáls s, blot som (tidligere) fœUer. porst. s. SH. har <> 
uden et UUe trœk f som ikke /'mdes i Njálss., nemlig n/» 
baringen ang. Dumazbakki (217 b-io). — Torstens sagas 
beretning er sikkert uafhængig af Njálas og grunder sig 
sandsynligvis pá dcn nit tabte Brjáns saga, hvortil der 
henvises i porst. s. SH. i anledning af de omtalte be- 
givenheder; se s. 217 1-2: „sem segir í sogu hans u (0: 
Brjáns).*) 

Efter Clontarfslaget drager Torsten ifelge Þorst. 
saga Síðu-Hallssonar til Orkneerne og derfra til Norge, 
hvor han beseger Jcong Magnus Olafss^n (den gode) og 
bliver hans Jiirdmand. Deite er nhistorisJc, da Magnus 
Olafsson iJcke var bleven Jconge i Norge pá det tid-s- 
punJct; det skete ferst lœnge efter, nemlig i 1035. 
Umiddelbart efter Clontarfslaget rádede jarl Erik Há- 
Jconssen for Norge. Sandsynligvis blander Torstens 
saga her forsJcellige rejser sammen. Efter sin ferste 
udenlandsrejse med hœrfœrden til Irland Jiar Torsten 
gjort flere Norgesrejser. Han har siJcJcert ræret hos Jcong 
Olav den hellige soni dennes hirdmand for ár 1024; da 
sender nemlig ifolge Olav den Jielliges saga kong Olar 
bnd til Torsten Side-Hallss^n og andre Jwvdinger pá 



*) Torstens sagas og Njálas indbyrdes f'orhold med hensyn 
til beretningen om Clontarfslaget er behandlet af prof. S. Bugge 
i „Norsk sagafortœlling og sagaskrivning i Irland" I, afsnit 4. 
Bugge antager, at báde Torstens s. og Nj. have ost af en gammel 
Brjánssaga. S. 60 — 62 behandler Bugge navnet Dumazbakki og 
fremsœtter den forklaring, at udtrykket ..da s&ge han (d: Sigurd 
jarl) op pá Dumazbakkc" er at forstá billedligt: „da sege han 
op pá bakken med gravhejen, bakken, hvor hans lig skal lœgges 
i gravhoj." Báde Craigie og S. Bugge aftede Dumazbakki af 
irsk dumha, gravhoj. 



PORSTEINS SAGA SÍÐU-HALLSSONAR. LXXIX 

lsland, som han alle kalder sine venner, med anmod- 
ning om at komme til Norge. Ifolge Magnus den godes 
saga har Torsten vœret denne Jconges hirdmand omkring 
1040*) 

1 Fornm. s. VI (Magnus den godes saga kap. 45) 
og Flateyjarbök III (Magnús s. kap. 23) fmdes en for- 
tælling om Torsten Side-Hallssen og hans forhold til 
kong Magnus. T. er Magnus' hirdmand, mcn foretager 
uden kongens tilladelse og uden at have betalt Jandore" 
en handelsrejse til DubUn, hvorefter kongen lader ham 
erklœre fredles. Ved sin tilbagekomst til Norge soger 
T. midler til at formilde kongen; han opnár forst 
Findriði Einarssons uenskab og hjœlp og derefter dennes 
indflydélsesrige faders, Einar Tambeskœlcers, tilsagn om 
stvttv. Einar taler hans sag salcdes for kongen, at 
dcnne forsoner sig med Torsten. — Ogsá i Harald hárd- 
rádes saga kap. 36 (Fornm. s. VI) samt Flatb. III 
(Magnús s. kap. 28) fmdes en Jille fortœlling om den 
fra llom hjemvendende Torsten SH, der beder kong 
Magnus oni tilladclse til at give en af sine sonner hans 
navn og opnár kongem samtykke. 

Torsten Sidc-HaUss0ns saga afviger i hele sin 
kompo8Íiion betydelig fra de klassiske sagaer og stár 



*) Den ferste udenlandsrejse strœkker sig ifelge Torstens 
saga over 3 ár : ferst er Torsten pd Orkneerne henimod 2 ár 
(1012 og 1013), derefter pá hœrtog til Irland med Sigurd jarl 
(1014), drager derpá over Orkneeme til Norge, hvor han er 
kongats hirdmand vinteren orcr: hjemkomst 1015. Ifolge Njáls 
s. er Torsten }»<<■ Orkneerne i 1013, sá i dette punkl stemme 
begge s<i<//icr orerevs, hvis ikke Torstens saga her blot láner fra 
Njá iterer. — Torstens fader Side-Hall lever endnu 

i 1013 ifelge Njála .*.. mcn ved T.'s tilbagekomst synes han at 
vœre ded. 

Ifelge Torttens eaga var T. 20 ár gammel, da han deltog i 
Clontarfslaget ; i h<i<}<<,hi hertil bliver hana fedselsár at sostte 
til U94. 



I.X.W ÍNDLEDNING. 



adskxlligi tUbage for disse bdde i komposUion og skildring 
af personeme. Nogen egenlig karaktérektldrmg er der 
ikke /((/< otn, og handlingen er spinkel: Torhadd, som i 

Torstens fraværelse har haft dennes godord i hœnde o<j 
forvaltet det uretfœrdigt, revses af Torsten vcd hans 
tilbagekomst og fordrives til Stræti; Tor/tadd og /uuts 
semner uds^wede da bagvaskelser og legnagtige rygter 
om Torsten, som hœvner sig ved at drœbe dem. Til trods 
for de nœvnte mangler er sagaen af interesse og ejen- 
dommclig ved den store, ja ganske overdrevne rolle } som 
dromme og dremmetydning spille deri. Det er Tor/iadd, 
som har alle drommene, og dremmetyderen Steinn udlœgger 
dem for ham som sigtende til hans og hans sonners 
bagvaskelse af Torsten og den straf, de herfor kunne 
vente. Udtydningerne ere ofte spidsfindige, og ordspil 
tages til hjœlp (mœrk f. eks. ordspillet mellem bjarg, n. 
og bjprg, f. s. 225 13). Ogsá pá det mislykkede forligs- 
mede mellem Torsten og Torhadd bringes drommemotivct 
ind, idet Torhadd kommer frcm med sine dromme. — 
Desvœrre fmdes dcr en storre lakune pá et afgorende 
sted i sagaen ved dcnncs síutning, nemlig hvor Torsten 
drœber Torhadd, og hvor Torstens senere skœbne (se 
Draumr Þorsteins SH.) omhandles. 

Om Torhadds slœgtsforhold giver sagaen os ingen 
oplysning; midig har der været nogle oplysninger herom 
i det sty/cke, som er borte i sclve bcgyndelsen af sagaen. 
V. Asmundarson fremsœtter i Beykjavik-udgaven af 
1902 den mening, at Torhadd má være dcn Þórhaddr 
(Hafljótsson) skál, som nœvnes i Landn. og dér siges at 
nedstamme i fjerde lcd fra landnámsmanden Asroðr á 
Ketilsstoðum. Dennes /lustru, Asvpr Herjólfsdatter, var 
cn sonnedatter af porgeirr Vestarsson, fra hvcm ifolge 
Landn. Orœkja Hólmstcinsson ncdstammcde i fcmte led, 
og om denne Orœkja sigcs i Torstcns saga (s. 227 'i-i), 
at Jian var Torhadds frœnde. 



PORSTEINS SAGA SÍÐU-HALLSSONAR. LXXXI 

Slœgtregistret i slutningen af porst. s. SH. er af 
interesse derved, at det indchólder nogle ikke andenstcds- 
fra Jcendte navne (sál. Gróa Hallsdattcr og liendes mand 
Teit Gissiirss^n, Kol HaUss^ns hustru; jfr. V. Ásm.). 
Gissnr jarJs slœgtrcgistcr er imidlertid, som af V. Asm. 
bemœrJcct, Jcommet ind pá ct galt sted. Det indfores umid- 
deJbart eftcr omtatcn af Gröa Hallsdatters mand Teit 
Gissnrssfm, mcn burde forst Jcomme ind, Jivor der tales om 
Tcit lsleifss0n og Jians hustru. Hallr Teitsson i HauJca- 
dal var ncmlig ikJce, som Torstens saga fortœUer, son 
af den nœvnte Teit Gissurss^n, men af præsten Teit, 
der atter var en S0n af bisJcop IsJeifr Gissurarson hvita. 

En uoverensstcmmeJse syncs der at vœre imellem 
Njála og porst. s. SH. med Jicnsyn tit FIosi pörðar- 
sons wgtcsJcab. I Njála (kap. 96) siges Flosi at vœre 
gift med Stcinvor, Sidc-HaJts datter, Jworimod porst. s. 
SH. (23121-22) lader Olof, Side-Halls S0ster,vœreJians 
hustru. Midigvis er der tale om to forsJcelJige œgte- 
sJcabcr, Jivorved uoverensstemmelsen Jcan hœves. 

Ang. Torstens fader Siðu-Hallr, hans afstamniug 
og nœrmestc slœgt, Jcan henvises tiJ Njála, som pá dette 
punJct su]>plcrcr porst. s. SH. (i Nj., Jcap. 97, Jivor 
Halts slagtsforJioId omtates, g^res i anledning af hans 
œgtcsJcab mcd Jórciðr piðrandadóttir den fejlagtige be- 
mœrlcning, at piðrandis broder var Kctilt þrymr i 
NjarðvíJc: ifolge Landn. og Dropl. s. var Ketilt i Njarð- 
vilc en S0n af piðrandi). 

I Anal. norr. f'nulcs f^Igende, fra JconjeJctur stam- 
ii" nde, délvist udfyldning af laJcunerne i porst. s. SH.: 
231 19/ * * * (Þorvaldr var) bróöir Jóreiöar, 232^-$: 
Lopts, fööur (Jóns, föður) Sæmundar í Odda. Dei 
22929-zo 0)utaltc Landsnes mu vu-rc = Búlandsnes; i 
Anul. norr. skrives pá dette sted ved udfyldning : „(Bú)- 
landsness". LaJcunen Jean delvis udfyldcs: hann 

[o: IngjaldrJ bjó á (Kársstoðum ....). Af dcf fvlgendc 

f 



I \\.\ll [NDLEDNING. 



\s. 230) fremgár det, ai Ingjaldr bœde pá Kársstaðir, 
V. AsfH, {Isl. s. 33, 'onll.) udfylderved giming sdledes: 
Hann bjó a Kársstöðum, hann var sonr?\ Þorkels 
þess o. s. v. Ang. porkeU á Berunesi se 230 io. 

Af interesse er omtalen af n langskib u s. 229 27-28 
(Torsten SH. drager afsted for oÁ fuldbyrde l<" 
over Torhadd, tager ct langshib i Hofshólmar og ror 
ud gennem Alptafjord). 

Tilblivelsen af Þorst. s. SH. kan ifelge sagaens 
hele karaktér ikke sœttcs tidligere end sidste halvdel af 
det 13. árhwidrede, snarest til slutninycn af dette. 



Draumr Þorsteins Síðu-Hallssonar. Til Þorst. s. 
SH. slutter sig den lille fortœlling Draumr Þorsteins 
S í ð u-H a 1 1 s s n a r , omKandlende Torstens endeligi. Den 
er tidligere udgiven vcd Möbius i Analecta norræna (se 
ovf.s. LXXVl), vcd G. Vigfusson i Nordiske Oldskrifter 
XXVII (Bárðar s. Snœfellsáss 0. s. v. Kbh. 1800), 
og optryld af Váld. Asmundarson i Isleiulinga sögur 33 
(jfr. Þorst. s. SH.). Til grund for den foreliggende udgare 
er lagt hdskr. AM. 564 c, 4to [A], skrevet af Arne 
Magnusson efter en membran. Fá ferste side stár til- 
f0Jet indholdsangivelsen „Tvær Dravma Vitranir". JDisse 
ere Kumlbúa þáttr og Draumr í\ SH. {slutmngen af Berg- 
búa þáttr stár overstreget everst pá forste sidé). Ved 
Draumr P. SH. har A. M. gjort pátegningen „skrifadr 
epter sömu Membraná" (ligeledes ved Kumlbúa þ.). 
Denne „samme membran u cr ábenbart dcn nu tabtc, 
hvorom A. 31. gor cn notits i marginen pá bJ. l r i 
AM. 5 55 h, 4to. Dette hdskr., indeholdende Draumr 
Stjprnu-Odda og ligclcdcs shrcrct af A. M., liar nemlig 
oprindeUg ábenbart h»rt sammen med ó(>4c. I bcgge 
hdshrr. felgcr .l.il/. 110JC den til grund liggende membrans 
ortografi, og denne er den ^animc i begge. Den omtalte 



DRAUMR fORSTEINS SÍÐU-HALLSSONAR. LXXXIII 



marginalnoiits i 555 h hjder: Skrifadur epter miðg 
gamallri Membrana. Kióbenhafn: A° 1686. 1 henhóld 
til ortograjien, gengiven i hdsJcrr., sætter G. Vigf. (Indl. 
til NO. XX VII) membranens alder til slutningen af det 
14. árh. tidligsé. Ben er snarest noget yngre. 

Andre, ved denne udgave til jævnforelse benyttcde, 
afslcrifter af Draumr P. SH. indeholdes i folgende papirs- 
hdskrr.: AM. 165 m, fol. [B], fra ferste del af det 17. 
árli. og skrevei af Jón Gissursson, AM. 560 c, 4to [C], 
fra beg. af det 18. árh., samt R. 36 [D], omtalt s. XIV. 
Fá grundlag af de meget fá og ubetydeUge indbgrdes 
afvigelser mellem de fra en og samme nibr. stammende 
hdskrr. lader en bestemt gruppermg af disse sig vanskelig 
foretage. B, C, D have álle visse fœlles afvigelser fra 
A; men pá den anden side have C, D visse fœlles af- 
vigélser fra A og B. Pá et par steder — i rers nr. 3 
(s. 2r>»); se ordene flaug og grídr — synes B, C, D at 
have úprindeligere lœsemáder end A. 

Blandt resterne af den sonderlemmcde mcmbran 
AM. 564 a, 4to (Valnshyrna) fra c. 1400 findés ct 
blad, som nederst i anden sj alte pá bagsiaen indeholder 
de séks ferstc linjer af Draumr í\ SH. l)e ortografiske 
forskelligheder meUem dette brudstykke og Arne Magnus- 
ns omtalte bogstavrette afskrift af fortœllingen tyde 
pá, at A. J\I. ikke har afskrevet cfter 564 a, men efter 
(ii fra <t< )/)/<> forskéllig mbr. Derimod findes der kun 
ganske ubetydelige afvigélser i lœsemðder (mœrk: af 
Siíiu 564 a = aa Sidu 564 c; firir þat 564 a = fyrir 
þat er 564 c). Begge membranerne md derfor betragtes 
som (ij'.-Lrij'n r efter en ældre mhr. 

Draumr P. SH. danner et naturligt supplement til 

n, idet <i( i/ beretter om Torsten Side-Hallssens ded 

(omkr. l(i.~>(><. hvorom der intet findes i sagaen pd grund 

af slutningslakunen i denne. Der henvises i rorst. s. SH. 

f/i Torstens ðsd j<>r en ildgernmgsmands hdnd, sðledes 



LXXXIV INDLEDNING. 



i Draumr ncettnere besJerevet. Pá bygdemœndenes 
i sagaen s. 226 28 omtálU medt sigernemUg Torhadd 
tiJ Torsten, at det <r godt at lide dsden for en sádan 
mands hdnd, som han er, i sammenligning med at blivt 
drœbi af den ildgerningsmand (vændismaðr), som 
over Torstens hoved (rede til at drœbe ham). Hermed 
sigtes tiJ dcn i Draumr fortálte tildragelse, hvorledes 
Torstens irske trœl Gillc snigmyrder ham, 

lki er sandspnligt, at sagaen og „Drommen" have 
deres udspring i cn og samme tradition og senert ere 
blevne skilte ad. Der spores ct vist stilfællesskab i dcm 
begge. llen i sagaqpskrifterne findes Draumr í\ SH. 
altid i rœkken af Draumavitranir. 

De i „Dremmen" forekommende vers ere sikkert 
gamle, men desvœrre stœrkt forvanskede og Jcun delvis 
forstáelige. Dcrcs sammenhœng med prosatéksten er 



tvivJsom. 



JJdmœrJiet saglajndig bistand Jiar jeg nnder arbejdcts 
gang Jiaft af prof. F. Jónsson og bibJioteJiar, dr. 
Kr. KáJiind, Jivem jeg Jierved bringer min bedste taJi. 
En sœrJig tak skylder jeg F. Jönsson for hans hjœlp 
ved lœsningen af hándsJiriftteJistcrne, spec. de vanskelige 
membranfragmcnter (Jœsningen af dct til Vápnf. s. 
Jwrende mbrbJads forside skyldes ndcJuJikende F '. J '.), samt 
for hans Jijccip ved forJdaringen af versene. 

Kebenhavn, i oktober 1903. 

Jakob Jakobsen. 



PORSTEINS SAGA HVÍTA 



Hándskriftbetegnelse. 

A = AM. 496 4to. 
B = AM. 158 fol. 
C = AM. 562 a 4to. 
D = AM. 426 fol. 
E = AM. 156 fol. 
F = AM 144 fol. 



16 v Maðr hét Qlvir hinn hvíti: hann var Asvaldsson. 

Gonguhrólfssonar,0xnaþórissonar. Hannvar lendr maðr 
í Nóregi ok hjó í Naumudal : hann stokk fyrir ófriði Há- 
konar jarls á Yrjar ok dó þar. Hann átti einn son barna. 
er Þorsteinn hét ok var kallaðr Þorsteinn hvíti. Hann 5 
fór þegar eptir andlát foður síns út til íslands með alla 
fjárhluti sína ok kom skipi sínu í Vápnafjprð; en þá 
var lokit landnámum á ollu íslandi. Sá maðr bjó at 
Hofi í Vápnafirði. er hét Steinbjorn ok var kallaðr 
kgrtr. ok hafði honum þetta land gefit Eyvindr foður- 10 
bróðir hans, alt á milli Vápnafjarðarár ok Vestrdalsár. 
Steinbjprn var eyzlumaðr mikill í búinu. En sem 
í^orsteÍDfi vissi þat, at lpnd váru pll numin áðr, fór 
hann á íund Steinbjarnar, ok kaupir hann at honum 
land ok reisir bæ á Toptavelli ok bjó þar npkkura 15 
vetr, ok varð honum gott til fjár ok metnaðar. Hann 
hafði skamma stund í búi verit, áðr hann fór ok leit- 

Sagan af rorsteini hvita overskrift A. 2. Ggnguhrólfs- 
sonar] sál. allc hd8krr,; jfr. Laxd. 4. Yrjar] sál. D, E, F; 
Vrjuin A, B, C B. bjój þá tilf. D, E, P. at] á B, F. 9. hól 
Steinhjvrn] omv. D. 10, koiti] jfr. Ldn. ; »kaurtr« D, «kaurt- 
ur^ l-\ kaustm- A, H, / kauztur* E, »kestur« C. þetta] 
fdf. ogsá B, C; þarD, E, F. Eyvindr] sid. F; jfr. Ldn. ; Ey- 
uumdr A, B, < . 1». B. 12. sem] er D, E, F. 13. vúru nil 
omv.D E, I- B har ordttillingen : váru numin 9II. U. hann 2 ] 
udel. D. 14 kaupir (iann| linnr hann, kaupir B. 15. reisir| 
reisti B. á] at B I 

P 



1 DOR8TEIN8 BAOA HVÍTA. 

aði sér raða ok bað konu þeirar, er [ngibjorg ból ok 
var dóttir Hroðgeirs hina bvíta rlrafnssonar; bennar 
fekk bann. Viö þessarri konu átti bann fimm born 
son bans hét Qnundr. en annarr Þórðr, þridi Þor- 

5 gils; dætr hans hétu Þorbjorg ok Þóra. Þorgils var 
hinn mannvænligsti madr. Þorsteinn grœddi fé 1 
ákafa. Steinbirni kort varð féfátt ok fór á fund Þor- 
steins ok beiddiz fjárláns af honum. Þorsteinn er ok 
góðr af fjárláninu, ok þangal til tekr hann af Þor- 

10 steini, at harðla mjok eyðiz íe Steinbjarnar, ok þykkir 
forsteini vesna skuldanautrinn, ok þykkir óvíss skulda- 
staðrinn at Steinbirni; ok nú heimtir hann féit. ok 17 r 
lýkz með því þeira fjárreiður, at Steinhjorn geldr 
Þorsteini Hofland, ok fór Þorsteinn bygðum til Hofs 

15 ok kaupir sér goðorð ok goriz hinn mesti sveitar- 
hpfðingi. Hann var allra manna vinsælastr. Ok er 
t^orsteinn hafði búit marga vetr á Hofi, þá g0rðuz þau 
tíðendi at herbergjum hans, at Ingibjorg tók sótt ok 
andaðiz. Þorsteini þótti þetta skaði mikill. en helt þó 

20 búi sínu sem áðr. 

Maðr hét Þórir, hann var sonr Atla, hann bjó í 
Atlavík í'yrir austan vatn : þar- eru nú sauðhús. Atli var 
kvángaðr; kona hans hét Áslaug ok var dóttir Brynj- 
ólfs hins gamla. Þau Þórir áttu tvau bprn: hét sonr 

25 þeirra Einarr, en Olof dóttir. Einarr var vaskligr ok 



1 — 2. ok var] hon var D, ok var hon E, F. 4. en| mgl. 
B, C, D. 9. fjárláninu] fjárlánum B. hann] lán tilf. D. 
E, F. 10. mjokj mikit D, E. 11. skuldanantrinnj skuldu- 
nautrinn C, D, E, F. skuldastaðrinn] skuldustaðrinn E. D 
har pá forste sted skuldastaðrinn, pá andet sted skuldunautr- 
inn. 13. lýkz] lúkaz D. 15. gorizj gorðiz C. 16. allra] mgl. 
D. 17. áj at D, E; udel. F. 21. hann bjó] er bjó D, E, sem 
bjó C. 22. austan] hdskrr. have ur. vestan. nú ] enn B. -5. Olof) 
sál. alle hdskrr. pá dcitv sted. Nedenfor Jcaldes hun i de fleste hdskrr. 
Aslaug (se s. 5, noten til 1. 14). 1 Ldn. kaldes hun derimod Asvor. 



UO. 86-37. ÞORSTEINS SAGA HVITA. 



ekki stórr maór, hávadamadr mikill ok í meðallagi 
vinsæil. Ólpf var kvenna vænst ok vinsælust. Pa\ 
gorðiz til tíðenda á hag Þorsteins hvíta, at hann tók 
augnaverk svá mikinn, at þar fyrir misti hann sjónina, 
ok þykkiz vanfærr til umsýslu ; ræðir nú um við l?or- 5 
gils, biðr hann taka við liðinu. Þorgils sagði þat 
skylt, at hann veitti slíkt fulltingi, er hann má. Faðir 
hans ræðir við hann. at hann fái sér kvánfang ok biði 
Oiafar Þórisdóttur, ok þat varð, ok fór hon með hon- 
um tii búsins, ok tókuz með þeim ástir góðar, ok áttu 10 
tvau born; sonr þeira hél Helgi, en dóttir Guðrún. 
Þorgils var þá vel tuttugu vetra. 

Grani hét maðr ok var kallaðr gullhottr; hann 
var fóstri Þorgils, en frændi Ólafar. Hann var hávaða- 
maðr rnikill ok var heimamaðr at Hofi ok var kallaðr 15 
grályndr. Þorkell hét maðr ok var kallaðr flettir: 
17 v hann var heimamaðr at Hofi ok frændi þeira Hof- 
verja, mikill ok sterkr. Þorbjprn hét maðr, hann bjó 
í Sveinungsvík: þat er á millum Melrakkasléttu ok Þistil- 
fjarðar. Jporbjprn var drengr góðr ok rammr at afli, 20 
vinr góðr forsteins hvíta. Maðr er nefndr Þorfinnr. 
hann bjó á Skeggjastpðum í Hnefilsdal: hann átti ok 
enn annat bú. Þorgerðr hét kona hans; þau áttu þrjá 



2. PatJ Her begynder kap. Ý i B. 5. ok] mgl. A, B, 
D, B, P, ok— núi þykkiz h;inn uú vanfærr til umsýslu ok 
ræðir D. 6. viö] sál B, C, D, E, F; með A. 9. ÓlafarJ 
sal. D; de andre hdikrr. have Aslaugar. 10. búsinsj sál. D, E, 
F: bussínsA, B. 12. forgils — vetra] udel. 0. 13. Grani] Hrani 
D, E, F. Hrr begynder kap. 2 i D, E, F. 14. ÓlafarJ sál. D; 
de andre hdskrr. have Aslaugar. 14—15. hávaðamaör inikillj 
nU. D, E, F; li^íinenni mikit A, B, C. 16. flettir] fleytir D, 
K. I . 19. l'i^iilt.iaroarj Piatilsfjarðar D, E, F. 20. rammr] 
maor tilf. 1», E, l'. 21. góör] mgl. A, B. 22. á] at D, E, P. 
HnefilsdaJ Snefilsda] I . 



6 DOR8TEIN8 B IQA nvi 1 a 

soiiu, ok hét Porsteinn sonr þeira ok var kalladr 
fagri, annarr Einarr, þridi Þorkeil; allir váru þeir 
tnannvœnligir. Þorsteinn var fyrir þeim bra3drum; 
bann var fullkominn al aldri, <t hér er komii spgunni 
6 Kruki bét maðr ok bjó ó þeim ba . er heitir á Kraka- 
læk. Kraki var rel auðigr madr, kvángaðr madr, ok 
hét kona hans Guðrún ; þau áttu dóttur eina baroa, 
er Helga hét ok var allra kvenna fríðust. ok þótti sa* 
kostr beztr í Fljótsdalsheraði. — fess er getit, at Þor- 

10 steinn fagri beiddiz fjárlánstillaga af foður sínum ok 
kvaz vilja af landi burt. Þorfinnr kvað svá vera 
skyldu; leggr hann tii slíkt sem hann beiddiz. Hefir 
hann verit í forum nokkur sumur, verðr honum gott 
til fjár ok metnaðar. ok hvert sinn, er hann var utan. 

15 lagði hann eptir nokkut af fjárhlut þeim, er hann þóttiz 
þurfa ok faðir hans. Ok eitt vár, er Þorsteinn var út 
hér um vetrinn, kemr Einarr Þórisson at mali við 
foður sinn ok beiddiz af honum tillags ok segiz vilja 
fara til félags við Þorstein. Þorsteinn kvaz eigi mundu 

20 synja Einari félags ok gefr honum skip hálft, telr þó, 
at honum segi í meðallagi hugr um félag þeira 
fyrir sakir óvinveitts skaplyndis Einars. Þeir fóru utan 



1. ok hét — þeira] hét einn forsteinn C. var] udel. D. 
2. fagri] fagr F. EinarrJ ml. alle hdskrr.; i Ldn. o# Yápiif -s 
kaldes han derimod Heðinn. 8. í'orsteinn var] en þó var 
forsteinn D. 5. bjó] hann tilf. D, E, F. á] at F. þeim 
bæ] omv. C. 6. kvángaðr maðr] ok kvángaðr D. 9. í 
Fljótsdalsheraði] í ollu F.. C, 11. vilja] fara tilf. D, E, F 
burt] á hurt E, brott D. 12. slíkt] mgl D, E, F. 12—13. 
Hefir hann] ok er hann hefir D. 14. var) fór C. 15. eptir 
nokkut] omv. D, E; eptir udel. F. 15—16. er — hans] er 
faðir hans þóttiz þurfa D. 18. heiddiz] beiðiz C, E. 20. 
skip] skipit D. 21. í — hugr] hugr í meðallagi B. í meðal- 
lagi] i udel. C. 22. í'óru] nú tilf. D. 



NO. 38. ÞORSTEINS SAGA HVÍTA. 7 

ok logðu félag saman. Þorsteinn heldr ollu til virð 
18 r ingar Einari ok virði hann í pllu mest, ok þó lagðiz 
svá á, at Þorsteinn var meira virðr en Einarr af 
oðrum monnum fyrir þess sakir, at hann reyndiz góðr 
drengr ok vinveittr í skaplyndi. Fór vel um stund 5 
félag þeirra. 

Þat er sagt einn vetr, at þeir váru utan hér fóst- 
bræðr, at Þorfinnr kemr at máli við Þorstein, hvern 
hann ætlaði sinn ráðahag at sumri. Þorsteinn kvaz 
utan ætla. Þorfinnr kvaz biðja vilja hann, at hann io 
tæki við búi með honum. Þorsteinn svarar ok sagðiz 
0ngvan bug hafa á því, en kvað hann slíkt hafa af 
hans gózi, sem hann vildi ; Þorsteinn hafði mikit fé í 
forum. Þorfinnr léz hugsat hafa ráð fyrir honum. ok 
léz vilja biðja honum til handa Helgu Krakadóttur. 15 
Þorsteinn kvað sér þat ofráð, er hon stóð ein til alls 
arfs eptir Kraka. Þorfinnr kvað vera jafnræði, bæði 
fyrir ættar sakir ok mannanar. Fara þeir nú ok vekja 
þetta mál við Kraka. Hann kallar sér þetta vel at 
skapi: var þetta mál upp borit fyrir Helgu, ok funduz 20 
eigi afsvpr í hennar máli: váru þeir váttar at heitorði 
Þorsteins. Þorsteinn vildi fara utan fyrst, en ráð 
skyldi takaz, er hann kæmi aptr. Fara þeir Þor- 
steinn ok Einarr, ok tekr Þorsteinn skyrbjúg í hafi, 



1. Forsteinn heldr] omv. D. 3. á] mgl. D, E, F. 7. f at] 
Her begynder kap. S i B og D. einn vetr] um einn vetr C. 
7 — 8. at— fóstbræor] er þeir í*orsteinn ok Einarr fóstbræðr 
ra í'it hér D. 7. atj er C. 8. Porstein] D tilfvjer : son 
sinn. ok spyrr. 10. biðja vilja hann] heldr vilja D, E, F. 
11. svarar ok] udel. D. 12 — 13. kvað— vildi] sagði hann 
slíkt hafa skyldu af sínu gózi, sem hann vildi D, kvað 
hann slíkt hafa skj^ldu af' sínu gózi, er hann vildi C. 17. 
kvao) hann tilf. D, E, F. 19. kallar] kvað C. 20. fyrirj við 
B. 23. er] þá er D, E, F. þegar C. hann] Porstpiim D, E, 
F. Fara| Fóltl C. þeir] n.'i titf, B. D. 24. Einarr] utan 
tilf. C. 



DORSTEINS SAGA HVITA. flO 

at |)vi ei þeir kalla, ok varð hann eigi liðfœrr. Ifenn 
hlógu al honum, ok var Einarr upphafsmaðr al því; 

ok er þeir kmiiu til Nóregs, leigðu þeir þar Bkemmu 
eiua, eu gáfu ongvan gaum at Þorsteini. Hann lá þar 
5 allan vetr. Kiuarr spottar bann m.jok ok lét kveda uin 
hann, ok um várit bittir Einarr Þorstein ok biðr hann 
fjárskiptis; léz vilja hafa einn skipit, kvað sér þykkja 
Þorsteiun ólíkligr til utanferðar. Þorsteinn kvað eigi 18 v 
fjarri því farit hafa, sem hann gat um skaplyndi Ein- 

10 ars. Þeir skipta um várit fjárhlut svá, at Einarr kau-. 
en Þorsteinn skipti ór rúmi sínu. Einarr hlaut skipit 
ok helt til íslands um sumarit: ok er hann kom út, 
var hann spurðr tíðenda. Hann kvaz eigi tíðendi 
kunna at segja greiniliga, kvaö Þorstein eigi dauðan 

15 hafa verit sérliga, en þó hefði hann eigi ólíkligr verit. 
at hann myndi eigi aptr koma. Einarr reið til fpður 
síns ok svívirði mjpk Þorstein í allri fráspgn. Um 
haustit kom skip af hafi í Reyðarfjorð. Einarr reið 
til skips ok keypti at austmanni, at hann segði and- 

20 lát Þorsteins, ok svá gerði hann ok allir skipmenn. 
Einarr kom heim ok sagði andlát Þorsteins ok kvað 
hann hafa fengit herfiligan dauða þann vetr. 

Einarr bað foður sinn, at hann skyldi biðja Helgu 
Krakadóttur; Þórir kvað svá vera skyldu. Nú fara 

25 þeir heiman ok koma til Kraka ok vekja bónorðit við 



1. at— kalla] er þeir svá kalla C. 4—5. Hann — vetr] 
udel C. 6. ok 1 ] eu D; Eitt sinn C. biðr] bað F. 7. skipitj 
skip D, E, F. kvað] ok kvað D, E, F. 9. t'arir hafa] fara 
D. 10. um várit] nú D. 12. helt] »helldzt« E, F. 13. Hanu] 
en hann; D, E, F. 13—14. eigi — greiniliga] eigi kunna 
tíðendi greiniliga at segja D, E, F. 14—15. eigi — sér- 
liga] eigi sérliga dauðan haí'a verit D. 15 ólíkligr] D til- 
fejer: til. 17. írás(,)gn] írás^gu C, D, E, F. 19. at austmaimi 
aí' austmanni B, D, E, F. 22. haí'a] hefði C. þann vetrj 
disse ord stá i B som indledning til den felgende sœtning (Pann 
vetr bað Einarr o. s. v.). 25. bónorðitj bónorð D, E, F. 



NO. 80—40. ÞORSTEINS SAGA HVITA. 9 

hann fyrir hond Einars. Kraki kvaz áðr vilja prófa 
til víss andlát Þorsteins, en léz þá mundu gefa Ein- 
ari konuna, ef þat væri áðr til víss vitat. Þórir kvað 
þat eigi sannligt, at Einarr væri vánbiðiíi konu þeirar, 
er skjótt var heitin Þorsteini. Eigi lét Kraki gangaz 5 
svor þess máls. Fara þeir feðgar heim við svá búit, 
ok lítlu síðar ríðr Einarr norðr til Hofs ok segir Þor- 
gilsi bónorðit ok kveðr sér hafa verit neitat Grani 
var hjá ok svaraði svá: »Illa koma þér, Einarr, í 
hald góóir frændr, ef þú skalt eigi fá konu þessa« ; 10 
kvað honum ok lítit stoða at vera í vináttu við ÍÞor- 
19 r gils, ef hann skyldi einskis meta þessa sneypu, er 
Einari var gor. Þorgils svarar: »Mér virðiz Kraki 
vitiliga með fara, ok munda ek svá g0ra, ef ek ætta 
hans hlut.« Satt eitt sagði Einarr frá orðum Kraka, 15 
en þó eggjaði Grani Þorgils at fara með honum. Þor- 
gils kvað eigi létt hugr um segja, þó at þessu ráði yrði 
komit í hendr honum. Síðan fóru þeir ok hittu Kraka, 
ok hafði hann hin somu svpr fyrir sér sem fyrr. Þorgils 
mælti þá: »Vera má. at þú ráðir dóttur þinni, en eigi 20 
muntu svá undan setja, at þú fáir eigi sakargiptir um 
annat.« Kraki mælti: »Eigi mun ek til þess hætta«; 
hann fastnaði þá dóttur sína Einari ok haíði sjálí'r 
brúðkaup inni. Kraki skyldi vera ór pllum vanda um 
kaupbrigði við Þorstein. 25 



1, prófa] vita D, E, F. 4. sannligt] sómligt B, C, sæmi- 
ligt D. konu þeirar] omv. D, E, F. 5. Eigi— gangaz] 
Krakr lét eigi gangaz D, E, F. 6. Fara] ok faraD. 8. neitat] 
veitta ur. E, F. Granil Hrani D, E, F. 13. Kraki| Kraka 
D, E, F; A har Krakr. 14. munda ek] mundak D, E. 15. 
Kraka Kiaks D, E, F. 16. Grani] Hrani D, E, F. 17. e 
— hugr] sér eigi létt hug C. 22. mælti] þá tUf. C. þess] 
udrl. F. 24. Kraki skyldi] omv. D. 



10 ÞOR8TEIN8 saíía hyita 

Pn\ er í'ra Þorsteini al segja, al honum batnaði, 
ok bjó li;mn skijt sitl lil íslands öfc kom út aæsta 
sumai eptir brúðkaupil i Reyðarfjorð ok hafði selt 
austmonnura skipit: hann etlaði til raðahagsins við 
B Helíru ok láta af forum. Ok er hann kom tii Lslandi 
frétti hann alla þessa ráðabreytni; fór hann þa til 
lundar vi^ foður sinn, ok létu þó haldaz skipsoluna 
eigi at sí(V*. Þo'stfinn lét lítt á sér finna um þetta 
mál. Hann keypti sér skip um vetrinn. er uppi stóð 

10 í Bolungarhpfn, ok bjó at ollu. Bræðr hana ætluðu 
með honum utan ok urðu eigi búnir svá skjótt sem 
hann, því at þeir fóru at íjárheimtingum sínum um 
heraðit. Austmenn vesuðuz illa. er þeirra þurfti at 
bfda, bræðra forsteins, ef byrr kæmi á. Þorsteinn 19 v 

15 mælti þá: »Ek mun ríða frá skipi váru ok hitta þá 
ok biðja þá, at þeir flýti sér, en þér skuluð bíða mín 
hit skemsta sjau nætr.« Porsteinn reið utan eptir 
0xarfirði ok í Bulungarhpfn ok upp á Mpðrudalsheiði 
ok ofan til Vápnaíjarðar, ok svá austr yfir Smjpr- 

20 vatnsheiði ok svá yfir Jpkulsá at brú ok svá yfir 
Fljótsdalsheiði ok austr yfir Lagarfljót ok upp með 
fljótinu, unz hann kom í Atlavík snemma morgins. 
Þórir var farinn í skóg ok húskarlar hans með hon- 



1. I*at] Her begynder kap. 3 i E og F, kap. 4 i B og D. 
er] nú tilf. C. 2. ok] mgl. i E. 1—2. at— ok 1 ] at, er hon- 
um batnaði, D. 3. ReyðarfjorðJ sál. D, F: Reykjarfiorð 
A, B, C, E. 4. hann] ok C, því hann D. 6. þessa] þeira 
F. 7. lótu] lót C, F. 9. Hann] en C. 10. Bolungar-] 
Buðlungar- C. bjó] þat tilf. D, E. F. 13. vesuðuz] ur. vist- 
uðuz C. 15. ok] at D. 16. þér] þit A. 18. Bxarhrði] »Auxna- 
fiorde« D. Bulungar-] Bolungar- F, Buðlunga- C, D. 
19—20. Smjorvatnsheiði] SmJQrdalsh. A, B, C. 19—21. Smjor- 
vatnsh.— Lagarfljót] Smjordalsh. ok austr yfir Lagai*fljót at 
yfirfarnri .iQkulsá á brú, ok Fljótsdalsheiði B. 21. ok 2 ] ok 
svá F. 23. fórir] sál. C; de andre hdskrr. have Poríinnr. 



KO. 41. ÞORSTEIISS SAGA HVÍTA. 11 

um ofan á Bolungarvpllu. Einarr var heima ok var 
eigi upp risinn, er Þorsteinn kom at dyrunum. Kona 
vnr úti. er Ósk hét : hon spurði. hverr hinn komni 
maðr væri. Þorsteinn svarar: »Sigurðr heiti ek, ok 
á ek at gjalda Einari skuld, ok vil ek nú afhenda 5 
honum, ok gakk þú inn ok vek Einar ok bið hann út 
ganga.« Þorsteinn hnfði spjót í hendi ok ullhptt á 
hofði. Konan vakti Einar: hann spurði. hverr kominn 
væri. Hon sagði, at hann nefndiz Sigurðr. Einarr 
stóð þá upp ok kipti skóm á fætr sér ok tók skikkju 10 
yfir sik ok gekk út síðan. Ok er hann kom út, kendi 
hann Einarr, at þar var kominn Þorsteinn, ok varð 
Einarr nokkut fár við. Þorsteinn mælti: ^Því em ek 
hér kominn. at ek vil vita, hverju þú vilt bæta mér, 
er þú gabbaðir skyrbjúg minn í hafi ok hlótt at mér 15 
með hásetum þínum, ok mun ek vera alllítilþægr at.« 
Einarr mælti: »Heimtu fyrst at ollum þeim, er hlógu 
at þér. ok mun ek bæta þér, ef allir bæta aðrir. « 
20 r Þorsteinn segir: »Ek em ekki sá féþurfi. at ek nenna 
alla at hitta, en ek vil. þú bætir fyrir þik.« Einarr 20 
kvaz eigi bæta mundu, ok sneri hann undan ok til 
svefnskemmunnnr. Þorsteinn bað hann bíða ok hrapa 
eigi svá skjótt til rekkjunnar Helgu. Einarr gaf ongvan 
gaum at því, er hann mælti. Síðan lagði Þorsteinn 
;i Einari með spjótinu ok í gegnum hann: Einarr fell 25 
dauðr inn í skemmuna. Þoisteinn bað griðkonuna at 



1. Bolungarvollu] Buhmgarvgllu I) E, Buðlungar- F. 
12. I mgl, C, I >. E, F 14. hverju] hverju er E. 

16. hásetumj snl. ('; há9ætum« D, E, F; hálætum A, B. 

17. ollum j)eini| fvrst tilf. C. 18. ok mun ek] ek mun 
[):') 1». K. K. 19. sá] *rá D. E, F. féþurfi] féþurfa D, E. 
20, hitti 1 ia D. E. F. en ek vil] ok vil ek D, E, F. 
22. hrapa| horffl ( . 25. á Einari] at Einari D, E, F. 26. 
at] udel. D. E 



12 ÞOR8TEIN8 s.\<;.\ iivii \. 

greiða ferð Eiaars. Þorsteinn rídr þá hána somu leið 
aptr <>k liani) reið fram; haon reið vestr yíii- báls til 
sela Þorbjarnar, er stóð ð milli Melrakkasléttu ok 
Ormsár. Hann spurði Þorbjprn, ef bræðr hans hel 

5 þar komit: en forbjorn kvað þat eigi vera. Þorsteino 
sagði honnin tiðendin ok bað hann segja brœðrum 
sinum, at þeir flýtti sór tii skips. Reið Þorsteinn þá 
til skips. — Griðkona gorði honum Þóri orð ok lét 
segja honum víg Einars sonar síns, ok brá Þórir skjótt 

10 við ok fór norðr til Vapnafjarðar með tvá húskaria 
sína ok fór á skipi yfir íljót ok til Hofs. Sagði hann 
þeim Hofsmpnnum víg Einars. Þorgils kvað sér 
eigi vel hafa hug um sagt, þegar er Einarr fekk 
Heigu. Þeir báðu hann eptir ríða; hann lét þá taka 

15 hesta sína. Grani frýði honum áðr hugar, ef hann 
seinkaði ferðinni. Þórir hvarf aptr ok g0rði þat at 
ráði Þorgils, en húskarlar hans f'óru með Þorgilsi, ok 
váru þeir sjau saman ok fóru síðan leiö sína. 

Bræðr Þorsteins ríða til sels Þorbjarnar annan 

20 daginn eptir, er Þorsteinn hafði þaðan riðit: þar hofðu 
þeir dagverð, en logðuz síðan niðr til svefns. Þor- 
bjprn latti þá þessa mjok, því at hann sagði þeim víg 20 v 



2. hann' 2 ] Þorsteinn D. 3. á milli] í milli D, E, F. 
8. honum Póri] Póri D, E, F, honum þá B. 9—10. Einars 
— við] Einars. forgils kvað sér eigi vel hafa hug um 
sagt, þegar er Einarr fekk Helgu. r*á er rórir heyrði 
víg sonar síns, brá hann skjótt við B. 11. fljót] udel. A, 
B, C. I C mgl. ogsá det felgende ok. 13. er] at F. 13— 
14. þegar— Helgu] þetta efni; klifaði hann optar en einu- 
sinni á þessu B. 15. Grani] Hrani D, E, F. írýöi] frúði 
A, frýjaði F. 17. en— forgilsi] udel. i C. 18. fóru] fór 
E, F. 19. Bræðr] Her begynder kap. 4 i E og F, kap. 5 
i B og D. ríða] riðu C. 20. daginn] morgin D, E. 

morgun F. 



NO. 42-43. ÞORSTEINS SAGA HVÍTA. 13 



Einars ok ordsending Þorsteins : en Þorbjprn var vinr 
hvárratveggja. Lítlu síðar kom Þorgils ok þeir sjau 
saman. Þorbjprn sagði þeim bræðrum, at þeir í*or- 
gils váru þar komnir, ok vakti hann þá: hvergi mátfu 
þeir undan komaz. Þorbjorn réð þeim þat. at þeir 5 
græfi þar djúpa grof í selinu fyrir dyrunum, »en ek 
mun standa í dyrunum«, ok svá gorðu þeir. f*eir 
Þorgils koma þá at selinu: þóttuz þeir vita, at þeir 
bræðr myndi þar inni. er hrossin váru þar mædd ok 
nýkomin undan klyfjum. »Veit ek,« segir Þorgils, »at 10 
þeir eru hér. « Þorbjorn svarar: »Pú ert maðr 
gloggvastr, en þó eru þeir bræðr eigi hér, sem þú 
sesir, en ek lét fara eptir viðum hross mín, ok hof- 
um nytekit af þeim klyfjar; eru þau nýkomin frá vetr- 
liúsum, en áðr gengu þau af rekastrondum til skála- 15 
gerðar í Sveinungsvík, ok á ek hrossin.« Þorgils kvaz 
eigi þessu trúa mundu, »ok far þú ór dyrunum, ok vilj- 
um vér rannsaka selit. « Þorbjorn kvaz eigi þat gora 
mundu, »síðan þér trúið eigi minni tilspgu.* Granimælti: 
»Drepum hann, ef hann vill eigi íara ór dyrunum.« 20 
Þorgils svarar: »Pái þykkir fpður mínum illa.« Pá 
bauð Þorkell flettir at fara á bak húsinu ok hlaupa 
af vegginum ofan milli Þorbjarnar ok dyranna ok 



5. þat] mgl. D, E. D har Réo hann þeim for for- 
bjorn réð þeim þat. 6. fyrir dyrunum] mgl. C 7. í d^T- 
unum] D tilfejcr: sagfti hann. 7 — 8. Peir— koma] Porgils 
kom i 8. þóttuz þeir] þóttw liann D, E, F. 9. þar 2 ] 

mgl. E, F. 10—11. maör ^lo^gvastr] sál. D, E, F; mamia 
tr A, B, C. 17. eigi þessu] þessu eigi D. þat eigi C. 
viljum munum B. 19. Grani] Hrani D, E, F. 20. hann] |>á 
filf. I>. K. F. 21. mínum] sál C; þínum A, B, D, E; mgl 
F. 22. flettir] fleytir D, E, F. húsinu] húsunum B, 
húsum P. 24. af vegginum] at veggjunum B, af veggi- 
um D. 



14 ÞOKSTKINS RAGA HVÍTA. U. 

bei-a hann svá fra dyruoum ofan fyrir brekkuna. t\>r- 
gila bað liaim Bvá gera. Sióan breytti Þorkell svá, 
at Þörbjom varð með þessarri atferð borínn frá sel- 
dyrunum: síðan bundn þeir hann. Eptir þat gengu 

5 þeir at dyrunum ok mátuz þeir um, hverr þeirra 
skyldi fyrstr inn ganga. Kn er Þorgils fann þetta. 
mælti hann: »£jgi verðr oss nú bugmannliga, er vér 
þorum eigi irm at ganga.« Þorgils hleypr þá inn. 21 p 
Þorbjorn aí'taldi hann ok sagðiz letja bann inn at 

10 ganga; en hann gaf ongvan gaum at orðum hans 
Hann haíði skjpldinn yfir hofði sér. hann snarar þá 
inn ok hljóp í grofina, ok drápu þeir bræðr hanu þar 
í grofinni. Síðan rufu forunautar Þorgils selit, ok 
sóttu þá bræór um stundar sakir. Grani gullhotlr lá 

15 á selvegginum ok koglaði þann veg inn. Þá var hann 
lagðr spjóti í hondina. 1?eir bræðr vprðuz bæði vel ok 
drengiliga ok fellu báðir þar at síðustu með góðan 
orðstír. í*ar feilu ok báðir húskarlar f*óris ok hinn 
þriði maðr, Þorgils Þorsteinsson, er þá var þntugr at 

20 aldri. Þorbjorn var leystr síðan eptir fundinn; hann 
færði alia voru þeira í Bulungarhofn til skips ok 
sagði Þorsteini tíðendin. Þorsteinn kvað Þorbjorn 
þetta vel g0rt hafa, ok skiijaz með mikiili vináttu. 



1. dyrunum] ok tilf. E. 2. forkell] hann F. 2—4. svá, 
at — seldyrunum] sál. D, E, F (þessarri mgl. F); svá Porbjorn 
með þessarri atferð burt frá selsdyruaum A, svá ok hratt 
Porbjorn með þessarri atíerð í burt frá dyrunum B, svá Por- 
bjorn með þessarri atferð barst frá seldyrunum C. 6. sk} T ldi 
fyrstr] fyrst skyldi D, E, nvyndi (»munda«) eiga fyrstr B. 
9. aftaldi hann] aflatti hann B, aptraði honum D. 13. ruíu] 
rifu C, D. 14. lá] þá tilf. C. 15. selvegginum] selveggnum 
B. koglaði] ur. kallaði C. 17. okj en D, E, F. 18. fóris] Por- 
gils B. 21. þeira] bræðra tilf. D. E. F. Bulungar-] 
Buðlungar- D, E, F, Buðlunga- C. 23. skiliaz] skildu C. 



NO. 44. ÞORSTEINS SAGA HVÍTA. I 5 

Þorsteinn fór utan um sumarit ok vnr á burt fimm 
vetr; kom hann sér vel við hofðingja ok þótti hinn 
roskvasti maðr. Grani gullhottr kom heim til Hofs 
ok sagði Þorsteini hvíta, at synir Þorfmns tveir væri 
dauðir ok húskarlar Þóris tveir. Þorsteinn spurði 5 
hann: »Hvar er Þorgils sonr minn?« Graui 
svarar: »Hann er ok líka dauðr.« Þorsteinn mælti: 
»Herfiliga segir þú frá tíðendum : illt hefir jafnan aí 
þér hiotiz.« Þetta þótti mpnnum mikii tíðendi, þá er 
spurðuz. Um sumarit eptir váru mál til búm á hendr 10 
Þorsteini Þorfinnssym, ok varð hann sekr um víg 
Einars. Broddhelgi var þá þrévetr, er faðir hans vai 
21 v drepinn, ok var þá þegar efniligr maðr at jofnum 
aldri. Þorsteinn Þorfinnsson fór til íslands at fimm 
vetrum liðniim ok kom skipi sínu í Miðfjorð; hann 15 
reið þegar norðr til Hofs við fimmta mann. Brodd- 
helgi var þá átta vetra gamall ok lék sér á hlaði úti 
ok bauð þeim pllum þar at vera. Þorsteinn spurði, 
hví hann laðaði gesti. Hann kvaz þat alt eiga meó 
afa sínum. Þeir Þorsteinn Þorfinnsson gengu inn 20 
eptir þat. Þorsteinn hvíti kendi farmanna daun ok 
spurði, hverir komnir væri. Þorsteinn Þorfinnsson 
segir hit sanna. Þorsteinn hvíti mælti: »Hvárt þótti 
þér of lítil min skapraun, ef þú sóttir mik eigi heim 
blindan karl ok gamlan.« Þorsteinn Þorfinnsson svarar: 25 



1. Porsteinn] Her begynder kap. 6 i B. burt] brott D. 
:>>. Örani] Hrani D, E, F. 5 dauðir] fallnir D, E, F. 6. 
hann] mgl. D, E, F. Hvar er] Hvar er |)á B, En C. 
Porsteinn ur. for Þorgila i E. 7. líka dauör] fallinn líka 
D, E, F. 8. Herfiliga] ^jáwUiga D, E, F. 9, bl< 
ok þínum r&8tun tUf. D, E, F. 10. Um| íler I>c</>/n<lcy kap 6 
M). 11—12. ok— Einars] mgl. D, E, F. ia var aann /?'//' 
B. 16. við] mec) Q. timmta] annan D, E, I' 17. hla.^i 
hlaðinu D, E, F. 19. |>at | }>ar D, E, F. 24. ef |>ú— heinv 
at þú sóttir mik heim C. 



16 ÞOR8TEIN8 BAGá HVITA. 



Eigi :i<'kk méi' þal til. heldr hitt. at ek vil bjóði i 
sjálfdæmi Fyrir Þoi on þinn, ok hefi ek seril g 

'il ))css at bæta bann, svá al engi bafl annarr maðr 
dýrri verit.« Þoreteinn hvíti kvaz eigi vilja bera Þor- 

:ils son sinn i sjóði. Þoreteinn Þorfinnsson vai kall- 
aór Þoreteinn fagri, bann sprettr þá upp ok leggr hpfuð 
sitl i kné Þorsteini hvita. nafna sínum. Þoreteinn hvíti 
svarar þá: »Eigi vil ek láta hofuð þití af hálsi sla: 
munu þar eyru sæmst er uxu, en þá g0ri ek sætt 

10 okkar á millum, at þú skalt fara hingat til Hofs tii 
umsýslu með alt þitt, ok ver hér. meðan ek vil: i 
þú sel skip þitt.« Þessarri sætt játar Þoreteinn fagri. 
ok er þeir kumpánar kómu út, lék sveinninn Helgi 
Þorgilsson sér at gullreknu spjóti, er Þorsteinn fagri 

15 hafði sett hjá dyrunum, er hann gekk inn. Þor- 
steinn fagri mælti við Helga: »Viitu þiggja af mér 22 r 
spjótit?* Helgi réz þá um við Þorsteiu bvíta, fóstra 
sinn, hvárt hann skyldi þiggja spjótit at Þorsteini 
fagra. Þorsteinn hvíti svarar ok bað hann þiggja víst 

20 ok launa sem bezt. Þorsteinn fagri var eina nátt at 
Hofi í þat sinni. Þorsteinn fagri fór til skips síns ok 
seldi þat; síðan færði hann sik til Hofs í Vápnafjorð 
með alt sitt. Hann færði mjok fram kvikfé Þorsteins 
hvíta, nafna síns. En er hann hafði þar verit nokk- 

25 ura stund, þá vildi Þorsteinn hvíti, at Þorsteinn nafni 



2. r"orgilsj rorstein B, E; A har rorstein, rettct til ror- 
gils; navnet udel. i~D. ærit] nóg tilf. F. 3. engi] eigiD, E, F. 
5. var] ok var E, F. 5 — 6. var — uppj er kallaðr var liinn 
fagri, sprettr npp D. 6. þá] mgl. C. 9. sæmst] sæmast 
D, E, F. er] sem D, E, F. en] mgl. C. 13. kómu] gengu 
D, E, F. 16. af] at D, E, F. 17. spjótit] mgl F. réz] 
ræz D, E. 19. rorsteinn — bað] f. hvíti svarar, bað E, F. 
I*. hvíti kvað B, Fóstri hans bað D. A har ur.: rorsteinn 
fagri. víst] mgl. D. 20. at| á C, D. 21. Porsteinn fagri 
i'órj f. fagri fór þá C, fór hann þá D. 22. síðan] udel. C. 
25. nafni hans] fagri C. 



NO. 46-46. ÞORSTEINS SAGA HVITA. 17 

hans bæði Helgu Krakadóttur. ok svá g0rði hann. 
Þorsteinn hvíti var í ferð með honum, ok gengu þau 
mál vel fram, ok þótti Kraka þetta g0rt eptir sínu skap- 
lyndi. Fór Helga þá til Hofs með Þorsteini fagra, því at 
Þorsteinn hvítivildi brúðkaupinnihafa, þvíathannþóttiz 5 
hrumr til at fara at sækja brúðkaupit annars staðar; 
ok af því var svá g0rt. Boðit fór vel fram ; váru samferðir 
þeira góðar. Atta vetr var Þorsteinn fagri at Hofi 
með nafna sínum ok var honum í sonar stað í allri 
umsýslu: ok þá er svá var komit tímum, mælti Þor- 10 
steinn hvíti til nafna síns: »Vel hefir þú gefiz mér. 
ok ertu roskr maðr ok drengr góðr um alla hluti ok 
vel at þér búinn. Nú vil ek, at þú bregðir þessu 
ráði ok svá fpður þíns ok Kraka mágs þíns, ok ráðiz 
allir til utanferðar með alt þat er þér eigið, því at ek 16 
ætla Helga frænda mínum ok fóstra g0raz mjok þungt 
til þín : en hann er nú átján vetra gamall, en þat er 
Iíkast, at ek verða maðr ekki langlífr heðan af, en 
22 v ek vilda, at vit skildim vel, en Helgi frændi minn mun 
verða ofsamaðr mikill ok engi jafnaðarmaðr. Nú haf 20 
þú ráð mitt um þetta, ok ver hér eigi lengr en ek 
legg ráð til.< Þorsteinn fagri kvað svá vera skyldu. 
Þorsteinn fagri keypti tvau skip ok fór utan með alt 
sitt skuldalið. Þorfinnr faðir hans fór ok utan ok 



■2. í— honum] með honum í ferð C. 3 — 4. sínu skap- 
lyndi] sínum akapnaði C. : > -kaup] -kaupit C, D, E, F. 
inni] heima 0. hafaj lialda at Hofi I> (ordene at Hofi ere til- 
fejede i margintn). fara — brúr)kaupit] sækja þat D. 

7. -ferðir] -farir I>. E, F. 8. at| á C. 10. tímumj timan- 

1 . 1.; þeaau] þínu I> 15. utanferðar] útferöar C. 
]6. ok fóatraj mgl. <'. 17. en þat er likastj er l>;it Ukast D. 
18. maftr 8áí.D,E,F; munA; urfrl. C. 18—19.en ék dlda] ok 
vildaek D. V.i BkildimJ íkildima D, E, F. Helgi] udel, I 
21» hét— lengr] eigí Lengr bérC. 23. rorsteinn fagrij ok C, D, 

ptij in'i tilf. D. altj þau ok alt ('. 

2 



I B Þ0RSTBIN8 SAGA HVITA. 



Kraki, mágr hans. Þeir kómu noroarliga viö Nóreg 
ok fóru nin sumaril eptir norðr ð Hálogaland ok 
ílenduz þar með pllu liði sínu. Bjó Þorsteinu fagrí 
þar, medan hann lifði, ok þötti binn raskasti maðr. 

Helgi (ix upp með Þorsteini hvíta, fóstra sínum: 
hann gorðiz mikill maðr ok sterkr. brádgorr, rænn ok 
stórmannligr ok ekki málugr í barnæsku, ódæll i 
óvæginn þegar á unga aldri; hann var hugkvæmr ok 
margbreytinn. Þat var einn dag at Hofi, at naut váru 

10 at stpðii: þar var griðungr kominn til nautanna. mik- 
ill ok stórr. Annarr griðungr var heima íyrir, mikill 
ok ógrligr, er þeir frændr áttu. Helgi var þá úti 
staddr ok sá, at griðungarnir genguz at ok stonguðuz. 
ok varð heimagriðungrinn vanhluta fyrir búigriðungin- 

15 um. En er Helgi sá þat, gengr hann inn ok sækir mann- 
brodda stóra ok bindr þá framan í ennit á heima- 
griðunginum. Síðan taka þeir til ok stangaz sem áðr. 
alt þar til er heimagriðungrinn stangar hinn til dauðs: 
hpfðu mannbroddarnir gengit á hol. Þótti flestum 

20 m^nnum þetta vera bellibragð, er Helgi hafði gort: 
fekk hann af þessu viðrnefni ok var kallaðr Brodd- 
helgi, en þat þótti þá mpnnum miklu heillavænligra at 28 r 
hafa tvau npfn. Var þat þá átrúnaðr manna, at þeir 



4. meðan] á m. E. 7. barnæsku] sinni tilf. B. 8. unga] 
ungum B. 9. at naut] er n. C, D, E, F. 10. at BtQÖli 
á st. C. þar] at þar D. griðungr] graðungr einn D, E. 
kominn til nautanna] með nautunum F. 12. ógrligr] illr C. 
þá] mgl. C. 13. ok 1 ] hann D. griðungarnir] graðungarnir 
C, D. 15. sá] sér D, E. sækir] sér tilf. D. E. 16. ennit 
enni C. 17. taka] takaz B. ok] at C. 19. hofou— hol] 
því mannbroddarnir hofðu á hol gengit D. 20. bellibragðj 
sál. F; de andre hdskrr. have hellibragð. 21. viðrnefni] ])at 
v. D. ok] at hann D. 22. þat— nionnum] þá þótti mQnnum 
þat D, E, F. heillavænligra] sál. D, E, F; A, B, C huvr 
vænligra. 



N0. 4fi-47. ÍORSTEINS SAGA HVÍTA. 19 

menn myndi lengr lifa, sem tvau npfn hefði. Skjótt 
var þat auðsét á Helga, at hann myndi verða hpfð- 
ingi mikill ok engi jafnaðarmaðr. Einn vetr lifði Pov- 
steinn hvíti, síðan er þeir Þorsteinn fagri skildu, ok 
þótti hann verit hafa hit mesta mikilmenni. Geitir í 5 
Krossavík átti Hallkotlu, dóttur Þiðranda hins gamla 
Ketilssonar þryms, sonar Geitis ok Hailkotlu. Með 
þeim Geiti ok Broddhelga var vinátta mikil í fyrstu, 
en minnkaði svá sem á leið, ok varð ór fullr fjánd- 
skapr. sem segir í Vápufirðingaspgu, ok lýkr hér sogu 10 
Þorsteins hins hvít.i. 



4. síðan er] síðan C, D, E, P. 5. Geitir] ur. Grettir D, 
F, F. 7. sonar — HallkotluJ sál. alle luhkrr.: i E er med Arne 
Magnu8sen8 hánd indfert felgende rettelse: sonr Geitis ok Hall- 
kotlu var Porkell. 8. mikil| udel. C. 9. minnkaði] minnk- 
iioiz F. 10 — 11 hér— hvítaj svá s^guuni aí' forsteini hvíta D. 



2» 



VÁPNFIRÐINGA SAGA 



Handskriftbetegnelse. 

A = AM. 518, 4to. 
B R28. 4to. 
C = AM. 895, fol. 
D = AM. 563 b, 4to. 
E = R86, 4to. 



1. bá maðr bjó at Hofi í Vápnafirði, er Helgi hét. 
Hann var son Þorgils Þorsteinssonar, Qlvissonar, As- 
valdssonar. 0xnaþórissonar. Qlvir var lendr maðr 1 
Nóregi um daga Hákonar jarls Grjótgarðssonar. Þor- 



Overskrift i A: »Sagan af Broddhelga, er oðru nafne kall- 
ast Vopntirðinga saga«, i B: »Sagan af Broddhelga audru 
narhe Vopnfirdinga Saga«, i C: >Broddhelga eður Vopnfyrd- 
inga saga«, i D: »í*áttur af Broddhelga«, i E: Sagann af Brodd- 
Helga. 1. Sá] mgl. C; far hefjum vér þessa sogu, at sá 

B, Svá hefjum vér o. s. v. E. ?ar hefjum vér þenna þátt, er 
sá D. at] sál. B, C, D, E ; á A, F. 2. Hann var] udel. C. Þorgils 
forsteinssonar] hvíta tilf. E; Porsteinssonar Porgils hvíta 

C. 4. um daga| á dogum E. Grjótgarðssonar] E tilf: ok 
bjó í Almdolum. Istedenfor det flgd.: I*orsteinn hviti — búi Por- 
steins (s. 24 1. 8) har E felgende stykke: Hann varð ósáttr við 
Hákon jarl ok fór á Yrjar ok dó þar. Hroðgeirr hvíti hét maðr; 
hann var Rappsson. Hann nam Sandvík fyrir norðan Digra- 
nea til Viðfjarðar ok bjó at Skeggjastoðum. Alrekr var bróðir 
hans, er út kom með honum; hann var faðir Ljótúlfs goða í 
Svarfaðardal. Eiríkr vápni ok Refr rauði, synir T'orsteins 
þjokkubeins, fóru til Islands af Strind ór rrándheimi, þá þeir 
nrðu missáttir við Harald konung. Ref'r varð aptrreka, ok 
\éi konungr drepa hann, en Eyvindr kom í Vápnafjorð ok 
uain fjorðinn allan f'rá Vestradalsá ok bjó í Krossavík hinni 
yrri. Bans son var rorbjorn. Steinbjorn kortr hét son L' 
rauða; hann fór til Islands ok kom í Vápnafjorð. Eyvindr, 
foðurbróðir hans, gafhonum Land milli Vápnafjarðar ok Vestra- 
dalsár. Hana synir váru þeir Pormóðr Stiklubljúgr : Siáku- 
bligr :| er bjó i Sunnudal, annarr Refr á Etefsstoðum, þriði Egill á 
Egilsstoöum, faðir Pórarins ok rrastar, Ballbjarnar ok Hall- 
fríðar, er átti I'orkell Geitissoii. rorsteinn hviti Qlvisson 



24 VÁPNFIRÐING \ BAG \ \<> 

steimi hvíti kom fyrsl út ti! Lslaadí þeira langfedga 
ok l)j(') at Toptavelli fyrir utan Síreksstaöi, en Stein- 
bjorn bjó al Hofi, sonr Refs bins rauða. Ok er hon- 
um eyddiz íe l'yrir þegnskapar sakir, þá keypti Þor- 

5 steinn Hofsland ok bjó þar sextign vetra. Hann átti Ingi- 2 
bjprgu Hroðgeirsdóttur ens hvíta. Þorgils, sonr Þor- 
steins, var faðir Broddhelga; hann tók við búi Þor- 
steins. Þorkell ok Heðinn vágu Þorgils, foður Brodd- 
helga, en Þorsteinn hvíti tók þá enn við búi ok fæddi 

10 upp Broddhelga, sonarson sinn. Helgi var mikill maðr 
ok sterkr ok harðgorr, vænn ok stórmannligr. Ekki 
var hann málugr í barnæsku, en ódæll ok óvæginn 
þegar á unga aldri; hann var hugkvæmr ok marg- 
breytinn. Frá því er sagt einhvern dag at Hofi, er 



kom fyrstr til Islands þeira langfeðga; hann kom skipi 
sínu í Vápnafjorð eptir landnám. Hann keypti land af Ey- 
vindi vápna ok bjó at Toptavelli nokkura vetr fyrir utan 
Síreksstaði, áðr hann komz at Hofslondum með því múti, at 
bann heimti leigufé sitt af Steinbirni kort; en hann hafði 
ekki annat til at gjalda en land. í>ar bjó Porsteinn sextiu 
vetr ok var vitr maðr ok góðráðr; hann átti Ingibjorgu, 
dóttur Hroðgeirs hins hvíta. feira bQrn váru þau Porgils, 
Qnundr, Þórðr, Porbjorn, íóra. forgils átti Asvoru, dóttur 
Póris grauts Atlasonar. Peira son Broddhelgi. forgils tók 
við búi forsteins hvíta. 

1. þeira] allra þeira B. 2. Síreksstaði] sál. C, E; Eireks- 
staði ur. A, B, D. 5. sextigu] XL ur. C; i marginen fíndes 
felgende rettelse: [LX] vid. Landnamu pag. 127. 6. sonr Por- 
steins] udel. D. 6 — 9. forgils— búi] Istedtnfor dette stykke 
har C: feira son var forgils; hann átti Asvoru, dóttur 
fóris Grautatlasonar , en sonr forgils var Helgi. forgils 
var veginn, þá Helgi var mjok ungr. Fyrir þat tók í*or- 
steinn hvíti aptr við búi at Hofi. 8. vágu— Broddhelgal 
forfinnssynir, vágu I J orgils E. 9. enn] aptr E. 10. maðr] 
vexti tilf E. 11. harðgorr] bráðgQrr C, D. 11—12. Ekki— 
barnæskuj eigi málugr í barnæsku C, ekki m. í b. D, ekki 
m. ífrá b. E. 14. at] sál. B, C; A har á. er'] at E. 



NO. 3-4. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 25 

naut váru á stoðli, at graðungr var á stpðlinum. er 
þeir frændr áttu. en annarr graðungr kom at stpðl- 

3 inum, ok stpnguðuz graðungarnir. En sveinninn Helgi 
var úti ok sér, at þeira graðungr dugir verr ok ferr 
frá. Hann tekr mannbrodd einn ok bindr í enni grað- 5 
unginum, ok gengr þaðan frá þeim graðungi betr. Af 
þessum atburði var hann kallaðr Broddhelgi. ok var 
hann afbragð allra þeira manna at atgorvi, er þar 
fædduz upp í heraðinu. 

2. Maðr hét Svartr, er kom út hingat ok g0rði 10 
bú í Vápnafirði. Hit næsta hánum bjó sá maðr, er 
Skíði hét: hann var félitill. Svartr var mikill maðr 

4 ok rammr at afli, vel vígr ok óeirðarmaðr hinn mesti. 
Pá. Svart ok Skíða skildi á um beitingar, ok lauk þvi 
svá, at Svartr vá Skíða; en Broddhelgi mælti eptir 15 
vígit ok g0rði hann sekan um: þá var Broddhelgi 
tólf vetra gamall. Eptir þat lagðiz Svartr úl á heiði 
þá. er vér kollum Smjprvatnsheiði, skammt frá Sunnu- 
dal, ok leggz á fé Hofverja ok gorði miklu meira at 
en honum var nauðsyn til. Sauðamaðr at Hofi kom 20 
heim einn aptan, ok gekk hann í lokrekkjugólf Þor- 
steins karls, þar sem hann lá sjónlauss. Þorsteinn 

1. á stoðlinum] þar E. 2. at stoðlinum] á stoðulinn D, at C, 
E. 3. sveinninnj mgl. E Helgi] udel. C. 4. ok] Helgi C. þeira 
graðungr] heimagraðungrinn E. 4 — 5. ok ferr — tekrj ok f. fram 
ok tekr B, Hann tekr þá E. 5. bindr] setr B. 6. þeim] þeira 
B, C, D. frá — betr] brott. Gekk þeira graðungi þá 

betr E. 7. hann] síðan tilf. E. 8. afbragð allra] af- 

brigði D. at atgervi] udel. D, E; C har ordene at at- 
gervi sidst, efter heraðinu. 2.] Overskrift mangler. Her 

beg. kap. 2 i alle hdskrr. undt. E. 11. bú] bæ E. 12—13. 
mikill— rammr] rammr maðr E. 13. óeirðarmaðr hinn mesti] 
rausiiuriiiaðr E. 14. beitiugar] beit E. 16. hann sekan umj 
hann sekan nianii 1». Svart sekan E. 17. gamall] udel. D. 
E. þat] þetta] B. 19. Hofverja] Hofeverja D, B. 21. heim] 
inn D. baun í lokrekkjugólf ] inn í 1. B, D, at rekkju E. 22. 
forsteinnl ok D 



PÁPNFIRÐINGA - Q HO. 4. 

mœlti: ^Hversu hefir at fáril í dag, félaíri ?« segir 

haim. »Sem verst,« segir hinn: horfinn er jreldingr 5 
þinu cnn hezti ok þrír aðrir,« sepir s;uið:imaðr. 
*Komnir inunu til sauða annarra,« segir Þorsteinn. 
5 -ok inunu aptr koma.* »Nei, nei.« Begir Bauðamaðr- 
inn: »þeir munu aldri aptr koma.« »Mæl við mik slíkt 
er þér líkar.< segir Þorsteinn: »en tala eigi slikt fyrir 
Broddhelga « Broddhelgi spurði sauðamanninn, hversu 
flakkat hefði um daginn: en hann hafði oll hin somu 

10 svor við hann sem við Þorstein. Broddhelgi lét sem 
hann heyrði eigi ok fór í rekkju um kveldit; ok er 
aðrir menn váru sofnaðir, reis hann upp, tók skjpld 
sinn ok gekk út. Þess er getit, at hann tók upp einn 
hellustein, mikinn ok þunnan, ok lét annan enda í 

15 brækr sínar, en annan fyrir brjóst. Hann hafði í hendi 6 
boloxi mikla á háfu skapti. Hann ferr, unz hann kemr 
í sauðahús, ok rekr þaðan spor. því at snjór var á 
jprðu. Hann kemr á Smjorvatnsheiði upp frá Sunnu- 
dal. Svartr gekk út ok sá mann knáligan kominn at 

20 sér ok spurði, hverr þar væri. Broddhelgi segir til 
sín. »Þú munt ætla at fara á fund minn ok eigi er- 
endislaust,* segir Svartr, hljóp at honum ok leggr til 



1. félagi] udel. D. 1 — 2. segir hann] udel. C, E. 2. »Sem— 
hinn] Hinn svarar E. 2 — 3. geldingr þinn] geldingrinn C. 

4. annarra] manna tilf. B, C, D. r^orsteinn] hinn C, D. 

5. munu] brátt tilf. E. sauðamaðrinn] smalamaðr E. 7. segir 
I*orsteinnJ udel. D. fyrir] við D, E. 8. Broddhelga] 
segir hann tilf. D. hversu] hvernig D. 9. flakkat] farit E. 
daginn] eptir tilf. D. 10. við hann— forstein] ok fj r rr E. 

11. heyrði] trýði C. fór] gekk B. rekkju] sína tilf. E. 

12. sofnaðir] í svefn komnir B. 12 — 13. skJQld sinn] sverð 
sitt ok skJQld C. 14. enda] endann koma B. 15. brækr] buxur 
B. sínar] sér B. brjóst] sér tilf. C. 18. kemr] ferr, unz 
liann kemr B. 19. kominn] koma E. 19—20. at sér] udel. 
D. 20. þar] hann C. 22. Svartr, hljóp] hann, hljóp C; hann. 
Svartr hljóp D. 21 — 22. ok — honum] segir Svartr, »ok eigi 
eyrindislaust.« Hljóp Svartr at Helga E. 



NO. 5. VÁPNFIRDINGA SAGA. 27 



hans með hoggspjóti miklu, en Broddhelgi brá við 
skildinum, ok kom á utanverðan skjpldirm ok í hell- 

7 una ok sneiddi af henni svá hart, at hann fell eptir 
iaginu; en Broddhelgi h0ggr á fótinn, svá at af tók. 
Þá mælti Svartr: »Nú g0rði gæfumun okkaiv segir 5 
hann, »ok muntu verða banamaðr minn : en sá ætt- 
geigr mun verða í kyni yðru heðan af, at alla æfi 
mun uppi vera. meðan landit er byggt.« Eptir þetta 
hjó Heigi hann banahpgg. Nú vaknar Þorsteinn karl 
heima at Hofi ok gengr af rekkju sinni ok tekr í rúm 10 
Broddhelga, ok var þat kalt orðit. Hann vekr upp 
húskarla sína ok biðr þá leita Broddhelga. Ok er 
þeir kómu út, rpktu þeir spor hans alla leið ok fundu 
hann þar sem Svartr lá dauðr. Síðan huldu þeir hræ 

8 hans ok hpfðu með sér all þat sem fémætt var. Varð 15 
Broddhelgi víðfrægr ok iofaðr mjpk af alþýðu fyrir 
þetta verk, er hann hafði unnit. jafnungr sem hann 
var enn at aldri. 

3. í þann tíma er Þorsteinn bjó at Hofi ok 
Broddhelgi óx upp með honum, þá bjó sá maðr í 20 
Krossavík hinni ytri, er Lýtingr hét ok var Asbjarnar 
son . Oláfssonar langháls. Hann var vitr maðr 



1. vio] fvrir sik E. 2. í| svá á E. 3 hennij hellunni 
D, E. 4. hoggr á fótinn J hjó á fót homun E. 5. gorði gæfu- 
munj geroiz gæfumunr E. 7. -geigr] -angr D. íj at 

D. 8. er| nmn C. 10. atj á C, D. B. 12. leitaj fara at 
i. H, C, D. Broddhelga] hans E. 13. alla leiöj mgl. E. 
L6. ha.is! Svarta 0, D. v*«rð] 8<U.B,C,D,E; Vai A. 16. víð- 
frægr] nijok Hlf, I mjokj udel. C. 16 J7. ok— unnit! 

iií' vciki j)essu EL 17. verkj þrekvirki 0, IV 18. enn]udel. C 
18. 3.] A, B, 0, D. Frá Vápnfiröingum ok |»cira ættum over- 
shijt A, ]>>. Ilrr hr„. k« f , ' j |]. jj mgl E. 19—20. for- 
steinn— hontlm] Broddhelgí <'>\ app at H<>ii meö rorsteini E. 
21. ytri] innri E. 22. Langhále] tál. K j ov e r e nsrtemm ehe med 
Ldn.; Lauga-Hallaaonar A. B, D; Langa, Hallssonar 0. 



\ AI-M IKOINOA S A(ÍA N". 

ok vcl auðugr at fó; nann atti konu þá, er Þórdís 
hét. dóttur Herlu-Bjarna Arnfinnssonar. Þau aitu tva 9 
sonu, |),i er við |>< gn koma; bét annarr Geitir, 

en annarr Blængr. Halla hét dóttir Lýtings. en pnnur 

5 Rannveig, ok vai hon gipt i Klifshaga 1 0xarfjorð 
þeini in;iiini, er Oláfr hét. ÍVir váru mjok jafngamKr, 
Geitir ok Broddhelgi, ok var med þeim vinfengi mikit. 
Broddhelgi fekk Hoilu Lýtin?sdóttur, systur þeira 
bræðra. feira dóttir var Pórdís todda. er átti Helgi 

10 Asbjarnarson. Bjarni hét son þeira enn yngri. en 
Lýtingr enn ellri. Bjarni var at fóstri í Krossavík 
með Geiti. Blængr var rammr at afli ok hallr npkkut 
í gongu. Geitir átti Hallkptlu Piðrandadóttur. frænd- 
konu þeira Droplaugarsona ok fpðursystir. Svá var 

15 vingott með þeim Boddhelga ok Geiti, at þeir áttu 10 
hvern leik saman ok hittuz mjok hvern dapr. ok fannz 
monnum orð um. hversu mikil vinátta með þeim var. 
I þann tíma bjó sá maðr í Sunnudal, er Pormóðr 
hét ok var kallaðr stikublígr; hann var son Stein- 

20 bjarnar kartar ok bróðir Kefs á Refsstpðum ok Egils á 



1—2. konu — hét] Pórdísi B. 2. dóttur Herlu-Bjarna] sál. ogsá 
C; d.Hellu-BjarnaB ; d. »Hechlubiarnar« D, Hallbjarnardóttir E. 
3. Geitir] Grímr eðr Geitir D. 6. mj(,)k] udel. E. 7. Geitirl bræðr 
C,D. Broddhelgi] BlængrE. vinleugi mikit] gott E. 9 bræðra] 
Geitis E. 12. rammr] mJQk tilf. E. 13 — 14. frændkonu 

— foðursystur] fQðursystur Jþeira Droplaugarsona E, systur 
Droplaugarsona D; udeh C. 16. hvern] sinn filf. E. sam- 
an] ok oll ráð tilf. B, C, D. mJQk] nær D. 17. hversu] 
hvé E. 18. þann] þenna E. formóðr] fórólfr D. 19. stiku- 
blígrj stikublindr A, B, C, D, stiklublígr E; stikublígr: 
Ldn. 18—19. sá maðr — stikublígrj Pormóðr stiklublígr í 
Sunnudal E. 19. son — EgilsstQÖum] sál. i henhold til Ldn. 
og i overensstemmelse med Vápnf. s. NO. 1848; alle hdskrr. af- 
vige her fra hverandre; D og E ere de, som stemme mest over- 
ens med Ldn. D har: sonr Steinbjarnar »kors« ok bróðir Refs 
hins rauða aí RefsstQÖum ok Egils á EgilsstQðum; E: bróðir 



NO. 6-7. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 29 

Egilsstoðum. Bprn Egils váru þessi: Pórarinn, Hail- 
bjprn, Prostr ok Hallfríðr. er átti Porkell Geitisson. 
Synir Pormóðar váru þeir Porsteinn ok Eyvindr, en 
þeir synir Reí's: Steinn ok Hreiðarr: allir váru þeir 

11 þingmenn Geitis. Hann var spekingr mikill. Samfarir 5 
þeira Hpllu ok Broddhelga váru góðar. Lýtingr var 
at fóstri í 0xarfirði með Porgilsi skinna. Broddhelgi 
var vel auðugr at fé. 

4. Eitthvert sumar er frá því sagt. at skip kom 
út í Vápnafirði. Því skipi stýrði sá maðr, er for- 10 
leifr hét ok var kallaðr enn kristni. Hann átti bú í 
Reyðarfirði í Krossavík ok var stjúpsonr Asbjarnar 
loðinhofða. Annarr stýrimaðr var nefndr Hrafn, 
norrænn at kyni, fjolkunnugr ok auðugr at gersem- 
um, sínkr maðr. fálátr ok vel stilltr. fess er getit, at 15 

12 hann átti einn gullhring, þann er hann hafði ávalt á 
hendi sér. ok einn kistil, er hann hafði opt undir sér 
í rúmi, ok hugðu menn hann fullan af gulli ok silfri. 



Refs á Refsstoðum ok Egils á Egilsstoðum; A: sonr Stein- 
bjarnar Karls sonar Refs hins rauða á Refsstyðum. Maðr hét 
Egill; hann bjó á Egilsstoðum; sál. ogsá B med hafði bú for 
bjó; C: son Steinbjarnar karls sonar Refs hins rauða af Refs- 
stoðum ok Egils af Egilsstoðum. »kors« i D er her rettet til 
kartar, opr. <ien. af kortr (jfr. s. 3, Porst. s. hv.). Ang. sam- 

\blandimg meUem Refr hinn rauði og sennesennen Refr se 
indlednini 

1. þeaai] mgl. C, D. 1 — 4. Born — Hreiðarr] synir Pormóðs 
lirtn Porateinn ok Eyvindr, ••!! aynir Refe Steinn ok Hreiðarr. 
Synir Egila vkru þeir Pórarinn ok Hallbjorn þrostr, sem fyrr 

irE. 7. at fóatri] sál. B, C, D, E; á fóstriA. 8. vol auöugr] 
anðigr B, B, vel C. 9. 4. | Ingen overshrift i A. Otkoma r'or- 
leifa kriatna, dreninn Ilnif'n austmaðr ok utanferð í'orleifs 
overslr. B. Kap. % forisat i E. 10. akipi] udel. B. L2 Kroéaa- 
vík| Croaaaneai l>. 14 — 15. fjolkunnugr — atilltr] auoigr ok 
sínki at geraemum, Qolkunnigr ok falatr ok atilltr vel E. 
17. einn kistil kiatu B. 17—18. opt — rómi] o]>t undir uendi 
I opl undir aér I>. optasl undir aér E. 18, hann follan] 
bana f'ulla E. 



.<• VAPNKlKIMNii \ B \»ÍA. \". - 



Þorleifr fór h< im tii bús síns 1 Kroseavík, en aust- 

menn visiuðuz. Broddhelgi reió til skips ok býðr 
stýrimanni til vistar með sér. Austmaor kvez eigi 
þangat mundu til visiar fara, »þvi at mér ertu sagdr 
5 stóriátr ok fégjarn,« segir hann, »en ek em smálátr ok 
lítilhæfr, ok er þat ósamfært.« Broddhelgi falaði af 
honum góða gripi. því at hann var skrautmenni mikit. 
en Hrafn kvez ongvan grip vilja á frest sel.ja. Brodd- 
heigi svarar: »Sæmiliga hefir þú g0rt ferð mitia. neitat 13 

10 vistinni. en synjat kaupsins.* Geitir kom ok til skips 
ok fann stýrimanninn ok kvað honum óvitrliga hafa til 
tekiz, ginntan at sér hinn gpfgasta mann í þvi heraði. 
Austmaðrinn svarar: >]?at hefða ek ætlat at vistaz hjá 
einhverjum bónda, eða viltu nú taka við mér?« segir 

15 hann. Geitir lét eigi skjótt við því, en þó kom þar 
at, at hann tók við stýrimanni. Vistuöuz hásetar 
annars staðar, ok var skipi til hlunns ráðit. Gorvibúr 
var austmanni fengit at geyma í varning sinn, ok 
seldi hann smátt varninginn. En er komit var at 14 



1. í Krossavík] mgl. C, E. austnierm] kaupmenn E. 
3. stýrimanni] Hrafni st. E. 4. fara] udel. C, D. þangat 
— fara] fara þangat E. því] udel. D, E. mér— sagðrj 

ertu sagðr maðr E. 5. segir hann] udel C, D, E. 6. aí] 
at B, E. 7. skrautmenni mikit] skrautmaðr mikill D. 

8. ongvan giip] engva gripi C, engva gripi D, eigi gripi E. 

9. Sæmiliga] Smægiliga B, Smæliga D, Úsæmiliga E. 10. 
kaupsins] kaupinu D. 11 — 12. til tekiz] farit C. 12. því her- 
aði] heraðinu B. 11 — 12. ok kvað— heraði] Istedenfor dette har 
E: Geitir mælti: »Hvar hyggr þú til vistar í heraðinu':\< 13. 
svarar] ansar D. 14. eða] udel. C, D. mér?«] Geitir tilf. 
C, D, E. 14 — 15. segir hann] s. stýrimaðr C, D, mgl. E. 15. 
Geitir] Hann E. 15—16. þar at] þar B, C, D, E. 16. stýri- 
manni] honnm C, D, E. 16—17. hásetar annars staðarj ok 
svá hásetar C, hásetar D, þá h. E. 19. En] fá C, D. En 
— var] í*á var komit E. 



HO. 7-8. VÁPNFIRDINGA SAGA. 31 

vetrnáttum. hpfðu þeir Egilssynir haustboð, ok váru 
þeir Broddhelgi ok Geitir þar báðir. Gekk Helgi f'yrir 
ok sat innar, því at hann var skrautmenni mikit. Orð 
var á því gort eigi alllítit, at þeim Helga ok Geiti 
þótti svá tíðrætt vera saman at því boði. at menn í'engu 5 
hvárki af þeim tal né gaman. Var nú slitit boðinu, ok 
fór hverr til síns heimilis. Um vetrinn var leikr fjol- 
mennr at bæ þeim. er at Haga heitir, skammt frá 
Hofi. Broddhelgi var þar. Geitir fýsti austmanninn 
mjok til þessa fundar ok kvað hann þar hitta mundu 10 
15 marga sína skuldunauta, ok fóru þeir síðan þangat. 
Varð þeim hjaldrjúgt um skuldir sínar, ok er ieiknum 
var lokit ok menn váru í burtbúningi, sat Helgi í 
stofu ok talaði við þingmenn sína. Maðr kom í stofu 
ok segir þeim, at Hrafn austmaðr væri veginn, ok urðu 15 
menn ekki varir við vegandann. Helgi gekk út þegar 
ok lét illa yfir því verki, er þar var unnit. Útfpr 
Hrafns var gor sæmilig at þeiri siðvenju, sem þá var 
títt. Maðr hét' Torfi ok bjó á Guðmundarstoðum; 



1. hQtðu] ok h. E. 4. á— alllitit] á því C, D, á E. 5. þótti] 
þætti D. þótti— boði] varð svá tíðrætt E. 7. fór— 

heimilis] fóru hverjir heim til sín E. fJQlmennr] mgl. E. 
8. at bæ] á bæ C, D. at Haga] á H.: C, D. at bæ— 
heitir] á þeim bæ, er Hagi hét E. 10 þessa fundar] fund- 
arins E. hitta | finna B. hann — munduj hann þar hitta E, 
þar mundu hann íinna B. 11 — 12. þangat. Varð] ok varð C, 
E, ok var D. 12. þeim] austmanninum C, honum B, D, E. 
1-'!. burtbúningi] brottbúningi B, E, burtgQngu D. 14. 
Maðr — stol'u] indskudi efter E; mgl. i de andre hdskrr. 15. 
ri] sé ('. oröu] yrði D. 16. þegar] mgl E. 17. lét— 
yfirj niælti illa fyrir D. lét-unnit] lót illa yfír |>essu verki 
1 toœlti: Illa ferr verki [>ví, er þar er unnit« E. 18. ger 
gerð ('. 19. títt] mgl. C, D, E. á) at B. Guð.nundarstQÖ- 
um] GveudarstQÖum E. 



VÁPNFIRÐINQá BAGA. WO 

hani) vi- mikill maðr <»k rammr at aíii. Torfi wwt 
vinr þeira Broddbelga <>k Geitisj Hann rar horfinn 
þann dag allan, er austmaoVinn var veginn. I'.it var 16 
snmra manna fráspgn um líflát Hrafns. at honum hefði 

6 vísat verit á l'orað ok týnz þar. Þau orð túru á 
milli Broddhelga ok Geitis, at hálít fé Hrafns myndi 
hvárr þeira hafa ok skipta eigi fyrr en eptir rár* 

þing, ok tók Geitii' við vprunni um várit ok læsti i 
útibúri sinu. Þorleifr hinn kristni bjó skip sitt um 

10 várit til utanferðar ok varð albúinn at várþingi. En 
er svá var komit, þá fóru menn til várþingis um 
sumarit í Sunnudal, bæði Broddhelgi ok Geitir, ok var 
þá í morgum stgðum fátt manna heima. Ok er á 
leið þingit, var þat einn morgun snemma, at Porleifr 

15 vekr upp skipverja sína. Stigu þeir á bát ok reru 
síðan í Krossavík, gengu þar upp ok til útibúrs Geitis. 
luku því upp ok báru á burt allan fjárhlut þann, er 
Hrafn hafði átt, ok flutti til skips síns. Halla var þar 
Lýtingsdóttir ok skipti sér ongvu af. Nú ferr Brodd- 

20 helgi heim af þinginu með Geiti; en áðr þeir kómu 
heim, var þeim sagt, at Porleifr hefði allan fjárhlut 



1. maðr] vexti E. Toríi var] ok C. 3. allan] mgl. 
E. 5. forað] »forráð< C, »forræði« E. >íj9rrað« B. 6. 
Hrafnsj hans E. 7. þeira] mgl. C, D, E. 8. vorunni] VQru 

D, E. 10. varð] var C, E. 11. várþingis] várþings C, D, 
þings E. 11—12. um sumarit] mgl. B, C, D, E. L2 -13. 
ok var — heima] udel. manna i D; hele stykket udel. pá dettc 
sted i B. 14. leið] mjok tilf. B, C, D, E. var-Þor- 
leifr] vaknar Porleiír einn morgun snemma ok C, E. 
vaknar f. snemma ok D. 15. skipverja] i A háseta ud- 
streget og rettet til skipverja. þeir á bát] síðan í bátinn 

E. 16. síðan] mgl. C, D, E. Krossavík] hcr tilf. B: ok var 
þá í mijr^ura stoðum íatt manna heima. þar] þeir B. ok] 
udel B. 17. á burt] út D, E. 18. skips síns] skipsins E. 20. 
með Geiti] mgl. E. 21. var— sagt] er Helga sagt C. 



N<>. 8-9. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 33 

Hrafns upp tekit ok ætlaði í burt at flytja heðan af landi. 
Helgi tók svá upp, at Þorleifr mundi logvillr orðinn 
um þetta mál, ok þegar mundi hann laust láta, ef 
vitjat væri. Fara þeir nú síðan út til kaupskipsins ok 
hpfðu morg skip ok smá, ok þegar er þeir kvodduz, 5 

18 mælti Broddhelgi. at Þorleifr skyldi laust láta féit. 
Þorleifr kvaz lítit vita til laga, en kvaz ætla, at félagi 
mundi eiga at færa fé erfingjum. Broddhelgi svarar: 
»Eigi ætlum vér erendislaust at fara.« Þorleifr svarar: 
»Fyrr skulum vér berjaz allir, en þér fáið nokkurn 10 
pennicif.« »Heyrið,« kvað Helgi. »hvat sá maðr mælir. 

er einkis góðs er verðr; skulum vér at vísu gora þá 
hríð, at nokkurum svíði.« fá tók Geitir til orða ok 
mælti: »Ekki þykkir mér at ráði þetta at veita þeim 
atsókn á smáskipum, en vér vitum eigi, nema komi 15 
á andveðri, ok reki þá tipp síðar; má þat enn þá af 
gora sem sýniz.« Þetta var vel ræmt af pllum, ok 

19 var þetta ráð tekit; léíu menn þá at landi, ok fór 
Broddhelgi heim með Geiti ok var þar npkkurar nætr. 
Þorleifi gaf þegar byri, ok varð hann vel reiðfara ok 20 
færði erfmgjum fé þat, er Hrafn hafði átt, en þeir 
kunnu honum þpkk fyrir ok gáfu Þorleifi sinn hlut 
skips. Skildu þeir síðan góðir vinir. 



]. Hrafns] mgl. C, I). heöan af laudi] mgl. 0, D, £. 

2. Helgi] Hann B. oröinn] mgl. K. 3. ef] er C, D. 4. kaun- 

BJkipsins] skips C, 1), E. 5. skip] stór filf. E. þegar] mgl. 

B El kvodduz] fundu/. I'.. 7. lítit] udel. C. 8. mundi 

-t' œtti D. 9. ætiurrj vér] ætlak mér E. 10. ookkurn 

einn E. 11. öeyriö*] þér tilf. C, 1», K. 12. góðs] mgl. E. 

14 þykkir- ráöi] at r. |> m. I>. L6. a] vigl E. Biðar] mgl. 

C D síöan \'> þat— þá] þá enn ES. af] ai i'», E 17. rœmt] 

l> af Qllum] mgl. E. \i ^ilum] Jiótti nllum \rel 

lt C. 17—18. ok— tekit] mgl E. 20 velj mgl. E. reiö- 

1] braöfa b l D, E 21 h rleifi] honum C. 28 Skildu 

- viiiir Skildu svi'i góðir vinir E, <»k skildu meö vináttu I'> 

:; 



84 VÁPNFIKWMiA SAGA HO.il 

5. Broddhelgi v;ir heldr ókátr um sumarif ok 
langaði mjok til kómu Þorleifs. A hverjum mann- 
fundi hittuz þeir Broddhelgi ok Geitir ok ræddu um 
íjarlát sitt. Broddhelgi spurði Geiti at, hvat af kistli 
5 þeim væri orðit, er Hrafn hafði átt. En Geitir kva/ 20 
eigi vita, hvárt Þorleifr myudi hann utan haft hafa 
með oðru fé, eða ok muni austmaðrinn haft hafa með 
sér. »Ek ætla annat heldr,« kvað Helgi, »at þú munir 
hafa hann í vitum þínum.« Geitir mælti: »Hvar er 

10 hringr sá, er hann hafði á hendi, þá er hann var 
veginn?« »Eigi veit ek þat,« segir Helgi, »en þatveit 
ek, at eigi hafði hann hann í grof með sér.« Ok á 
hverjum mannfundi, er þeir hittuz, spurði Helgi at 
kistlinum, en Geitir í mót at gullhringnum, ok greindi 

15 þá sýnt um. Verðr nú svá, at hvárr þeira þóttiz eiga 
marknað i annars garð, ok tók heldr at fækkaz með 
þeim. Um sumarit eptir kom skip út í Reyðarfirði, er 
átti Porleifr enn kristni, ok váru þar á Suðreyskir 21 
menn tveir með honum. Porleifr seldi sinn hlut skips 

20 ok ferr síðan til bús síns eptir þat. Broddhelgi varð 



1. 5.] A, B, C, D; Frá Broddhelga, Þorleifi kristna ok 
Katli digra overskrift A, B. Kap. 2 fortsat i E. 2. kómu] 
aptrkómu C. "2 — 3. mannfundij fundi E. 3. hittuzj funduz B. 
rædduj saman tilf. E. 6. hann] udel. B 8. heldrj udeL 0. 
9. Geitir mæltij udel. C. 8—9. »Ek— mæltij »Eigi ætla ek 
annat heldr,« kvað Helgi, »en þú hafir í vitum þínum.« »Eða: 
D; »Annat ætlak,« segir Helgi; ^ek ætla, at þú hafir hann 
í v. þ.« »Eða: E. 9. erj mun E. 10. á hendij sér tilf. B, 
C, D, E. 11. veginn?«J tilf. C: sagði Geitir, E: segir Geitir. 
12. hann 2 ] hringinn C. 13. mannfundij fundi D, E. hittuzj 
toluðu j)eir þetta með sér tilf. E. 15. sýntj eins C. svá] 
at vera tilf. C. 16. marknaðj nakkvat B, n^kkut E. garÖ] 
garði C, E. heldr] mgl. C, D, E. fækkazj fækka E. 17. 
eptir] udel. E. -firðij -fjprð E. er] ok C, E. 18. váru 
Jjar áj tidel.^C. D, E. Suðreyskir menn tveirj síd. E; tveir 
sendimenn A, B, D; tveir stýrinienn C. 19. skipsj í skip- 
inu C, D. 20. eptir þat] udel. C, E. 



NO. 9-10. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 35 

feginn þessum tíðendum. En er hann spurði, at for- 
leifr hefði alt fé af hpndum greitt erfingjum Hrafns, 
þá þótti honum ógreiðlig sú spk, at hon yrði gefin 
Porleifi, ok ætlaði at fá á honum annan fangstað. 
Kona hét Steinvor; hon var hofgyðja ok varðveitti 5 
hofuðhofit. Skyldu þangat allir bændr hoftoll gjalda. 
Steinvpr ferr á fund Broddhelga, því at hon var hon- 
um skyld, ok segir honum til sinna vandræða. at Por- 
leifr hinn kristni gyldi eigi hoftoll sem aðrir menn. 
En Broddhelgi kvaz taka mundu þetta mál af henni 10 
á hendr forleifi hinum kristna. Maðr hét Ketill, er 
22 bjó í Fljótsdal, ok var kallaðr Digr-Ketill. góðr drengr 
ok garpr mikill. Pat er at segja um for Helga, at 
hann kom at gisting til Ketils, ok tók hann vel við 
honum. Peir binda vel vinfengi sitt. Helgi mælti: 15 
»Einn er sá hlutr, Ketill, er ek vil biðja þik, at þú 
g0rir fyrir mik, sem er at sækja Porleif hinn kristna 
um hoftoll, ok stefnir honum fyrst, en ek vil koma 
til þings, ok sém vit þá báðir saman.« Ketill segir: 



1—2. En— hefði] Ok er Porleifr hefir E. 2. hondum] 
hendi C. greittj gort D. 3. ógreiðlig] ógreinilig E. 3—4. 
at— Þorleifi] at gefa Porleifi C, P. at g. D, E. 4. á] udel. 
A, B. fangstað] fangastað B, fangaráð E. at— fangstað] 
sér at fá fangstað á honum með oðru móti C, með oðru móti 
at fá á honum fangaráð E. 6. hofuðhofit] hon hofit D. allir 
— gjalda] sækja allir bændr ok gjalda hoftoll E. 8. sinna] 
udel. C. 9. gyldi eigi hoftoll] vill eigi gjalda fé hofinu E. 10. 
taka— mál) mundu tala þetta mál ok gjalda henni þat, er þeir 
eiga, ok tók mál D. henni] Herefter indskydes iE: okskvldi 
n gjalda eiga ok mega henni þat, erþeim bœri; tókhann 
in'i iuí'iI. 11. hinuin kristna] udel. C. 12. kallaðr] nefndrE. 
Digr KeW]sál. C,E; DigriKetillA,D,digri B. 18. ok garprmik- 
úl]mglE. 18 n I'mí Ketíla] Helgi fór til fundar viö Digr- 
K.til E. L6. ÍYir-vel| ok bundu þeir E H>. Ketill] mgl 
c. I>. 17. Bem er] uéel. D, E. 18. Bteíhir] stema E. vil| 
íiuui B, B. 19. þinga] <»k sækja lumu þar tttf. C 
M&kim B. \ir| mgl. I). saman| udel. B. 

8* 



\ WI'NTIRMNOA SAGA. \" II It. 

Bkki munda ek bundil hafa vinfengi rið þik, ef ek 
hefða vitat þetta andir búa, |>\í *f Þorleifr er tnaðr 
vinsnll. en eigi niun ^k neita þér 1 fyrsta sinni 
Skilduz þeir síðan, <>k ferr Helgi leiðar sinnar. Ketill 

6 bjóz heiman, þá er honum þótti tími til. ok fara 
saman tiu karlar. Koma þeir 1 Krossavik snemma 23 
dags. Þorleitr st6ð úti ok kvaddi þá Ketil ok bauð 
þeim ollum gisting, en Ketill ktað snemma at taka 
gisting, svá gott veðr sem væri. Ketill spyrr, hvárt 

10 Porleifr hefði goldit hoftoll, en hann kvaz ætla, at 
goldinn myndi. »Pat er mitt erendi hingat at heimta 
hoftollinn,* segir Ketill, »ok er þér ekki ráð at halda 
því, er engan mun ferr í.« Porleifr svarar: »Meir 
gengr mér þar til en smálæti, at mér þykkir þat alt 

15 illa komit, er þar leggz til.« Ketill svarar: »Pat er 
mikil dul, at þú þykkiz betr kunna en aðrir menn 
allir, er þú vilt eigi gjalda slíkar logskyldir.« Por- 
leifr svarar: »Ekki hirði ek, hvat þú segir um þetta 
mál.« Síðan nefndi Ketill sér vátta ok stefndi Por- 

20 leifi hinum kristna, ok er lokit var stefnunni, þá bauð 24 
Porleifr þeim þar at vera ok taldi veðrit aprligt ok 
ótrúligt goraz. Ketill kvaz fara mundu. Porleifr bað 



2. þetta undir búa] þetta mundu u. b. D, at þetta befði 
undir búit C, þ. h. u. búit E. maðrj udel. B. 3. eigi— ek| 
þó mun ek eigi C, E, þó m. e. ekki D, þó má ek eigi B. 4. 
ferr — sinnarj fór Helgi heim C 5. þá er] þegar E. 6, saman 
— kariar] þeir tiu saman E. 7. þá Ketil] þá vel D, vel Ketil 
E. 8. snemma] snemmt D, E. 13. engan— í] sál. D; engin 
mun o. s. v. A, B. C; ^ngvum ferr E. 14. þar] þat B, C, 

D, E. smálæti] seinlæti E. 15. illaj verr E. 16. mikil dul| 
mikit d. A, mikill dulr E. 16—17. aðrir — allir) allir aðrir 
B. 17. er] at C. er þú vilt] enda viltu D, eða vilt þú E. 
18. hirði ek] um tilf. D. hvat þú segir] hverju j)ú svaiar 

E. L9. Ketill] forkell D. 21. aprligt ok] mgl. D, E. 21 
— 22. aprligt— goraz] ótrúligt goraz ok aprligt C. 



MO. 11. VÁPiNFlRÐlNGA SAGA. 37 

þá aptr hverfa, ef vedrit tæki at hardna. Fara þeir 
nú á brott, ok var skamt at bíða illviðris, ok urðu 
þeir aptr at hverfa. Kómu þeir allsið til Porleifs ok 
váru mjok dasaðir. Porleifr tók vel við þeim. ok sátu 
þeir. þar tvær nætr veðrfastir, ok var því betri beini, 5 
sem þeir sátu lengr. Eti er þeir Ketill váru burt 
búnir, þá mælti hann: »Vér hofum haft hér góðan 
beina, ok hefir þú Þorleifr reynz hinn bezti drengr, 
ok mun ek því launa þér. at niðr skal falla sok þín, 
ok vera vinr þinn heðan frá.« Porleifr svarar: 10 
25 »Mikils þykkir mér vert vinfengi þitt, en ekki þykkir 
mér undir, hvárr sekr fellr eða eigi; heiti ek á þanu 
félaga, er mér lætr eigi slíkt varða.« Skilja þeir 
siðan við svá búit, ok líðr svá fram til þingsins. fat 
er sagt, at Broddhelgi fjolmenni mjok til þingsins ok 15 
hyggr sér til hreifings. Ok er á leið þingit, spurði 
Broddhelgi Ketil, hvar komit var um mál Porleiís 
hins kristna: eu hann sagði honum hit sanna, Helgi 
segir: »Mjok hefir þú. Ketill, brugðiz mér um þetta 
mál; enda mun ok lokit vinfengi okkru.« Ok fæz nú 20 
ekki fang á Porleifi, ok er hann ór þessarri sogu. 
Peir Broddhelgi ok Geitir hittuz nú skjótt eptir þingit, 



1. harona] herða E 2. illviðris] óviðris B. 3. hverfa] 

snúa til bæjar rorleifs E. Kómu — Porleifs] mgl. E. 8. hefir 

— reynz| er Porleifr D, hefir þú reynz oss E 9. skal — þínj 

falli sekt þin G, skulu falla allar sakir E. 10. vera— þinn] 

skaltu vera vinr minu E. 11. vinfengi] um v. E. 12 hvárr 

• snkin E. 13. mer] sál. B, P"; mik D; menn A, 

t varöa] sai c D, E; verða A. B. 14. sáðan— búit] nú D, 

. ín'i við Bvá i'i'ir B. liðr — þings Biðan búit 

til þingsins 1». er nú své búit til | lings c. e, n. s. b. alt til 

þingtini E. 14—15. rat — at] mgl, C. 16. hyggr] hugaar E. 

17. Broddhelgi] hann C. Ketil| udel. I), E. hvar| hvern 

EL 18. en — sanna] honum var sagl hit sanna D, E. 21. 

sarri Bog ; ; sogji nni C E. 22 hittuz] funduz E. nú skjótt] 

t rátl K. 



VÁPNKIRÐINGA SAGA. tíO. 11-li. 



ok taldi Helgi mjok á hendr Geiti, kvez af honum 
þessa svívirðmg hlotit hafa, nær sem hann gæti leiö- 26 
rétt, ok tók þeira vinfengi heldr at minnkaz. 

6. Piú er sagt, at ffalla Lýtingsdóttir tók eitt 
5 sinn til orða viö" Broddhelga ok mælti: »Samfarir 
okkrar hafa lengi góðar verit, en ek kenni mjok van- 
heilsu, ok mun þér verða skomm forvista at mér 
tyrir búi þínu.« Helgi svarar: »Ek þykkjumz vel 
kvángaðr vera, ok ætla ek at una þessu, meðan okk- 

10 art líf* vinnz.« En þat var þá siðvenja í þær mundir 
at beiðaz ór búi. Kona hét Þorgerðr ok var kplluð 27 
silfra; hon var dóttir Porvalds hins háfa, ung at aldri, 
ok var hon þá ekkja ok bjó í Fljótsdal, þar sem nú 
heitir at Porgerðarstoðum, ok var at umsýslu með 

15 henni bróðir hennar, er Kolfinnr hét. forgerðr bauð 
Broddhelga til sín við þriðja mann, ok fór hann 
þangat. Tók hon við honum ágæta vel, setti hann í 
ondvegi ok sat hjá honum sjálf. Varð þeim allhjal- 
drjúgt, ok áðr Helgi fór heim, er þat skjótast af at 

20 segja, at hann fastnaði sér Porgerði silfru. Er þá 
ekki frá Helga sagt, fyrr en hann kom heim til Hofs. 
Var hann þá spurðr at tíðendum. Hann segir, at 
kona var fostnuð manni. Halla spurði: »Er þat Por- 28 



1. Helgi] hann B. á hendr Geiti] á Geiti E. 3. heldr] 
mgl. E. minnkaz] minnka D, E. 4. 6.] A, B, G, D; Síðari 
gipting Broddhelga ok í*orgerðar silfru overskrift A, B. Her 
beg. kap. 3 i E. 4 — 5. eitt sinn] udel. C, D 5. við lirodd- 
helga] mgl. E. 6. okkrar] Helga tilf. E. ek kenni] nú kenni 
ek C, E. 7. at mér] udel. C, D. 7 — 8. forvista— þínu | um- 
sjá fyrir búi þínu af mér E. 9 — 10. meðan— vinnz] ráði, 
meðan vit lifum bæði E. 10. þat] þá C. þá] sú C. 11. 
beiðaz] biðjaz D, E. 13. hon þá] þó E. 14. at 1 ] á B, C, D, 
E. 18. sat— sjálf] settiz sjálf hjá honum E, settiz niðr hjá h. 

C, D. allhjaldrjiigt] hjaldrjúgt E. 19. skjótast af] mgl. 0, 

D, E. 22. at tíðendum] tíðenda E. 23. var] i A sé udstreget 
og rettet til var; væri D, E. 



Nö. 1-2. VÁPNFIRDINGA SAGA. 39 



gerðr silfra?« segir hon, »eða hverjum er hon fostnuð?« 
»Mér,« kvað hann. »Pat þykkir mér eigi of brátt,« 
segir hon. Litlu síðar kvez Helgi mundu fara eptir 
forgerði ok bað, hon skyldi þar vera á meðan, ok 
þat lét hon til leiðaz ok fór eigi fyrr en Porgerðr 5 
kom. Spurðuz nú þegar þessi tíðendi um heraðit, ok 
Jagðiz illr rómr á, því at Halla var vinsæl af ollum 
monnum. ]?eir bræðr sendu menn eptir Hollu, ok 
fór hon með þeim, er Helgi var heim kominn, ok 
hafði með sér gripi sína. Helgi stóð úti í dyrum ok lét 10 
sem hann vissi ekki, at Halla færi í brottu. Halla var 
29 varla á bak komin, áðr Geitir, bróðir liennar. kom 
þangat ríðandi. Pá mælti sendimaðr. at þau skyldu 
nða fyrr, en Geitir sneri til málaleitunar við Helga, ok 
svá g0rðu þau. Pá mælti Geitir við Helga, er þeir 15 
hittuz, ok spurði, hvenær hann vildi greiða af hond- 
um fé þat, er Halia ætti í hans garð. En Helgi svarar: 
»Gott þykkir mér,« segir hann, »ef Halla unir eigi í 



1. segir hon] mgl. E. 1 — 2. »eða — hann] Hann kvað svá 
vera. Hon spurði, hverjum hon væri f^stnuð. Helgi segir 
sem var D. »Já,« segir hann. »Hverjum er hon fostnuð?« 
segir hon. »Mér,« segir Helgi E. 2. mér] þér D, E. 3. Lítlu 
— Helgi] Helgi kvaz C, D, E. 3—4. eptir Porgerði] at hitta 
Þorgerði C, ok hitta Geiti D, E. 5. til leiðazj leiðaz til C, 
leiðaz D. ok] at hon C, D. fyrr] á burt Hlf. C. 6. Spurðnz 
ni'i þegar] Pegar spurðuz C, D. þegar sp\rjaz E. 7. illr] illa 
E. 8. í»eir bræðr] Peir D, Geitir C. sendu] sendi (\ 9. 
með þeim] þá í burt D. var heim kominn] kom heim C, D. 
8 — 10. Þeir — sér] Helgi kom heim, ok fór þá Halla í brott með 
alla E. 11. í brottu] »?/;Z. E. Halla] ok erH.:E. 13. þangat] 
mgl. C. 12—13. áðr— riðandi] kom Geitir þar ok mælti, at 
hon ikyldi riöa frá B. Dettc sff/kkc mgl.iT). 14. Geitir] lianu 
I>. L6 lt> svá spuröi] mælti D. 14— 16. en— spurði] ok svá 

ötl þau : en (reitir snýr til málaleitunar við Helga ok ma'lti. 

þeir funduz C 16. vildi] skyldi D. 18—16. E»á— hpndumj 
en liann sneri til Helga ok Bpyrr, livenær hann ætli at greiöa 
n'li B. 17. ætti] á D. hans] þinn D. 18. Begir hann] 
mgl. E. 



40 VÁIWFIRDIMÍA SAQA. »0. H l& 

Krossavik. |».( er hon er beim kcomin; muo hon enn 
hvert'a heim aptr hingal til Eiofs.i (ieitir reið nú 
heim viö svá búil, ok þótti hvaiuin Iveggja eigi betr 
en aOr.* En er Geitir kom aptr, spurdi Halla, hvat 

5 þeir Helgi hefði wtó talaz, en hann sagði slikt. sem 30 
til bar. llon segir: >Þú hefir verit helzt til bráðr í 
þessu ináli, ok má vera, at Helga þykki sviplir i, ef 
þú firrir haim ollu saman, ok er íjárstaðr greiðr at 
Helga; mun eigi mitt fé þverra í hans garði, ef þat 

10 stendr meó leigum.« »Sé ek,« kvað Geitir, »hversu 
þetta mál horfir; þykkir mér svá fremst allrar sví- 
virðingar í leitat, ef þú ríðr félaus ór hans garði.« Nú 
leið af vetrinn, ok fór Geitir um várit til Hofs at 
heimta út penninga Hollu í annat sinn, en Broddhelgi 

15 vildi eigi út gjalda. Þá stefndi Geitir Broddhelga um 
fé Hollu til Sunnudalsþings ok fjolmenntu hvárir 
tveggja mjpk til þingsins. Varð ílelgi fjplmennari, en 31 
Geitir hafði mannval betra. En er at dómi skyldi 
ganga, þá varð Geitir ofrliði borinn. ok kom Brodd- 

20 helgi málinu fnim. Bauð Geitir málinu til alþingis, 
ok eyddi Broddhelgi þá enn málinu fyrir honum, ok 



1. þá— komin| udel. D, E. 1 — 2. mun— aptrj mun hon þá 
enn koma C, þá mun hon 0. s. v. D. ok mun licn þá enn fara 
E. 4. aptr] udel. C, eptir D. Halla] eptir tilf. C. 5. þeir 
Helgi] hann E 6. til bar] við bar C, til var D, var E. helzt 
til bráðr] ofbráör E, bráðr C, D. 7. i] udel. D. Helga— 1] 
Helgi þykkiz sneyptr E. 7—8. ef þú firrir] er þú firðir C, 
>en firrtir« D. 8. aaman] fénu þegar E. 10. hversu] hv< 
B. 12. í leifcat] leitat C, nujl D. 11—12. freinst í leitat] 
fara allra svívirðiligast at E. 12. ríðr) verðr D. 13. ieiö 
aí'i Hðr D, leiö E. 14. dt] mgl C, 1». E. penniqga] fó E. 
15. i'it] mgl. E. Broddhelga] honum C. 17. mjok til þings- 
ins] mgl. E. fjolraennari] á þinginu tilf. E. 18. dómij dóm- 
um E. 19. ofrliöi] ofrliða B, E. 19—20. kom Broddhelgi 
málinu] kom eigi máli B. 21. niálinuj málit D, E. iyrir 
honumj mgl. C, D, E. 



XO. 13—14. VAPNFIRDINGA SAGA. 41 

helzt af liðveizlu Guðmundar ens ríka, ok gorðiz nú 
hinn mesti óþokki með þeim Broddhelga ok Geiti. 

7. Maðr hét Pórðr, er bjó í Sunnudal á bæ 
þeim, er í Tungu heitir, þeim megin ár, er Hofs bær 

32 stendr. Hann var þingmaðr Helga. Þeir Þormóðr áttu 5 
skóg saman, ok skildi þá á um skógarhpggit ok svá 
beitingar. ok þóttiz Pórðr mjok vanhaldinn fyrir Þor- 
móði. Fór hann á fund tíroddhelga ok sagði honum 
ágang Þormóðar. Broddhelgi kvaz eigi nenna at deila 
um fé hans ok engan hlut mundu í eiga, nema hann 10 
handsalaði honum í'éit ok færi til Hofs með alt sitt; 
en haun kaus þetta ok seldi Broddhelga arfsali. Ein- 
hvern dag kvaddi Broddhelgi fórð at ríða á afrétt ok 
sjá geldfé sitt, þat w þar var. Fóru þeir síðan ok 
kómu í aírétiinn. t\i mælti Broddhelgi: »Nú hpfum 15 
vit sét ylir í'énað þann, er þit Þormóðr hafið áttan.« 

33 Síðan ferr Broddhelgi til ok safnar saman uxum þeim. 
er Foraaóðr átti, hoggr af þeim hofuðin ok lætr þar 
liggja, ferr heim siðan, sendir mann formóði ok 
biðr hann at láta forvitnaz um yxn sín. ok svá var 20 
gort. Var siatril heimfært. Eptir þat ríðr Þormóör 

i Krossavik ok segir Geiti til; bað, at hann rétli hluta 



1. helzt| mesl I >. B. liðveizlu] Hðainni E. 2. hinamesti 

óþokJá] liin mo.sta óþykkja I>, hin mesta óvild E. 3. 7.] A, 

B, C, D. Iít'r fcegir frá |)ví, at Helgi vegr Þormáð overskrift 

A: Ugel, !'. ///"/ er far at. Kap, 3 fartmt i E. 4. í Tunguj 

Tunga 1-; 7. beitingar] b^ir. K, um beitingar C, D. 9:ágang] 

png I' af ágangi E. LO. mundu] wigl. K. {] at C 11. 

I all tilf. I'.. 1». fe ab < . K. 12. aeldi] tk andre hdakrr. have 

!i/. 12—18. Einhvern] Einn l> 14. |)at,— var| wngl. !'. 

frettinn] afréttina i:. 15-H>. hgfum vit| hef ek E. 

'an| attuð i: 17. Sften til| Ni'i ferr Eelgi <\ 

I'. Fert mS Broddhelgi E. 18. þeim] udel. C, l>. L0. siöan] 

udel (' J». K. ín.iiiiil rnenn D, 20. hann— fbrvifcnaz] al 

hann láti forvitnaE I>. hann vitja I\ at — rótti j bann 

i i>. i; 



43 VÁPNKIKDINGA SAGA. KO, L4 

siiin. Kn Geitir kvaz eigi oenna at deila wid Brodd- 
helga. Þormóðr segir llla er þér varit. er þú vilt 
eigi stoða mál var. « Kkki stoða ek mál þfn, segir 
Geitir: »en fær ningai uxaslátrit, ok mnn ek kaupa, 

5 svá at þér sé skaðlaust.« Þormóðr ferr heim þvilíkr 
er hann kom þar, ok var nú Broddhelga sagt, at hann 
mundi hafa farit at segja Geiti til vandræða sinna. 
jpat vilda ek gjarna,* segir Broddhelgi, »at hann 34 
þyrfti eigi optar slíkra erenda at íara.« Ok lítlu síöar 

10 stefnir Broddhelgi til sín landsetum sínum ok kveðr 
þá til ferðar með sér, þar með húskarla ok gesti, ok 
fóru þeir í skóg þann, er þeir Pormóðr áttu báðir 
saman, hjuggu upp allan skóginn ok drógu hvert tré 
heim til Hofs. Ok er Þormóðr frétti þetta, hverr 

15 skaði honum var gorr, þá ferr hann í annat sinn á 
íund Geitis ok sagði, hverr ójafnaðr honum væri gorr. 
]?á svarar Geitir: »Miklu þykkir mér meiri várkunn 
á, at þér þykki þessi skaðinn verri. heldr en hinn. 
er fyrr var gorr, því at sá þótti mér lítils verðr; vil ek 

20 ok ekki veita þér móti Helga til þessarra mála, en þó 35 
mun ek leggja ráð til með þér. Finn þá frændr þína, 



1. Broddhelga] um þenna hlut tilf. C, D, E. 2. varit] 
farit B. er] at D, E. 3. stoða 1 ] styðja B, C, D, E. þín] við 
mik tilf. D. 4. en fær] ber C. 3—4. »Ekki— uxaslátrit] Geitir 
mælti : »Ber hingat yxnaslátrit E. 6. er] de andre hdskrr. have ok. 
5—6. ferr— þar] vildi eigi ok fór heim E. 8 — 9. ^fat — fara«] Helgi 
mælti: ^fat vilda ek, at hann færi eigi optar slíkra eyrenda« E. 
10. stefnir] boðar C, D, E. landsetum sínum] landseta sína E. 
10 — 11. kveðr — gesti] ákveðr hann þessa til ferðar með sér ok 
húskarla sína ok gesti D, ákveðr með sér húskarla ok gesti 
C, kveðr til ferðar með sér húskarla sina ok gesti E. 12. 
fóru þeir] fóru B, fór C, D, E. 13. drógu] braut tilf. B, burt 
tilf. C, færðu E. 14. hverr] hvilíkr C. 17. mér] þér tilf. D. 
18. þessi] sá D, E. verri] meiri ok verri B, illr D, E. 19. 
geiT] mgl. D, E. því — mér] þótti sá monnum E. 20. þér 
mótij udel. C, D, E. 20—21. en-ek] ok man ek E. 21. þá] 
l>ú E. 



NO. 14—15. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 43 

sonu Refs ens rauða, Stein ok Hreiðar, ok bið þá fara 
með þér stefnufor til Hofs; kom þú ok á Guðmundar- 
staði ok bið Tjorfa at fara með þér, ok verið eigi fleiri 
saman en átta: ek mun ok stefna Pórði um skógar- 
hogg, ok stilltu svá til, at Broddhelgi sé eigi heima ; 5 
eigi man yðr ella duga.« Pormóðr ferr við svá búit 
ok hittir þá menn, er Geitir hefir til nefnda, ok hétu 
þeir allir forinni ok ákveða, hvénær fara skyldu. Ríðr 
Pormóðr nú heim ok segir Geiti, hvar komit var. 
En svá er satt. sem mælt er, at *ferr orð, ef um io 

36 munn líðr«, ok kemr þetta til eyrna Broddhelga, ok 
ferr hann eigi, sem ætlat var. Þann morgun, er þeira 
var þangat ván, þá mælti Broddhelgi við húskarla 
sína, at þeir skyldi hvergi fara frá húsum um daginn; 
»skuluð þér,« sagði hann, »hoggva yðr sviga stóra ór 15 
viði ok stafi marga; er manna hingat ván í dag, ok 
skuluð þér þá neyta stafanna ok keyra hrossin undir 
þeim ok reka svá ór túni alt saman«. Nú fara þeir 
Þormóðr heiman, sem ætlat var, ok koma til Hofs; 
sjá þeir ekki manna úti ok ríða þegar á hlaðit, ok 20 
nefnir Þormóðr sér vátta ok stefnir Þórði um skógar- 
hogg. Helgi var inni ok heyrir stefnuna, hleypr út 

37 síðan ok leggr ígegnum Þormóð með spjóti ok mælti: 



2. þú ok] mgl. E. Guðmundarstaði] sál. D, E; jfr. s. 31] 
Guðrúnarstaði A, B, C. 3. Tjorfa] Torfa E. 6. eigi— yðr] 
þvi [eigi] man E. 7. til nefnda] nefnt E. 8. forinni] at 

fara D, E. fara skyldu] vera skyldi E. 9. hvar] hversu E. 
10. er satt] for E. at] mgl. 0, D, E. 10—11. ef— líðr] sem 
af munni Úðr B. 11. til— Broddhelga] fyrir Helga C, til H.: 
D, fyrir B.: E. L8. þangat] mgl. C, D, E. 12—14. ferr- 
8Ína] er liann heima þann myrgin, er }>eira var ván. l'á 
mælti Belgi til húskarla E. 15. sagði hann] udel. \K E3. 
16, viði) viönm E. 17. keyra] herja D, E. 18. fara þeir] 
f'err E. 19. heiman] ok |>eir hinir D. koma] kom E. Hofs] 
sem ætlat var tílf. E. 23. með spjóti] mgl. D, E. mæltij 
iii tilf. D. 



44 VÁPNKIHf)lN(,.\ S\(iA. 10. I* 

Etakum burl þeeei vanmenni, ok látum þá hafa hingai 
erendi át1 til Eíofa í dag.« Nú hlaupa úl húakariarnir 
pk berja hrossin undir |>eim, ok horfar nu all eaman 
oian fyrir hlaók, ok urou þau málalok, en eigi betri, 

:. at menn Geitis kómuz undan með illan leik. bœði 
sarir ok baróir, en sumir fellu þar daudir. Þat hofðu 
menn fyrir satt, at Broddhelgi raundi oróit hafa bana- 
maðr þeira, er dauðir váru; lét hann bera líkin í topt 
eina ok bera of'an á hrís. Menn Geitis undu stórilla 

10 sínum hiut ok ekki þó pðru verr en því, at þeir 
náðu eigi at jarða frændr sína ok ástmenn. Kómu 
þeir opt á tal um þetta mál við Geiti, en hann bað 
þá bíða um stund ok sagði: »Þat er mælt, at liðar 
verðr sá at leita, er lítit sax hefir, ok mun oss svá 38 

15 fara við Broddhelga.* 

8. En er á leið, sendir Geitir orð þingmonnum 
sínum. Fara þeir síðan ór Krossavík ok stefndu leið 
til Hofs. Geitir mælti: »Vér hpfum ekki lið þetta svá 
leyniliga saman dregit, at eigi muni Broddhelgi spurt 

20 hafa, ok get ek, at þar muni fjolmenni vera fyrir. 



2. átt] udel. D. til Hofs] mgl. E. 4. en— betri] mgl. E. 
5. at — kómuz| koma memi Geitis C, kvámuz m. G. : D. illan] 
sál. B, C, D, E; illum A. 5-6. bæði — dauðir] ok f'ellu þó 
sumir C, mgl. D, E. 8. þeiraj manna tilf D. dauðirj líf- 
látnir B, C D, drepnir E. lét hann] Helgi lét E. 10. sín- 
um hlut] við sinn hlut E. ok — því] ok eigi við annat verra 
en þat C, ok við eigi annat verr en þat D, en e. v. a. verr 
e. f>.: E. 11. ok astmenn] mgl E. Kómu] ok eru E. 12. 
tal] tali E. 13. um stund] mgl. C, D, E. 12—13. en — stundj 
Hann svarar ok bað j)á biöa D, E. 13. liðar] rettehe efter 
F. Jónsson; síðar i alle hdskrr. 15. f'ara] verða C, I). 14 — 
15. ok— Broddhelga| mun svá veiða at Broddhelga E. 16. 
8.] A, B, C, D. Um fund þeira Broddhelga ok Geitis 
skrift A, B. Her bcg. kap. 4 i E. 17. stefndu leið] stefndu 
C, stefiia E. 20. get ek| sál B, C, D, E (til tilf. 0); udel. A. 
fJQlmenni] fjolmennt B, C, D. 



NO. 15-lfi. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 45 

Vér skulum ríða í tún ok stíga af baki, en binda 
hesta vára ok leggja af oss skikkjur ok ganga síðan 
heim snúðugt: en ek get, at þá komi þeir Broddhelgi 
í móti oss, en eigi munu þeir bera vápn á menn 
vára. Skulum vér þat mest varaz at sæta áverkum 5 

39 við engan mann fyrri. ok þæfiz svá við. Nú skulu 
þeir fara af liði váru Kgilssynir ok Tjprfi hinn mikii 
með þeim upp þessum megin um Guðmundarstaði ok 
svá í skógana bak Hofi, ok skulu þeir hafa kollaupa 
stóra ok tóma áhestunum, ok farið,« segir hann, »þegar 10 
er þér komið at túngarðinum, heim til húsa leyniliga, 
takið líkamana ok látið í laupana ok farið svá aptr 
somu leið til móts við mik.« Nú skilja þeir, ok fara 
hvárir tveggja eptir fyrirspgn Geitis; ok er þeir Geitir 
kómu mjpk at bænum, stíga þeir af baki ok fara at 15 
pllu tómliga. Helgi var mjpk fjplmennr fyrir ok réz 
þegar á móti þeim Geiti. Verða þar kvaðningar með 
0ngri blíðu. Spurði Broddhelgi, hvert þeir Geitir 

40 ætluðu at fara; en hann kvaz lítlu mundu nú við 



2 — 3. síðan heim] síðan D, E, udel. C. 3 — 4. komi— oss] 
í-míMz Helgi í móti C. ríði H. í mót D, komiH. í m. E. 4. eigi 
— bera] eigi get ek til, at hann beri C, ligcl. D med udel. til, 
en ek get, hann beri E. 5. Skulum vór] Skuluð [)ér B, en 
|>at sk. J). : C, D. mest] udel. C, D, E. 6. engan] nokkurn 
C, D. við — fyrri] við menn E. þæíiz] þæfaz B, E. svá] 
heldr E. 7. Tjorfii jfr. membranltladct ag ovf. .<?. 43; E har 
Törfl, de andre hdskrr.: Narfi. H. um] viö B. (iuðmundar- 
böi] 8ál I>. E; Ghiðrúnarsta&i A, B, C. 9. í| um II. skulu 
|»eir] skuluð þér K. kollaupa| sdl, 0, 1>; korblaupa A. ]?, K. 
10. tóma afdreggjum tilf. I>. bestunum] hrofieunum C, 1». 
1-.. segjr hann] udel C, I>. E. 11. at ÍÚBgarðinum á ti'iu- 
" ; t i n E. til húsa] til húesina C, I>, at hueunum E. 12 
mgl, C, D, I". Í8. leið 6k Wf. E mik 

E. skilja] skilduz P.. skiljaz C, 1». 14. fyrirsogn] tilí 
&eitir >H(/l ]■]. 16. tómligajseinliga K. fyrir] mgl C, 1», E. 
17. Verða þar kvaðningar] ob var kveðja þeira 18 I'-' 

þeir— œtluðu] Geitir œtli E. 



46 VÁPNKIKÐINGA SAGA. NO. u ;- -17. 

auka ok léz þat ætla, at ollum mundi þykkja auðsýnt 
erendit. »Munum vér ok ekki ófrið bjóða at sinni,« 
kvað hann, þó at til þess sé ærin spk, ok viljum vér 
enn framar leita ens sama sem fyrr. áor en vér ráð- 
B nm frá at ollu.« Þeir þæfaz nú þannig við um dag- 
inn ok reiðir þrongina ýmsa vega eptir vellinum. Þá 
tekr maðr til orða ór flokki Helga: »Menn fara þarna, 
eigi allfáir. ok með klyfjahross.* Annarr svarar: »Eigi 
eru þat síðr kolamenn, ok fara ór skógi, ok eru laupar 

10 á hrossunum ; sá ek þá í dag, er þeir fóru i skóg- 
inn.« Nú fellr svá niðr þeira hjal. Þá mælti Geitir: 41 
»Nú mun enn fara sem optar, at vér munum ór bera 
hinn lægra hlut, því at vér nám eigi at flytja í burt 
lík frænda várra.« »Hví lætr þú þannig?« kvað 

15 Broddhelgi; »þat er enn líkligra, at hinn lægri verði at 
lúta ; þó er þat vænst til, at hvárigir taki nú óvirðing 
af oðrum á þessum fundi, ok viljum vér nú slíta 
þessarri þæfð um sinn, ef yðr sýniz, en eigi viljum 
vér kvámu yðra nær húsum, en nú eruð þér komnir.« 

20 Eptir þetta slitu þeir þrongðinni, ok fóru þeir Geitir 
til hesta sinna, en þeir Broddhelgi váru eptir á vell- 
inum. f*eir Geitir kómu til móts við þá Egilssonu, 
stigu þegar af baki ok stallra við, en þeir Broddhelgi 



1. þykkja] udel. E. 2. erendit] sitt eyrindi E. 4. enn— 
fyrr] reyna enn franiar C, D, E. ráðum] ríðum E. 5. at] 
með C, D, E. 6. þrongina] þrengðina D. 7. maðr] sál. C, 
D, E; einn m. A, B. þarna] þar C, D, E. 9. ok faraj er 
f. B; eigi síðr tilf. E. 11. Nú — hjal] Fellr nú þeira hjal niðr 
C; Nú fellr þetta mál n. D; Fell nú þeira hjal n. E. 12. mun 
enn] munum vér E. 13. því at] ór því er D. 14. lík — 
várra] liðna frændr vára C. 16. til] mgl. C, D. hvárigir] 
hvárigr E. takij sál. C, D, E; taka A, B. 18. þessarri 
þæfð] þessa þ. B, |>etta þóf E. um sinn] mgl. C, D. 19. 
nær] nærri C. hiísum] húsi D. 20. slitu] skilja D. þrQngö- 
inni] þrongðina D, þrongina E. 23. ok stallra við] ok gefa 
upp C, D, mgl. E. 



NO. 17. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 47 

42 stóðu uppi á hlaðinu at Hofi ok sáu, at þeir Geitir 
dvplduz. Þá tók Broddhelgi til orða: »Eptir koma 
ósvinnum manni ráð í hug. Vér hofum verit í allan 
dag í þrong þessarri, ok sé ek nú eptir, at kappar 
Geitis váru hér ongvir, ok munu þeir hafa borit brott 5 
líkin í kollaupunnm, ok er þat ávalt, at Geitir er vár 
vitrastr, þótt hann verði jaí'nan ofriki borinn.« Ekki 
varð eptirmál um víg Þormóðar, ok 1 ongvu máli 
fekk Geitir jpfnuð af Helga. Þorkell fór utan, sonr 
Geitis, ok var jafnan landa í millum, þegar er hann hafði 10 
aldr til þess, ok varð hann lítt við riðinn um mál 
þeira Broddhelga ok Geitis, foður síns. Vanmáttr 
Hollu Lýtingsdóttur í Krossavík gorðiz mikill ok 
hættligr. 

43 9. í*at er sagt, at Geitir fór heiman í Fljótsdals- 15 
herað til Eyvindarár á kynnisleið ok var í burtu meir 
en viku. Ok er hann var heiman farinn, þá sendi 
Halla mann eptir Broddhelga ok bað, at hann skyldi 
hitta hana. Hann fór þegar í Krossavík. Halla kvaddi 
hann, en hann tók vel kveðju hennar. Hon bað, at 20 
hann skyldi sjá meinit, cr hon hafði, en hann g0rði 
svá, ok kvaz honum þungt hugr um segja. Hann 



1. uppi] upp B, E, heima D. at] á C, D, E. Geitir] 
mgl. C, D, E. 3. manni] mgl. C, D, E. 4. þrong] þrongð D. 
kanpar] karlar B. 4—5. kappar— engvir] engvir kappar 

Geitis váru hjá E. 5. borit brott] haft í b. E. 6. kollaup- 
unum] sálA\ D; kornlaupunum A, B; laupunum E. 6—7. v.ir 
vitra.str| vitrastr nnmna E. 7. þótt] sál. D, E; A har þó. 8. um] 
eptár B. í| at D, af E. 9. af] við C. 9—10. íór-var] Geitis- 
son fór E. 10. ]>egar| þá B, E. 11. þess] udel C, E. varö] 
víir D, E. lítt] sízt E. um] mgl. B. L8. Lýtingsdóttur] 
mgl. E. 15. 9.| A, B, C, D; Um andlát Hollu Lýtíngtdóttur 

tkrifl \. B. Kap. 4 fortsat i E. 16—17. meir en] mgl. 
V.. 17. farinn] koininn ('. |S. niiiiin] menn B. 21. íjá] nni 

filf. D. er boD hafði] mgl c. D, E. ^. -vá| þat 0. kv;«/ 
bonum] kvafi aéi l'. bugr| hug I. 



18 VÁPNF1BÐIN6A BAOá WO II 19. 



hleypir ut vatni miklu ór sullinum. ok farð hon rojok 
máttlítil eptir þetta. Hon bað hann par vera nra 
náttina, en hanu vildi þal etgfi. V;u- þat ha-ði. at hon 
var niaithtil. enda var boo angrepm ok mœlti við 
5 hann: >Eigi þarf dú al biója þik leogr hérviatar; þú 44 
mhiiiI in'i lauss þykkjaz ok 1 <> k i t hafa verkum, en þ( 
get ek, at fæstir muni iúka sva við konnr sínar sem 
þú nú við niik Broddhelgi fór heim aptr til Hofs 
ok nndi illa við sinn hlut. Lifði Halla litla stund 

10 síðan, ok var hon pnduð, er Geilir kom heim. Var 
honum sagt alt. svá sem í'arit hafði. 

10. Eptir þetta óx mikil óþykkja með þeim 
Broddhelga ok Geiti. Eittlivert sumar var þat, at 
Broddhelga varð aflafátt á alþingi, ok bað hann Guð- 

15 mund ríka liðs; en hann kvaz eigi nenna at veita 45 
honum lið á hverjum fundi ok óvinsæla sik svá við 
aðra hofðingja, en taka af honum engi gæði í mót. 
Skildu þeir svá fyrir um þetta mál, at Guðmundr hét 
honum liði. en Broddhelgi hálft hundrað silfrs. Ok er 

20 dómum var lokit, hofðu Broddhelga málin vel gengit. 



1. mj^k] mgh C, D, E. 4. enda] en þat ur. A. 4 — 5. 
angrsQm — hann] sál. ogsa B; dc andre hdskrr. harc: angrsQm 
við liann ok mælti. 5. lengr] udcl. C, D, E. 6. m'i — ok] 
lauss ok C, nú lanss ok D, mgl. E. verkum] viö mik tilf. 
C, E. 7. í'æstir] fá stórmenni E. 8. nú] munt D, mgl. E. 
aptr til Hofs] mgl. C, D, E. 11. hafði] ok er nu kvrrt inn 
hríð tilf. C, D, E, . . . . of hríð B 12. 10.] A, B, G, л Prá 
þeim Broddhelga, Geiti ok Guðmundi ríka overskrift A. B. 
Her bcgyndcr kap. 5 i E. 13 — 14. var— alþiniri | varð Hrodd- 
helga aflafátt á alþingi C, v. a. á þingi D, v. Helga a. á j>. 
E. 14. hann] Helgi D. 15. liðs] liðsinnis E. 16. svá] mgl 
C, D, E. 17. aðra] mgl E. 18. fyrir] mgl G, D, E. uml 
með D. 19—20. en— gengit] en BLélgi skvkli gefa honum 
hálft lmndrað ailfrs, er dúmuni var lokit ok hQfðu malin vé\ 
gengit C; en 11 9. g. (Juðinnmli li h. s, er d. v. 1. ok h. 
llelga m. v.fallit I>; en H. s. g. h. h. h. s. Ok er d. v. 1. ok 
mál Helga liQÍ'ðu vel greiz (þá 0, s. r.> V.. 



NO. 18. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 49 



f>á mættuz þeir Gudmundr við búðir, ok heimti Guð- 
mundr féit at Helga; en Broddhelgi kvaz ekki eiga at 
gjalda honum ok kvaz ekki sjá, at hann þyrfti fé at 
gefa í milli vinfengis þeira. Guðmundr svarar: »Illa 
er þér farit, « segir hann; »þarft annarra ávalt, en 5 
geldr eigi þat, er þú ert heitbundinn; en vinfengi þitt 
þykkir mér lítils vert; mun ek eigi optar heimta 
þetta fé, enda verða þér aldri at liði síðan.« Skildu 

46 þeir við svá búit, ok er nú lokit vinfengi þeira. Geitir 
spyrr þetta, ferr til fundar við Guðmund ríka ok býðr 10 
honum at taka fé til vinfengis. Guðmundr læz eigivilja 

fé hans ok kvað sér lítit um vera at veita þeim mpnn- 
um lið, er ávalt vildu hinn lægra hlut ór hverju máli 
bera. Fara menn nú heim af þinginu, ok er alt kyrt 
um hríð. 15 

11. í*at var sagt, at skip kom út í Vápnafirði, 
ok var á því skipi J?órarinn Egilsson, er þá var kall- 
aðr vænstr maðr í fprum ok gorviligastr. Broddhelgi 
reið til skips ok bauð heim Þórarni til vistar með 

47 sér, ok þeim mpnnum með honum, sem hann vildi; 20 
en hann kvaz þat þiggja mundu. Fór Broddhelgi 
heim ok sagði þangat ván J?órarins stýrimanns til 
vistar. Geitir reið ok til skips, hitti Þórarin ok spyrr, 



2. Broddhelgi] hann E. 3. honum] fé tilf. E. 4—5. »Illa 
er þér] »Pat er illa D. 8. verða] vera D, verð ek E. 10— 
11. býðr — at] biðr hann E. 11 at taka] udel. C. læz] kvaz 
E. 12. vera] mgl. D, E. veita] leggja D. 13. lið] mgl. E. 
14. Fara menn] Helga menn fara C, Helgi ok hans menn 
íara E. er alt] var nú D, er nú E. 16. ll.J A, B, C, D; 
Prá Pórarni Egilssyni, þingmanni Geitis, ok þeim Broddhelga 
• irrrskrift A, B. Kap. 5 fortmt i E. 17. á— skipi] á B, á |-ví 
B. kallaðr] haldinn E. 18. ok gorviligastrj mgl. E. 19. 
Þórarni] stýrimanni B, honum D, 20. með— vildi] er hann 
vildi með sér E. 22. þangat] udel. D. ván] væri tilf. A, B, 
C 1). IV.rariiis| mgl. E. 23. reið ok] ferr C, fór D, E. hitti 
— spyrr] ok spyrr ?órarin eptir E. 

4 



50 vap.\fiiu>in<;a saga. ho. \& m. 

ef hann ætlar til Hofs. Hann kvað þal rætt, en 
ráðil eigi. (ieitir kvað aonum heldr ráðligra af fara 

i Krossavík; »því at í'áin ætla ek mminn m-mnum 
vel gefaz at þiggja vist hjá Helga.« Þat réz ör, at 
5 Þorarinn færi í Krossavík. Broddhelgi spyrr þetta ok 
rídr þegar til skips meó sodlaða hesta ok ætlar at 
hafa Þórarin heim með sér. Þórarinn segir, at þá 
var annat ráðit. »Þat vil ek sýna,« segir Broddhelgi, 
»at ek hefi þér eigi með flærð heim boðit; því at ek 

10 vil vera vandalauss af, þótt þú farir heim þangat.* 43 
Annan dag eptir reið Broddhelgi til skips ok gaf Póv- 
arni stóðhross, fimm saman, til vinfengis, ok váru þau 
pll fífilbleik. Geitir ferr nú eptir Þórarni ok spyrr, 
hvárt hann hefir þegit stóðhrossin at Broddhelga, en 

15 hann kvað þat satt vera. »Þat ræð ek þér.« segir 
Geitir, »at þú skilir aptr stóðhrossunum.« Hann gorði 
svá, ok tók Broddhelgi við þeim aptr. Þórarinn var 
með Geiti um vetrinn ok fór utan um sumarit eptir, 
ok er hann kom út, þá hafði Geitir flutt bústað sinn 

20 ok bjó þar, er heitir í Fagradal. Þórarinn fór á Egils- 
staði til vistar. Þeir bera ráð saman, þingmenn 
Geitis, ok þóttuz ekki lengr þola mega ójpfnuð Brodd- 
helga. Fara nú til fundar við Geiti, ok er Þórarinn 49 
fyrir þingmgnnum. Hann mælti þá: »Hversu lengi 

25 skal svá mega fram fara,« segir hann, »til þess er 



2. heldr] mgl. E. ráðligraj ráðligt B. 3. fám— ek] fáttmunC. 
mínum] mgl. E. 4. hjá] af D. ór] aí'C. 10. af] mgl. C, D, E 
þótt] þó C, þá E. heim] mgl. D, E, eigi h. C. 11. Brodd- 
helgi] enn tilf. C. 12. saman] mgl. E; 9II fítilbleik tilf. C. 

12 — 13. ok bleik] udel. C. 16. stóðhrossunnm] hrossunum 

E. 17. þeim aptr] stóðlirossimum D, hrossiinum E. 18. 
eptir] udel. E. 19. út] þá út C, lít aptr E. 23. Fara tíá] 
fóru þeir síðan E. er] mælti C, E. 24. þingmonnum] hana 
tilf. C. Hann— þá] mgl. C, E. 25. mega] mgl. 0, D. E. 
til — er] þar tii er D, þar til E. 



NO. 19-20. VAPNFIRÐINGA SAGA. 51 

yfir lýkr með ollu um ágang Broddhelga? Nú gengr 
margt manna undan þér ok laðaz allir til Broddhelga, 
ok virðum vér þér þrekleysi eitt til ganga, er þú hlífiz 
við Broddhelga. Pú ert ykkar eigi ósnarari, ok ekki 
hefir þú með þér minni garpa, en hann hefir með 5 
sér. Eru nú tveir kostir til af várri hendi: at þú 
farir heim í Krossavík með bú þitt ok flytz þaðan 
aldri síðan. en gor í mót Broddhelga, ef hann g0rir 
þér nokkurn ósóma heðan ífrá; ella munum vér 

50 selja bústaði vára ok ráðaz í burtu, sumir af landi, 10 
en sumir af heraði.« 

12. Geitir gorir nú heimanferð sína norðr í 
Ljósavatnsskarð til Ófeigs Járngerðarsonar. Guðmundr 
hinn ríki hitti Geiti, ok sátu þeir á tali allan dag. 
Skilja þeir síðan ok gistir Geitir at Mývatni at bæ 15 
Qlvis hins spaka. Spurði hann at Broddhelga vand- 
liga, en Geitir lét vel yfir honum ok kvað hann vera 
stórmenni mikit, óvæginn ok ódælan, ok þó góðan 

51 dreng at morgu lagi. »Er hann ekki ójafnaðarmaðr 
mikill?« segir Qlvir. Geitir svarar: »f*at er helzt á 20 
mér orðit um ójafnað Helga, at hann ann mér eigi 



1. lýkrj gengr B, tekr E. ágang] yíirgang B. um — 

Broddhelga] mgl. C, D, E. 2. laðaz] lagaz C, E, í lag D. 

allir] mgl. E. 3. þér] mgl. E. er] ef E. 4. Broddhelga] 

hann C. ÍYi ert] Ertu E. eigi ósnarari] snarari D, E, 

snarvitrari C. 4—5. ok — þú] ok þó hefir þú eigi C, en þó 

h. þ. e. D. 6. til] mgl. C, E, íyrir bondum D. 7. í— þitt] 

með alt þitt í Krossavik E. flytz] flyt C, flytix E, flý D. 

anj udel. E. 8. gor] gerir E. 9. ífrá] af E. 11. af] 

ór D. E. 12. 12.] A, B, C, D; Ferð Geitis norðr í Ljósa- 

vatnsskarð ok Reykjadal overskrift A, B. Kap. 5 forUat i E. 

L2. -foi^\ í'or B, C. 12 — 18. norðr i Ljósavatnsskarð| n. yíir 

rs ferr n. í L.: D, ok ferr n. í SkprQ E. L8. Járn- 

sonar] sál. B, ('. D, E; A har Jarngarðssonar. 

;. Skiljaz lí, C. bæ] uchi. E. 18. mikit] mgl E. 20, 

helzt] heldr B. 21. ann] tál. E; unnir A, B C, D. 

4* 



VÁPNFIHDINOA SAGA. \«>. M. 

at bafa liimininn jaf'nan yfir hofði mér. sem hann 
hefir sjálfr.« Qlvir segir: »Skal honum þá alt þola?« 
Bafði liann. »Svá hefir enn verit hér til,« segir Geitir. 
Nú hættu þeir þessu tali, ok ferr Geitir heim, ok er 
5 alt kyrt um vetrinn. 

13. Um várit eptir færir Geitir hústað sinn í 
Krossavík ok hafði mjok mannmargt. Hallæri var 
mikit. En er dró at þingi, þá hittuz þeir Broddhelgi 
ok Geitir, ok spurði Helgi, hversu fjolmennr hann 52 

10 mundi ríða til þingsins. »Hví skal nú fjolmenna.* 
segir hann, »þar ek á ekki um at vera? Ek mun 
ríða til ondverðs þings ok ríða við fá menn.« »Vit 
munum hittaz, þá er ek fer,« kvað Helgi, »ok ríða báðir 
saman, því at ek mun ok með fá menn ríða.« »Vel 

15 mun þat vera mega,« segir Geitir. Bjarni, son Brodd- 
helga, ríðr heiman á ondvert þing með þingmonnum 
þeira Helga, en Lýtingr beið foður síns, því at hann 
unni honum miklu meira. Geitir hefir nú njósn af 
for Broddhelga, er hann ríðr heiman, er hann var 

20 búinn, ok með honum Lýtingr, son hans, ok Þorgils 



1. jafnan] mgl. E. 3. sagði hann] mgl. D, E. 4. tali] 
máli C. er] nú tilf. B; var E. 6. 13.] A, B, C, D; Draumr 
fóstru Broddhelga um fund þeira Geitis overskrift A, B. Kap. 
5 fortsat i E. í] at E. 8. En] Ok C. 9. Helgi] sál. B, C, 
D, E; Geitir A. 10. mundi] vildi C, D, vilji E. nú í]q\- 
menna] nú fjolmennari fara C, D, ek nú fjolmennr fara E. 
11. hann] Geitir C, E. ek á] omv. D. 12. ríða 2 ] mgl. C. E. 
12 — 18. »Vit — fer«] »f á er ek fer, munum vit hittaz« C, »r*á 
ek 0. s. v. D, E. 14. með] við B, C, D, E. því — ríða«] man ek 
einnig ríða við fá menn E. ríða] ur. kvað Geitir tilf A. 15. vera 
mega]makligtE. Geitir]sai.B,C,D,E; ur. HelgiA. 16. heiman] 
udel. D. -mpnnum] -menn D, E. 17. Helga] feðga C. foður 
síns] Helga C, D, E. 18. miklu] langt um E. af] um tilf. 
B, C. hefir— af] hafði njósn um E. 19. f(?r] feið E. er 
hann] at h. B, Broddhelgi C, D. er— ríðr] riðr hann nú E. 
19—20. er 2 — búinn] udel. C, D, E. 20. son hans] þegar hann 
var búinn tilf C, D. ok] með þeim váru E. 



NO. 20-21. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 53 

53 skinni, fóstri Lýtings, Eyjólfr feiti, Kollr austmaðr, 
Þorgerðr silfra ok dóttir þeira Broddhelga, er Hall- 
bera hét. Geitir ríðr ok heiman ok með honum þeir 
Egilssynir: Þórarinn, Hallbjorn, Þrostr, Tjorfi hinn 
mikli ok sjau menn aðrir. — Þat segja sumir menn, ð 
at Broddhelgi ætti fóstru framvísa; var hann vanr at 
finna hana jafnan, áðr hann fór heiman, ok svá gorði 
hann enn. Ok er hann kom til hennar, sat hon ok sá í 
gaupnir sér ok grét. Helgi spyrr. hví hon gréti, eða 
hví henni væri svá skapþungt. Hon kvez gráta 10 
drauma sína, en hann spurði hana, hvat helzt hana 
dreymdi. »Þat dreymdi mik,« segir hon, »at mér 

54 þótti hér upp rísa at Hofi uxi einn, bleikr at lit, mik- 
ill ok skrautligr, ok bar hann hátt hornin ok gekk á 
sandinn fram hjá Sunnudalsmynni. Enn sá ek fara 15 
naut utar eptir heraðinu, stór ok eigi allfá,« segir 
hon, »ok gekk þar fyrir uxi rauðflekkóttr, ekki mikill 
né fagr, en allsterkligr var hann. Nautin stpnguðu 
uxann til bana, hinn mikla. Pá. reis hér upp at Hofi 
rauðr uxi, ok var beinalitr á hornum : hann var allra 20 
nauta skrautligastr; sá stangaði rauðflekkótta uxann 

til bana. Pá. reis upp í Krossavík þjórr nokkurr, ok 
var sænautalitr á honum. Hann fór beljandi um 



3. ok heiman] einnig E. 4 — 5. Prostr— mikli] ok frostr 
enn mikli E. 5. sjau] sál. B, C, D, E; A har VIII. 6. fram- 
vísa] mjok f. E. framvísa; var hann] svá framvísa, at hann 
var D. 9. gréti] giáti E. 10. livíj hvar fyrir D. 9—10. 

i— skapþungt] mgl. E. 11 — 12. en — dreymdi] mgl. C, D, E. 
12. »I*at — mik«] »Pví mik dreymdi þat^ E. 13. einn] mgl. C 
at lit] mgl. C. 12 — 14. »mér — skrautligr] ek sá hér upp 
rí'^a at Hofi uxa bleikan, mikinn ok skrautligan D. ek 

- upp at H. u. b., m. ok s. E. L6. fram] udel. C. 16. 
naut] nautaflokk miJdiin D. utar] utan D, E. 15—16. Enn 
— utarj Kn ck sá fara uaul C. 1H. var liaiin) mgl. E. 19. 
uxaiinj l'h'ikn uxíiiin ( ', liinn b. u. E. liinn mikla| mgl. C, 
D, E. 20. beinai l . D., E. 22. til bana] n 



7ÁPNFIRÐ1NGA BAOA. 0. tt 



alt heradit ok heidaraar <>k leitadi ftrall hins rauða 
tixans; enda vaknaða ek þá,' segir hon. >Piú muntu 56 
ætla,« segir Broddhelgi, »at ek muna eiga þann 
hleika uxann, en Geitir hinn ranðflekkótta, ok muni 
5 Uann verða mér at bana.< »Þat ætla ek víst.« segir 
hon. ^Þat muntu ætla.« segir hann, »at Lýtingr 
muni sá rauði. uxinn ok muni hefna mín.« »Nei,« 
segir hon, »Bjarni mun hefna þín « »Þá veiztu ekki 

iil.« segir hann ok hljóp þá út reiðr — — 

* * 

* 

10 . • . er feþurfi er . . kat . . en Þorkell .... at r 
. . uanda(?) sinum | [sidan] var mali lokit at Biarni 

skylldi gera suo micit f[e] se [vtan ni vetr 

sa um bv] | . . . ndr Eyiolfs synir voro allir . . . ok voro 
i fystu . . . eigin . . . [TJiaurfui hinn micli skjylldi 

15 sitia i bvi sinu þau misseri en vera i brottv m . . . 
allt(?) sitt . . s . dag ok | þar alldri eiga heradsvært. 
Sidan fara þeir til alþingis . . . satt . . . gerir hann 
firi vig Brojddhelga .c. silfrs ok þria tigi vm fram. 
G(eitir) spurdi Gvdmund ef . . hallda(?) satt þessa 

20 vid j hann. fara þeir sidan heim af þingi ok er nu allt 
kyrt. Biarni byr at Hof . . . Þorgerdi silfru stiupjmodr 
sinni ok vpp syskin Biarni ok baurn Þorgerdar. þeir 
finnazt optfren[dr] . . þegar taca(?)þat er | eptir(?) varen 
þrir tigir stodv eptir bavd G(eitir) þat . . . unz(?) heimti 

1. ok 1 ] allar tilf. B, C, D. alt— heiðarnar] herað og heiðar 
E. 2. enda — Jþá] en þá vaknaða ek D. segir hon] udel. C. 3. 
muna eiga] eigi E. 4. hinn rauðflekkótta] rauðflekkóttann 

D. 7 muni 1 ] sé D, verði E. 9. hljóp — reiðr] fór reiðr í brott 

E. Herefter er en sterre lakune i alle papirshándskrifterne, 
sandsynl. omfattende to sider i den pá et enkelt blad nœr tabte 
originalmembran : 1) den Broddhelgcs drab omhandlende helt 
tabte side (betegnet ovf. ved tre stjœrner), 2) den dercftcr folgende, 
for en stor del ulœselige, forside af dct bevarcdc menibranblad, 
oversprungen i papirshdskrr. 10. Her begyndcr •' )>u ■mhranbladet. 
Den her meddelte lœsning af dette skyldcs prof. F. Jónsson; 
jfr. G. Vigf. i Ný íelagsrit. Det i det flgd. kurtíverede cr ulœse- 
ligt i mbr. 



VÁPNFIRÐINGA SAGA. 55 



B(iarni) . . . fard [avjgum. ok hefir Tiaurfui enn micli 
logat landi sinu ok allt lid hans ok fenadr þenna 
þuattdags | morgin. hestr Tiaurfua var heptr hia gardi 
ok ætladi hann at fara . . . sidar ok Ridja laus. I þetta 
mund kom smalamadr inn at Hofi ok spurdi B(iarni) 5 
huat hann s[egi] tidenda (en hann svarar(?) | nu leysiz 
uarningr Tiaurfa. Biaurn(!) stendr upp ok tekr 
skiaulld sinn ok spiot ok stigr | a bak smalahestinum 
ok kemr a Gudmundarstadi. Tiaurfi uar farinn at 
sækia hest sinn ok sier | hann nu faur B(iarna) ok 10 
snyr hann þegar heim huatliga. sa verdr misfari þeira 
at . . . Tiaurfi i | tunit at B(iarni) kemr at tungard- 
inum. hann strykr eptir honum ok Rekr igegnum hann 
spiotit ok Reid | heim eftir þetta ok s(egir) Þorgerdi 
vig Tiaurfa. hon s(egir) betra er þat enn ecki. G(eitir) 15 
spyrr vig Tiaurfa ok | lætr iarda hann ok gaf ecki 
Birni(!) skulld firi þetta. þeir voro at veizlum badir 
saman ok var B(iarni) at | heimbodvm i Krossavik ok 
voro þar Rad hans avll er G(eitir) var. Nu f(or(?) sua 
fram lengi at allt var kyrt vm hrid. j Biarni kuang- 20 
adizt ok feck konu þeirar er Rannveig het ok var 
d(ottir) Þorgeirs j Eirekss(onar) or Gvddaulvm. hana 
hafdi att Augmundr .... s(on) ok var þeira s(on) 
. . . la hinn prudi. Rannveig var væn kona ok 
uel at sier ok hefir hon (bvs forrad(?) . . . . | st. at 25 
B(iarni) uar ath bodi i Krossauik ok satv menn vid 

ellda. enn þeir frændr B(iarni) ok G(eitir) 

navckurt i einni sæng bader. biorþili var a milli ok 
voro glvgar tveir a. G(eitir) leit vt vm glvgginn. 
B(iarni) | spurdi huat hann sæi. G(eitir) s(egir) kynn- 30 
ligt er þat er firi mic bar. mer syndizt sem klædi væri 
ravtt at Iit. ok er | rodi sua micill af klœdinv at mer 
þickir bregda vm allt elldhusit. ecki se ek . . . s(egir) 
B(iarni) ok mvn þat | vera(?) ölod(?) j avgvm þer(?) eda 
sva sakir ellz. veia ma þat s(egir) G(eitir). nu gengv 35 



56 VÁPNFIRÐINGA SAGA. IfO. H 

þeir(?) inn eptir þat ok var . . menn(?) fara 

heim sidan ok er nu eno kyrt allt navckura 
hrid. þat var vandi j heradi at menn haufdu sam 
kuomu j aundverdan einmanad a bæ þeim er a Þor- 

5 brandzstavdum heitir. skylldu | mæla þeim 

malum aullum er þa þotti naudsyn til ok skylldi .... 
þeir . . . | . . llvm . Geitir var madr skilrikr ok attu 

margir menn uid hann maal þar | ok var 

drifa uti micil ok spurdi B(iarni) huat hann skylldi 

10 firi ser hafa. Þorgerdr . . . saman(?) | ok selr j haund 
B(iarna). hann tekr uid ok Rekr j svndr ok uar hon 
blodi drifin . . . (la)|ust til hennar ok mælti sel þv 

allra kvenna avrm . . . ok var | gengr wt 

skyndiliga. hon s(egir) eigi þarftu at (spyria þess(?) 

15 firi þvi at . . . . at (sa er(?) . . | nna haft(?) er. ecki 
var min harmr(?) enn þin ok eigi . . . sa huoru . . 
. . . | . . . aungan(?) gaum at ordum hennar. hann 
hefir j hendi ser avxi litla .... hann kemr til fund- 
arins | ok var þar fiaulmenni. G(eitir) sat a hurd . . . 

20 vid tvngardin sialfan | B(iarni) tekr q(uediu) manna 

ok helldr faliga. sva li[zt] mer a þig s(egir) G(eitir) sem 
munt hafa [ætlat?] . . . firi þer adr þv fort heiman 
at þer mun i skap hafa runnit vid oss ok villdum v 
ver þat þo eigi. B(iarni) var [fa]malugr miavg. Kol- 

25 finnr for [hei]|man med B(iarna). Hann tok til orda 
illu hfeilli] ok mælti ok sa i himininn vpp: nu er 
marghatta[t?] vm vedrin ok | sva þyker(?) mer nauckut 
elligt [ver]a ok eigi all okallt en nu þicki mer þviligt 



23. at] Her begynder membranbladets anden side, og lakunen 
i papirshdskrr. opherer. 23 — 24. ok — eigi] mgl. E. 24. miavg] 
mgl. E. 26. ok-] er hann A, B. 27. vedrin] veðráttu i alle 
papirshdskrr. ok sva þyker] þótti i papirshdskrr. 28. elligt] 
iililigt C, illúöligt E. eigi all-okallt] allkalt A, B, eigi all- 
kalt C, D. 25—28. Hann— okallt] ok mælti illri heill: Ek sá 
í himininn upp, ok er nú marghátta um veðráttu; þótti mér 
nokkut illúðligt vera ok er allkalt E. 



NO. 21-22 VÁPNFIRÐINGA SAGA. 57 

gera sem þeya m[uni]. | B(iarni) segir: þa mun avfalt 
þ]eya ef þetta verdr at þey. B(iarni) stod þa vpp ok 
mælti: dofinn er mer fotr mi|nn. Lig þu þa kyr[r 
segir] Geitir. Biarni hio þa i haufud Geiti ok feck hann 
þegar bana. ok iamskiott sem hann hafdi | hauggit Geiti 5 
iðraðiz hann ok seti\z[t?] vndir haufud G(eiti) ok andad- 
izt hann i kniam Biarna. Geitir var nu iardadr sidan. | 
Eptir þetta fara menn braut, ok var þar ekki mœlt til 
líka. petta verk mæltiz illa fyrir ok þötti ómannligt 
orðit. Ok er hann kom heim rak hann braut Þorgerdi 10 
silfru ok mœlti, at hon skyldi aldri koma í augsýn [sin]a 
Þorkell G(eitis)sun var eigi á fslandi, er fadir hans 
var vegin en Blængr uardueitti bu i Krossauik med | 
vmsia Eigils sona er [þa varu] magar Þorkels G(eitis) 
s(onar). Vm varit toco bændr af þingit ok villdv 15 
eigi hafa ok þotti | ou[ænt i] millvm at ganga þeira 
manna er i slikum stormælum atv hlvt. f*at er sagt 
at B(iarni) setti til mann er | Birn[ingr] het at hafa niosn 
af ef nockurs ofridar væri uan ok gera B(iarna) varan 



1. geraj vera A, B, mgl. E. 2. þey] því A. 3. kyrr] á 
tilf D. 5—6. Geiti-set-] Vigf og A,B,D; Geiti udel. C; gefit, 
doðnaði hann ok s. E. 7. Biarna] honum A, E. Geitir] 
hann E. nu] mgl i papirshdskrr. 7 — 8. sidan — fara] síðan 
eptir þetta, ok fara A, eptir þetta, ok föru B, C, síðan ok 
fara D, ok eptir þetta fara E. 8. braut] Vigf. og A, B, C, D. 
8 — 9. ok—líka] sál. D,E; udel. C; Var ekki mælt eptir slíku at 
sinni A, B. 9—10. Petta—oröit} Vigf. og B, C; ligel. Amed 
j.óttiz for þótti; . . . ómannligt orðit verkit D; . . . þótti 9II- 
um ótnannligt E. 10. er] þegar A, C, þá E. 11, ok—aug8ýn] 
Vigf.:papirsh(hkrr. sina] honum papirshdskrr. 12. G(eitis)sun] 
sour Qeitás A, B, C, D. var—er) Vigf,)papir8hd8krr. fadil hana] 
hann D, < icitir E. 16. ouænt] »úeint« A, B, D, 6hreint(t) C. Vigf. 
Iittr i'ijs \ nt. 14—16. er— ganga] buðuz þeir ok margir aðrir, Bl á 
váru þinginu, til meðferðar, en bændr vildu þa1 eigi liafa, ok 
þottáónýt niilligangaE. 17. stormælum] ■tórmáluxn A. 19. af] 
mgl. E. Dockursj myl E. ok] at A. 



58 VÁPNFIRÐIRGA SAGA. \<». 11 _>.;. 



vid sv;i at eigi mætti honum | a ouart koma. Þorvardr 
het madr hann uar uinsæll] ok var þa kallal at hann 
væri beztr Læknir þar i heradi. Hann | bio b Sireks- 
|staudum]. Nu kemr Þorkell Geitisson vt ok í'err 
5 hann þegar til bus sins til Krossavikr ok lætr | sem 
liann eigi ecki vm at vera. Þa sendir B(iarni) menn 
m fund Þorkels þa er beggia þeira vinir voro at biod|a 
Þorkatli sætt ok sæmd ok síalt'dæmi. En er þeir barv 
siu erendi vpp fyrir Þorkel let hann sem hann heyrdi 

10 eigi ok eigi bra hann tali sinv þvi er hann haídi adr. 
Nv fara sendimenn aptr at s(egia) B(iarna) sva bvit. Svo| 
virdv menn at Þorkell myndi til hefnda hyggia. B(iarni) 
var vanr hvert haust at fara a fiall sem fadir hans 
hajfdi gert ok treystiz þa engi avdrvm rangt at gera. 

15 Þorvardr læknir vard varr at Þorkell | biozt til 
fiallg(aun)gv ok valdi menn med ser til bravtar- 
g(en)gis. Þorvardr gerdi Biarna varan vid. B(iarni) 
settizt aptr | ok fær adra menn i stad sinn. Nv gengu 
menn a fiallid. Fundr þeira B(iarna) vard eigi sem 

20 Þorkell hafdi ætlad ok | s[atv] þeir vm kyrt vm vetrin. 



1. a] udel. C, D, E. r^orvardr] ur. forvaldr A. 2. hann 
uar] mjok 0. 2 — 3. þa — væri] kallat, at hann væri þá A. 
3 — 4. Sireksstaudum] A har Eireksstoðum, rettet til Síreks- 
stoðum. 5. til Krossavikr] í Krossavík D, E. 5 — 6. sem — 
eckij eigi, sem hann ætti C. 7. þeira] mgl. E. 8. Porkatli] 
honum A, C. sætt ok sæmd ok] sætt ok A, B, sæmd ok C, 
mgl. E. 9. sin erendi] omv. A, B, e. s. þessi D, erendin E. 
10. þvi — adr] er hann hafði við menn E. 11. at] ok A, B, C, D. 
Nv-— bvit] Fóru sendimenn aptr svá búnir E. 12. at] sem 
C, E. myndi] eigi tilf. papirshdskrr. 13. hvert — riall] at 
fara á fjall hvert haust A, B, C. rlall] íj^ll D. 15. vard] Her- 
efter allo fejlskrevet, udprikket i membranen. 16. valdi] hann 
tilf.A. 17—18. Biarni settizt] Settiz Bjarni þá A,fás. B.: E. 
18. fær] fekk E. stad] stadinn A, B, D. 19. Fundr— eigi] ok 
varð eigi í'undr þeira A, B, . . . . þeira Bjarna C. 20. ætlad] 
til ættat E. vm vetrin] mgl. i papirshdskrr. ok — vetrin] 
mgl. E. 



NO. 23. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 59 

Þat er nv næst fra at segia at Þorkell sendir 
mann heiman vm dag ur Krossavik ok til Eigrlsstada 
at hitta Þorarin. sa madr het Kollr er se|nndr var. 
þat var erendi Kolls at vita hversu fiaulmennt væri 
at Hofi. Ok er hann kom | a Eigilsstadi hitti hann 5 
f'orarin uti ok sagdi honum sin eyrindi. Þorarin 
mælti: eigi mun þer gestbeinliga | þykia bodit. Far þu 
heim sem tidazt ok lat eigi verda vid vart. enn ek 
mun varr verda þess er Þorkell | vill forvitnazt. ok 
kuezt honum þat segia mundu. Nu snyr Kollr heim 10 
a leid [ok vard honu]m sid farit. enn | a þessum sama 
apni vard sa atburdr at madr braut fot sinn a næsta 
[bæ fra] Sireksstavdum | ok var farit eptir Þorvardi 
lækni ok kom hann at binda fotinn. Honum var 
bodit þar at vera en hann villdi heim | Rida vm nott- 15 
ina ok hitti hann Koll a leid ok kvodduzt þeir ok 
spurduzt tidinda ok spyrr Þorvardr huadan K|ollr væri 
at kominn enn Kollr spyrr moti hvi hann fari vm 



1. Pat] Her begynder et nyt kapitel. Ulœselig red over- 
skrift. næst] þessu n. A, B, því n. C (udel. nú), fyrst D. 
fra at segia] udel. C. forkell] Geitisson tilf. A. 2. mann] 
menn B, D. vm] einn A, einhvern B, C. 1—2. ?at— Eigils- 
stadaj Nú sendir forkell heiman frá Krossavík til Egilsstaða 
E. 3. er senndr var] udel. E. 4. hversu fiaulmennt] hvat 
mannmargt D. 5. Eigilsstadi] Eireksstaði D. 6. sagdi] segir 
A. 7. gestbeinliga] gestvænliga A. þer— þykia] gestfrykkja 
beinliga E. 8. heim] aptr tilf. A, C. vid] þik tilf. C, E; 
udel. D. 9. vill forvitnazt] forvitnarA, B; vill udel. C, D, for- 
vitnaz udel. E. 9-10. ok kuezt — mundu] ok mun ek segja 
honum þat A, B. mgl. K. 10. Nu] udel. D. sn^^r] ferr B. 11. 
a leid] mgl. B. vard] var C. þessum] þeim B. 12. apni] 
tíma i allr papirshdákrr. 13. fra] udel. A, B, D. Sireks- 
staudum] A har Eireksstoðum, rettet til Sirekastoðum. 13— 
14. farit — bindal rorvarör sóttr at binda um E. 15. þar] 
udél, i papirshdskrr. nida] udel E 16, hann] udel A, B, 
< L7 spurduzt] spurdi A. ok-Porvardr] \\ la-knir Bpyn 

E. 17 — 18 ok— ínoti] oversprunget i A. 18. fari] færi A, C. 



fiO VÁPNFIRDINQA SAGA. WO. 23-14. 



nætr. Þoruafrir segir þal aungu sæta. seg mer im 
þitt ert j ndi Kollr segir Þorvardr. ek for upp i IxTad 
at leita Bauda ok fann ek eigi segir hann. akiliaztok 
fer Kollr heim um nottina. Þoruardr for ok heim ura 

5 nottina. ok uni morguninn eptir tok hann hest sinn ok | 
neid upp til Hofs ok var þar vid honum vel tekit. [var 
hann] spurdr at tidenndvm en hann sagdi at madr braut 
fot | sinn. hann heimtir B(iarna) a tal ok segir at hann 
hitti Koll [ok hann] mundi kominn fra Eigilstaudum 

10 ok sagdizt | uist vita at hann'sagdi honum ecki ord satt 
vm sina ferd. se ek nu [kvad Biarni] attu uillt at 
ecki geriz | þat wt i heradi at ek uita eigi ok haf þu 
micla þauck firi. nu far þu heim ok kom a bæ þann er | 
heitir a Faskrudzbacka i midiu heradinu. þar erv Þor- 

15 kels menn firi ok ef at uerdr spurt hversv fiavl|ment 
her er þa seg at her kuomu i morgun nauckurir 
vorir menn ok voru hross heim Rekin ok eigi allfa enn 



1. Poruardr segir] en r\ kvað A. 2. Kollr] udel. A, E. 
forvardr] harm A, B. segir forvardr] udel. C. 1 — 2. seg — 
Porvardr] ok seg mér þitt eyrindi E. 2—3. ek — hann] Kollr 

svarar: »Ek ekki« E. 3. at leita sauda] oversprun- 

get i A, hann] Kollr A, B, C. skiliazt] þeir nú tilf. A, B, C, D ; 
ok skilja þeir nú E. 4. fer] fór A, B, C, D. 4 — 5. foruardr — 
nottina] udel. i papirshdskrr. 5. ok 1 ] En E. eptir] udel. E. 
hann] Þorvarðr papirshdskrr. 6. þar vid honuni] honum þar 
papirshdskrr. 6 — 7. var hann] ok var A. B, hann var C, D, o v. 
h. E. 7. at tidenndvm] tíðenda E. 8. hann heimtir] Heimtir 
hann nú A, B, heimtir síðan C. segir] hoiium tilf. A, B, C, 
E. 9. ok] Jþótti sem tilf. C. D, E, honum þ. s. tilf. A (hon- 
um tilskrevet over linjen), B. 11 — 12. at e.— þat] eigi ; at þat 
goriz C, ekki þat goriz E. 12. wt i heradi] úti í h. A, nú í 
heraðinu D, í heraði E. at ek uita) er ek vita B, D, er 
ek veit E. 13. nu far þu] Far nú E. 13—14. a bæ— Fa- 
skrudzbacka] at Fáskrúðsbakka E. 14. midiu] udel. D. her- 
adinu] heraði B, C, D, E. 14—15. i m.— firi] udel. C. 16. 
seg] þú tilf. A, B. kuomu] váru komnir D. 17. vorir] 

mgl. E. 



NO. 24. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 61 



þu || [vissir eigi], hvat þau skyldi.« Þorvarðr ferr nú 
ok kemr á Bakka, ok var hann spurðr, hversu fjol- 
ment væri at Hofi; en hann segir slíkt sem honum 
var sagt, ok ferr hann heim síðan. En þegar er hann 
var burt, sendu þeir menn til Egilsstaða ok sogðu, at 5 
seta mikil væri at Hofi. Síðan sendi Þórarinn Þor- 
keli Geitissyni orð, at eigi mundi at svá búnu auð- 
sótt til Hofs, ok líðr nú enn svá um vetrinn. 

66 Um várit eptir átti Bjarni ferð út á strond, ok 
varð hann at fara hit efra um heiðina, því at vatn 10 
gengr fram umvíkrnar. Selváruá heiðinni, okríðrBjarni 
hjá selinu við þriðja mann ok finnr eigi, fyrr en þar 
er Þorkell Geitisson fyrir honum með níunda mann, 
ok hafði hann haft njósnir af um ferðir Bjarna. Fyrir 
selinu stóð fjalhogg mikit ok þrífætt. »Nú skulum 15 
vér taka fjalhoggit,« kvað Bjarni, »ok færa þat í kápu 
mína ok setja þat í spðul minn ok ríða á tvær hendr 
ok styðja þat á baki ok ríða á þat leiti, er næst er 

67 selinu, en ek mun ganga inn í selit. En ef þeir ríða 

á eptir yðr ok um fram selit, þá mun ek ganga í skóg- 20 
inn ok forða mér. En ef þeir víkja hingat at selinu, 
þá mun ek verjaz eptir því, sem minn er drengskapr 
til.« Nú gora þeir eptir því, sem hann hafði fyrir 



1. þu] Her ender membranbrudstykket. 1. þu— eigi] Pa- 

pirshdskrr. have: eigi vissir þú. 2. Bakka] Fáskrúðsbakka 

B, E. 3. slíkt] mgl D, E. 4. sagt] fyrir sett E. 4-5. 
þegar — var] er hann fór E. 5. menn] mann C. þeir— 
sogðu] menn Porkels mann til Egilsstaða at segja E. 6. seta 
mikil væri] mannsetr var E. 8. svá um] s. af B, af C 

líðr— um] leið nú E. 9. Nyt kap. F^'rirsát forkels Geitis- 
sonar fyrir Bjarna Broddhelgasyni overskrift A. 10 — 11. vatn 
— frain] v. gekk f'. E, vatngangr var B, D. 11. víkrnar] 

víkina E. heiðinni] heiðunum E. 12. hjá selinu] h. selj- 
unum C, udel. E. 13. honum] mgl. E. 14. njósnir] njósn 
1». E. af] udel. C. ferðir] ferð hans D, ferð E. 18. þat 1 ] 
udel. C, D. 22—23. því— til] drengskap E. 23. liann haíöi] 
[jeim var D. 



62 VAPNKIKDINGA SAGA. 24-Í5. 



B8gL Þorkeil rar maðr ekki skygn, en þó var haiin 

vitr ok gloggþekkinn, <>k er Baman dró með þeim. þá 
spurði Þorkell, ef þeir sœi vist, at þrir riði menninir 
fram fró selinu, >þvi at ráð er þat. segir hanu, »at 

5 ganga inn í selit ok þá i skóginn, ef oss berr nm 
fram.« En þeir kváöuz víst sjá, at þrír f'óru menn- 
inir fram. »Sá ek,« kvað Porkell, »at þrir váru 
hestarnir, en grunr er mér á, hvárt menn væri á baki 
pllum.« »At heldr váru menn á baki þeim ollum,« 

10 kváðu þeir, »at sá var maðrinn mestr á baki, er í miðit 68 
reið.« ^Pessu munum vér hlíta,« segir Þorkell, »sem 
yðr hefir sýnz; en þat hygg ek, at þat muni misráðit. 
at eigi er kannat selit.« Ríða þeir forkell nú eptir 
þeim, ok er þeir eru mj^g eptir komnir, þá láta þeir 

15 forunautar Bjarna falla ofan fjalhoggit ok ríða undan 
síðan. En Bjarni hefir sik síðan í skóginn ok er nú 
hólpinn fyrir forkeli. Porkell hverfr nú aptr ok 
kemz heim; unir hann illa við sinn hlut. F^runautar 
Bjarna vitja hans, þegar er þeim þykkir honum 

20 óhætt vera; fara svá leiðar sinnar, ok berr nú enn í 
sundr með þeim Bjarna ok Þorkeli at sinni. 

Lítlu síðar sendir forkell Geitisson menn í Fljóts- 69 
dalsherað eptir frændum sínum, Helga ok Grími Drop- 



1. sk^-gn] skarpskygn E. 3. riði] sál B, C, D, E; A 

har væri. 4. ráð er þatj væri þat ráð C, þat væri ráð D, E. 
segir hann] udel. C, D. 5. ef] er E. 6. fóruj riðu B, E. 
7. fram] frá selinu E. 9. »At heldr] »fví at h. B, »Víst E. 
þeim ^llum] udel. E. 10. á baki] udel. C, E. at — baki] ok 
sá mestr E. 11. hlíta] hlýða C. 12. hefir sýnz] sýniz D. 
þat 2 ] þessu D. 15. forunautar] félagar E. 16. hefir sik] i'err 
E. síðan] þegar B, udel. D, E. 17. fyrir forkeli] mgl. E. 
18. kemz] kemr C. unir hann] ok unir C, D. sinn hlut] 
alt E. 19. honum) þat E. 20. vera] mgl. E. svá— sinnar] 
þeir leið sína C, svá leið sína E. 20—21. enn í sundr] mjok 
sundr D. ok — sinni] mgl. E. 22. Nyt kap. Droplaugar- 

synir koma til forkels Geitissonar overskrift A. 



NO. 25-26. VAPNFÍRÐINGA SAGA. 63 

laugarsonum, at þeir skyldi koma 1 Krossavik. ÍÞeir 
fara þegar með sendimonnum Þorkels, ok er þeir 
koma í Krossavík, var við þeim tekit vel, ok spurði 
Helgi, hvat at skyldi hafaz. er hann hefði þeim orð 
sent. »Fyrir skommu fór ek þá for,« segir Þorkell, »er 5 
ek uni illa við svá búit. Gorða ek mik beran í því, 
at ek vilda Bjarna feigan. ok kom ek ongvu fram. 
Nú vilda ek brátt fara til Hofs,« segir Þorkell, »ok 
veita Bjarna heimsókn ok sækja hann með eldi, ef 
vér getum eigi með vápnum.« Helgi lét vel yfir 10 

70 þessarri fyrirætlan, ok sofa þeir núafum náttina fyrst. 
Þorkell var lítt heill jafnan ok tók opt bráðasótt. 
Helgi vaknar þegar í elding ok klæddiz; gengr síðan 
til lokrekkju Þorkels ok mælti: »Mál er upp at standa. 

ef nú er slíkt í hug sem í gær, því at ; sjaldan vegr sof- 15 
andi maðr sigr'.« Þorkell svarar: »Lítla athofn mun 
ek drýgja daglangt fyrir sakir vanheilsu minnar. « 
Helgi bauz til ferðar þessarrar ok gora at slíkt. sem 
áðr var ætlat. Þorkell svarar: »Ekki þykkir mér þat 
annarra manna en mín at vera foringi þessarrar 20 
ferðar.« f*á tók Helgi at styttaz ok mælti: »Ekki 
þarftu mér orð optar at senda, ef þú skræfiz nú, þar 
er ek em hér kominn til liðs við þik; enda viltu 

71 eigi heldr, at aðrir fari.« Skiljaz þeir nú síðan með 



1—2. Peir— seiirtimonnum] ok íara þeir síðan með sendi- 
manni E. 3. í Krossavik] þangat E. 1—8. Feir— Krossa- 
vik| udel. D. 5. for] ferð B, C, D. 6. svá búit] mgl. E. 
8. hrátt] sál B, 0, D, E; udel. A. segir Porkell] udel C, D. 
( .). veita] gera D. 11. fyrirætlan] ætlan C, D. um] udel.D. 
14. lokrekkju hvilu E. 15. sliktj sama E. vegr] hlýtr C, 
viimr D. feröar þessarrar] ferðarinnar E. 19. þat] sál. 

B, C, D, E; udel A. 20—21. þessarrar ferðar] at þessarri 
ferð E. 21. Pá- mælti] Helgi mælti ok tók þé ai BtyttazC, 
D. E. 22. optar] sál. B, C, D, E; A har aptr. | er D. 

24. heldr] udel. C, D, E. 



í'»4 VÁIWTIKDINGA SAGA. 

Btyttingi. Fara þeir bræðr heim. ok er uú kyrt um 
hrið. Funduz þeir Þorkell ok Bjarni ekki i þessu 
sinni. 

Um várit eptir fara þeir h< r )(ðingjarnir til vár- 
5 þingis í Fljótsdalsherað, Bjarni Broddhelgason ok Þor- 
kell Geitisson. Með Porkeli var Blængr ok þeir Egils- 
synir: Þórarinn, Hallbjorn ok Prostr ok Eyjólfr, er 
bjó á Viðivollum. Váru þeir Porkell fimmtán saman, 
fóru þeir til Eyvindarár til Gróu ok annaðiz hon 

10 þat er þeir þurftu. En með Bjarna váru í fpr Þor- 
varðr læknir af Síreksstoðum, Brúni af Þorbrands- 
stpðum. Eilífr Tjorfason af Torfastoðum, bræðr tveir 
af Búastoðum, Bergr ok Brandr, Skíði fóstri Bjarna 
ok Haukr Loptsson, ok váru þeir átján saman. Þau 72 

15 Helgi Ásbjarnarson ok Þórdís Broddhelgadóttir tóku 
vel við þeim, er þeir kómu til Mjófaness, ok er þing- 
inu var lokit, varð Þorkell fyrr á braut búinn, ok 
þótti Bjarna þat vel. En er hann var búinn til heim- 
ferðar. þá gaf Þórdís todda, systir hans, honum men 

20 gott ok kvaz eigi laun vilja fyrir hafa ; bjó hon svá 
um, at þat var fest um háls honum rammliga. Þor- 
kell ferr nú með sínu foruneyti um heiðina; kómu 
þeir síð ofan í Boðvarsdal. Tóku þeir sér þar gisting 

2. í] at B, C. 2—3. Funduz— sinni] mgl. E 4. Nyt kap. 
Fundr þeira bræfira í*orkels og Bjarna overskrift A. eptir] 
mgl. E. hofðingjarnir] báðir h. B, báðir C, b. hpfðing^iar 
D, E. 8. Váru-Porkell] feir váru E. 9. fóru þeir] ok 
kómu E. 10. þat] sál. B, C, D, E; udel. A. þurftu] með 
þ. B. í for] mgl. E. 11. r^orbrandsstpðum] Brandsstoðum 
C. 12. TJQrfason] Torfason C, D, íorbrandssonr E. 13. Búa- 
stQðumJ BlástQðum E. Brandr] synir Glýru-Halla tilf. E. 
15. Broddhelgadóttir] todda E. 16. Mjófaness] sál. B; A har 
ur. Snjóaness. er — Mjófaness] udel. C, D. 15 — 16. tóku 

— Mjófaness] váru á þinginu E. 18. heim-] brott- E. 

19. systir hans] udel. E. 21. fest— honum] látit um háls hon- 
um ok fest C. 22. sínu] því D. um heiðinaj udel. B. 22— 
23. kómu— síð] ok kom hann G, forkell kom síðan D, ok kómu E. 



N0. 26-27. VAPNFIRÐINGA SAGA. 65 

hjá bónda þeim, er Kári hét: hann var þingmaðr í\)r- 
kels. En er þeir gengu at sofa, þá bauð f orkell 
Kára um, at hann skyldi vprð halda, ef menn npkkurir 

73 kæmi af heiðinni, ok g0ra hann þegar varan við. 
Bjarni fór tómliga um heiðina, ok þótti vel, at Þor- 5 
kell gorði feril um heiðina, fyrir því at færð var ill. 
Hann kom til konu þeirar um náttina, er Freygerðr 
hét. Fóru þeir síðan um heiðina ok kómu snemma 
morguns ofan í Boðvarsdal hjá bæ Kára, ok er þeir sáu, 

at spor þeira Þorkels lágu til bæjar, þá mælti Bjarni, 10 
at þrír skyldi ganga jafnframt, ok þar eptir aðrir þrír 
ok síðan enir þriðju þrír, ok svá hverr at pðrum, 
»ok mun þá sýnaz þriggja manna spor,« segir hann: 
ok svá gorðu þeir. Kári var úti, er þeir gengu hjá 
garði, ok gorði ekki vart við; þótti honum mikill 15 
vandi með þeim frændum, ok vildi hann þat eigi til 

74 sín taka láta. Þorkell vaknaði í sæng sinni ok vakti 
upp forunauta sína. kvað þá fullsofit hafa. Nú vápnaz 
þeir ok ganga síðan út. Þorkell bað þá ganga aptrá 
ferilinn ok sjá, ef nokkur spor lægi af ferlinum, er þeir 20 
hofðu gort, ok sjá þeir nú liggja þriggja manna spor af 

í brott. Hann ferr sjálfr til ferilsins ok mælti: ^Þungir 
hafa þessir menn verit,« segir Porkell, »ok ætla ek, at 
þeir Bjarni muni hér farit hafa: holdum nú eptir þeim 
hart.« Ok er þeir kómu nokkut svá í burt frá bæn- 25 



3. um] mgl. E. 4. þegar] mgl. E. 5. tómliga] seinliga 
E. at] |)ó C. 6. um heiöina] fyrir þeim E. 7. um nátt- 
ina| u(hl. B. w - Póru þoirj ok fór C, D, E. síðan] ofan E. 
kómn] kom C, D, E. 9. morguns] um morguninn D, E 9—10. 
þí-ir sán, at] udel 0, D, E. 11. þrir] sál. C,D, E; A har |>eir. 
12. ok Vum] udel. C, D, E. 18. mmi þá sýnaz] munu 

þá þykkja E. 14. er J>oir gengu] ok sá, er þeir ri<^u E. 15 
honum] udel 0, 1» B. 16. vandi] á tilf. E. 18. kvaö] A 
har ur. kvaz. þá— hafa] fullsofit ('. I>. V.. 20—21. er — g<>rt| 
ndel < '. D. ferlinnm— gert] honum E. 24 — 25. eptir— hart] 
hari eptir C, eptir hart D. 

5 



7ÁPNF1RÐINOA SAGA. WO :: M. 

um, sjá þeir, at sporin dreifðoz; fara þeir qú, sem 

mest mega þeir, unz þeir koma mjpk svá i ond- 
verðan dalinn. Bær stendr þar lítill, er heitir á Ey- 75 

vindarstoðum: þar bjó sá maðr. er Eyvindr hét. En 
5 er þeir Bjarni áttu mjpk skamt til túngarðsins. tóku 
þeir hvíld. Pá. mælti Bjarni: »Ekki mun ek renna 
lengra f'yrir Þorkeli, ok skulum vér hér þess bíða, er 
at hondum kemr,« ok í þessu sjá þeir for þeira Þor- 
kels. En er þeir nálgaz. mælti Þorkell til manna 

10 sinna: »Gongum nú at þeim alldrengiliga,« segir • 
hann; »vit Bjarni frændrnir munum at sjáz, en Blængr 
ok Birningr, Þorvarðr ok Þrpstr, ok svá hverir, sem 
mega, aí' hinum.« Nú tókz bardagi, ok vorðuz þeir 
Bjarni hit drengiligsta, en hinir sóttu at í ákafa. 

15 Gekk svá um stund, at menn urðu ekki sárir. Þá 
mælti ÍPorkell: »Klækiliga sækjum vér nú at, er ekki 75 
verðr soguligt.« Bjarni mælti: »Ærinn hefir þú hug,« 
segir hann. Kona ein gekk út á Eyvindarstoðum ok 
sér á sameign mannanna. Hverfr hon inn aptr skyndi- 

20 liga ok mælti: »Eyvindr,« segir hon, >þat hygg ek, 
at þeir frændr muni berjaz hér skamt frá garði, 
Þorkell ok Bjarni, ok sá ek einn mann liggja undir 



2. mj^k svá] mgl. E. 5. mj$k] udel. D, E. 6. hvíld] 

hvílu E. 6 — 7. renna lengra] rekaz lengr E. 8 — 10. ok— 
sinna] fegar kemr forkell eptir ok mælir C; fegar I J . kemr 
eptir, mælir hann D; Nú kemr V. á eptir ok mælti, er liaun 
sá j)á E. 10. þeim] mgl. C, D, E. alldrengiliga] drengiliga 
C, D, E. 10—11. segir hann] mgl. C, D, E. 11. at] á B, 
O, D. 12. Birningr] skulu báðir sainan tilf. E. forvar^r 
Pórarinn C, D, E. 12—13. ok svá— hinumj udel. C, D; skulu 
mæta monnum þeim, er í'rægastir eru í liði Bjarna E. 14. 
hit drengiligasta] drengiliga E. en — ákaí'a] udel. C, D, E. 

15. stundj liríð E. urðu ekki] v^rðuz E. 16. nú atj udel. 
C. er] at B, E, udel. C. 17. soguligt] í tilf. C, D. 19. á| 
udel. C, D, E. mannanna] manna D, E. 20. »Eyvindr — 
hon] til Eyvindar E. 21. muni] udel. B, séu at E. 



NO. 28. VÁPNFIRDINGA SAGA. 67 

garðinum; sýndiz mér sá allhræddr.« Eyvindr segir: 
»Fprum vér sem skjótast ok hpfum klæði með oss, 
ok kostum þeim á vápnin.« Eyvindr tók sér setstokk 
einn í hpnd, reiðir hann um pxl sér: hljóp hann þar 
til, er hann kom at garðinum, þar sem maðrinn var 5 
undir, ok var Þorvarðr þetta, sem þar lá. Hann 
77 spratt upp ok varð felmsfullr: en þegar er hann kom 
til, tókz mannfallit í bardaganum : hafði hann kastat sér 
niðr af mæði undir garðinn. Fell þar fyrstr Birningr 
fyrir Blængi: þá hjó Þorkell til Bjarna ok kom á háls- 10 
inn, svá at brast við hátt. Bjarni skeindiz, en menit 
fell niðr í snæinn: seildiz þá Bjarni eptir meninu ok 
lét þat koma í serk sinn. Þorkell mælti : »Fégjarn 
ertu enn, frændi.* Bjarni mælti: >Svá muntu um búa 
í dag, at þurfa mun fjárins.« Þorkell settiz þá niðr 15 
af mæði, en Blængr sótti at Bjarna allfast í ákafa, ok 
íýkr svá þeira atgangi, at Blængr fellr. Þá stóð Þorkell 
upp ok sækir svá snarpliga at Bjarna, at hann fekk 



1. sá] hann C. 2. skjótast] fljótast E. með oss] mgl. 
E. 3. kostum þeim] berum E. þeim á vápinn] á spjót ok 
vápn þeira C, á vápn þeira E. Eyvindr tókj tók hann þá 
I . sérj upp C, D, E. setstokk] stokk D. 4. í hond] mgl. 
( . D, E. *4 — 5. hann 2 — garðinum] þar i'it af garðinum C, D, 
í'it aí' g. E, 5. var] lá C, D, E. 6. sem— lá] mgl. B, C, D, 
! 7. ok varðj udel. C. felmsí'ullrj ilt við E. en— til] en 
hano liatði kastat sér niðr af mæöí |»ar undir garðinn; en 
þegar Eyvindr kom til C. 8. manní'allit í bardaganum] 

mannfal] mikit E. 8—9. haföi- garðinn] udel. C. 10. Por- 
kfll| Blœngr < l', E. 11. hátt] fyrir því at menit brast í 

lr filf B, < D; lige.l. E med hrokk for brast. menit] 
alt m. D, I 11—12. Bjarni snœinn] ok fell þat alt 

niör i anœinn, en Bjarni skeindiz <'. 18, koma] niör E. 

serk] E Inir lerk, rrthf tti >tukk. 14. enn] m'i 1'.. 16. ;tt 
K] i"irl. ('. |)^ E. í ákai'a] mgl. E. 18. at Bjarn;i 

udel. D. svá — fekkj Bnarpliga a1 Bjarna ok í'ekk bann C, 

hart at ok fœr E. 



|8 \ AI'M IKÐINGA BAGA. SO. 



Bár ;t bpndina ok varð óvígr. Synir Grlíru-Halla fellu 
þar badir. Eilífr fell ok fyrir Hallbimi, ok lifði hann 

þó af kalla. ÍVt koin at Kyvindr ok u r <'kk sva liart 
fram með setstokkinn millum mannanna, at þeirhrukku 78 
5 hvárratveggja vegna. Konur váru þar ok með honum 
ok kpstuðu kUeðum á vápnin: stoðvaz nú bardaginn. 

Pá váru fallnir ór liði Bjarna fjórir menn, en þeir 
margir sárir, er eptir lifðu. Fjórir menn fellu ok af 
Þorkeli. Eyvindr spurði, ef Þorkell lofaði at færa 

10 Bjarna til húsa ok hans menn, en kvaz sjá, at Þor- 
kell mundi vilja bjargaz sjálfr á sínar hendr ok hans 
menn; en Þorkell bannaði þat eigi. Síðan var búit 
um lík þeira manna, er þar fellu, ok eptir þat sneru 
á braut hvárirtveggja; fóru þeir Þorkell heim til 

15 Krossavíkr; en Eyvindr flutti þá Bjarna inn eptir 
Vápnafirði, ok kómu þeir heim til Hofs. ÍV>rvarðr 
læknir kom til Hofs ok batt sár manna. Eilífr Tjprfa- 
son lá í sárum lengi ok varð þó græddr. Bjarni fór 79 
þegar á fund Glíru-Halla ok segir houum fall sona 

20 sinna, bauð honum heim til síu ok kvaz skyldu vera 
honum í sona stað. Halli segir: »Mikill skaði þykkir 
mér at sonum minum, en þó þykkir mér betra at 



1. ok] svá hann D, E. Glíru-Halla| Bal. i overensstem- 
melse med Ldn. ; Glým-Halla C, E; Glittu-Halla A, D. Bergr 
ok Brandr tilf. C. 5. hvárratvegg^ja vegnal ;'i báðsr síður 

fyrir honum C, fyrir E. þar ok) udcl E. 6. stoova/ ui'ij 
svá at stoðvaðiz E. 7. 6r — menn] fimm merm af Porkeli, 
en fjórir af liði Bjarna C. 8—9. Fjórir— Porkeli] udcl C, 
írír o. 8. v. D. 9. færa] fiytja E. 11. mundi vilja] vildi C, 

D, E. sjálfr] mgl D, E. 13. manna— fellu] or fallit hoflta 

E. 14 — 15. til Krossavíkr] í Krossavík B, E; ok hans menn 
Hlf. C. 16 kómu þeir] udcl 0. 17. l»att| hann iUf. B. 
kom — manna] batt sár manna at Hoti E. Tjorfa-] Torfa- E. 
19. Glíru-Halla] se votcu ovf. (I 1); GKru-Halla C, K; Halla 
D; Glittu-Halla A. fall] lát D. 20. vera] ganga E. 



NO. 29. VÁPNFlRÐlNGA SAGA. 69 



missa þeira, en at þeir bæri bleyðiorð sem sumir 
forunautar þínir: mun ek eim hlíta búum mínum ok 
fara ekki til Hofs, en haf þú mikla þgkk fyrir heim- 
boðit,« segir hann. — Þat var einn ciag, at Bjarni mælti 
við Þorvarð lækni: »Nú er svá komit sárum várum g 
hér at Hofi, at vér munum vera sjálfbjarga með um- 
sjá þinni; en ek veit, at Þorkell Geitisson hefir sár. 
ok græðir engi hann; goriz hann þvi máttlítill. Nú 
vil ek,« segir Bjarni, »at þú farir at lækna hann.« 
80 Þorvarðr kvaz svá gora mundu, sem hann vildi. Ferr 10 
hann nú ok kemr í Krossavík nær miðjum degi: var 
þar tafl uppi haft. Sat Porkell upp við oxl ok horfði 
á taflit : var hann mjpk folleitr. Engi maðr heilsaði 
Þorvarði, er hann kom. Gekk hann þegar at Þor- 
keli ok mælti: »Sjá vil ek sár þitt, því at mér er óríf- 15 
liga sagt af því.« En Þorkell bað hann g0ra, sem 
hann vildi. Var hann þar sjau nætr, ok batnaði 
bónda dag frá degi. Nú ferr Þorvarðr burt ór Krossa- 
vík, ok launaði Þorkell honum vel lækning sína. gaf 
honum hest ok silfrhring pk mælti síðan við hann 20 
vingjarnligum orðum. Ferr Þorvarðr síðan til Hofs 



1. þeira] þá með góðu mannorði C. at| sál. E; Jþat A, 
B, þó C, udel. D. bæri] lifði ok b. C. 3. ekki] heim tilf. B. 
2—3. mun — ekkij en meðan ek em einhlitr bi'ii mínu, mun 
ek eigi fara C. 3. mikla] mgl. E. 3—4. heimboðit] boðit E. 
4. segir hann] whl. C, D, E. 6. -bjarga] -bjargi D. 7. hclir 
sár] er aárr B. 8. hannj udel. E. 10. gora — vildi] vera 
skyldi E. 11—12. var— haft] ok var tail uppi C, E, ok er 
t. u. D. 12. app við Qxl] appi C, D, E. horfði] sá C. 13. 
folleitr] l'nlr D. II. er hann kom] inn tilf. \>>; mgl 0, D, E. 
Geki li.iim þegar] Ilann gekk 0, D, en h. g. E. 15. órlf- 
liga] sál. B, (', D, E; ófrýnliga A. L6. af þvi] frá þvi D, 
frá þér B, Kn Þorkell] hanzi 0, D. 17. ijau] nnkkurar E. 
18. bonda] Þorkeli D. Nú ferr ^orvarðr] Fór \ } . eiðan C. 
L9, launaði -sina] mgl. E. gaf] bóndi ////'. E. 21. Ferr— 
BÍÖan] Siöan kemr hann C, ferr hann nú Biöao ok kemr i ►. 
lór rorvarör heim ok kemr E. 



70 \ 4PNFIRÐINGA SAíiA. W0 

ok segir Bjarna lil svá búins. Þótti honum vel hafa 
um ráóiz, er Þorkell varð heill 

Sumar þetta varð liiit forverk í Krossavík, þvl 81 
at Þorkell var litt færr til umsýslu með Jórunni bús- 
! irvvju siuui. ok horfðiz m.jok óvænliga til, at Bkera 
myndi verða uiðr kvikfé. Húskarl Þorkels átti fpr 
eptir heraði ok tók uú íiisting at Hofi; var þar vel 
við honum tekit. Bjarni spurði hann um heilsu manna 
ok búfjárhagi. Húskarlinn kvað vel þoka áleiðis um 

10 heilsu manna, en um búfjárhagi kallaði hann g0raz 
hit óvænligsta. Ok um morguninn, er húskarlinn íor 
1 brott, leiddi Bjarni hann ór garði ok mælti: »Bið 
þú Þorkel g0ra annathvárt, flytja hingat hjú sín ok 
fénað, ella mun ek þangat flytja slátr ok fjárfæði, svá 

15 at eigi þurfi um at huga íelát, ok vertu nú drengr 
góðr.« Húskarlinn fór nú ok kemr svá heim, at menn 82 
váru undir borð komnir, ok bar Jórunn mat fram. 
Hann gekk fyrir Porkel, kvaddi hann ok segir honum 
oll orð Bjarna. Jórunn nam staðar á gólfinu ok 

20 hlýddi á, hvat hann mælti, en Þorkell svarar engu. 
f*á mælti Jórunn: »Hví muntu þegja við því, er svá 



1. til svá búins] svá búit E. 2. um ráðizj ór ráðiz E. or] 
mgl. E. 3. Nyt kap. Ingen overskrift i A. í Krossavík] 
udel. C, D. 4. -sýslu] -sýslunar E; í Krossav r ík tilf. C, D. 

4—5. með— siimi] Jórunn var þá húsfreyja hans C, D, E. 
5. horfðiz] horfði D, horfiz þá E. mjok] ndcl. 0, E. 6. 
niðr kvikí'ó| kvikfé ok drepa niðr C, k. niðr eðr drepa D; niör 
udel. E. 7. eptir heraði] upp e. h. E, upp í heraö D. nú| hann 
C, D, E. 8. og 10. heilsu] lieilsun C. 9. -hagi] -hajga A. 
9—10. Húskarlinn— búfjárhagi] udel. D. 10. kallaði] kvaö 

C, E. goraz] udel. E. 13-14. ok fenaö] udel 0, E. 13—14. 
hjú — fénað] hjón sín D. 14. ella] annars tilf. C; enda D. 
flytja] láta fœra E. 15. fólát] fjárlál C, E. 15—16. drengr 
góðr] ok trúr erindsreki tilf. B, ok e. tilf. C; góör erindsreki 

D, E. 16. svá — at] heiin, þá E. 17. borö komnir] boröum 
D. fram] á borð E. 18. kvaddi — segir ok sagði honum 
C, D, E. 20. hlýddi á, livat] hlustar til þess, er E. 21. muntu 
— því] ]>ei;ir |>ú E. 



NO. 30-31. VÁPNFIRÐINGA SAGA. 71 

er drengiliga boðit?« Þorkell svarar: »Eigi mun ek 
bráð svpr veita þessu máli, því at kostaboð þessi 
munu flestum monnum á óvart koma.« Jórunn 
mælti: »Þat vilda ek, at vit færim til Hofs á morgun 
ok hittim Bjarna, ok þykkja mér þvílík boð allsæmi- 5 
lig af þvílíkum manni, sem hann er.« »P(x skalt 
þessu ráða,« segir forkell, »því at ek hefi opt reynt 

83 þat, at þú ert bæði vitr ok góðgjorn.« Um morgun- 
inn eptir fara þau Þorkell heiman tólf saman, ok er 
for þeira var sén frá Hofi, þá var þetta sagt Bjarna. 10 
Varð hann þessu feginn, er hann spurði slíkt, ok gekk 
nú þegar út á móti þeim ok fagnaði þeim Þorkeli vel 
ok bauð þeim þar at vera, ok er þeir áttu tal með 
sér frændr, þá rippuðu þeir upp oll málaferli þeira 
vel ok einarðliga. Síðan bauð Bjarni Broddhelgason 15 
Þorkeli Geitissyni sætt ok sjálfdæmi ok kvaz hans 
vilja gjarna gora skulu um alla hluti þaðan ífrá, 
meðan þeir lifði báðir. Þorkell þektiz þessi boð 
vel, ok sættuz þeir nú heilum sáttum. Gorði Þor- 
kell hundrað silfrs fyrir víg Geitis; seldi svá hvárr 20 
þeira oðrum grið, ok heldu vel síðan. Bjarni var 

84 roskr maðr. Ekki hafa Hofverjar verit spekingar miklir, 
en þó hefir þeim flest vel tekiz. Þorkell var hpfð- 



3. monnum á] udel. C, E. 4 Hofs] þegar tilf. C. 5 því- 
lík] slík E. þykkja — þvilik] Jrykkir mér þvílíkt C. -sæmilig] 
-sæmiligt C. 7. þessu] udel. C, D. 9. heiman] udel. E. 11. Varð 
— þessu] Pví varð liaiiii (', I >; J>essu udel. E. slíkt] þatC, udel.D. 
12. fagnaði þeim Porkeli] kvaddi I^orkel C, D, 13. ok b— vera] 
udcl.i'.lK 11 l:'» Varö — vern]Hann varð feginn ok gekkámóti 
J»eim ok kyaddí ^orkel vel E. 14. rippuöu] rifuöu B, rifet- 
UÖU E. þeira] bíð E. 15. einarðliga] oinlægliga E. 16. sætt 
ok] udel. E. 17. gjarua] udel. C. skulu] mundu E. 16—17. 
kvaz— skuluj lians vilja gera D. 17. J)aðan] heðas 0. 18. 
þessi] þetta B, 0, þal E. 19. vel] udel. C, D. Goröi Porkell] 
ok gérðu C, ok gerði D, Gerðiz PJ. 22. Hof-] Hofs- B, E; 
allirtilf.C. 28. íiest] méJ tilf. E; flestum B. 



72 VÁPNFIRDINGA SAGA. WO. 'M. 

in<ri niikill ok hinn mesti hreystimaðr ok málafylgis- 
madr mikill. Fé gekk af hondum honum í elli hans. 
ok er hann brá búi sínu, bauð Bjarni honum heim 
til Hofs, ok eldiz hann þar til lykta. Þorkell varð 

6 kynsæll maðr. Ragnheiði dóttur hans átti Loptr Þór- 
arinsson, ok áttu þau níu bprn. Halla var dóttir 
þeira; hana átti Steinarr, faðir Hollu, móður Þorláks 
biskups ens helga. Ragnheiðr var systir Þorláks 
biskups, móðir Páls biskups ok Orms Jónssonar ok 

10 Jóns prests Arnþórssonar. Ok lúkum vér svá Vápn- 
firðinga spgu. 

1. málafylgismaðr] málaferlismaðr C, málamaðr E. 2. 
mikill] udel. B, C. Fé] Mikit fé C. 5. Ragnheiði— Loptr] 
sál. B, C, D; A har: Hagnheiðr — Lopt; ligel. E med eignaðiz 
for átti. 7. hana— faðir] átti Steina, foður D, móðir Steina, 
foður E. 10. Arnþórssonar] udel. E. 10—11. Ok— sogu] mgl. 
C, D; Ok lýkr hér svá Vápnfirðinga eðr Broddhelga sogu E. 



ÞORSTEINS SAGA STANGAR- 

HOGGS 



Hándskriftbetegnelse. 

A = AM. 156 fol. 

B = AM. 426 fol. 

C = AM. 562 a 4to, opskrift 1. 

D = AM. 562 a 4to, opskrift 2. 

E = AM. 158 fol. 

F = AM. 496 4to. 

G = R 36 4to. 



7 r Maðr hét Pórarinn, er bjó í Sunnudal, gamall 

maðr ok sjónlítill. Hann hafði verit rauðavíkingr í 
æsku sinni. Hann var eigi dældarmaðr, þótt hann 
væri gamall. Son átti hann sér einn, er Porsteinn 
er nefndr. Hann var mikill maðr ok oflugr ok vel 5 
stiltr ok vann svá fyrir búi fpður síns, at eigi mundi 
þriggja verk manna annarra hallkvæmara. Pórarinn 
var heldr félítill maðr, en vel margt átti hann vápna. 
Peir áttu ok stóðhross feðgar, ok var þeim þat helzt til 
fjár, er þeir seldu undan hestana, því at ongvir brugðuz 10 
at reið né hug. Pórðr er maðr nefndr: hann var hús- 
karl Bjarna frá Hofi. Hann varðveitti reiðhesta Bjarna, 
því at hann var kallaðr hrossamaðr. Pórðr var ójafn- 



Af Porsteini stangarhogg overskrift A, B ; IVittr ór Vápn- 
firðinga SQgu C, F (i C tilf. i parenthes: afforsteini Pórarins- 
syni í Sunnudal; efter forsteini er af A. M, tilfejet stangar- 
hogg); Saga af Porsteini stangarhQgg £; Soguþáttr af I*. st. 
(sem kemr saman við Vápnfir^inga SQgu) G. 1. er] hann G". 
1—2. gamall maðr] ok var oröinn gamall G. 2. rauðavík- 

ingr] >'//. E, F; randa v. A, B; víkingr harðfengr C (mikill tilf. 
over Jinjen af A. M. foran vikingr); v. mikill G. 3. dældar-] 
dælJ < . 3—4. þótt— gamall] udel. G. 5. Qfiugr] sterkr G. 
6. viiuii svá] var hann G. 6 — 7. at— hallkvæmara] Bvá þal 
mundi þriggja anuarra maona hagkvæmara G. 11. reiö] 
reynd G. hug] Herefter indskyderQt: Bjarni hét maör; hann 
bjó at Hoh' í Vapnafirði ok var son Uroddhelga. Bjarni atti 
konu þá, er hól Elannveig, dóttir Eiriks i Goðdolum. 12.reið- 
heeta Bjarna] hesta hans G. 13. þvi— hann] ok G. at — var] 
var hann C. 



76 ÞOKSTKINS BAOA 8TANGARB - »0. ifl 

adarmadr mikill, <>k lét hann marga þess ok kenna, 
er hann var ríkismanna húskarl; en eigi var hann 
sjálfr al meira verðr, ok eigi varð hann al vinsælli. 

Peir menn váru enn á vist ineð Bjarna, er annarr 
5 hét Pórhallr, en annarr Porvaldr. Peir váru upp- 
austrarmenn miklir um alt þat, er þeir heyrðu i her- 
aði. Peir Porsteinn ok ÍÞórðr mæltu til hestaats nng- 
um hestum. Ok er þeir ottu, þá vildi hestr Þórðai 
verr bítaz. Pórðr lýstr nú á skoltinu hesti Þorsteins, 

10 er honum þótti sinn hestr verr hafa, mikit hogg; en 
Þorsteinn sá þat ok lýstr á móti hest Þórðar heldr meira 
hogg, ok rann nú hestrinn iPórðar, ok æptu menn þá 
með kappi. Þá lýstr Pórðr Þorstein með hestastafn- 
um, ok kom á brúnina ok hljóp hon ofan fyrir 

15 augat. Þá risti Porsteinn af skyrtublaði sínu ok 7 v 
bindr upp brúnina ok lætr, sem ekki hafi at orðit, ok 
biðr, at menn leyni þessu foður hans. Ok fell þetta 
þar nú niðr. Þeir Þorvaldr ok Þórhallr hofðu þetta 
fyrir kalsi ok kolluðu hann Þorstein stangarhogg. 

20 Lítlu fyrir jól um vetrinn risu konur til verks í Sunnu- 
dai: þá stóð Þorsteinn ok upp ok bar inn hey ok 
lagðiz síðan niðr í bekk. Nú kemr Þórarinn karl 
innar, faðir hans, ok spurði, hverr þar lægi. Þor- 
steinn sagði til sin. »Hví ertu svá snemma á fótum, 

25 sonr?« sagði Þórarinn karl. Þorsteinn svarar: »Við fá 



2. húskarl] þjón G. 3. sjálfr] udel. G. at meira] rettet 
af A. M. til mikils i C. verðr] virðr C, G. ok— at] eðr G. 
4. I*eir] Tveir G. 5—6. uppaustrarmemi miklir] uppv^ðslu- 
menn E. 8. ottu] við áttuz E 9. bítaz] berjaz C, E, F. 

10. er — hafa] udel. G. 12. ok — Pórðar] svá hestr Pórðar 

rann G. 15. -blaði] -lafi G. 16. at o.] við o. G. 17. hans] 
8Ínn G. foður hans] udel. E, F. Ok] rettet af A. M. i C 
til Eigi. 18. þar nú] myl. C, E, F (þar mgl. G). 19. fyrir] 
í C. 20. Lítlu] Her begynder lcap. 2 i B, C. konur] 

snemma tilf. B. 24. fótuml [felli C, E, F. 22—25. Nú— fá] 
Par kom Pórarinn karl. Porsteinn mælti við foður sinn: 
IMikils G. 



NO. 49-50. ÞORSTEINS SAGA STANGARHoGGS. 7 7 



þykkir mér at meta þat, sem hér er at vinna.« 
sagði Þorsteinn. »Er þér ekki ilt i hpfuðbeinunum, 
sonr?« kvað Þórarinn karl. »Eigi kenni ek þess.« 
sagði Porsteinn. »Hvat segir þú mér, sonr, af hesta- 
þinginu því. er í fyrra sumar var? Vartu ekki lost- ð 
inn í svíma, írændi, sem hundr?« »Engi þykkir mér 
virðing í vera,« sagði Þorsteinn, »at kalla þat heldr 
hogg en atburð.« Þórarinn mælti: »Ekki mundi mik 
þess vara, at ek mynda ragan son eiga.« »Mæl þú 
þat eitt um nú. faðir,« sagði Þorsteinn, »er þér þykkir 10 
eigi ofmælt siðar.« »Ekki mun ek hér svá mikit um 
mæln.« sagði Þorsteinn, »sem mér er at skapi.« Nú 
reis Þorsteinn upp ok tók vápn sín ok gekk síðan 
heiman ok íór, unz er hann kom til hrossahúss þess, 
er Þórðr gætti hesta Bjarna í, ok var hann þar fyrir. 15 
Pá. hittir Þorsteinn fórð ok mælti til hans: »Vita vilda 
ek þat, Þórðr minn, hvárt þat varð þér váðaverk, er 
ek fekk af þér hogg í fyrra sumar á hestaþingi, eða 
8 r hefir þat at vilja þínum orðit? ok muntu þá vilja þat 
yfir bæta.« Þórðr svarar: »Ef þú átt tvá hváptana, 20 
þá bregð þú tungunni sitt sinn í hvárn ok kalia í 
pðrum váðaverk, ef þú vilt, en í pðrum kalla þú al- 
voru; ok eru þar nú bætrnar þær, er þú munt af 



1. þat— er] J>á— eru D; i C er þat — er af A. M. rcttcf til 
þá — eru. 1 — 2. er— forsteinn] þarf at gera G. 2. hofuð- 
beinunum] hoföiG. 7. viröing] svívirðingG (sví- tilfejet over 
linjen). 9. m^nda— eiga] ætti ragan son G. 10. eitt um] 
'itt sinn ('. í 11— at] at mér sé ekki meira í G. 14. 

til— þess] at hestahúsi }>ví <;. L5. í] udel. E. 17. varð] var 
« D, E, P, G. \ óvilja- D; i C er váða- af A. M. 

rettei Hl óvilja-. 19 20. ok — bæta«] sdl. B; A har muntu |>;'i 
vilja ytir med lahutc foran mdeholdende plads tU to ord\ 
uiuiitu þé vil];i |>at bæta G; eigi muntu þá vilja yfir F; eigi 
niuiiTu þess vilj.-i ilylja Oj ndel. D, E. Sandsynligvis har der 
her ei ulcueligi cJlrr utydeligt sted i dr)> til grund lig- 

gende membran. 



T^ ÞOH0TEINS 8A0A BTANOARB G »0 



mér fá. Bústu þá svá við. sagdi Þorsteinn, »at 
vera má, al ek heimta eigi optar.< Síðan hleyprÞor- 
steinn at honum ok h0ggr Þórð banahogg; gekk síðan 

til húss ;ií lloii ok hitti úti konu eina ok mœlti við 
6 hana: »Seg þú Bjarna, at naut hafi stangat Þórð, 
hestasvein hans, ok mun hann bíða þar. til þess er 
hann kemr hjá hestahúsinu.« »Far þú heirn maðr,« 
sagði hon, »en ek segi, þá er mér sýniz.« Nú í'err 
Þorsteinn heim, en konan ferr til verks síns. Bjarni 

10 reis upp um morguninn, ok er hann var undir borð 
kominn, þá spurði Bjarni, hvar Þórðr væri, ok svor- 
uðu menn, at hann myndi til hrossa farinn. »Heim 
hugða ek hann þó mundu kominn,« kvað Bjarni, »ef 
hann væri heill.« Pá tók kona til orða, sú er Þor- 

15 steinn hafði hitta: »Satt er þat, er oss er opt sagt 
konum, at þar er lítit til vits at taka, sem vér erum 
konur. Hér kom Þorsteinn stangarhggg í morgin, 
kvað naut hafa stangat ]?órð, svá at hann myndi eigi 
sjálfbjargi verða, en ek nenta eigi þá at vekja þik, 

20 ok þá hvarf mér ór hug síðan.« Bjarni sté þá undan 
borði, gekk þá til hrossahússins ok fann þar Þórð 
veginn, ok var hann síðan jarðaðr. Bjarni býr nú 
mál til ok gerir Þorstein sekan um vígit. En Þor- 
steinn sat heima í Sunnudal ok vann fyrir foður sín- 

25 um, ok lét Bjarni þó kyrt vera. Um haustit sátu 



3. honum] fórði G. fórð] hann G. -hogg] -sár D. 
6—7. þar— hestahúsinu] hjá hestahúsinu, til þess hann kemr 
G. 9. Bjarni] Her begynder kap. 3 i C 12. at] udel (i. 
myndi] udel. G. 13. mundu] udel. G. 15. sagt] um bru^it 
C, eignat G. 18. naut] í ákafa tilf. G. . 25. vera] um hríð 
nokkura tilf. E. TJm] Her begynder kap. 3 i B, D, kap. 4 i 
C, kap. 2 i E. G har som en art kapiteloverskrift Páttr af 
Vígabjarna i marginen, men ellers ingen kapitelinddeling. 



N0. 50-51. ÞORSTEINS SAGA STANGARHpGGS. 79 

v menn við sviðuelda at Hofi, en Bjarni lá úti á elda- 
hússveggnum ok hlýddi þaðan til tals manna. Nú 
taka þeir bræðr til orða, Þórhallr ok Þorvaldr: »Eigi 
varði oss þess. þegar vér tókum vist með Víga-Bjarna, 
at vér myndim hér svíða dilkahpfuð, en forsteinn, 5 
skógarmaðr hans, skyldi svíða geldingahpfuð; væri 
eigi verra at hafa meir vægt frændum sínum í Bpðv- 
arsdal, ok sæti nú eigi skógarmaðrinn jafnhátt hon- 
um í Sunnudal, en flestir verða forlagðir, ef fyrir sár- 
unum verða, ok eigi vitum vér, hvénær hann vill 10 
þenna flekk má af virðingu sinni«. Maðr einn svar- 
aði: »Slíkt er verr mælt en þagat, ok líkligt, at ykkr 
hafi troll togat tungu ór hpfði. Ætlum vér, at hann 
nenni eigi at taka bjprg frá fpður hans sjónlausum 
ok annarri ómegð þeiri, sem í Sunnudal er. En kyn- 15 
ligt þykkir mér, ef þit svíðið opt lambahpfuðin hér, 
eða hrósið þvi, hvat í Bpðvarsdal var titt.« Nú fara 
menn til borða ok síðan til svefns, ok fann ekki á 
Bjarna, hvat talat hafði verit. Um morguninn vakti 
Bjarni þá Þórhall ok Þorvald ok bað þá ríða í 20 
Sunnudal ok færa sér hpfuð Þorsteins við bolinn 
skilit at dagmálum, >ok þykki mér þit,« sagði hann, 
»líkligastir til at færa flekk af virðingu minni, ef ek 
hefi ekki þrek til sjálfr.« Nú þykkjaz þeir víst of- 
mælt hafa, ok fara þeir nú þó, unz þeir koma 1 25 
Sunnudal. Þorsteinn stóð í dyrum ok hvatti sax. 



1. sviðu-] sviða- C, E, F, svið- G. 1—2. eldahúss-] de andre 
hdskrr. have eldhúss-. 2. þaðan] jjar G. 4. þegar] ])á C, D, 
E, P. 9. flestir] sál. B; allir C, D, E, F; lagðir A. verð.ij 
eru C. 9—10. en— verða] udel. (i. 15. ok— er] udel. G. 

19. talat— verit] hann hafði heyrt talat G. Um morguninnj 
At morgni G. Her begynder kap. 5 i C, kap. 4 i D. 28. 
færa] ná G. 25. ok— ni'i] en fara G. 



ÞOKSTEINS SAGA STAMiAKH- X K »0. tl 



Ok er þeir kúmu |>ar, þá spurði hann. hvert þeir 
Btluðu, cii þeir sngðuz hrossa leita skyldu, en Þor- 
steinn kyað þeira mundu skamt at leita, »er hér 
eru við garð.c »Eigi er víst, at vit finnim hrossm. 
5 ef þú vísar okkr eigi gprr til.« Þorsteinn gengr þá 9 r 
út. Ok er þeir koma í garðinn ofan, þá færir Þor- 
valdr upp 0xina ok hleypr at honum, en Þorsteinn 
stakk við honum hendi sinni, svá at hann fell fyrir. 
Porsteinn lagði saxinu ígegnum hann. Pá vildi Þór- 

10 hallr veita honum tilræði, ok hafði hann slíka for sem 
Þorvaldr. Pá bindr Porsteinn á bak báða þá ok lætr 
upp taumana á háls hestinum ok vísar á leió ollu 
saman, ok ganga hestarnir nú heim til Hofs. Hús- 
karlar váru úti at Hofi ok gengu inn ok sogðu Bjarna. 

15 at þeir Þorvaldr váru heim komnir, ok sogðu þá eigi 
0rendlaust farit hafa. Gengr nú Bjarni út ok sér nú, 
hvernig um er búit, ok hefir ekki orða um fleira: 
lætr nú jarða þá. Ok er nú kyrt alt, unz jól líðr. 
Pá tekr Rannveig til orða einn aptan, er þau kómu 

20 í sæng sína, Bjarni ok hon: »Hvat ætlar þú, at nú 
sé tíðast talat í heraðinu?« kvað hon. »Eigi veit ek,« 
sagði Bjarni; ^margir þykki mér ómerkir í sínum 



1. Ok — harin] Hann spyrr G. 1—2. hvert — ætluðu] 

hvat þeir ætli G. 2. skyldu] udel. G. 5. okkr] udel C. 
8. fyrir] udel. G. 9. í'orsteinn] ok G. 10. tilræði] tílráfi 
C, E, F, banarcáð D. 11. bindr] setti D. 11-13. Pá b.— 
saman] I J orsteinn bindr þá ofan á hestana þverbak ok vísar 
svá ^llu áleiðis G. 13. ok — heim] Hestarnir fara fúsir G. 

Húskarlar] Her begynder kap. 4 i B. 14. úti] heima D. at 
Hofi] udel. G; efter úti tilf. G: ok sáu vegs-um-merki þessi. 
17. hvernig] hversu D, E, F. orða — fleira] orð um G. 18. 
líörj líða D, liðu E, F. anz— liör] um jóltíðir B, unz leið 

um jól fram C, til jóla G. 19. fá] Eptir þetta C. Her be- 
gynder kap. 6.i C. 22. ómerkir] óviröir E, ofmæltir G. 



2Í0. 52. ÞORSTEINS SAGA STANGARHpGGS. 



orðum,« sagði hann. »Pat er nú tíðast at ræða, at 
menn þykkjaz eigi vita, hvat Þorsteinn stangarhogg 
mun þess gera, at þér muni þurfa þykkja at hefna. 
Hefir hann nú vegit húskarla þína þrjá. Þykkir þing- 
monnum þínum eigi vænt til halds, þar sem þú ert, 5 
ef þessa er óhefnt, ok eru þér mjok mislagðar hendr 
í kné.« Bjarni svarar: »Nú kemr hér at því, sem 
mælt er, at engi lætr sér annars víti at varnaði, en 
hlýða mun ek þér, hvat er þú mælir; hefir Porsteinn 
ok fá saklausa drepit.« Hætta þau þessu tali ok sofa 10 
af um náttina. Um morguninn vaknar Rannveig, er 
Bjarni tók ofan skjold sinn, ok spurði hon, hvert hann 
skyldi. Hann svarar: »Nú skal skipta virðingu með 
okkr Porsteini í Sunnudal,« segir hann. »Hversu 
fjolmennr skaltu fara?« segir hon. »Ekki mun ek 15 
draga fjplmenni at Þorsteini,« segir hann, »ok mun 
9v ek einn fara.« »Gorðu eigi þat,« segir hon, »at hætta 
þér einn undir vápn heljarmannsins.« Bjarni mælti: 
»Mun þér nú eigi verða þeira kvenna dæmi, er þat 
gráta á annarri stundu, er eggja á annarri. En ek 20 
þoli opt lengi frýjuorð bæði þér ok oðrum; en þá 
stoðar ok ekki at letja mik, þá er ek vil fara.« Bjarni 



1 at ræða] segir hon tilf. C; rætt,« segir lionB; rætt G. 
tíðast at ræða] tíðræddast AM. 552 e; jfr. mcmbrav-tillcegct. 
2 vita] íinna C. 3. gera] at hafz geta C. þurfa] þori 

B. muni — hefna] jukkja hefnisamt vera C. 3—4. muni 
— þrjá] líki verr, |>ar því liefnir eigi þriggja ln'iskarla þinna 
<i. 5. halds] trausts G. 7. í kuéj udcl. G. 8. engi] all- 
fáir ('. eigj (i. lætr] láta C. varnaði] verða tilf. B, C, 

D. 10. ok 1 ] |> 11. Um] Her bcgyndcr ka^h 5 i D. 

12—13. hvert-skyldi] hvat hann ætli G. 13. »Nú skal] 

at m'i skyldi (i 14. okkr] þeim (i. 17. þat] svá C, D, E, F. 
20. á — Btundn] aftrastundG; jfr. mbr.-tillœget. En] ]»'> filf.G. 
SL þér] Bál C, 1». E, l': af þér A, B. bœöi— oðrum] 

|'ín ok annarra G. en] udcl. G. 22. Bjarni] Hcr begynder 
kap. 7 i (\ 

6 



BS ÞORSTKINS SAÍÍA STANGAKHnGGS. M' 

ferr nú í Sunnudal. ok stendr Poroteinn 1 dyrum, ok 
kostuðuz þeirá nnkkurum oroum. Bjarni mælti: ^Wi 
skalt til einvígis ganga vio inik í dag, Þorsteinn, á 
hól þenna, er hér er í túni.« » Alt er mér til þ€ 
5 vant,« kvað Porsteinn, »at berjaz við þik; en ek skal 
þegar utan, er skip ganga, því at ek kenni drengskap- 
þinn, at þú munt fá fpður mínum forverk, ef ek fer 
frá.« »Ekki stoðar nú undan at mælaz,« segir Bjarni. 
»Leyfa muntu mér þá, at ek finna fpður minn áðr,« 

10 sagði Þorsteinn. »At vísu,« sagði Bjarni. Porsteinn 
gekk inn ok sagði fpður sínum, at Bjarni var þar 
kominn ok bauð honum til einvígis. Þórarinn karl 
svaraði: »Ván má hverr maðr þess vita, ef hann á 
við sér ríkara mann ok siti samheraðs honum ok hafi 

15 þó gort honum npkkura ósæmd, at hann mun eigi 
mprgum skyrtum slíta, ok kann ek því ekki at syta 
þik, at mér þykkir þú mikit til hafa gort; tak nú 
vápn þín ok ver þik sem skpruligast, því at þar mundi 
verit hafa minnar æíi, at ekki munda ek bograt haf'a 

20 fyrir slíkum, sem Bjarni er; er Bjarni þó hinn mesti 
kappi; þykkir mér ok betra at missa þín en eiga 
ragan son.« Nú gengr Þorsteinn út, ok fara þeir 
síðan út á hólinn ok taka til at berjaz með harð- 10 p 
fengi, ok hjugguz mjpk hlífar fyrir hvárum tveggja. 



1. SunnudalJ einn manna, sem hann mælt hafði tilf. E. 
ok st.] En nú Bjarni kemr í Sunnudal, j)á st. E. Hermed 
indledes kap. 3 i E. 2. kostuðuz] kvodduz G. 5. berjaz] 
ganga á hólm G. skalj mun C, D, E, F. 5—6. ek— utan] 
utan skal ek fara G. 6. ganga] koma G. kennij kann 

0, E, F. 9. mér Jþá] þó C. ek finna] finna G. 11—12. at 
— einvígis] sem komit var G. 14. ríkara] ofríkara G. 16 
— 17. sýta þikj bera móti því G. 18. skoruligast] bezt G. 

18—19. mundi— hafa 1 ] váru dagar G. 20. Bjarni 1 ] hann 

C, D, E, P. 22. NúJ ller begynder kap. 5 i B, kap. 8 i C. 

22-23. út— síðanj udel. G. 23. út áj upp á C. 23— 124. 

harðfengi] miklu h. G. 24. fyrirj af E, G. 



NO. 53—54. EORSTEINS SAGA STANGARHpGGS. 83 

Ok þá er þeir hofðu mjpk lengi bariz, þá mælti 
Bjarni til Porsteins: ^Þyrstir mik nú, því at ek em 
óvanari erfiðinu en þú.« »Gakk þú þá til lækjarins,« 
sagði Þorsteinn, »ok drekk.« Bjarni gerði svá ok 
lagði niðr sverðit hjá sér. Porsteinn tók upp, leit á 5 
ok mælti: »Eigi mundir þú þetta sverð hafa í Boðv- 
arsdal.« Bjarni svaraði ongvu. Ganga þeir enn upp 
á hólinn ok berjaz um stundar sakir, ok þykkir Bjarna 
maðrinn vígkænn ok þykkir fastligra fyrir en hann 
hugði. »Margt hendir mik nú í dag,« sagði Bjarni; 10 
>lauss er nú skóþvengr minn.« »Bitt þú hann þá,« 
kvað Porsteinn. Nú lýtr Bjarni niðr, en Þorsteinn 
gekk inn ok hefir út skjoldu tvá ok sverð eitt; gengr 
nú á hólinn til Bjarna ok mælti við hann: »Hér er 
skjoldr ok sverð, er faðir minn sendi þér, ok mun 15 
þetta eigi sljófgaz meir í hpggunum en þat, sem þú 
hefir áðr; nenni ek ok eigi at standa hlífarlauss lengr 
undir hoggum þínum, en gjarna vilda ek nú hætta 
þessum leik, því at ek em hræddr, at meira muni mega 
gæfa þín en ógipta mín, ok er hverr frekr til fjgrs- 20 
ins um alla þraut, ef sjálfr mætti nokkuru um ráða.« 
»Eigi mun nú stoða at beiðaz undan,« sagði Bjarni; 



1. mjvk lengi] lengi nQkkut G. 2. em] framar tilf. G. 
5. leit áj udel. G. 7. enn] nú 0, D, E, F, aptrG. 8. þykkir] 
sýniz C. 0. fastligra] fastari B, &. fyrir] standa tilf. D. 
10. í dag] udcl. G. 11. »lauss— minn«] sál. C, D, E, F; A og 
B have: lausir eru nn skóþvengir mínir, men demagtet i det 
flgd.: Bitt |>ú hann |>á. (i har: lausir — mínir med efterflgd.: 
Bind J>i'i þá. 15. aendi] sesdir C, D, G. 16. eigi — meir] 
slefja minnr C, B, I'. ekki sleffía minurru D. 17. hefir] 
haföir 0, ft Aör] nú G. 19. em hræddrl um liJf. 0, D; 

gg 'i. 20. ógipta] ógæfa C, D, E, F. 21. um alla þraut] 
í allar |>iautir < . B, T: tngl. D. BJálfr] tál 0, D, E, F; ek 
A. B. 20-21. en— r ■, /. O. 22. u-i| þik D. imin- 

5a] dugir nti <í. beiöaz] beljaa G. 

6* 



-l Þ0R8TE1N6 BAOá BTANGARHQOG8 HO.U. 

ibeijaz sk;il enn.« Eigi inim ek fyrri bpggva, sagði 
Þorsteinn. Þá hoggr Bjarni allao skjoldinn af l J or- 
steini: en þá bjó forsteinn skjoldinn af Bjarna. »Stórt 
er nú hoggvit,* kvað Bjarni. Þorsteinn BY&raði: J^kki 

B hjóttti smæra hpgg.« Bjarni mælti: »Betr bítr þér 
nii liit sama vápnit, er þú heíir áðr í dag haft.« Þor- 
steinn mælti: »Spara munda ek við mik óhapp, ef inv 
ek mætta svá gera, ok berjumz ek hræddr við þik. 
Vilda ek enn alt á þínu valdi vera láta.« t*á átti 

10 Bjarni at hoggva, ok var nú hvárrtveggi hlífarlauss. 
Bjarni mælti þá: »Þat mun ilt kaup at taka glæp 
við miklu happi; ætla ek mér fullgoldit fyrir þrjá 
húskarla mína þik einn, ef þú vilt mér trúr vera.« 
Þorsteinn sagði: »Orðit hafa mér svá færi í dag á 

15 þér, at ek mætta svíkja þik, ef ógæfa mín gengi rík- 
ara en lukka þín, ok mun ek eigi svíkja þik,« sagði 
Porsleinn. »Sé ek, at þú ert afbragðsmaðr,« sagði 
Bjarni. »Lofa muntu mér, at ek ganga inn til foður 
þíns,« sagði hann, »ok segja honum slíkt, sem ek vil.« 

20 »Gakk, sem þú vilt, fyrir mínum sokum,« kvað í*or- 
steinn, »ok far þó varliga.« Pá gekk ok Bjarni at 



1. mun— fyrri] sál. C, D, E, F; munda ek frekt A, B. 1 — 2. 
»Eigi— forsteinn] udel G. 2. heggr] hjó C, D, E, F. 3. þá— 
forsteinn] forsteinn ok svá aptr C. þk — Bjarna] hann gerði 
Bjarna hit sama G. 5. hogg] udel. G. hjóttu— hogg] þykkir 
mér þú smærra hoggva C, D, E, F. 6. vápnit] sverð G. 

er — haft] en þór hefir áðr í dag bitit C, D. 7. mik] þik G. 
8. svá] við C, D, E, F. svá gera] udel. G. berjumz] em 
G. 9. enn] ok C. Vilda — láta«] udel. G. 10. var— hlífar- 
lauss] váru báðir hlífarlausir G. 11 — 12. glæp— happi] óhapp 
við miklu kappi D. 12. happi] þar þú lætr alt vera á mínu 
valdi tilf. G. 13. þik einn] með þér G. 14. hafa] hefir C. 
svá] udel. C. 15. gengi] hefði gengit G. 15 — 16. ríkara] eptir tilf. 
G. 17. »Sé] Her begynder kap. 9 i C. 18. ek ganga) ganga 
G. 20. mínum s^kum] 111 ér C, D, m. »SQgum« E, F. »Gakk 
— forsteinn] rorsteinn kvað hann því ráða skyldu G. 21. 
ok l'ar] en gakk C. ok' 2 ] mgl. B, C, D. 



MO. 54-55. EORSTEINS SAGA STANGARHoGGS. 85 

lokhvílu þeiri, er Þórarinn karl lá í. íórarinn spurði 
þá, hverr þar færi; en Bjarni sagði til sín. »Hvat 
segir þú tíðenda, Bjarni minn?« kvað Þórarinn. »Víg 
Þorsteins, sonar þíns,« kvað Bjarni. »Varðiz hann 
nokkut?« kvað Þórarinn. »0ngvan mann ætla ek 5 
snarligra verit hafa í vápnaskipti en I?orstein, son 
þinn.« »Eigi er kynligt at því,« kvað karl, »at þungt 
veitti við þik í Boðvarsdal, er þú bart nú af syni 
mínum.« Þd mælti Bjarni: »Ek vil bjóða þér til 
Hofs, ok skaltu sitja þar í oðru ondvegi, meðan þú 10 
lifir, ok mun ek vera þér í sonar stað.« »Svá er mér 
farit,« kvað karl, »sem þeim, er ekki eigu undir sér, ok 
11 r verðr heitum heimskr maðr feginn; en svá eru heit 
yðar hofðingja, þá er þér vilið fróa manninn eptir 
slíka atburði, at þat er mánaðarró ; en þá erum vér 15 
virðir eptir þat sem aðrir framfærslumenn, ok firnaz 
við þat seint várir harmar : en sá maðr, er handspl tekr 
af slíkum manni, sem þú ert, má þó vel una sínum 
hlut, hvat sem at dæma er; mun ek ok þessi hand- 
sol taka af þér, ok gakk þú nú hingat til mín í rekkju- 20 
gólfit, ok verðr þú nær at ganga, því at karl skelfr 
nú alir á fótum fyrir elli sakir ok vanheilsu, en eigi 
trútt, at mér hafi eigi í skap runnit sonardauðinn.« 



1. -hvílu] -rekkju G. 6. snarligra] snarpara G. -skipti] 
-skiptum B, C, D, E, F. 6—7. forstein, son ]>inn»] hann,« 
segir Bjarni Gh 7. at því] mgl. i de andre hdskrr. , at 2 ] ])6 
D, G. ( .». þér] heim tilf. C. 10. oðruj udel. G. ondvegi] 
gegnt mér tilf.B. 13. verör] opt tilf. B. 14. manninn] menn 
G. 15 atburði] hluti G. mánaðarró] manadarí'ro i det som 
tillceg meddelte membranfragment. 16 þat] udel. 0, D. 16—17. 
firnaz viö] fróaz am 0. 17. viö þat] þá (í. 17 — 19. en — er] 
udel. G. L9. ok] þvíC. mun ek ok] ec þó vil ek G. 20—21. 
í rekkgugólfit] udel. G. 21. nær] nœrri i >, B, I . 28. trátt] 

- I I '. 22—23, cn — trútt] ok er eigi trautt C. 23. eigi] 
udel. C. 21 — 28. ok v. — sonardauöinn] Tstedenfor dette har 
:r íii'i karlinn af óstyrk é fótunum, 



ÞORSTKINS BAOA BTAN6ABB 908 KO 

Bjjarni ?<>kk nú í rekkjugólfit ok tók íhond Þórarni karli. 
Hann t'ann |)á, at hann þuklaði á saxi ok vildi þá 
leggja at Bjarna. Hann kipti hendinni ok mælti: 
»AIlra fretkarla armastr!« sagði Bjarni; »nú mun at 
5 makligleika fara með okkr; Porsteinn sonr þinn lifir, 
ok skal hann fara heim með mér til Hofs, en þér skal 
fá þræla til forverks, ok skal þér enskis vant, meðan 
þú lifir.« Porsteinn fór nú heim með Bjarna til Hofs 
ok fylgði honum alt til dauðadags ok þótti nær enskis 

10 manns maki vera at drengskap ok hreysti. Bjarni 
helt virðingu sinni ok var hann því vinsælli ok betr 
stiltr, sem hann var ellri, ok var allra manna þraut- 
beztr ok g0rðiz trúmaðr mikill hinn síðasta hluta æfi 
sinnar. Bjarni fór utan ok gekk suðr ok andaðiz í 

15 þeiri ferð; hann hvílir í borg þeiri, er Valerí heitir, 
ok er þat mikil borg, skamt hingat frá Bómaborg. 11 v 
Bjarni varð kynsæll maðr. Hans son var Skegg- 
broddi, er víða kemr við spgur ok var hinn mesti af- 
bragðsmaðr um sína daga. Dóttir Bjarna hét Halla 

20 ok Guðríðr, er Kolbeinn logspgumaðr átti. Yng- 
vildr var var ok dóttir Bjarna, er Porsteinn Síðu- 



1. rekkju-] hvílu- G. ok tók] indskndt efter C, D, G; 
oversprunget i A, B, E, F. í 2 ] at E. 2. hann] karl B. 

3. at] því á B, á D, udel. C, E, F. 2—3. Hann— at] en í því 
greip karlinn sax ok lagði til G. 3. kipti] at sér tilf. G. 

4. fretkarla] karla G. 5, -leika] de andre hdskrr. have -leik- 
um. 8. forsteinn] Her begynder kap. 4 i E. 10. vera] verit 
hafa D, E. 9 — 10. enskis — vera] enginn hans maki verit hafa 
C, enn bezti maðr G. 10. Bjarni] A har her f orsteinn, de 
andre hdskrr. Bjarni. Her begynder kap. 10 i C. 11. helt] 
vel tilf. C, D, E, F. 11—12. ok betr stiltr] udel. G. 12. var 1 ] 
varð C, G. 13. trúmaðr mikill] liinn mesti t. G. síðasta] 
síðara B. hinn síðasta hluta] síðara part G. 15. hvílir] 
liggr C. Valerí] Valería G. 16. mikil borg] mikill staðr C. 
Hómaborg] Róm C. 19. Halla] skr. Harla A, E, F; Katla D. 
20. ok] ímnur tilf. C. ok Guðríðr] modir Gudridar mbr.- 
fragmentet. átti] Her tilf. G: Hann var son Brennu-Flosa. 



N0. 55-56. ÞORSTEÍNS SAGA STANGARHQGGS. 87 

hallsson átti, ok var þeira son Magnús, faðir Einars, 
fpður Magnús biskups. Amundi var ok sonr for- 
steins ok Yngvildar; hann átti Sigriði, dóttur Por- 
gríms blinda. Hallfríðr var ok dóttir Amunda, foður 
Guðmundar, fgður Magnús góða ok Þóru, er Þor- 5 
valdr Gissurarson átti, ok annarrar Póru, móður Orms 
svínfellings. Guðrún var ok Amunda dóttir, móðir 
Pórdísar, móður Helgu, móður Guðnýjar Eyvindar- 
dóttur, móður Sturlusona í^órðar ok Sigvats ok 
Snorra. Rannveig var ok Amunda dóttir, móðir 10 
Steins, foður Guðrúnar, móður Arnfríðar, er Digri 
Helgi átti. Þorkatla var ok Ámunda dóttir, móðir 
Arnbjargar, móður Finns prests ok Porgeirs ok 1?ur- 
íðar, ok hefir margt hofðingsmanna frá þeim komit. 
Ok lýkr þar at segja frá Þorsteini stangarhogg. 15 



2. Ámundi] A har her Qnundr, men nedf. allevegne Amunda; 
jfr. Ldn.; Qnundr B (med tilfejelse i marginen: Alys Amundi), 
C, E, F; D har Qnduðr, af A. M. i marginen rettet til Qn- 
uödr; Qgmundr G. Nedf have de fleste hdskrr. (A, B, D, E, 
F) derinwd Amunda. 4. blinda] tinda G med tilfejelse i mar- 
ginen: al. blinda. ok] mgl. C. Amunda] Qnundar B. 4—6. Hall- 
fríðr— átti] þeira dóttirHallfríðr,móðir Guðmundar.sonarMagn- 
úsar góða ok fóru, móður Gissurar jarls G. 5—6. Guðmund- 
ar — móður] overspr. C, D, E, F; af A. M. tilfejet i marginen 
i D. 6. Orms] ur. Bergs C. D, E (rettet af A. M. til Orms 
i D). 7. Amunda] Qnundar C, Qgmundar G. 8—9. Eyvindar- 
dóttur] udel. C, D, E, F, G. 9. -dóttur, móöur] indskudt 

efter B; lahine A; þeira tilf. C, D, E, F. 10 og 12 Amunda] 
Qnundar C, Qgmundar G. 12. móðir] indsfault efter B; 

mgl. A. 14. hofðings-] udel. C, D, E. F (tilf. af A. M. i 

D). 13—14. hefir— þeim] er margt stórmenni frá honum G. 
15. forsteini stangarh^gg] |)eim C, D, E, F (rettet af A. 3£. 
til Porsteini stangarhygg i D). 



88 I'ORSTKINS BA6A BTANGARHOGG8. 

Tillæg. 

Bíembranfragment, indeholdt i AM. L62o, foL 1 ) 

hann spurdi huert þeir skylldv 

fara. þeir | . . . [sjkylldu leita. skamt inuu þeira at 
leita s(egir) l?orsteimi at her erv nu | . . . . at vit 
finnvm ef þu uisar ockr ecki giavr til . . Porsteinn ferr 
5 nv wt ok | . . . . þinn. Þa færer Porvalldr vp auxina ok 
villdi havggva til Porsteins | . . . . [bad]um havnndvnvm 
suo hart at hann fell vid ok eptir þat lagdi hann sax- 
inu | . . . . uilldi Porhallr veita honum tilrædi ok hafdi 
hann slika faur sem brodir hans | . . . . a bak ok 
10 lætr vm taumana a halsinn ok visar a leid hestun- 
um | . . . . þeir koma heim aptr til Hofs. menn geta 
at lita nu þessa vmbud. B(iarni) læ|[tr] . . . a baki 
ok iarda sidan. stenndr þetta nv kyrt þar til er lidr 
iol. fat var eitt | . . . . husfreya tekr til orda er 



^) Defekt blad. Det meddeles som tillœg, da det paa flere 
udviser forholdsvis betydelige afvigelser fra det tilsvarende af- 
snit i de temmelig neje overensstemmende pap>irshdskrr. af Tor- 
sten stanghugs saga og derfor má betragtes som levning af en 
aiiden membran end den, fra hvilken papirshdskrr. stamme, men 
som er gáet helt tabt. Bladet er beskadiget, dels ved iturivning , 
dels og navnlig ved beskœring af kanterne. Den ene tnargin er 
sáledes beskáren, at der mangler nogle ord i hver linjes begyn- 
delse (pá forsiden) eller slutning (pá bagsiden). TÁgeledes 
mangle nogle linjer báde oventil og nedentil pá begge sider. I 
efterfídlgende noterœkker hidsœttes hovedafvigelserne mellem mem- 
branfragmentet og det tilsvarende afsnit (s. 80 1. 1 — s. 87 1. 4) 
af det vigtigste papirshdskr. (A), hvorefter den foranstáende tekst 
er meddelt. 1 — 2. skylldu faraj ætluðu A. 2—3. skamt — I°or- 
steiim] en f. kvað þ. mundu sk. at 1. A. 6. villdi — forsteins] 
lileypr at hommiA. 6—7. [badjum havnndvnvm — hart] hendi 
sinni A. 7. ok— liann] Porsteinn lagði A. 10—11. hestun- 
um] ollu saman A. 11. þeir — aptr] ganga hestarnir nú heim 
A. 11—12. menn — vmbudj Húskarlar o. s. v. — fleira A (s. 
80 l. 13 — 17). 12 — 13. Biarni — sidan] lætr nú jarða j>;'' A. 
13— 14. stenndr— iol] ok er nú kyrt alt, unz jól líðr A. 14. rat 
var eitt . . .] wgl. A. orda] einn aptan tilf. A. 



ÞORSTEINS SAGA STANGARHoGGS. 89 

komit var i sæng. huat ætlar þu B(iarni) tidr | . . . 
[hera]dinu. eigi veit ek þat s(egir) hann. ek mun 
segia þer þa segir hon. eigi þikiumzt ek | . . . . 
huat Porsteinn i Sunnudal mun þess gera er þv 
munir hefna vilia. Hann hefir | . . . þina ok þickir 5 
nv þingmonnum eigi vænt til hallz ef þv villt eigi 
hefna þeira | . . . . drepit saklausa firi mer s(egir) 
hann. Nu [hæjtta þau tali sinv en vm morg|[uninn] 
[vakjnar husfreya vid þat at B(iarni) tok ofan skiaulld 
sinn ok suerd. hon spurdi huert hann skyllifdi] .... 10 
skipta virdingu med ockr J?orsteini i Sunnudal. 
hversu fiavlmennr skaltv fara | . . . s. ger þv þat 
eigi s(egir) hon at hætta þer einn vndir vopn heliar- 
mannzins. B(iarni) s(egir) nv | . . . . kvenna dæmi þeira 
er þat grata adra stund er æggia adra stund en | . . . þoli 15 
opt leingi fryu ordit enn þa stodar ecki at [lejtia mic 
er ek | . . . . nu þar til er hann kemr i Sunnudal. 
Porsteinn stendr . . i dyrum uti ok spurdi | . . . . 
-nndum. B(iarni) s(egir) þat mun sumra manna maal at 
ek ætta . . . þott | . . . komit. hefir ek þat [æjtlat at 20 
þv skylldir ganga til einvigis ... | ... . [sjtendr i 
tuninu. Porsteinn s(egir) allmikit(?) skortir mig til . . . ek 
byd þer . .at sumri þer er skip ganga firi [þvi] at ek kann 
vid dreingskap þinn at þvi at þv | . . . faudur minum ef 



1. komit — sæng] þau kómu í sæng sína A. 2. hann] 
(Biarni A); »margir |>ykki mér ómerkir í sínum orðum« tilf. 
A. 3. eigi— ek . . .] »Pat— vita A (s. 81 l. 1 — 2). 5. munir — 
vilia] muni þurfa þykkja at hefnaA. 6. hallz] þar sem |n'i 
ert tilf. A. 6—7. j>v — þeira] þessa er óhefnt A. Her tilf 
A: ok eru— mælir (s. 81 l. 0—9). 12. fara . . .] Herefter har 
A: Kkki — fara I /. 15 — 17). 15. adra stund— a. s.] 

á annarri Btundu— é a. A. 16. ordit] af þér ok ^ðrum Hlf. 
A. 17. |)<ir — kemr] myl. A. 18—19. spurdi .... -nndum] 

iðuz þeir á n^kkurum oröum A. J (| þat — komit] 

mgl. A. 22, skortir . . .] er . . . vant A. 28, kann vi<l| 
kenni A. 



90 ÞORSTEINS SAOA STANGARH. «08. 

ek [ferj fra. ecki stodar nu fridgerdir þesaar s(egir) 
B(iarni) al |>v | . . . . mvni. leyfa muntv [merj at 
ganga inn til fedr mins s(egir) Þorsteinn. Pat sk . . .| 
.... inn ok sagdi fedr sinum at B(iarni) fra Hofi 
5 var kominn. þat er . . . at hitta | . . . -inn karl suarar 
von ma þess vita hverr madr ef hann firir ein-(?) 
. . . osattr .... manni sem B(iarni) er at hann 
mundi eigi mavrgvm skyrtum slita þadan i fra ok 
. . | .... berstu sva at dreingskapr fylgi ok nöckurar 

10 frasagnar er vert. Eptir þat | . . . [gen]gv þeir B(iarni) 
sidan a holinn ok bavrdvzt þeir snarpliga ok hiogg- 
uzt . . | . . . þa mælti B(iarni) þystir mic s(egir) hann 
þvi at ek er ovanari erfidi en þv. Porsteinn for þa | 
.... dreck. B(iarni) gerdi suo ok lagdi nidr sverdit 

15 hia ser a medan. Porsteinn tok vpp suerdit | . . . 
eigi mundir þv þetta suerd hafa i Bavdvarsdal B(iarni) 
s(egir) hann. þeir ganga nu . . . . beriazt leingi. 

B(iarni) mælti || . . . at bidiazt vndan s(egir) v 

B(iarni) ok skal beriazt enn. Þa hauggr B(iarni) til 

20 Þorsteins . . . | en hann bra vid skilldinum ok hauggr 
B(iarni) hann þegar onytan firi Porsteini. Pa havgfgr) 
... | suo at skiaulldurinn er aungu nytr. Þa var 
skialldarlaus ok atti hann . . . . | hvortveggi hlifar- 

1 — 2. . . fridgerdir — mvnij undan at mælaz,« segir Bjarni 
A. 3. ganga— mins] ek finna foður minn áðr A. fat sk . . .] 
At vísu A. 5. þat— hitta] ok bauð honum'til einvígis A. 6 — 7. 
firir— er] á— ósæmd A (s. 82 l. 13—15). 8-10. þadan— vert] 
Istedenfor dette har A stykket: ok kann — son« (s. 82 l. 16 — 22). 
11. bavrduzt — snarpliga] taka til at berjaz með harðfengi A. 
13. Porsteinn for þa . .] Istedenfor dette har A: »Gakk þú o. s. v. 
(s. 83 l. 3). 18. Biarni mælti . .] Herefter mangler pá grund af 
mbrbladets defekte tilstand et sterre stykke, svarende til flgd. i A: 
»Margt— stoða (s. 83 1. 10—22). bidiazt] beiðaz A. Med at b. 
beg. mbrbladets bagside. 19. enn] »Eigi mun ek fyrri hoggva,« 
sagði í\ tilf de fleste paphdskrr. (»Eigi munda ek frekt o. s. v.A). 
19—21. til •?. — íiri] allan skjoldinn af A. 22. suo — nytr] skjold- 
inn af Bjarna A. Det ftgd. stykke i A: »Stórt — láta« (s. 84 l. 3—9) 
mgl. i mbr. 22 — 23. var— hann . .] átti Bjarni at hoggva A. 



ÞORSTEINS SAGA STANGARHqGGS. 91 

laus. en sverdit. karlsnautr beit ecki gott. Pa mælti 
... | uera s(egir) hann at taca glæp vid miclv happi 
ok ætla ek mer fullbodit firi mi[na] . . . | -ttv sert 
einn ef þu uillt mer trur uera . eigi mun ek 
suikia þig. B(iarni) s(egir) . . . | uopnin ok setiazt 5 
nidr ok taca a tali um þau skipti er þeira uoro a 
milli ok . . . saman. Pa mælti B(iarni) lofar þu 
Porsteinn at ek ganga inn til fedr þins ok segia ek 
. . . | fra ockrum fundi. far þv sem þv villt firi mer 
s(egir) Þorsteinn enn þo ræd ek þer . . . | -liga. þa 10 
geck B(iarni) inn ok at reyckiu þeiri er Porarin karl 

la i. Porarin spurdi hvat s(egir) þv tid- 

ennda. B(iarni) sagdi honum vig Porsteins sonar sins. 
karl bles þa ok . . . | -ingiliga adr hann fell. eingan 
mann ætla ek sniallara uerit haf[a] . . . | enn Por- 15 
stein son þinn s(egir) B(iarni). reynt er þa nockud j 
s(egir) karl. B(iarni) mælti nu uil ek . . . | [Hjofs ok 
skaltu sitia gegnt mer i a[udru] aunduegi ok uera 
halldinn i avr . . . [si-]|-alfr medan þu lifir ok mun 
ek vera þer i sonar stad. sva er mer varit s(egir) karl 20 
sem ... | undir ser ok at heitum verdr heimskr madr 
feginn. en sva eru heit ydar ha[ufdingia] . . . | uilit 
hugga oss eptir [slika] atburdi at þat er manadarfro. 
enn sa madr . . . | tekr af slikum manni sem þu ert 
[m]a þo uel una vid sinn hlut um huat sem at d[æma] 25 
... | þessi hanndsa[ul] af þer taka ok gack þu hinngat 



1. en— gott] mgl. A. 3. fullbodit] fullgoldit A. 3—4. -ttv (o: 
þótt þi'i?) sert einn] þik einn A. 4. uera] Herefter i A: Porsteinn 
— þín] (s. H4 l. 14 — 16). 5 — 7. uopnin — saman] mgl. A. 9. fra 
— fundi] slíkt, sem ek vil A. 11. reyckiu] lokhvílu A. 13. 
Biarni — sins] »Víg I*. sonar ]>íns« A. 14. karl— ok] mgl. A. 
15. sniallara] snarligra A. 16—]7. reynt — karl] »Eigi — mín- 
unv< A l.s' 85 l 7—9). 18—19. ok uera— sialfr] mgl. A. 20. 
varitl farit A. 23. hngga oss] fróa manninn A. manadarfro] 
mánaðarro A; en — harmar tilf. A ($, 85 l. 15—17). 



B2 ÞORSTEINS SAGA STANGARH ..<;<;s. 

i reyckiugolfit ok uerdr þu iia-r. . . . | skelfr a beinuu- 
um firir allx sa 'kir] bædi vanheilsu ok ellis(?). eigi er ok 
trautt at m[erj .... [rujnnit sonar da[u]dinn. 
B(iarni) . . nu up i reyckiugolíit ok tok i haunnd karl[i] 
:,.... [þuk-]|-ladi [na]uck[ut] nidr med stockinUm. 
hann tok þar vpp sax [ok v]illdi leggia til B(iarna) 
.... [hen-]|-dinni ok mælti vertu allra í'retkalla 
armastr. nu mun s[k]ipta at mak . . . | s(egir) B(iarni) 
firi þvi at þat skaltu nv uist uita at Porsteinn son 

10 lifir ok skal hann nu fara heim . . . . | haldinn. enn 
þer skal fa þræla til foruerks. en þo skal þig nu ecki 
skorta h . . . . | . . at hafa at skylldu medan þv lifir. 
Porsteinn for heim med B(iarna) til Hofs ok fyl[gdi] 
... | hann lifdi ok vard nær einskis mannz liki at 

15 dreingskap ok karlmennzkv ok . . . . | [he]ilt uel vird- 
ingu sinni allt til daudadags ok var hann þvi vinsælli 
sem hann var .... manna bezt dreinglunndadr. 
Hann gerdizt trvmadr micill enn sidara hlut æfi sinn- 
a[r] . . . | ti heim en sæla Petrum ok anndadizti þeiri 

20 favr ok huilir hann i borg . . . | -si heitir skammt 
hingat fra Romaborg. Biarni var kynsæll madr. hans 
son var Skegg[broddi] ... | ... var Halla modir 
Gudridar er Kolbeinn lavgsaugumadr atti. Ingueli[dr] 
. . . | . . er forsteinn Hallzson atti af Sidv ok var 

25 þeira son Magnus fadir Einars . . . | [A]mundi uar ok 
son forsteins ok Ingvelldar. hann atti Sigridi dottur 
Porgrims . . . || 



1—2. beinunum— ellis] fótum fyrir elli sakir ok vanheilsu A. 
3. trautt] trútt A. 5 — 6. nauckut — sax] á saxi A. 8. skipta] fara 
A. 9. firi — at 2 ] mgl. A. son] Efter dette ord er þinn overspr. 
11 — 12. ecki — skylldu] enskis vant A. 14. . . hann lifdi] alt 
til dauðadags A. vard] þótti vera A. liki] maki A. 15. karl- 
mennzkv ok . .] hreysti A. 16. allt til daudadags] mgl. A. vin- 
sælli] ok betr stiltr tilf. A. 17. bezt dreinglunndadr] þrautbeztr 
A. 19. heim— Petrum] mgl. A. 22—23. modirGudridar] ok 
Guðríðr A. 



HRAFNKELS SAGA FREYS- 

GOM 



Hándskriftbetegnelse. 

A = AM. 156 fol. 
B = AM. 158 fol. 

C = AM. 443 4to. 
D = AM. 551 4to.*) 

*) hvor D findes citeret i parentes, betegner dette, at ci- 
tatet er hentet fra en yngre afskrift efter D: AM. 451 4to, idet 
nemlig denne sagas ferste blad mangler i D, ligesom hándskrifiet 
helt igennem er stœrkt beskadiget i kanteme. 



, 



12 r 1. ± at varádogumHaralds konungs hins hárfagra, 

Hálfdanarsonar hins svarta, Guðr0ðarsonar veiðikon- 
ungs. Hálfdanarsonar hins milda ok hins matarilla, Ey- 
steinssonar frets, Óláfssonar trételgju Svía konungs, 
at sá maðr kom skipi sínu til Islands í Breiðdal, er 5 
Hallfreðr hét. fat er fyrir neðan Fljótsdalsherað. 
Þar var á skipi kona hans ok son, er Hrafnkell hét. 
Hann var þá fimtán vetra gamall, mannvænn ok g0rvi- 
ligr. Hallfreðr setti bú saman. Um vetrinn andaðiz 
útlend ambátt, er Arnþrúðr hét, ok því heitir þat 10 
síðan á Arnþrúðarstoðum. En um várit færði Hallfreðr 
bú sitt norðr yfir heiði ok gerði bú þar, sem heitir í 
Geitdal. Ok eina nátt dreymði hann, at maðr kom 
at honum ok mælti: >Þar liggr þú, Hallfreðr, ok 
heldr óvarliga. Fær þú á burt bú þitt ok vestr yfir 15 
Lagaríljót; þar er heill þín pll.« Eptir þat vaknar 
hann ok færir bú sitt út yfir Rangá í Tungu, þar sem 
síðan heitir á Hallfreðarstoðum, ok bjó þar til elli. 



Hér b\rjar Hrafnkels sogu overskrift A; Saga af Hraí'n- 
keli goí^a B; Saga af HraíbkeJi goða sonar Hallfreðar l&nd- 
]i:ui!>niani '^ r a Hiaí'nkels Freysgoða (D). 4. frets] sál. 

: froyl A, B, (I (i C af Torfœus rettet til frets). 5. Breið- 
dal] BreiðadaJ B, <'. 6. neðan] norðan B. 8. gerviligr] 
gerviliga-ir B. 16. heldr| til tilf. B. 



96 HBAFNKBLS SAGA KHKYSGODA. WO. 

En honum varð þar eptir goltr ok hafr. Ok binn 
sama dag, sem Hallfreór var í brott, hljóp skriða á 
húsin, ok týnduz þar þessir gripir; ok því lieitir þat 
síðan í Geitdal. 

5 2. Hrafnkell lagði þat í vanda sinn at ríða yfir 

á heiðar á sumarit. Þii var Jokulsdalr albygðr upp at 
brúm. Hrafnkell reið upp eptir Flj(3tsdalsheraði ok 12 v 
sá, hvar eyðidalr gekk af Jpkulsdal. Sá dalr sýndiz 
Hrafnkatli byggiligri en aðrir dalir þeir, sem hann 

10 hafði áðr sét. En er Hrafnkell kom heim, beiddi hann 
fpður sinn fjárskiptis, ok sagðiz hann bústað vilja 
reisa sér. Petta veitir faðir hans honum, ok hann 
g0rir sér bæ í dal þeim ok kallar á Aðalbóli. Hrafn- 
kell fekk Oddbjargar Skjoldólfsdóttur ór Laxárdal. 

15 Þau áttu tvá sonu ; hét hinn ellri Þórir, en hinn yngri 
Asbjorn. En þá er Hrafnkell hafði land numit á Aðal- 
bóli, þá efldi hann blót mikil. Hrafnkell lét g0ra hof 
mikit. Hrafnkell elskaði eigi annat goð meir en Frey, 
ok honum gaf hann alla hina beztu gripi sína hálfa 

20 við sik. Hrafnkell bygði allan dalinn ok gaf mpnn- 
um land, en vildi þó vera yfirmaðr þeira ok tók goð- 
orð yfir þeim. Við þetta var lengt nafn hans ok kall- 
aðr Freysgoði, ok var ójafnaðarmaðr mikill, en mentr 
vel. Hann þr0ngði undir sik Jokulsdalsmonnum til 



1. goltr] sál. ogsá (D); de andre hdskrr. have meningslose 
former, sandsynl. stammende fra en skrivfejl i det til grund 
liggende hdskr.: gulgeit B, »ennt«geit C, gaulbert AM. 496 4to 
(i dette hdskr. findes af Iirafnkels saga kun ferste og sidste side). 
2. á] yfir (D). 3. húsin] bæinn B, C, (D). 6. á 1 ] mgl. B, C. 
sumarit] sumrum (D). 7. brúm] brúnni C. 8. af] upp í B, C. 
9. byggiligri] byggjandi meir (D). 11. fjár-] fé- B, C. bú- 
stað] bú stór (D). 12. sér] þar B, C. 15. hinn ellri] annarr 

B, C. hinn yngri] annarr, h. y. B. 17. mikil] mikit C. 19. 
alla hina] allra lianda (D). 20. sik] sér C. 21. land] lond C. 
vildi þó vera] þó var hann (D). 23 — 24. mentr vel] sál R. 

C, (D); mettr ti) A. 



NO. 4-5. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 97 

þingmanna hans, var linr ok blíðr við sína menn, en 
stríðr ok stirðlyndr við Jokulsdalsmenn, ok fengu af 
honum ongvan jafnað. Hrafnkell stóð mjok í einvígj- 
um ok bætti ongvan mann fé, því at engi fekk af 
honum neinar bætr, hvat sem hann gerði. Fljótsdals- 5 
herað er yfirferðarilt, grýtt mjok ok blautt ; en þó 
riðu þeir feðgar jafnan hvárir til annarra, því at gott 
var í frændsemi þeira. Hallfreði þótti sú leið torsótt 
ok leitaði sér leiðar fyrir ofan fell þau, er standa í 
Fljótsdalsheraði; fekk hann þar þurrari leið ok lengri, io 
ok heitir þar Hallfreðargata. Þessa leið fara þeir einir, 
er kunnugastir eru um Fljótsdalsherað. 
13 r 3. Bjarni hét maðr, er bjó at þeim bæ, er at 

Laugarhúsum heitir. Þat er við Hrafnkelsdal. Hann 
var kvángaðr ok átti tvá sonu við konu sinni, ok hét 15 
annarr Sámr, en annarr Eyvindr, vænir menn ok efni- 
ligir. Eyvindr var heima með feðr sínum, en Sámr 
var kvángaðr ok bjó í norðanverðum dalnum á þeim 
bæ, er heitir á Leikskálum, ok átti hann margt fé. 
Sámr var uppivoðslumaðr mikill ok logkænn, en Ey- 20 
vindr gorðiz farmaðr ok fór utan til Nóregs ok var 
þar um vetrinn. Þaðan fór hann ok út í lond ok 
nam staðar í Miklagarði ok fekk þar góðar virðingar 
af Grikkja konungi ok var þar um hríð. Hrafnkell 
átti þann grip í eigu sinni, er honum þótti betri en 25 
annarr. E*at var hestr brúnmóálóttr at lit, er hann 
kallaði Freyfaxa sinn. Hann gaf Frey, vin sínum, 
þann hest hálfan. Á þessum hesti hafði hann svá 



1. hans] udel. B, C. var] lírafnkeli var B, C, hann var 
(D). 2. stirðlyndr] torlyndr (D). .I<,>kulsdalsmenn| Btœrri 
memi lí. ('. BÍna 6vini <D) fengu] menn tilf.B, C. 4. enj^i] 

i tilf. !'-. I 5. hvat— ojeroij udel. (I>). 0. blautt] vlir- 

feröar Hlf. i 8. sú] sér B, ('. H. viö] í (D). T>. sinn] 
udel B, C. 






HRAFNKELfl SAGA FRBl BGOÐA. 

mikla elsku, al bann strengði þesa beit, al hann skyldi 
þeim manni al bana verða,8em bonum riði án bana vilja. 
— Þorbjc-rn hét maór; bann var bróðir Bjarna ok bjó 

á þeim bæ í Hrafnkelsdal, er at IIóli hét, gegnl Aðal- 
5 bóli fyrir austan. Þorbjorn átti fé lílit. en ómegð 
mikla. Sonr hans hét Einarr, hinn elzti; hann \ 
mikill ok vel mannaðr. Þat varáeinu vári, at Þorbjorn 
mælti til Einars, at hann mundi leita sér vistar nokk- 
urar: »því at ek þarf eigi meira forvirki en þetta lið 

10 orkar, er hér er; en þér mun verða gott til vista. því 
at þú ert mannaðr vel. Eigi veldr ástleysi þessarri 
brottkvaðning við þik, því at þú ert rnér þarfastr 
barna minna; meira veldr því efnaleysi mitt ok fá- 
tækt; en onnur bprn mín goraz verkmenn; mun þér 

15 þó verða betra til vista en þeim. Einarr svarar: 
>0f síð hefir þú sagt mér til þessa, því at nú hafa allir 13 v 
ráðit sér vistir, þær er beztar eru; en mér þykkir þó ilt 
at hafa órval af.« Einn dag tók Einarr hest sinn ok reið 
á Aðalból. Hrafnkell sat í stofu. Hann heilsar hon- 

20 um vel ok glaðliga. Einarr leitar til vistar við Hrafn- 
kel. Hann svaraði: »Hví leitaðir þú þessa svá síð? 
því at ek munda við þér fyrstum tekit hafa. En nú 
hefi ek ráðit ollum hjónum nema til þeirar einnar 
iðju, er þú munt ekki hafa vilja. Einarr spurði. hver 

25 sú væri. Hrafnkell kvaz eigi mann hafa ráðit til 
smalaferðar, en léz mikils við þurfa. Einarr kvaz eigi 



2. honum] þeim hesti D. 4. áj at B. at] sál. B, D; 
á A, C. 6. mikla] ur. lítla A. 6—7. hét— mikill] Ein- 
arr, liinn elzti, var mikill maðr B. 8. til Einars] tíö 

Einar D. 9. forvirkij forverk D. 10. orkar — ©r*] sal. B, 0, D ; 
meöan ek er hér A. 12. brottkvaðning] burtkv^ö J>. 18. ór- 
vul af ] af órvol ein B, C. Einn dag] Á einum degi D. 

Eiim — Einarr] Tók Einarr m'i B, C. 20. Hrafhkel] hann 

B, C. 21. leitaðir] leitar B, C. 22. viö þér fyratum] fyrri 
Viö þór C. 25. raðit] fengit C. 



NO. G. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 99 

hirða, hvat hann ynni, hvárt sem þat væri þetta eða 
annat, en léz tveggja missera bjprg hafa vilja. »Ek 
geri þér skjótan kost,« sagði Hrafnkell; »þú skalt reka 
heim fimm togu ásauðar í seli ok viða heim ollum sum- 
arviði. Þetta skaltu vinna til tveggja missera vistar. 5 
En þó vil ek skilja á við þik einn hlut sem aðra smala- 
menn mína. Freyfaxi gengr í dalnum fram með 
liði sínu: honum skaltu umsjá veita vetr ok sumar. En 
varnað býð ek þér á einum hlut: ek vil, at þú komir 
aldri á bak honum, hversu mikil nauðsyn sem þér 10 
er á, því at ek hefi héi allmikit um mælt, at þeim 
manni skylda ek at bana verða, sem honum riði. 
Honum fylgja tólf hross; hvert sem þú vilt af þeim 
hafa á nátt eða degi skulu þér til reiðu. Ger nú sem 
ek mæli; því at þat er forn orðskviðr, at eigi veldr 15 
sá, er varar annan. Nú veiztu. hvat ek hefi um mælt.« 
Einarr kvað sér eigi mundu svá meingefit at ríða þeim 
14 p hesti, er honum var bannat, ef þó væri mprg pnnur 
til. Einarr ferr nú heim eptir klæðum sínum ok 
flytr heirn á Aðalból. Síðan var fært í sel fram í 20 
Hrafnkelsdal, þar sem heitir á Grjótteigsseli. Einarr 
ferr allvel at um sumarit, svá at aldri verðr sauðvant 
fram alt til miðsumars; en þá var vant nær þremr tigum 



1. hvat — værij hvárt hann ynni D. 1 — 2. þetta — annat] 

< annat rerk C. 2. léz] vilja tilf. pleon. A, C. bjorg] 

. i». bjargarvist C 4. timm tegu asauöarj ásauð minn 

C. 7. dalnum] dalinn D. amsjá] umsjár B, umfQr (D). 

13. tólf hross] tíu hross eör tólf D. 13—14 at— haía| hafa 

þarfa af þeim C. II. skulu] þau tilf li C. hafa— 

I þór til reiöu á uótt eör degi I>. sem] sál. B 

D; 1<) v.ii-;ir| sf/l. (': v.ii-ir A. \), D 1-V L6. eigí 

— aniiai]] veld .iiiij). ]7. meingefit] um gefit B. 

L9. til] reiöar tilf. I . 1 | á I'.. C. 

21. auövant] Bauöar vant 1». :::;. 7ar] varö 

1 1 □ Br] m U '■ 1 1 

7* 



Kio SRAFNKEL8 BAGA PRBTSOOÐA. WO. ( 

auðar eina nátt. Leitar Einar am alla hagá ok finnr 

i. Honum var vant oær viku. t*at jrar einn morgin, 

at Einarr gekk út snemma, ok er þá létt af allri sunn- 

anþokunni ok úrinu. Hann tekr staf í hond sér, 

f> beizl ok þófaj gengr hann þá frnm yfir ána Grjót- 
teigsá. Hon fell fyrir fmmnn selit. En þnr á éyríín- 
u m lá fé þat, er heimn hafði verit um kveldit. Hann 
stokti því lieim at seliriu, en ferr nt leitn hins. er vant 
var áðr. Hnnn sér nú stóðhrossin frnm á eyrunum 

10 ok hngsnr at hondla sér hross nokkut til reiðnr ok 
þóttiz vitn, nt hann rnyndi fljótnm yfir bern, ef bnnn 
riði heldr en gengi. Ok er hnnn kom til hrossanna, 
þá elti hann þnu, ok váru þnu nú skjorr, er nldri 
váru von nt gnngn undnn mnnni, nemn Freyfnxi einn; 

15 hnnn var svá kyrr, sem hnnn væri grnfinn niðr. Ein- 
arr veit, at líðr morguninn, ok hyggr, at Hrnfnkell 
rnyndi eigi vitn, þótt hnnn riði hestinum. Nú tekr 
hann hestinn ok slær við beizli, lætr þófa á bak hest- 
inum undir sik ok ríðr upp hjá Grjótárgili, svjí upp 

20 til jokla ok vestr með joklinum, þar sem Jpkulsá 
fellr undir þeim, svá ofnn með ánni til Reykjnsels. 
Hnnn spurði nlla snuðnmenn nt seljum, ef npkkurr 
hefði sét þettn fé, ok kvnz engi sét hnfn. Einnrr reið 
Freyfnxa alt frá eldingu ok til miðs nptnns. Hestrinn 

25 bnr hnnn skjótt yfir ok víðn, því at hestrinn vnr góðr 
nf sér. Einnri kom þnt í hug, nt honum myndi rnál 



1. eina] Her begynde A, B, C en ny sœtnijig, 3. létt] 

birt B, C, D. 3 — 4. létt— sunnanþokunni] birt af sunnan 

allri þokunni D. 4. úrinu] úöinni B, C. 5. gengr— þá] ok 
gengr D. 7. lá] var B, C. þat] hans C. 13. skjprr] reftet; 
skær A. mjo-k skær B, rennskær C, skjótust D. 16. líðr] líða 
mun D. uyggr] liugsar um D. 18. á bak hestinumj udel. 
C, D. 21. undir] undan D. þeim] udel B. C. Reykja-] 
8ál. B, C, D; Reykjár A. 25. hestrinn] hann C, D. 26. þat] 
þá B, C. myndi] ove rspr. A: mundi B, C, mun D. 




N0. 7-8. BRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 101 



14 v heim ok reka þat fyrst heim. sem heima var, þótt 
hann fyndi hitt eigi. Reið hann þá austr yfir hálsa 
í Hrafnkelsdal, en er hann kemr ofan at Grjótteigi, 
heyrir hann sauóajarm fram með gilinu, þangat sem 
hann hafði fram riðit áðr. Snýr hann þangat til ok 5 
sér renna í móti sér þrjá tigu ásauðar, þat sama sem 
hann vantat hafði áðr viku, ok stokti hann því heim 
með fénu. Hestrinn var vátr allr af sveita, svá at 
draup ór hverju hári hans, var mjok leirstokkinn ok 
móðr mjok ákaíliga. Hann veltiz nokkurum tólf sinn- 10 
um, ok eptir þat setr hann upp hnegg mikit. Síðan 
tekr hann á mikilli rás ofan eptir gptunum. Einarr 
snýr eptir honum ok vill komaz fyrir hestinn ok vildi 
hpndla hann ok færa hann aptr til hrossa, en hann 
var svá styggr, at Einarr komz hvergi í nándir honum. 15 
Hestrinn hleypr ofan eptir dalnum ok nemr eigi staðar, 
fyrri en hann kemr á Aðalból. Pá sat Hrafnkell yfir 
borðum. Ok er hestrinn kemr fyrir dyrr, hneggjaði 
hann þá hátt. Hrafnkell mælti við eina konu, þá sem 
þjónaði fyrir borðinu, at hon skyldi fara til dyranna, 20 
því at hross hneggjaði, »ok þótti mér líkt vera gnegg 
Freyfaxa.« Hon gengr fram í dyrnar ok sér Freyfaxa 
mjpk ókræsiligan. Hon sagði Hrafnkeli, at Freyfaxi 
var fyrir dyrum úti, mjpk óþokkuligr. »Hvat mun 

1. ok— heim] at reka þat fé fyrst B, C; D = A. 2. Reið] 

Rekr B, C. 3. íj at D. 7-8. því-með] nú heim D. 8. 

fénu] Her tilf. I>: en lét Lausan hestiun* hjá stóöunum, en 

:k heim til selsins. 9. leirstokkinn] kviðstrokinn B, kvið- 

ppinn C. 10. mjok] udel, I). nokkurum] cun C. tólf] VII D. 

12. & — rá*] mikla rás I '. g^tunum] gotunni J). 13. eptir — 

komaz] nú \). L6. í nándir] i nánd B, C, nœrriD. L6 staöar] 

i; I i»: itafi A. 16—17. staöar fyrri] fyrr st. D. 17. 

kemr] heim tUf. C. L9. sem] inni C. 20 boröinu] boröum 

C, D i'ara til dyranna] dt ganga 1». 21. mér Likt] mikil- 

I I ». 22. írain] ok dt tHf. I>. 24. 
tkuligr] óþokkaligr B, I 



102 BRAFNKELS BAGA rREY8GOÐA. '8. 

griprinn vilja, er hann er heim kominn?.< segir Hrafh- 
kell; »eigi mun þal góðu gegna.4 Sídan gekk hand 
út ok sér Freyfaxa ok mœlti við hann: »Illa þykkir 
mér, al þú erl þann veg iil ggrr, fóstri minn; en 
5 heiriía hafdir þu vit þitt, er þú sagðir mér ti!. ok skal 
þessa hefnt verða; far þúlil liðs þíns.« En hann gekk 
þegar upp eptir dalnum til stóds síns. Hrafnkell ferr 
í rekkju sína um kveldit ok svaf af um náttina. En 15 r 
um morguninn lét hann taka sér hest ok legí/ja á 

10 soðul ok ríðr upp til sels. Hann ríðr í blám klæð- 
um. 0xi hafði hann í hendi, en ekki fleira vájma. 
f*á hafði Einarr nyrekit fé í kvíar. Hann lá á kvía- 
garðinum ok taldi fé, en konur váru at mjólka. Þau 
heilsuðu honum. Hann spurði, hversu þeim færi at. 

15 Einarr svarar: »Illa hefir mér at farit, því at vant varð 
þriggja tiga ásauðar nær viku, en nú er fundinn.« Hann 
kvaz eigi at slíku telja: »eða hefir eigi verr at farit? 
hefir þat ok eigi svá opt. til borit, sem ván hefir at 
verit, at fjárins hafi vant verit; en heíir þú ekki nokkut 

20 riðit Freyfaxa hinn fyrra dag?« Hann kvez eigi 
þræta þess mega. Hrafnkell svarar: »Fyrir hví reiztu 
þessu hrossi, er þér var bannat, þar er hin váru nóg 
til, er þér var lofat? Þar mynda ek hafa gefit þér 



1. griprinn] garprinn G, grepprinn D. 4. þann veg] svá 
D. 5. til] þetta B. 7, stóðs síns] stóðsins B, D. 8. afj 
udel. D. 9—10. leggja á sqöuI] sgðla B. 10. ríðr 1 ] einn 

saman tilf.T). 12. fé] fénað C. kvíar] kvíD. 14. þeim] Ein- 
arr D. 15. >Ula— mér] Mér hefir lítt D. varöj var B, er C. 
16. ásauðar] 'ásauða B. Hann] Hrafhkell C. 17, telja] reka D. 
eöa] en B, C. 18. liefir] aál. C, D; var ur. A. 18—19. heiir— 
verit 1 ] ovcrspr. B. sem— verit'] udel. D 19. veiil'] oröit D. 
eigi] udel. D. 10. Freyfaxa] mínum illf. Ji ( 
B, C; hinn inn A; udel J). 21. þess mega] mega um þal D, 
20—21. eigi — mega] ekki mi > alls um þal I!. 0. 

21. Hramkell jvarar] udel B, 0, D. 22. nóg] mQrg D. 
lofat] at ríða iilf. D. var lofat] váru lieimiluð C. 



NO. 8-9. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 103 

upp eina sok, ef ek hefða eigi svá mikit um mælt, 
en þó hefir þú vel við gengit.* En við þann átrúnað, 
at ekki verði at þeim monnum, er heitstrengingar fella 
á sik, þá hljóp hann af baki til hans ok hjó hann 
banahogg. Eptir þat ríðr hann heim við svá búit á ð 
Aðalból ok segir þessi tíðendi. Síðan lét hann fara 
annan mann til smala í selit. En hann lét færa Einar 
vestr á hallinn frá selinu ok reisti vorðu hjá dysinni. 
Þetta er kolluð Einarsvarða, ok er þaðan haldinn 
miðr aptann frá selinu. Þorbjorn spyrr yfir á Hól 10 
víg Einars, sonar síns. Hann kunni illa tíðendum 
þessum. Nú tekr hann hest sinn ok ríðr yfir á Aðal- 
ból ok beiðir Hrafnkel bóta fyrir víg sonar síns. 
Hann kvaz fleiri menn hafa drepit en þenna einn: 
»Er þér þat eigi ókunnigt, at ek vil ongvan mann fé 15 
bæta, ok verða menn þat þó svá gert at l.afa; en 
15 v þó læt ek svá, sem mér þykki þetta verk mitt i verra 
(agi víga þeira, er ek hefi unnit; heíir þú verit ná- 
búi minn langa stund, ok hefir mér líkat vel til þín 
ok hvárum okkar til annars; mundi okkr Einari ekki 20 
hafa annat smátt til orðit, ef hann hefði eigi riðit 
hestinum; en vit munum opt þess iðraz, er vit erum 
ofmálgir, ok sjaldnar mundum vit þessa iðraz, þó at 
vit mæltim færra en'fleira; mun ek þat nú sýna, at mér 
þykkir þetta verk mitt verra en pnnur þau, er ek hefi 25 
unnit; ek vil byrgja bú þitt með málnytu í sumar, en 



2. viö 1 ] rét hofum D. 3. at 2 ] af D. 4-5. hann bana- 

bogg] til Einars; hann fekk þegar bana D. 8. hallinn] háls- 

iim C, hjallann I>. ( .'. þaðan] þar C. ók er þaöan] hér er 

[». L8. beiöir] biör B, 0. 14. Hann] BrafnkelJ C, D. 16. 

1). 18. viga] unnit vera D. 21. smátt] sumt C. 

'il oröit] Bundr boritÐ. 22. vit^o^*]] vérD. munum] 

;vun D. pt] nri C. erum] várum 0. 

unnit D. 26. byrgja] tál B, C, (D); byggja A. með] at D. 

en] sáJ,. U, D; en meö C; A har eör L 



1 0-t HKAFNKKLS BAGA PRETSGOÐA. HO. 9 i<». 

slátrum í haust; Bvá vil ek gem \u) |>ik bvert mi- 
eri, meðan |>ú vilt búa. Sonu þína ok dœtr .-l.ul- 
um vit í brottu leysa með minni forsjá ok eíla þau 
svá. at þau mœtti íá góða kosti af því: ok alt, er þú 

6 veizt í mínum hirzlum vera ok þú þarft at hafa beðan 
af, þá skaltu mér til segja ok eigi fyrir skart BÍtja 
heðan af um þá hluti, sem þú þarft at haí'a; skaltu 
búa, meðan þér þykkir gaman at, en fara þá hingat, 
er þér leiðiz; mun ek þá annaz þik til dauðadags; 

10 skulum vit þá vera sáttir; vil ek þess vænta, at þat 
mæli fleiri, at sá maðr sé vel dýrr.« »Ek vil eigi 
þenna kost,« segir forbjprn. »Hvern viltu þá?« 
segir Hrafnkell. í*á segir Þorbjprn: »Ek vil, at vit 
takim menn til gerðar með okkr.« Hrafnkell svarar: 

15 »?& þykkiz þú jafnmentr mér, ok munum vit ekki at 
því sættaz.« Pá reið Þorbjorn í brott ok ofan eptir 
heraði. Hann kom tii Laugarhúsa ok hittir Bjarna 
bróður sinn ok segir honum þessi tíðendi, biðr, at 
hann muni nokkurn hlut í eiga um þessi mál. Bjarni 

20 kvað eigi sitt jafnmenni við at eiga, þar er Hrafnkell er ; 
»en þó at vér stýrum penningum miklum, þá megum 16 r 
vér ekki deila af kappi við Hrafnkel; ok er þat satt, 
at sá er svinnr, er sik kann; hefir hann þá marga 
málaferlum vafil, er meira bein hafa í hendi haft en 

2. búa. Sonu] sál. D; búa með sonu A, B, C. dætr 

þínar tilf. C. 5. hirzlum] húsum J3, C, býbýlum D. 6. akart] 
skort B, C, D. íyrir— sitja] fyrir þat skort líða D^ 

7—8. skaltu búa] þér til þarfa C. 8. fara] far B, 0, D. 

hingat] tii mín tilf. C. 9. leiðiz] at búa tilf. C 10. þess 
vænta] þat vitna D. 13. rá — torbJQrn] udel. D. 14. okkr] 
ok semji með okkr tilf. D. 16. sættazj ok skilja með þat 

tilf. C. 17. heraöij Ilrafnkelsdal D. 19. muni] sál B, C, 
D; mundi A. í] at D. þessi mál] eptirmál Einars D. 20. 
sitt— viðj við sitt jafnmenni om D. 21. miklum] nQkkurum 
D. 22. vér] vit JB. ekkij ætla oss at tilf. D. satt] orð 
tilf 0, er mælt er tilf. D. 28. hann] Hrafnkell D. 23-24. 
marga— vafit] menn í málaferlum lúit D. 24. er] at D. 



NO. 10. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 105 

vér; sýniz mér þú vitlítill við hafa orðit, er þú hefir 
svá góðum kostum neitat; vil ek mér hér 0ngvu af 
skipta.« Porbjorn mælti þá morg herfilig orð til 
bróður síns ok segir því síðr dáð í honum, sem meira 
lægi við. Hann ríðr nú í brott, ok skiljaz þeir nú 5 
með lítilli blíðu. Hann léttir eigi fyrr, en hann kemr 
ofan til Leikskála, drepr þar á dyrr. Var þar til dyra 
gengit. Þorbjorn biðr Sám út ganga. Sámr heilsaði 
vei frænda sínum ok bauð honum þar at vera. Þor- 
bjorn tók því ollu seint. Sámr sér ógleði á Þorbirni 10 
ok spyrr tíðenda; en hann sagði víg Einars, sonar 
síns. »fat eru eigi mikil tíðendi,« segir Sámr, »þótt 
Hrafnkell drepi menn.« Þorbjprn spyrr, ef Sámr vildi 
nokkura liðveizlu veita sér: »Er þetta mál þann veg, 
þótt mér sé nánastr maðrinn, at þó er yðr eigi fjarri 15 
hpggvit.« »Hefir þú nokkut eptir sæmdurn leitat við 
Hrafnkel?« J?orbjorn sagði alt hit sanna, hversu farit 
hafði með þeim Hrafnkeli. »Eigi hefi ek varr orðit 
fyrri,« segir Sámr, »at Hrafnkell hafi svá boðit nokk- 
urum sem þér. Nú vil ek ríða með þér upp á Aðal- 20 
ból, ok forum vit lítillátliga at við Hrafnkel, ok vita, 
ef hann vill halda hin somu boð; mun honum nokk- 
urn veg vel fara.« »Þat er bæði,« segir Þorbjprn, 



2. ko.stum] vistiun D). 3 — 4. mælti— sínsj talaði þá 

morgum herfiligum oröum við bróður sinn D. 7. dyraj 

huröar C, (D). 8. ganga] at g. B, C. 9. vel] ok glaðliga 
tUf. I). frœnda] Porbirni t'. D. 10. ollu] lieldr B, C. seint] 
seinliga (D;. sér — Porbirni] finnr ógleði Porbjarnar D. 11. 
N >i| honum tiif. I>. 12. mikil] ný D. 13. menuj hefir 

hann jamgóð verit boð oxar (!) tilf. D, 13—14. vildi— 

aér] vili QQkkurr liðveizlumaðr vera D. 14. þann vegj 

ekeð tilf. C 16. sœmdumj sœmd þinni D. leitat] a 

tnr tUf. I>. 17. HramJsel?*] e mr filf. i '. 19. fyrri] 

«í/f/. D. QQkkurum] neinum manni þvilikar sœmdir 

boðit D. ir l , 'M-hjvi-nj udel, 1». 



* 



106 HBAFKKEL8 SaGa PREYSOOÐA It 

>at Hrafnkell muo nú eigi vil.ja: enda er mér þal nú 
eigi beldr 1 hug, en þá er ek reið þaðan.< Sámr 

rir: ^Þungt get ek at deila kappi við Hrafnkel mn 
málaferli.< Þorbjprn svarar: »Því verðr engi uppreist 
5 yðar ungra manna, at ydr vex alt í augu: hygg ek, 
at engi maðr muni eiga jafnmikil auðvirði at frœnd- 
um sem ek; sýniz mér slíkum monnum illa faril sem 
þér\ er þykkiz lpgkænn vera ok ert gjarn á smásakir, 16 v 
en vilt eigi taka við þessu máli, er svá er brýnt; mun 

10 þér verða ámælissamt, sem makligt er, fyrir því at 
þú ert hávaðamestr ór ætt várri: sé ek nú, hvat spk 
horfir.* Sámr svarar: »Hverju góðu ertu þá nær en 
áðr, þótt ek taka við þessu máli, ok sém vit þá báðir 
hraktir?« ]?orbjorn svarar: ^Pó er mér þat mikil hug- 

15 arbót, at þú takir við málinu; verðr at þar, sem má.« 
Sámr svarar: »Oíuss geng ek at þessu; meir geri ek 
þat fyrir frændsemi sakir við þik: en vita skaltu, at 
mér þykkir þar heimskum manni at duga, sem þú 
ert.« fá rétti Sámr fram hpndina ok tók við mál- 

20 inu af Porbirni. Sámr lætr taka sér hest ok ríðr upp 
eptir dal ok ríðr á bæ einn ok lýsir víginu; fær sér 
menn á hendr Hrafnkeli. Hrafnkell spyrr þetta ok 
þótti hlægiligt, er Sámr hefir tekit mál á hendr honum. 



1. Hrafnkell] hann D. 1 — 2. þat — heldr] nú eigi heldr 
svá C. 5. manna] segir forbj^rn tilf. A pleon.; detie ind~ 

skud findes ikke i B, C, D. augu] augum B, C. 6. maör] udcl. 

B. at f.] af f. B, C. ll.ór] í B, C. 11-12. s^k liorfir] at sok hefir 
D. 12—13. en áðr] udel D. 14. er— ]>at] væri þetta D. 15. 
verðr at þar] verði at því B, verði af því C. þar, sem] því 
kaupi,« sagði forbjorn, »er D. 16. at þessu] þó at viö 
Hrafnkel D. 18. beimskum manni] ekki C. at] at tttf. D. 
20. sér hest] hest sinn C. 21 — 22. fær sér menn] udch I>. 
22. Hrafnkeli] fær . . (lakune) manna tilf. D. 23. er] at B, 

C. mál] við máli D. honum] gorði hann sér ekki hriö at 
bráðari tilf. D. 



NO. 11-12. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 107 

Leið nú á vetrinn ; en at vári, þá er komit var 
at stefnudogum, ríðr Sámr heiman upp á Aðalból ok 
stefnir Hrafnkeli um víg Einars. Eptir þat ríðr Sámr 
ofan eptir dalnum ok kvaddi búa til þingreiðar, ok 
sitr hann um kyrt, þar til er menn búaz til þing- 5 
reiðar. Hrafnkell sendi þá menn ofan eptir dalnum 
ok kvaddi upp menn. Hann ferr með þingmonnum 
sínum, sjau togum manns. Með þenna flokk ríðr hann 
austr yfir Fljótsdalsherað ok svá fyrir vatnsbotninn 
ok um þveran háls til Skriðudals ok upp eptir Skrið- 10 
dal ok suðr á 0xarheiði til Berufjarðar ok rétta þing- 
manna leið á Síðu. Suðr ór Fljótsdal eru sjautján 
dagleiðir á fingvoll. En eptir þat er hann var á 
brott riðinn ór heraði, þá saínar Sámr at sér monn- 
um. Fær hann mest til reiðar með sér einhleypinga 15 
ok þá, er hann hafði saman kvatt; ferr Sámr ok færr 
17 p þessum mpnnum vápn ok klæði ok vistir. Sámr snýr 
aðra leið ór dalnum. Hann ferr norðr til brúa ok 
svá yfir brú ok þaðan yfir Mpðrudalsheiði, ok váru í 
Moðrudal um nátt. Paðan riðu þeir til Herðibreiðs- 20 
tungu ok svá fyrir ofan Bláfjoll ok þaðan í Króksdal 
ok svá suðr á Sand, ok kómu ofan í Sauðafell ok 



1. ni'i á vetrinn] af sumar þetta ok vefcr hinn næsti 

D. 2. stefnudogum] stefnulogum B ((A har -dogum, reitet 

til -logum el. OK Aðalból] meö nokkura menn tilf. C. 

4. þingreiðar] meö aér Hlf. I). ok] síðan tilf. D. 5. hann] 

síðan C. 5— 6. þingreiöar] þings C, D. 6. mennl udcl. C. daln- 

um] Jokulsdnl I). 7. ferr] fekk B. 8. Bjau tagum] með s. t. C. 

menn l^, manna C, D. 7—8. ferr— manns] fær ór 

þingá sinni I.XX manna D. 9. -botninn] -brunn D. 12. 

Suðr] Austr C. autján] ajau !'.. 18. er hann] ELramkeU 

C. 14. -c: 1 vrlcl D. lö. reiðar] -manna tilf. K. hann sór] 

.!• bót mesl til reiöar D. 16. saman] udel. I>. ferr— 

! fœr Sámr 0, Sámr fær D. 17. Sámr] ok B, C. 19—20. 

iiiii] kómu í MQÖrudal, v;'n-u þar eina D. 20. Paðan] 

I'í'i I ). 21. -tungu] -tungna 1 ». 






108 HRAFNKEL8 BAOA PRET8QOÐA. WO.lt. 

þadao a þingvpll; ok var þar HrafnkeU eigi komion; 
ok fórz honum því seinna, at hano átti lengri leid. 
Samr tjaldar búð yfir sínum monnum h?ergi nœr því, 
sem Austfírðingar eru vanir a1 tjalda; en QQkkuru 

5 síðar kom Eirafnkell á þing. Hann tjaldar búð sma, 
svá sem hann var vanr, ok spuröi, at Sámr var 
á þinginu. Honum þótti þat hlægiligt. Þetta þing 
var haróla fjolment. Váru þar flestir hofðingjar þeir, 
er váru á Islandi. Sámr finnr alla hpfðingja ok bað 

10 sér trausts ok liðsinnis; en einn veg svpruðu allir, at 
engi kvaz eiga svá gott Sámi upp at gjalda, at ganga 
vildi í deild við Hrafnkel goða ok hætta svá sinni 
virðingu; segja ok þat einn veg flestum farit hafa, 
þeim er þingdeilur við Hrafnkel hafa haft, at hann 

15 hafi alla menn hrakit af málaferlum þeim, er við hann 
hafa haft. Sámr gengr heim til búðar sinnar, ok var 
þeim frændum þungt í skapi, ok ugðu, at þeira mál 
myndi svá niðr falla, at þeir myndi ekki fyrir hafa 
nema skomm ok svívirðing; ok svá mikla áhyggju 

20 hafa þeir frændr, at þeir njóta hvárki svefns né matar, 
því at allir hgfðingjarnir skáruz undan liðsinni viö þá 
frændr, jafnvel þeir, sem þeir væntu, at þeim myndi 
lið veita. 

4. Þat var einn morginn snemma, at ]?orbJQrn 

25 karl vaknar. Hann vekr Sám ok bað hann upp standa: 
»Má ek ekki sofa.« Sámr stendr upp ok ferr í klæði 
sín. Þeir ganga út ok ofan at 0xará, fyrir neðan brúna. 17 v 



3. yfir] udel. C. 7. hlægiligt] hæðiligt D. 10. einn— 
sv^ruðu] mi^k svpruðu einum munni D. 11. gott] niikit 

B, C. 13—14. ok |)at— haít] Jþeir einn veg hafa í flestum 
st^ðum farit, er menn haí'a þingdeilur átt við Hrafukel D. 
15—16. við— haf't] haí't haía C. 17. þeira mál] þetta D. 18. 
fyrir] aí' C. 19. skomm] ok sneypu tilf. D. 21. því at] 

en D. 23. liö] liösemd D. 



NO. 13. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 109 

í*ar þvá þeir sér. Þorbjorn mælti við Sám: ^fat 
er ráð mitt, at þú látir reka at hesta vára, ok búumz 
heim; er nú sét, at oss vill ekki annat en svívirðing.« 
Sámr svarar: ^Þat er vel, af því at þú vildir ekki 
annat en deila við Hrafnkel ok vildir eigi þá kosti 5 
þiggja, er margr myndi gjarna þegit hafa, sá er 
-eptir sinn náunga átti at sjá. Frýðir þú oss mjok 
hugar ok ollum þeim, er í þetta mál vildu eigi ganga 
með þér; skal ek ok nú aldri fyrr af láta, en mér 
þykkir fyrir ván komit, at ek geta nokkut at gert.« io 
f*á fær Þorbirni svá mjok, at hann grætr. Þá sjá 
þeir vestan at ánni, hóti neðar en þeir sátu, hvar 
íimm menn gengu saman frá einni búð. Sá var hár 
maðr ok ekki þrekligr, er fyrstr gekk, í laufgrænum 
kyrtli ok hafði búit sverð í hendi, réttleitr maðr ok 15 
rauðlitaðr ok vel í yfirbragði, Ijósjarpr á hár ok mjpk 
hærðr. Sá maðr var auðkenniligr, því at hann hafði 
Ijósan lepp í hári sínu hinum vinstra megin. Sámr 
mælti: »Stpndum upp ok gongum vestr yfir ána til 
móts við þessa menn.« Þeir ganga nú ofan með ánni; 20 
ok sá maðr, sem fyrir gekk, heilsar þeim fyrri ok 
spyrr, hverir þeir væri. ÍVir sogðu til sín. Sámr 
spurði þenna mann at nafni, en hann nefndiz Þorkell 
ok kvaz vera Þjóstarsson. Sámr spurði, hvar hann 



2. búumz] búaz D, komumz B, C. 3. sét] auðsét C, D. 

4. svarar— vel] segir þat vel vera C. 7. siun náunga] sín- 

um náun(gi) D. oss] mér C. 8. ok— þeim] þeir D. mál] 

efhí D. 11. Pá 1 ] Ok er þessu tali er lokit D. f'ær Porbirni] 

%al. 0, D; ferr Porbj^rn ur. A, B. grætr] af tilf. C; grét 

mj(,ik af 1» 12. neðar en] sál. B, C. D; neðan er A. 14. 

fyrstr] fyrir þeim D. er fyrstr gekk] sem fyrir þeim var ok 

<kk I'), C. 16. Ijosjarpr] ljóslitaör 0. 1 ( .' dum 

— g^ngum] ;it þeir myndi npp standa ok ganga D. 23. þenna 

b menn D. 24. Pjóstarssonj sál. D; jfr. vcdf. 

mbranbladet;\ rorsteinsson A, 15, ('. A har tenere det rig* 

ars- 



llo BRAFNKEL8 SAGA FBEY80OÐA. »0. i '—14, 

væri œttaðr, eða nvar hano eetti heima. Bano kvaz 
vera vestGrzkr al kyni ok uppruna, en eiga heima í 
Þorskafirði. Sámr mœlti: »Hvert ertu goðorðsmaðr?* 
Ilann kvað þat Fjarri fara. >Ertu þá bóndi?« Bagdi 

5 Sámr. Ilann kvaz eigi þat vera. Sámr nia-lfi : Hvat 
manna ertu þá?« Hann svarar: »Ek em einn ein- 
hleypingr; kom ek út í fyrra vetr; hefi ek verit utan 
sjau vetr ok t'arit út í Miklagarð. en em handgeng- 
inn Garðskonunginum; en nú em ek á vist með bróónr 

10-mínum, þeim er Þorgeirr heitir. « »Er hann goðorðs- 
maðr?« segir Sámr. Þorkell svarar: »Goðorðsmaðr 
er hann víst um Þorskafjorð ok víðara um Vest- 18 p 
fjorðu.* »Er hann hér á þinginu?« segir Sámr. »Hér 
er hann víst.« »Hversu margmennr er hann?« »Hann 

15 er við sjautigu manna,« segir Þorkell. »Eru þér fleiri 
bræðrnir?« segir Sámr. »Er hinn þriði,« segir Þor- 
kell. »Hverr er sá?« segir Sámr. »Hann heitir Þor- 
móðr,« segir Porkell, »ok býr í Gorðum á Álptanesi; 
hann á Þórdísi, dóttur Þórólfs Skallagrímssonar frá 

20 Borg.« »Viltu nokkut liðsinni okkr veita?« segir Sámr. 
»Hvers þurfi þit við?« segir Þorkell. »Liðsinnis ok 
afla hofðingja,« segir Sámr, »því at vit eigum málum 
at skipta við Hrafnkel goða um víg Einars ÍPorbjarn- 
arsonar, er vit megum vel hlíta okkrum flutningi með 

25 þínu f ulltingi. « Þorkell svarar: »Svá er, sem ek sagða, 
at ek em engi goðorðsmaðr.« »Hví ertu svá afskipta 
gorr, þar sem þú ert hofðingjason sem aðrir bræðr 



2. eiga heima] heimili sagðiz hann eiga D. 3. »Hvert} 
sál. B, C; Hvar ur. A. »Hvert ertu] hvárt hann væri D. 

7. vetrj sumar C, D. 10. torgeirr] i C ur. Þorgrímr b 

pá dettc sted og i det flgd. 12. víöara] annarsstaðar tilf. D. 
14—15. »Hann er] udel. B, C. 16. »Er hinn] sál. B, C, D; 

»Hinn A. 20. okkr] bræðrum tilf. C. 24. er] en B, 0. 

26. aiskipta] afskiptr D. 



NO. 14-15. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 111 

þínir?« Þorkell sagði: »Eigi sagða ek þér þat, at 
br. p ek || ætta þat eigi en ek sellda þat j hendr l?orgeiri 
brodnr minum mannaforrad mitt adr en ek for utan | 
sidan hefir ek eigi vid tekit firi þvi at mer þikir vel 
komit medan hann vardveitir. gangi þid aa fund hans. 5 
bijdtt hann £a sia. hann er skðrungR j skapi ok dreingr 
godr ok j alla stadi uel mentr vngr madr ok met|n- 
adargiarn. eru slikir menn vænztir til at ueita yckr 
lidsinne. S(amr) s(egir). af honum munum vit ek|ki 
fa nema þu sert j flutningi med ockr. Þorkell s(egir) 10 
þvi mun ek heita at vera helidr med yckr | en moti 
med þvi at mer þikir ærin naudzsyn til at mæla 
eptir naskyldan mann. fari þit nv | firi tii bvdarinnaR 
ok gangit jnn j bvdina. er mann folk j svefni. þid 
munud sia huar standa jnnar | um þuera budina tvö 15 
hudíðt ok Reis ek upp or ódru en j ðdru hvilir Þor- 
geirr brodir minn. | hann hefir haft kveisv mykla j 
fætinum sidan hann kom a þingit ok þvi hefir hann 
litid sofit wm | nætr en nv sprack fotrin j nott ok 
er or kueisunaglinn en nv hefir hann sofnad si|dan 20 
ok hefir Rettan fotin vt vndan fðtvnum fram aa fota 



1. þér þat] udel. B, C. 2. ætta] fíer hcgynder det af 
denne saga bevarede membranbJad. BJadet er defekt, idet flere 
linjer mangle báde oventil og nedentil pá grund af Jcantcmes 
beskœring; ogsá i marginen ere af samme drsag cnkcJte ord hist 
og Jicr beskadigede eller bortfaldne. þat" ndet. C. en — 

selda ek D. 7. madr] udeJ. C. 8. yckr] yðr C, D. 

9. lidðinne slidsinne* opr.ikr.i mbr. 10. flutningi] falltingi 
ok flutningi B. 11. yckr] yör C. 12. naudzsyn] z er i dette 
ord l"'"J< ker og i det /Jgd. skrevet halvt over Jinjen. til]vera 
tilf, D. ia naskyldan] Bvá n. C. fari þit] fariö C. flri] 
fyrri C. 14. er mann folk] enn mun fólk B, enn mun |»ó 
fólk C, en ;.lt iiiun fólk I >. þid] þér l^, C. i7. Iiann— 

la] kvrisu mikla befír hann haft I ». 19. fotrin] meinit 

C. nott] : M. ^K setnad lOfit B, c. 



112 HRAPNKEL8 BAGA l'KKYSGOÐA. !fO. 1*. 

Bólina sakir ofrhita er | aa er ai fœtinum. gangi sa hinn 
gamli madr firi ok sva jnnar eptir bvdjnne. mer syn- 
izl hann miog | hrymdr bœdi at sýn ok elli. þa er 

þu madr segir forkell kemr at hudfatinu skaltv nas[a]| 
B miog ok fall 01 f'ota fiólina ok tak j tana þa er vm 
er bvndit ok hnyck at þer ok v[it] | hversu hann verdr 
vid. S(amr) m(ælti) heilRadr muntv óckr vera en 
eigi synizt mer þetta Radligt. Þorkell svar[ar] | annat 
hvort verdi þit at gera at hafa þat sem ek legg til. 

10 eda leita ecki Rada til min. S(amr) mælt[i] | ok segir. 
svo skal gera sem hann gefr Rad til. Þorkell kvazt 
mundu ganga sidar þvi at ek bid manna minna ok | 
nv gengu þeir S(amr) ok Þorb(io)rn ok koma j bvd- 
ina. suofu þar menn aller. þeir sia bratt huar Þor- 

15 gei[r] | la. Þorb^iójrn karl geck firi ok for miog Ras- 
andi en er hann kom at hudfatinu þa fell hann ai 
fo[ta];fiólina ok þrifr j tana þa er uanmatta var 
ok hnyckir at ser. en Þorgeir vacknar uid ok hlio[p] 
vp j hudfatinu ok spurdi huer þar færi svo hrapal- 

20 liga at hlypi ai fætr m(önnu)m er adr [voru] | uan- 
matta. en þeim Sami vard ecki at ordi. þa snaradi 
Þorkell jn j budina ok mælti til | Þorgeirs brodur 
sins uer eigi svo bradr ne odr frændi um þetta þvi 
at þic mvn ecki saka en morgum [te]kzt ver en uill 



1. aa 2 ] filf. forkortelsestegn for er i mbr. er aa f.] er f. 

B. var f. D. 3. miog — syn] bæöi Inymðr mjok at sjón D. 
5. fallj falla B, C. 6. ok vit] overspr. B, C. liann] hon- 
um D. 9. þit] þér B, C. 10—11. mælti — gera] segir. ;it 
svá skyldi vera D. 11. gera] vera C. svo — gera] svá skulu 
vera B. gefr] gaf D. 11 — 12. Porkell — nrundu] en ek mun 
D. 12. sidar] síðan A, B. bid] hér iilf. C. minna] ann- 
arra C. 12—13. ok nv] Nú A, B, C, D. 13. ok koma] udel. 

C. 16. kom] mJQk iilf D. 18. hnyckir] rykkir C. 19. 
liuer] hverjir D. 20. hl} r pi] hlaupa B, C. 21. ordi] munni 

D. snaradi] snaraðiz C. 23. bvo] udel. C. 24. sakaj um 
þetta tilf. D. ver] miðr C. 



NO. 15—163 HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 113 

ok verdr þat morgum at þa fa eigi allzs gæt jafnuel 
er honum er mikit j sk[a]|pi. en þat er vorkun 
frændi at þer se sar fotr þinn er mikit mein hefir j 
verit. muntu þess | mest a þer kenna. nu ma ok þat 
vera at gömlum manni se eigi ossaRari sonardavdi 5 
sinn en [fa] | önguar bætr ok skorti hvevitna sialfr. 
mun hann þess giorst kenna aa ser ok er þat at von- 
um [at] | sa ;madr gæti eigi allz uel er mikit byR j 
skapi. Þorgeir s(egir) ecki hugda ek at hann mæti 
[mik] | þessa kunna þvi at eigi drap ek son hans ok 10 
ma hann af þvi eigi aa mer þessu hefna. eigi villdi 
hann aa [þer] | þessu hefna segir Þorkell en for hann 
at þer hardara en hann villdi ok gallt hann oskygn- 
leika sins [en] | uænti ser af þer nöckurs traustz. er 
þat nu dreingskapr at ueita gomlum manni ok þurpt- 15 
[ugum]. | er honum þetta navdzsyn en eigi seiling þo 
at hann mæli eptir son sinn. en nv gang[a al]lir hðfd- 
ingiar undan lidueizslu uid þessa menn ok syna j 
þvi mikin odreingska[p] | j Þorgeirr mælti: »Við hvern 
eiga þessir menn at kæra?« Þorkell svaraði: »Hrafn- 20 
kell goði hefir vegit son hans Þorbjarnar saklausan. 
Vinnr hann hvert óverk at oðru, en vill engum 



1. morgum] hreldum tilf. C. þa] udel. C. 2. er 1 ] ef C. 
honum] þeim A. 3. atj þó at D. 4. muntu] ok tilf. A. 

þess] þessa C. ma] mun B. ma ok þatj mun þat ok eigi 
siðr C 5. se] mun B. 6. sinn en fa] sinn, hann fær B, 
sem hann fær C. hvevitna] hvervetna B, C, hvetvetna D. 
11 og 12. þessu] þessa B, C. A har pá ferste sted þessa, pá 
andet sted þessu. 11 og 12. þessu hefna] þetta herða D. 13. 
gallt hann] galztu C. 14. sins] hans C. 16. seiling] tilseiling 
C. 17. en nvj Nú A. 18. lidueizslu] udel C. 19. mikin] udel D. 
19— s. 114 l. 5. Porgeirr— viðj efter papirshdskr. A; borte i mem- 
branbladet pá grund af dettes beskœring. 21. hans— saklausan] 
$ál B, D, forbjarnar saklausan C. A har: hans«. forgeirr 
Bpuröi: ySaklausan'/ 22. hvert— pðrul sál. B, C; annat 

Averkan at oðru D. A har: hvers verkan at (?ngu. 

8 



114 HRAFNKKLS S.\GA FRKYSOODA. »0.16-17. 

manni sóma vinna fyrir. « Þorgeirr mælti: »Svá mun 
mér fara sem oðrum, at ek veit eigi mik þessum 
monnum svá gott eiga upp at inna, at ek vilja ganga 
i deilur við Hrafnkel. Þykkir mér hann eino veg 
6 fara hvert sumar við | þa menn sem malvm eigu at mbr. 
skipta uid hann at ílestir menn fá lítla virðing eða 
ongva adr lvki ok se ek þar fara einn veg óllum. 
get ek af þvi flesta menn ofusa til þa | sem eingi 
na/dzsyn dregr til. Þorkell s(egir) þat ma uera at 

10 svo færi mer at eí ek væra hófdingi | at mer þætti 
jllt at deila vid Hrafnkel en eigi synizt mer svo íirir 
þvi at mer þæti vid þann bezst | at eiga er allir 
hreckiazt firir adr ok þætti mer mikit uaxa min vird- 
ing eda þess hö|fdingia er aa Hrafnkel gæti nóckura 

15 vik Roid en minkazt ecki þo at mer færi sem ódr- 
um | firi þvi at ma mer þat sem yfir margan gengR. 
hefir sa ok jafnan er hættir. se ek segir Þorgeir 
hver|su þer er gefit at þu uillt ueita þessvm m(önnu)m. 
nu mvn ek selia þer j hendr god|ord mitt ok manna 

20 forRad ok haf þu þat sem ek hefir haft adr en þadan af 
hðfum | vit jðfnud af badir ok ueittv þa þeim er þu 
villt. svo synizt mer segir Þorkell sem þa | mune 



1. vinna fyrir] unna fyrir B, C, unna D. 3. upp at 

inna] at launa D. 4. einn] þann 0. 5 — 6. þa— » hann] 

efter membranen: lœselig del af en halrt bortskáren linjc for- 
oven pá bagsiden. 6 — 7. at— ongva] efter A; borte i 

mbr. 7. adr] Her begynder den ferste ubeskárne linje pá mem- 
branbladets bagside, og herfra fortsættes uafbrudt efter mbr. 
8. flesta menn] i mbr. fiesta med et m skrevet over linjen mel- 
lem (ílest)a og det flgd. o(fusa). flesta— ofusa] f. ófúsa D. 

A har ílestum óíysa. þa] utydl. i mbr. eingi] eigi A. (i . 
nardzsyn dre^r] omv. B, C. ma| mun C. 10 at 1 ] udcl D. 
13—14. min— edaj viröing D. lö. |)vi at raa] þat; má A, B, 
0. þat] udcl C. 21. jófnud] jafnað A. jófnud af| jofn- 
um hondum D. 22. synizt] líz D. muni] mundi A. 



NO. 17. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 115 

godord uort bezt komit er þv hafir sem leingzt. ann 
ek óngum svo | uel sem þer at hafa þvi at þu hefir 
marga hluti til menntar vm fram alla oss | brædr. 
en ek oRadinn huad er ek uil af mer gera at bragdi. 
en þu ueizst frændi at | ek hefi til fars*) hlutazt sidan 5 
ek kom til Jslandzs. ma ek nv sia huad min Rad | 
eru. nu hefi ec flutt sem ek mun at sinne. kann 
uera at Þorkell leppr komi þar at hans | ord verdi 
meir metin. Þorgeir s(egir) se ek nu huersu horfir 
frændi at þer mislikar en | ek ma þat eigi vita ok 10 
munvm uit fylgia þessum m(önnu)m hversu sem fer 
ef þu villt. Þorkell [mælti] | þessa eins bid ek at mer 
þikir betr at veitt se. til huers þikiazt þessir menn 
fæ[rir] | segir Þorgeir svo at framkvæmd uerdi at þeira 
mali. svo er sem ek sagda j dag at | [s]tyrk þuríum 15 
uit af hofdingium en mala íluttning aa ek undir mer. 
Porgeir kuad | honum þa gott at duga ok er nv þat 
til at bua mal til sem Rettligazt en mer þikir | sem 
Þorkell vile at þid vitid hans adr domar fara vt. 



*) fars] sandsynl. fejlskrevet i mbr. for fazs o: fás. Papirs- 
hdákrr, have folgende former: fáás A, faz B, »fatstz« C, faas D. 



1. er] at D. 2. þu] overspr. i mbr. 4. ek'] er tilf. D. 
at b.] af b. B, C. 6. Jslandzs] z halvt over linjen. huad] hver 
D. 7. eru] gilda skulu C. heíi ec] i mbr. skr. hefi c . 8. ])ar] 
þar at A. 8 — 9. hans — metin] A har m for metin (D: metin); 
fyrir hans orö verði meiri menn B, C (»menn« B, »m« C). 
í* — 10. hornr — mislikar] þér mislikar við mik C. 10. mis- 

likar] við mik tilf. B. en tk) udel. B, má ek C; ek er bort- 
faldei i nibr. og her tilfejei efter papirsheUkrr. (A, <", D). 11. 
lil \.'r 1». fylgia] Bnúaz í með i> (snú- efttr 4öl). 12. ef 
j'ii villt udel B I . 18. veitt se] svá sé gert, sem ek biö 

D. lt C. 15. .i d m- Sámr tilf. <': sagði Sámr 

i ». 16. uit] vét 1». af hófdingium] al )i<.-i'>in^j;i 0. mer] 
sjálfum tilf. C. 17. atduga] ai atd.Ð. þal sváD. 18. Retl 
ænligasl B, < '. 



116 BBAFNKELS SAGA FKKYSGODA KO. Í7-18. 

muuu þit þa hafa annat huort | [firirj yckar þra 
QÓckura hugan eda læging en meir en adr ok hreli- 
ing ok skapra|vn. gangid nv heim ok verit katir af 
þvi at þess munu þid uid þurfa ef þit skulut deila | 

5 [vid] Hraínkel at þit berit yckr vel vp vm hrid en segi 
þit Óngvm manni at vit hófum liduei[z]lu heitit yckr. 
þa geingu þeir heim til budar sinar. uoru þa ólteitir. 
menn undrud][u]zt þetta aller þvi þeir hefdi svo skiot 
skapskipti tekit þar sem þeir uoru ogladir er | [þeir] 

10 foru heiman. nv sitia þeir þar til er domar fara ut. 
þa kvedr Samr upp menn sina ok | [gen]gR til lóg- 
bergs. var þar þa domr settr. S(amr) geck þa diarf- 
liga at dominum. hann hefr | [þe]gar vp uott nefnv 
ok sotti mal sitt at Rettum landzs lógum aa hendr 

15 Hrafnkeli go|[da] miskunar la^st*) med skörvgligum 
fluttningi. þessu næst koma þeir Þiostarssynir | [med] 
mykla sueit manna. aller menn vestan af landi veittv 
þeim lid ok syndizt þat at | [Þio]stars synir uoru 
menn vinsælir. S(amr) sotti malit j dom þangad til 

20 er Hrafnkeli var bodit til uarnar nellma sá maðr væri 



*) miskunar latst] sandsynl. fejl for miskviðalaust. A, B, 
C have miskunnarlaust, D : miskviðalaust. 



2. eda læging] ok hæging C. meir] meiri A, B, C, D. 
ok h.] eða nokkura h. C. en m. — ok h.J eðr enn meiri D. 
3. ok 1 ] eðr D. 4. þess] þat C. 5. Hraínkel] hrafkel i mbr. 
þit berit] bera D. 6. manni] udel. B, C. yckr] yðr B, 

udel. D. 7. ólteitir] sem olteitir menn C, einteitir D. 8. 
menn] danner i C slutningen af den foregáende sœtning (se deti 
foreg. note); þeira tilf. D. aller] udel. D. 9. ogladir] svá 
ókátir C. 10. þeir] í búð sinni tilf. C. 12. -bergs] -bergis A, B, 
C. 16. þessu] Par B. fiostarssynir] f orsteinssynir B, C. 17 
— 18. veittv — lid] þeir er þar vóru, slóguz í lið með þeim D. 
18. syndizt] sýndu B, C, sýndi D. 19. sotti] setti B, C. malit] 
mál B. j] yfir D. þangad] þar B, C. 20. til] overspr. i mbr., 
tilf. her cfter paphdskrr. uarnar] varna D. ne-] Her endcr 
membranbladet. 



NO. 18-19. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 117 

þar við staddr, er logvorn vildi frammi hafa fyrir 
hann at réttu logmáli. Rómr varð mikill at máli 
Sáms; kvaz engi vilja logvorn fram bera fyrir Hrafn- 
kel. Menn hlupu til búðar Hrafnkels ok sogðu hon- 
um, hvat um var at vera. Hann veikz við skjótt ok 5 
kvaddi upp menn sína ok gekk til dóma, hugði, at 
þar myndi lítil vorn fyrir landi; hafði hann þat í hug 
sér at leiða smámonnum at sækja mál á hendr hon- 
um: ætlaði hann at hleypa upp dómum fyrir Sámi 
ok hrekja hann af málinu. En þess var nú eigi kostr. 10 
Par var fyrir sá mannfjoldi, at Hrafnkell komz hvergi 
nær; var honum þrongt frá í burtu með miklu ofríki, 
svá at hann náði eigi at heyra mál þeira, er hann 
sóttu; var honum því óhægt at færa logvprn fram 
fyrir sik. En Sámr sótti málit til fullra laga, til þess 15 
er Hrafnkell var alsekr á þessu þingi. Hrafnkell 
gengr þegar til búðar ok lætr taka hesta sína ok ríðr 
á brott af þingi ok unði illa við sínar málalyktir, því 
at hann átti aldri íyrr slíkar. Ríðr hann þá austr Lyng- 
dalsheiði ok svá austr á Síðu, ok eigi léttir hann fyrr 20 
en heima í Hrafnkelsdal ok sez á Aðalból ok lét, sem 
ekki hefði í orðit. En Sámr var á þingi ok gekk 
mjok uppstertr. Mgrgum mpnnum þykkir vel, þó at 
þann veg hafi at boriz, at Hrafnkell hafi hneykju farit, 
ok minnaz nú, at hann hefir morgum ójafnað sýnt. 25 



8. kvaz — vilja] ok spurt, hvárt engi vili B, ok sp., hv. 
e. vil'liC vilja— Hrafnkel| maðr þetta gora viljaD. 5. hvat 
— vera] hvar komit var D. 6. gekk] tilf. efter C, D; udel. A, 
B. 7. landi] hendi C. þatj ur. þar A. 8. leiða] hann skyldi 1. D. 
íiniim] sína menn til B, m. s. t. C. 9. dómumj dóm- 
mum C. 15 — 16. til þess er] þangat til at D. 16. er| at 
B, C. var| varí") C. 17. þegar] udel. D. 21. heima] 

liaun kemr B, C, h. k. heim D. sez| settiz D. 22. hefði] 
•••;• ri D. í við B, |)in.u'i| eptir tUf. 0. 28. uppstertrj 
nppstœrtl B, < 24. hneykju] hneykjufyr C. 



11- BBAFNKEL8 SAGA KKKYSGOÐA. II 



Sámr bíðr iil þess, al slitit er þinginu. Búaa menn 

þé licim. Pakkar hann þeim bræðrum sína Liðveizlu; 
en Þorgeirr spurði Sám blæjandi, tnrerou bonam þetti 90? 
at fara. rlann lét vel yíir því. Þorgeirr ma*lti: 
Pykkiz þú nú nokkuru nær en áðr?« Sámr mælti 
>Beðit þykkir mér Hrafnkell hat'a sneypu, er lengi 
inun uppi vera, þessi hans sneypa, ok er þetta við 
mikla fémuni.« »Eigi er maðrinn alsekr, meðan eigi 
er háðr féránsdómr, ok hlýtr þat at hans heimili at 

10 gera; þat skal vera fjórtán náttum eptir vápnat;<k. 
En þat heitir vápnatak, er alþýða ríðr af þingi. »En 
ek get,« segir Þorgeirr, »at Hrafnkell mun heim 
kominn ok ætli at sitja á Aðalbóli; get ek, at hann mun 
halda manna forráð fyrir yðr. En þú munt ætla at 

15 riða heim ok setjaz í bú þitt, ef þú náir, at bezta 
kosti. Get ek, at þú hafir þat svá þinna mála, at 
þú kallir hann skógarmann; en slíkan ægishjálm get 
ek at hann beri yfir flestum sem áðr, nema þú hljótir 
at fara nokkuru lægra.« »Aldri hirði ek þat,« segir 

20 Sámr. »Hraustr maðr ertu,« segir Porgeirr, »ok 
þykkir mér, sem forkell frændi vili eigi gera enda- 
mjótt við þik. Hann viil nú fylgja þér, þar til er ór 
slítr með ykkr Hrafnkeli, ok megir þú þá sitja um 
kyrt. Mun yðr þykkja nú vit skyldastir at fylgja þér, 

25 er vér hofum áðr mest í fengiz; skulum vit nú 
fylgja þér um sinnsakir i Austfjorðu; en kantu nokk- 



5. nykkaru] miklu D. 6. sneypu] niikla tilf. C. sneypu, 
er] þá s., at D. 7. þessi— sneypa] udel. B, þ. svívirrnnsí 

þessi D. 11. er alþýða] at þing er laust látit ok a. D. þingi] 
alþingi C. 13. muni] ætla at tilf. D. 14. forráð] forræði B. 
17. skógarmann] þinn tilf. D. 18. yfir] af D. flestum] aðra 
menn C. 19. þat] um þat C. 22. er] at D. 24. Mun— 
skyldastir] ok munum vit skyldir til þykkja D (til efter 451 ; 
D her utydl). 25. vér] vit D. fengiz] sál D; fengit A, B. 
25—26. er v. — þér] overspr. C. 26, en] eðr B, D, eða C. 






NO. 19-20. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 119 

ura þá leið til Austfjarða, at eigi sé almannavegr?« 
Sámr kvez fara mundu hina somu leið, sem hann fór 
austan. Sámr varð þessu feginn. 

6. Þorgeirr valdi lið sitt ok lét sér fylgja fjóra 
tigu manna. Sámr hafði ok fjóra tigu manna. Var 5 
21 p þat lið vel búit at vápnum ok hestum. Eptir þat ríða þeir 
alla hina somu leið, þar til er þeir koma í nætreld- 
ing í Jpkulsdal; fara yfir brú á ánni; ok var þetta 
þann morgun, er féránsdóm átti at heyja. í>á spyrr 
Porgeirr, hversu þeir mætti helzt á óvart koma. Sámr io 
kvaz mundu kunna ráð tíl þess. Hann snýr þegar af 
leiðinni ok upp á múlann ok svá eptir hálsinum milli 
Hrafnkelsdals ok Jokulsdals, þar til er þeir koma utan 
undir fjallit, er bærinn stendr undir niðri á Aðalbóli. 
Þar gengu grasgeilar í heiðina upp, en þar var brekka 15 
brott ofan í dalinn, ok stóð þar bærinn undir niðri. 
Par stígr Sámr af baki ok mælti: »Látum lausa 
hesta vára, ok geymi tuttugu menn; en vér sex tigir 
saman hlaupum at bænum, ok get ek, at fátt muni 



2—3. kvez — austan] sál. D. A har: svaraði: »Fara mun 
ek(!) ena somu leið sem hann(!) fór austr(!).« B har: segir: 
F. m. ek h. s L, er ek fór austan.« C: segir þat satt vera: 
Mun ek f. h. s. 1., sem ek fór austan.« 3. Sámr — fegimij 

Ok var m'i S. þessarri for f. C; Varð S. ini heitorðum þeira 
bræðra harðla f. C; S. varð harðla f. þessu, en D (med umirf- 
delbar overgang til det ftgd., hvormed kap. 5 i A wdledes). 
5, Sámr — mannaj udel. D. 6. ríða þeir] ráða þeir til ferðar ok 
r. D. 7. er] at D. 9. he^'ja] ur. heyra A. 9—10, IVi— 
koma] udel. D. 11. þess] at ]>at mundu þeir vel mega tilf. 
D. 13. er] at D. 14. niöri á Aöalbóli] Aðalból D. 15. upp] 
udel. B, C. var] er D. 16. dalinn] um fi'all.shlíðina Hlf. I '. 
ok— þar] en |>ar stendr D. 17. »Látum] »I J at er ráð niitt, 
at þér itigið af baki, ok 1. D. 18. ok geymi] látum gej'ma 
D. 18 — 19. sex tigir— bænum] munum hlaupa at bænum með 
seztigu mamia Bem livatast; mun oss þá skjótt at bera, ef' 
v< r ívriui) eigi með hestana, en brattlendi mikit D. 19. sam- 
an] udeLC. fátt]fáirD. 19— s. 1201. 2. okg.-bænum] ov 
spr. B, C. 



120 BBAFNKEL8 Sacía FRKYSíiODA. WO. H 



manna á fótum.< 1 ^ * * i r • gerðu nú avá, ok heita |)ar 
Bíoan brossageilar. Pá bar skjótt at bænum. V&ru 
}>;t lidin rismál. Eigi var fólk upp staðit Þeir skutu 
stokki á hurð ok hlupu inn. Hrafnkell hvildi í rekkju 

5 smiii: taka þeir hann þaðan ok alla hans heima- 
menn, þá er vápnfærir váru; konur ok bprn var rekit 
i eitt hús. I túninu stóð útibúr; af því ok heim fi 
skálavegginn var skotit váðási einum. Þeir leiða 
Hrafnkel þar til ok hans menn. Hann bauð morg 

10 boð fyrir sik ok sína menn; en er þat tjáði eigi. 
þá bað hann monnum sínum lífs: »því at þeir 
hafa ekki til saka gert við yðr; en þat er mér engi 
ósæmd, þótt þér drepið mik; mun ek ekki undan því 
mælaz; undan hrakningum mælumz ek; er yðr engi 

15 sæmd í því.« Þorkell mælti: »l?at hofum vér heyrt, 
at þú hafir lítt verit leiðitamr þínum óvinum, ok er 
vel nú, at þú kennir þess í dag á þér.« Þá taka 
þeir Hrafnkel ok hans menn ok bundu hendr þeira á 
bak aptr. Eptir þat brutu þeir upp útibúrit ok tóku 

20 reip ofan ór krókum; taka síðan knífa sína ok stinga 
raufar á hásinum þeira ok draga þar í reipin ok kasta 
þeim svá upp yfir ásinn ok binda þá svá átta saman. 21 v 
Pá. mælti Porgeirr: »Svá er komit nú kosti yðrum, 

/ 

1. sváj sem Sámr lagði ráð til tilf. D. 2 — 3. Pá— liMn | 
Xú taka þeir skeið heiin at bænum, ok bar þá skjótt, ok 
kómu svá til bæjar, at liðin váru D (nyt afsnit). 3. staðit] 
risitD. 4. hvíldi] láB, C. 5. þaðan] udel B, C. allajáttaC. 
6. var rekit] váru rekin D. 7. ]>ví] útibúri D. 7 — 8. lieim 
á skálavegginn] á horn á skálaveggnum C. 8. skotit — ein- 
um] viðáss einn D. 9. til] at C. 10. er] udel. B, C, 

j)egar hann sá, at D. 12. mér] nú B, C, yðr D. 13. þér 
— mikj ek sé drepinn B, 0. 14. undan] en u. B, C. mæl- 
umz ek] vil ek mælaz D. 19. iitibúritj búrit D. 20. 

stinga] síðan tilf. B. 21. raufarj udel. B, C. 23. yðrumj 
þínum D. 






NO. 21. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 121 

Hrafnkell, sem makligt er, ok mundi þér þykkja þetta 
ólíkligt, at þú myndir slíka skomm fá af nokkurum 
manni, sem nú er orðit. Eða hvárt viltu, Þorkell, nú 
gera: at sitja hér hjá Hrafnkeli ok gæta þeira, eða 
viltu fara með Sámi ór garði á brott í orskotshelgi 5 
við bæinn ok heyja féránsdóm á grjóthól nokkurum, 
þar sem hvárki er akr né eng?« Petta skyldi í þann 
tíma gera, er sól væri í fullu suðri. Porkeli sagði: 
»Ek vil hér sitja hjá Hrafnkeli; sýniz mér þetta starfa- 
minna.« Þeir Porgeirr ok Sámr fóru þá ok háðu 10 
féránsdóm; ganga heim eptir þat ok tóku Hrafnkel 
ofan ok hans menn ok settu þá niðr í túninu, ok var 
þá sigit blóð fyrir augu þeim. Þá mælti Þorgeirr til 
Sáms, at hann skyldi gera við Hrafnkel slíkt, sem 
hann vildi: »því at mér sýniz nú óvandleikit við hann.« 15 
Sámr svarar þá: »Tvá kosti geri ek þér, Hrafnkell; 
sá annarr, at þik skal leiða ór garði brott ok þá 
menn, sem mér líkar, ok vera drepinn; en með því 
at þú átt ómegð mikla fyrir at sjá, þá vil ek þess 
unna þér, at þú sjáir þar fyrir; ok ef þú vilt líf 20 
þiggja, þá far þú af Aðalbóli með alt lið þitt ok haf 
þá eina fémuni, er ek skep þér, ok mun þat harðla 
lítit, ef ek skal taka staðfestu þína ok mannaforráð 



1. mundi] má D. 3. sem] sál. B, C, D; overspr. A. 

<->. heyja] ur. he^-ra B. 7. er] sé D. 11. heim] udel. C. 

13. blóð] mJQk tilf. C, 14. við Hrafnkel] til Hrafnkels C. 

slikt] udel. D. 16. nú óvandleikit] óvænligt B, C. hann] 
at draga tilf. C; er þat auðsét, at Hrafnkeli hefir ólíkligt 
;it hann myndJ á þitt vald koma tilf D. 16. þér, 

Hrafnkell] Hrafnkeli D. 17. sáj udrl. D. annarr] einn C 
}>ikj liann D: S. person helt igennem i D indtil i 122 1. I. 18. 
líkar ðýniz D. en| sá annarr 0. 21. far (|>ií)| í'ari (h:tnn) 
D. altj nauöleyta D. þitt] hans D. liai'| hafi 1». 22. 
skep tál B ikapa C ikei D; gef A. 28. ef ] en B, C, D. 
skal] mun ]). þínaj hans D. 



122 BRAFNKLS BAOA PBBTSOOÐA tfO.il 

alt: Bkalto aldri tilkall veita né þfnir erfingjar; hvergi 
sknltu nær vera en fyrir BUStao Fljótsdalsherað, ok 
máttu nú eiga handsol við mik, ef þú vilt þenna app 
taka.« Hrafnkell mælti: »Morgum muudi betr þykkja 
5 skjótr dauði en slíkar hrak ningar; en mér mun fara 
sem morgum pðrum, at lífit mun ek kjósa, ef kostr 
er; geri ek þat mest sokum sona minna, því at lítil 
mun vera uppreist þeira, ef ek dey frá.« Pá er 
Hrafnkell leystr, ok seldi hann Sámi sjálfdæmi. Sámr 

10 skipti Hrafnkeli af fé slíkt, er hann vildi, ok var þat 22 r 
raunar lítit. Spjót sitt hafði Hrafnkell með sér. en 
ekki fleira vápna. Penna dag færði Hrafnkell sik burt 
af Aðalbóli ok alt sitt fólk. Porkell mælti þá við Sám: 
»Eigi veit ek, hvi þú gerir þetta; muntu þessa mest 

15 iðraz sjálfr, er þú gefr honum líf.« Sámr kvað þá 
svá vera verða. Hrafnkell færði nú bú sitt vestr yfir 
Fljótsdalsherað ok um þveran Fljótsdal fyrir austan 
Lagarfljót. Við vatnsbotninn stóð einn lítill bær, sem 
hét at Lokhillu. Þetta land keypti Hrafnkell í skuld, 

20 því at eigi var kostrinn meiri en þurfti til búshluta 
hafa. A þetta logðu menn mikla umræðu, hversu 
hans ofsi hafði niðr fallit, ok minniz nú margr á 

1. skaltu] þar tilf. B. Herfra ogsá 2. person i D. 2. austan] 
rettet; vestan hdskrr. 3. þenna] sál. B, C, D; þetta A. upp] 
udel. C, D. 6. pörum] udel. D. ek] udel. B, D. at— ek 
er lífit C. 7. s^kum] sakir B, D, vegna C. 8. vera] verða C. 
frá] udel. D. I J á] udel. D. er] sál. B, C; overspr. A; Var 
D. 9. leystr] tekinn ok hans menn C. hann] Hrafnkell 
C. 11. raunar] raun- B, C. 10 — 12. ok v. — vápna] udel. D. 
13. ok] tilf. efter B, C, overspr. A. 12—13. f enna— fölk] 

ok þann sama dag f. H. b. af A. a. s. f. ok fé slíkt annat, 
sem honum var ætlat D. 14. þessa] þess B, C. 15. hon- 
um] Hrafnkeli B, C, D. 18 — 19. sem hét] sá, sem kallaör 

var D. 19. f etta land] Penna bæ B, C. 20. þurfti til bús- 
hluta] til b. þ. at B, C, hann þ. t. bús byrgða at D. 21. 
umræðu] orðræðu C. 22. á] udel. C, 



NO. 22. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 123 

fornan orðskvið, at t skomm er óhófs æfi'. Petta var 
skógland mikit ok mikit merkjum, vánt at húsum, ok 
fyrir þat efni keypti hann landit lítlu verði. En Hrafn- 
kell sá ekki mjok í kostnað ok feldi morkina, því at 
hon var stór, ok reisti þar reisiligan bæ, þann 5 
er síðan hét á Hrafnkelsstoðum. Hefir þat síðan 
verit kallaðr jafnan góðr bær. Bjó Hrafnkell þar við 
mikil óhægindi hin fyrstu misseri. Hann hafði mik- 
inn atdrátt af fiskinum. Hrafnkell gekk mjok at verk- 
um, meðan bær var í smíði. Hrafnkell dró á vetr 10 
kálf ok kið hin fyrstu misseri, ok hann helt vel, svá 
at nær lifði hvatvetna þat. er til ábyrgðar var. Mátti 
svá at kveða, at náliga væri tvau hofuð á hverju 
kvikindi. A því sama sumri lagðiz veiðr mikil í 
Lagaríljót. Af slíku gerðiz monnum búshægindi í 15 
heraðinu, ok þat helz vel hvert sumar. 

6. Sámr setti bú á Aðalbóli eptir Hrafnkel ok 

22 v síðan efnir hann veizlu virðuliga ok býðr til ollum 

þeim, sem verit hofðu þingmenn hans. Sámr býz til 

1. óhófs] >ofhof« (det ferste í tilskrevet forneden i linjenj 
Á, ofhófs B, óhofs C, of (D). 2. -land mikit] -lenda mikil D. 
niikitj ok vítt C. merkjumj um merkin C. vántj en v. D. 
húsumj hrísum B. at húsumj yfirferðar C. Her tilf. C: ok 
hrísum vafit. 3. þat efni] því C. landitj við D. 6. hét| 
heitir C, D. 7. verit — jafnanj jafnan verit kallaðr B, ('. 

jafnan] udel. D. 8 — 9. mikinn atdrátt] mikit atdrætti D. 

9. fiskinumj fiskum B, C. verkumj verknaði B, C, D. 11. 
kálí' ok kið] omr. D. ok hannj Hrafnkell D. vel] hinn 

tyista vetr tilf D. 11—12 svá at nær] udel. D. 12. hvat- 
vetna] hvervetna B. 1:{. kveðal á tilf. A, um várit tilf D. 
14. veiði mikil] »reiðr« mikill D. 10. Lagarfijót] vatnit L.: 
D. slíkuj slíkum hlutum D. gerðiz m^nnum] geröua 

11 vrgum B. búshægindi] mikil b. D. gerðiz — búshægindi] 
gerðoz íiiikil búhægindi C. 16. vel] við tilf. C. 17. bu 

saman tilf. D. 18. efnir] eliir B, C, I). ollumj niuiin- 

um D. 18 — 19. til— þeimj j>eim ollum til B, C. 19. bana 
II 1:1 íii kel.s B, D. þingmenn hans] með Hrafnkeli C. Sámr 
ok D. 



1_>4 BRAFNKEL8 SAGA FRKYSGOÐA. KO. M . 



at vcia yfirmaór þeira í stað Hrafnkels. Menn ját- 
uðnz undir þat ok hugðu þó enn rnisjafnt til. Þjóst- 
arssynir réðu honum þat, at hann skyldi vera bliðr 
ok góör fjárins og gagnsamr sínum monnum, styrkt- 

5 armaðr hvers sem hans þurfa við; »þá eru þeir eigi 
menn, ef þeir fylgja þér eigi vel, hvers sem þú þarft 
við; en því ráðum vit þér þetta, at vit vildim, at þér 
tækiz alt vel, því at þú virðiz okkr vaskr maðr: 
gættu nú vel til, ok vertu varr um þik, af því at 

10 vant er við vándum at sjá .« Þjóstarssynir létu senda 
eptir Freyfaxa ok liði hans ok kváðuz vilja sjá gfipi 
þessa, er svá gengu miklar sogur af. Pá váru hrossin 
heim leidd. Peir bræðr líta á hrossin. Porgeirr 
mælti: »Þessi hross lítaz mér þorf búinu; er þat mitt 

15 ráð, at þau vinni slíkt, er þau megu til gagns muna, 
þangat til er þau mega eigi lifa fyrir aldrs sokum; 
en hestr þessi sýniz mér eigi betri en aðrir hestar. 
heldr því verri, at margt ilt hefir af honum hlotiz: 
vil ek eigi, at fleiri víg hljótiz af honum en áðr hafa 

20 af honum orðit; mun þat nú makligt, at sá taki við 



1. stað] staðiim B, C. 2. þó enn] menn D. til] þess tilf. 
D. 2—3. Pjóstarssynir] forsteinssynir B (her og i det flffd.j, 
íeir bræðr C, HQfðingjarnir fj.: D. 3. blíðr] þingm^nnum 
tilf. D. 4. sínnm mpnnum] udel. D. 4—5. stvrktarmaðr] 
þeim st. D. 5. sem hans] er þeir B, sem þeir 0, D. 

þurfa] þurftu C, þyrfti D. 6. ef þeir] er þór D. 7. 

við] með B, C. at vit vildim] overspr. D. 8. okkr] 

oss B. maðr] mj(,)k D. 10. Pjóstarssynir] feir bræðr C. 
11. Freyfaxa] um daginn tilf. D. gripi] ágætis g. D. 12. 
SQgur] fregnir D. af] því at eigi mundu aörir gripir betri 
þess kyns fáz en þessi stóðhross tilf. D. 14. hross] mer- 

hross D. 15. muna] mynnum B, C, D. 16. sokum] 

sakir B, C. þau — sokum] þeim angrar vetr eðr aldr D. 

18. at] er C. honum] udel. D. 20. af honumj udel. D. 

mun — nú] er þat B, ok mun þat C. nú makiigt] vera 

makligast D. 



NO. 23-24. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 125 

honum, er hann á.« Peir leiða nú hestinn ofan eptir 
vellinum. Einn hamarr stendr niðr við ána, en fyrir 
framan hylr djúpr. Þar leiða þeir nú hestinn fram 
á hamarinn. Pjóstarssynir drógu fat eitt á hofuð 
hestinum, taka síðan háfar stengr ok hrinda hestin- 5 
um af fram, binda stein við hálsinn ok týndu honum 
svá. Heitir þar síðan Freyfaxahamarr. 3?ar ofan frá 
standa goðahús þau, er Hrafnkell hafði átt. forkell 
vildi koma þar. Lét hann fletta goðin oll. Eptir þat 
lætr hann leggja eld í goðahúsit ok brenna alt saman. 10 
Síðan búaz boðsmenn í burtu. Velr Sámr þeim 
23 p ágæta gripi báðum bræðrum, ok mæla til fullkom- 
innar vináttu með sér ok skiljaz allgóðir vinir. Ríða 
nú rétta leið vestr í Fjorðu ok koma heim í 3?orska- 
fjorð með virðingu. En Sámr setti Porbjorn niðr at lð 
Leikskálum; skyldi hann þar búa; en kona Sáms fór 
til bús með honum á Aóalból, ok býr Sámr þar um 
hríð. 



1. á] hefir eignaz D. nú] þá B. 2 — 3. Einn — franian] 
ok fram með ánni. Fyrir neðan bæinn sfcanda hamrar stórir 
ok fors einn; þar var einn D. 3. framan] neöan C. leiða] 
létu 0. 4. Pjóstarssynir] f eir bræðr G. rjóstarssynir — 
fat] Vestfirðingar létu húðfat D. 5. háfar] mjok digrar D. 
hestinum] udel. C. 5 — 6. hrinda — týndu] setja í síðu hon- 

um, binda stein við hálsinn, ganga síðan á stengrnar, hrinda 
honum af fram ok þar ofan fyrir ok týna D. 7. þar 1 ] ]>at 

nú C. 8. rorkell] Porgeirr D. 9. koma þar] brenna J»au 
D. goðin 9II] þau D. 9II] ollum sínum búningi C. 10. 
goða-] guð- C. saman] at osku tilf. C, upp tilf. D. 11. 

Síða.n — iMjðsmennj fara þaðan heim til bæjar, en boðsmenn 
bi'uiz D. burtu] Her tilf. D: ok gefr Sámr ^llum þeim góðar 
gjafir reir bræðr Iji'iaz nú burt. 12. báðum bræðrum] udel. 
D. fullkominnar] fullkomligrar B, C. 13. allgóðir] sál. R, 

C; allir góðir A; alúöar D. 15—16. setti skálum] sendi 

P. oí'an til Leifcskala D. 17. Sámr] udel. C. býr — um] sitja 
]>ar um n^kkura I). 18. hríð] ok sitja m'i hvárír um kyrt 

tUf. D. 



126 BRAPNKBLS 8AGA KHEYSGOÐA. »0. :\. 



7. Hrofnkell spurði austr í FljótsdaL, at Þjóstan- 

synir hoföu týnt Freyfaxa ok hrent hofit. lVi svarar 
Hrafnkell: »Ek hygg þat hégóma at trúa á goð,« ok 
sagðiz hann þaðan af aldri skyldu á goð trúa: ok þat 
5 efndi hann síðan, at hann blótaði aldri. Hrafnkell sat 
á Hrafnkelsstoðum ok rakaði fé saman. Hann fekk 
brátt miklar virðingar í heraðinu; vildi svá hverr 
sitja ok standa, sem hann vildi. I þenna tíma kómu 
sem mest skip af Nóregi til Islands; námu menn þá 

10 sem mest land í heraðinu um Hratnkels daga. Engi 
náði með frjálsu at sitja, nema Hrafnkel bæði orlofs. 
Pá urðu ok allir honum at heita sínu liðsinni. Hann 
hét ok sínu trausti. Lagði hann land undir sik alt 
fyrir austan Lagarfljót. Þessi þinghá varð brátt miklu 

15 meiri ok fjolmennari en sú, er hann hafði áðr haft; 
hon gekk upp í Skriðudal ok upp alt með Lagarfljóti. 
Var nú skipan á komin á land hans. Maðrinn var 
miklu vinsælli en áðr; hafði hann hina somu skaps- 
muni um gagnsemd ok risnu; en miklu var maðrinn 

20 nú vinsælli ok gæfari ok hægri en fyrr at ollu. Opt 



1. Fljótsdal] Fljótsdalsherað B, C. at Pjóstarssynir] 

at Porsteinssynir B, C, tiltekjur })ær, er Pj. hofðu haft, at 
þeir D. 2. hofit] goðahúsit ok goðin í Hrafnkelsdal D. 2—8. 
svarar — hygg] sagði hann þat til, at hann kvað D. 3. Hrat'n- 
kell] hann B. 3—4. »Ek— skyldu] »Aldri skal ek C. 6. fó 
saman] omv. B, C. 7. brátt] udel. C liverr] maðr tilf'. D. 
8. þenna] þann B, C, D. 9. til] út til D. 10. land] l(?nd 
C. 11. orlofs] leyfis at D. 12—13. Hann— traustij udel. 

B. C. 13. ok sínu] þeim sínu liðsiuni ok D. hann land] 
svá D. 14. brátt] skjótt D. 15. haft] udel. D. 16. í] um B, 

C. hon — í]út til Selfijóts ok alt upp um D. 17. á — hans] 
brátt mikil. at D. 18. miklu — áðr] nú m. v. en á. hafði 
haim verit C. hafði hann] Hraf'nkell tók D. halöi— skaj).<- 
muni] en hina s. sk. haf'ði hann C. 19. risnu] rausn B. 
gagneemd ok risnu] gagnsmuni ok rausn 0. maðrinnl hann 

D. 19 — 20. var— liægri] meir var nú maðrinn gæfr ok hægr 
B. 20. vinsælli ok gæfri] gæfari maör D. 



NO- 24-25. HRAFNKELS SAGÁ FREYSGOÐA. 127 



funduz þeir Sámr ok Hrafnkell á mannamótum ok 
23 v mintuz þeir aldri á sín viðskipti. Leið svá fram 
sjau vetr. Sámr var vinsæll af sínum þingmgnnum, 
því at hann var hægr ok kyrr ok góðr órlausna ok 
mintiz á þat, er þeir bræðr hpfðu ráðit honum. 5 
Sámr var skartsmaðr mikill. 

8. Pess er getit, at skip kom af hafi í Reyðar- 
fjorð, ok var stýrimaðr Eyvindr Bjarnason. Hann 
hafði utan verit sjau vetr. Eyvindr hafði mikit við- 
gengiz um mentir ok var orðinn hinn vaskasti maðr. 10 
Eru honum spgð brátt þau tíðendi, er gorz hpfðu, ok 
lét hann sér um þat fátt finnaz. Hann var fáskipt- 
inn maðr. Ok þegar Sámr spyrr þetta, þá ríðr hann 
til skips. Verðr nú mikill fagnafundr með þeim 
bræðrum. Sámr býðr honum vestr þangat. En Ey- 15 
vindr tekr því vel ok biðr Sám ríða heim fyrir, en 
senda hesta á móti varningi hans. Hann setr upp 
skip sitt ok býr um. Sámr gerir svá, ferr heim ok 
lætr reka hesta á móti Eyvindi. Ok er hann hefir 
búit um varnað sinn, býr hann ferð sína til Hrafn- 20 
kelsdals; ferr upp eptir Reyðarfirði. Peir váru fimm 
saman: enn sétti var skósveinn Evvindar. Sá var ís- 



2. mintuz — viðskipti] uclel. C. viðskipti] skipti B, D. Leið 
— fram] Nú sitr Sámr í þessarri virðingu D (hcr indledes et nyt 
afsnii i D). 3. sjau] sex B. Sámr] hann D. vinsæll] 
vel v. B, GL 4. órlausna] órlausnar B, C. 6. Sámr — mik- 
ill] udel. D. 7. fess er] A einu sumri er þess D. 8. 

B.jarnason] sal D; jfr. s. 9? ; Bjarnarson A, B, C. 10. mentir] 
mentan D: margt C. vaskasti] vænasti D. 11. brátt ]>au] 
C 12. Hann] }>ví at hann D. 13. þegar—þetta) 

['róttir Sámr skipkomuna C. 14. fagna-] fagnaöar- B. 15. 
þangat] til sín I 16. fyrir] fvrn C 17. hesta — hans] á 

m. v. 1). heota B, G L8. skip sitt] skipit D. Sámr Bvá] 
-\ú gerir 8ámr m liann mœlti fyrir D 19. á móti] 

a1 ok sendi menc sína mótí D. 20. umj udel. ('. 20—21. 
Elrafnkelsdals] Isatr app klyijar ok tilf. D. 



128 HKAFNKKI.S SAGA FKKYSíiODA. 






lenzkr at kyni, skyldr honum. Penna svcin haföi 
Eyvindr tekit af válaði ok ílutt utan með sér ok 
baldit sem sjálfan sik. retta bragð Eyvindar var 

uppi haft, ok var þat alþýðu rómr, at færi væri hani 

5 líkar. Þeir ríða upp Þórisdalsheiði ok ráku í'yrir sér 
sextáu kiyfjaða hesta. Váru þar húskarlar Sáms 
tveir, en þrír farmenn; váru þeir ok allir í litklæöum 24 r 
ok riðu við fagra skjoldu. Peir riðu um þveran 
Skriðudal ok yfir Háls yfir til Fljótsdals, þar sem heita 

10 Bulungarvellir, ok ofan á Gilsáreyri ; hon gengr austan 
at fljótinu milli Hallormsstaða ok Hrafnkelsstaða. Ríða 
þeir upp með Lagarfljóti fyrir neðan vpll á Hrafn- 
kelsstoðum ok svá fyrir vatusbotninn ok yfir Jokulsá 
at Skálavaði. Pá var jafnnær rismálum ok dagmál- 

15 um. Kona ein var við vatnit ok þó lérept sín. Hon 
sér ferð manna. Griðkona sjá sópar saman léreptunum 
ok hleypr heim. Hon kastar þeim niðr úti hjá viðar- 
kesti, en hleypr inn. Hrafnkell var þá eigi upp stað- 
inn, ok nokkurir vildarmenn lágu í skálanum, en 

20 verkmenn váru til iðnar farnir. f*etta var um heyja- 
annir. Konan tók til orða, er hon kom inn: »Satt 
er flest þat, er fornkveðit er, at svá ergiz hverr, sem 
eldiz; verðr sú lítil virðing, sem snemma leggz á, ef 

1. skyldr honum] frændi þeira Sáms, náinn at frænd- 
semi D. '2. válaði] valger(ði) D; þá er hann var heima ////'. 
D. 4. haft] ok haldit á lopt tilf. B. færi] fáir B. 5. líkarj 
líki B. 4—5. færi — líkar] fieiri væri hans slík D. 6. 

klyíjaða hesta] klyfjahross D. 7. þrír] fjórir D. váru — ok] 
ok v. þ. C. 9. yfir*] udel D. til FJjótsdals] í Fljótsdal C. 
11. Hallorms-] Halldórs- C. 13. fyrirj yfir B, C. Jokulsá] 
j>ar sem heitir tilf. D. 15. ok þó] at þvá C. 16 lérept- 
unum] klæðum D. 17. viðar-] við- D. 18. þá] udel. D. 19. 
ok nokkurir] til nokkurrar iðju B. vildarmenn] vildir menn B. 
ok— vildar-] udel. C. 20. verkmenn] allir tilf. D. iðnar] 
iöju D. heyja-] heyverks D. 21. inn] ok sagði t'úf. B. 22. 
flest þat] omv. B. þat— er 3 ] fornkveðit D. 



NO. 25-26. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 129 

maðr lætr síðan sjálfr af með ósóma ok hefir eigi 
traust til at reka þess réttar nokkut sinni, ok eru 
slík mikil undr um þann mann, sem hraustr hefir 
verit; nú er annan veg þeira lífi, er upp vaxa með 
foður sínum, ok þykkja yðr einskis háttar hjá yðr, en, 5 
þá er þeir eru frumvaxta, fara land af landi ok þykkja 
þar mestháttar, sem þá koma þeir; koma við þat út 
ok þykkjaz þá hofóingjum meiri. Eyvindr Bjarnason 
reið hér yfir á á Skálavaði með svá fagran skjold, at 

£#za, ljómaði af; er hann svá mentr, at hefnd væri í hon- 10 
um.« Lætr griðkonan ganga af kappi. Hrafnkell ríss 
upp ok svarar henni: »Kann vera, at þú mælir helzti 

24 v margt satt — eigi fyrir því at þér gangi gott til; er 
nú vel, at þér aukiz erfiði; far þú hart suðr á Víðu- 
vpllu eptir Hallsteinssonum, Sigvati ok Snorra. Bið 15 
þá skjótt til mín koma með þá menn, sem þar eru 
vápnfærir.« Aðra griðkonu sendir hann út á Hrólfs- 
staði eptir þeim Hrólfssonum, fórði ok Halla, ok 
þeim, sem þar váru vápnfærir. Þessir hvárirtveggju 
váru gildir menn ok allvel mentir. Hrafnkell sendi 20 
ok eptir húskprlum sínum. feir urðu alls átján 
saman. Peir vápnuðuz liarðfengiliga; ríða þar yfir 
á, sem hinir íyrri. fá váru þeir Eyvindr komnir 



1. sjálf'r afj udel. D. 2. þess réttarj svívirðiugar C. 

nokkul BÍnni] bíöbii D. -lík] til ])ess B, C. þann 

maimj |»;'i menn D. 3 — 4. hraustr— verit] hraustir hafa 

iM'itir |) 4. veg] háttat tilf. D. 5. foOur] feörum D. 

6. eru] váru C. fara] í'óru C. 7. þar] ()á B. koma 

viö þat] vdri. B, C. 8— í» Eyvindr — hér] svá er E. B., er 
ni'i reið t'vrir B. í). reiö hór] er hér reiö nú D. 10. hann] 
udel. 1). 11. griðkonaa] þetta <»k annat þvilíkt Hlf. B. 12. 
mælir| $dl. I '. D; overapr. A; hjalir B. helzti] udel B, < '. 

12-1.",. helztí margt] omv. I>. L8. til] udel D. 11. erfiði] 
í tUf. D. 1';. þar] hjá þeim 1». 20. allvel] veJ 1». 21. 
alls] allir C Peir -alla] eu er þeir kómu, váru þeii 

'J:!. fvrri ] riðu fyrir (', fóm J). 

9 



■<L 



130 BRAFNKEL8 SAOA PREY8GODA WO. •*-«. 



appá heiðina, Eyvindrríðr þar til, er hann kora vestr 
a midja heiðina. Par heita Bessagotur. Þar er svarð- 
laus mýrr , ok er sem pídi i efju eina fram, ok tók 
jafnan í kné eða í miðjan legg, stundum í kvið; þá 
5 er undir BVá hart sem holkn. r?á er hraun Btórt fyrir 
vestan, ok er þeir koma á hraunit, þá lítr sveinnino 
aptr ok mælti til Eyvindar: Menu ríða þar eptir oss,« 
segir hann, »eigi Færi en átján; er þar mikill maðr 
á baki í blám klæðuin, ok syniz mér líkt HrafnkeH 

10 goða; þó hefi ek nú lengi eigi sét hann.« Eyvindr 
svarar: »Hvat mun oss skipta? veit ek mér enskis 
ótta ván af reið Hrafnkels; ek hefi honum eigi í móti 
gert ; mun hann eiga 0rendi vestr til Dals at hitta vini 
sína.« Sveinninn svarar: »P&[ býðr mér í hug, at 

15 hann muni þik hitta vilja.« »Ekki veit ek,« segir 
Eyvindr, »til hafa orðit með þeim Sámi, bróður min- 
um, síðan þeir sættuz.« Sveinninn svarar: »Þat 
vilda ek, at þú riðir undan vestr til Dals; muntu þá 25 p 
geymdr; ek kann skapi Hrafnkels, at hann mun ekki 

20 gera oss, ef hann náir þér eigi; er þá alls gætt, ef 
þín er, en þá er eigi dýr í festi, ok er vel, hvat sem 
af oss verðr.« Eyvindr sagðiz eigi mundu brátt 



1. heiðina] þá er þeir Hrafnkell riðn yfir þveran dalinn 
tilf. D. þar tilj til þess D. 1 — 2. Eyvindr— heiðinaj overspr. B. 
3. í efju eina] í eina dýnu C, »refiu«(!) D. 5. hglkn] hellur 

C, D; hertilf. D; þat þarf enginn at ætla, at þar liggi Lengra L 
5—6. I J á— vestan] ?ar fvrir vestan er hraun; þeir riðu vestr 
yfir grjótin D. 8. átján] eðr tuttugu tilf.D. 9. líkt] likr D. 
10. lengi eigi] fyrir Lpngu 1). 11. oss] þvi tilf. B, C, þat tilf. D. 
12. ván] vánir A. reiðj reiðum D. eigi] overspr. A. imóti] 
mein D. 13. Dals] DalaD. 14. í hug] udel. B. 18. Dals] dalsina 

D. þáJþarC. 20. ef'] þó B. er |.á] en |)á er eigi B. 21. er 1 ] 
eigi tilf, B, eins tiJf. C. en] ok þó vér yrÖim fyrir B. en 
— er 2 ] annars er þá C. þá] hér D. eigi dýr I engin dýrri 
D. vel] sál B, C, D; »yllt« A. 22. hrátt] udrl. D. 



XO. 27. HRAFNKELS SAGA FREYSGODA. 131 

undan ríða: »því at ek veit eigi, hverir þessir eru: 
myndi þat morgum manni ^hlægiligt þykkja, ef ek 
renn at ollu óreyndu.* Peir ríða nú vestr afhrauo- 
inu. Pá er fyrir þeim pnnur mýrr, er heitir Oxa- 
mýrr: hon er grosug mjpk; þar eru bleytur, svá at 5 
náliga er ófært yfir; af því lagði Hallfreðr karl hinar 
efri gptur, þó at þær væri lengri. Eyvindr riðr vestr 
á mýrina. Lá þá drjúgum í . fyrir þeim: dvaldiz þá 
mjok fyrir þeim. Hina bar skjótt eptir. er lausu riðu. ***> 
Ríóa þeir Hrafnkell nú leið sína á mýrina. í*eir Ey- 10 
vindr eru þá komnir af mýrinni; sjá þeir þá Hrafu- 
kel ok sonu hans báða. feir báðu Eyvind þá undan 
at ríða: »eru nú af allar torfærur; muntu ná til Aðal- 
bóls, meðan mýrrin er á millum.« Eyvindr svarar: 
»Eigi mun ek flýja undan þeim mpnnum, er ek hefi 15 
ekki til miska g0rt.« feir ríða þá upp á hálsinn. 
Par standa fjoll lítil á hálsinum; utan í fjallinu er 



1. þessir] udel. D. 3. 9II11 óreyndu] omv. D. vestr] 

austr C. hrauninu] hamrinum B. 4. er 1 ] verðr D. er 
heitirl ok h. sú D. 5. mj^k] udel. D. bleytur] miklar b. 
D. 6. náliga— yíir] ókunnum moimuni er illfært. Eru þær 
jafnlangar yfir at fara; er þó sú |>ví verri, at hon er blautari, 
ok verða menn jafnan at leggja af D. af þvi lagÖiJ I. þ. D. 
karl] udel. C. 7. væri] sé D. leugrij at honum þótti hór 
illfært fyrir mýrum þessum tveimr D. 8. mýrina] ok hans 
menn tilf. D. þá— 1] ])egar drjúgt af D. fyrir þeimj udel. D. 
9. eptir] y!ir D. 10. Hrafnkoll -sína þá D. 10—11. r^eir 
Jiá 1 ] er þeir E. váiu D. II. af mýrinni] é vestanverða l>. 
11 — 12. sjá — báða] |>á kenna þeir, at Hraíhkell var í eplir- 
Sinni ok synir hana baöir, ok marga aÖra menn kenduþeirD. 
12.Eyvind þá] omv. B, 0. 12—13 ?eir—at] lY> báöu þeir Ey- 
vind, at hann tnyndi andan I>. 13. at] udél, l'<. 0. torfærur] 
ók fljótreiti veetr ;if heiðinni tUf. D. aé dú taka vestrD. 
14. millum] en þo erl hirör, er þú kemr þar tilf. I> r>. tlvjal ríða 
D 17 fjollj ícil ('. L6 L7.þá hálsinum] ná við þetta vestr af 
mýrinni ok app I hálsinn; fyrir vestan háls(inn gengr) dalr 

koma 6r þeim dal, |>;'i er annarr 
háls, áðr ofan kemr i Hrafnkelsdal, Nri riðu þeir upp ó háls- 
ii.i. binn i A hálflinum standa íjoll hjá þeim, en D 



132 HRAFNKEL8 SAGA PRETSOOÐA. HO 

meltorfa ein, blásin mjok; bakkár hájffr váru umhverfis. 
Eyvindr ríðr at torfunni; þar Btígr hann af' baki ok 
bíðr þeira. Eyvindr svarar: >Nú munum vór skjútt 
vit;i þeira erendi Eptir þat gengu þehr app á torfuna 
5 ok brjóta þar upp grjót nnkkut. Hraí'nkell snýr I 
af gotunni ok suór at torfunni fianu hafði engi orð 
við Eyvind ok veitti þegar atgongu. Eyvindr varðiz 
vel ok drengiliga. Skósveinn Eyvindar þóttiz ekki 
krpptugr til orrustu ok tók hest sinn ok ríðr ves 

10 yfir háls til Aðalbóls ok segir 8ámi, hvat leika er. 
Sámr brá skjótt við ok sendi eptir mpnnum. Uróu 26 v 
þeir saman tuttugu. Var þetta lið vel búit. Kíðr 
Sámr austr á heiðina ok at þar, er vættfangit hafði 
verit. Pá er umskipti á orðit með þeim. Reið Hrafn- 

15 kell þá austr frá verkunum. Eyvindr var þá fallinn 
ok allir hans menn. Sámr gorði þat fyrst, at hann 
leitaði lífs með bróður sínum. Var þat trúliga gert: 
þeir váru allir líflátnir, fimm saman. Par váru ok 
fallnir af Hrafnkeli tólf menn, en sex riðu burt. 

20 Sámr átti þar lítla dvol, bað menn ríða þegar eptir. 



1. eii)] um C. mjok] af vindum tilf. D, vúru] udel. 

B, 0. umhverfis] utan um kring B, C. bakkar— um- 

hverfis] en bakkarnir háfir D. 2. at torfunni] af gptunum 
ok suðr i geilarnar fyrir austan torfuna D. 3. bíör þeira] 
biðr þá æja hestum D. 3 — 4. Eyvindr— erendi] >->Munuin 

vér brátt komaz at várum hluta, hvárt þessir menn snúa til 
móts við oss, eðr þeir eiga annat erindi vestr j-fir heiði,« ok 
þeir Hrafnkeli eru þá mjok eptir komnir. E^'vindr bindr þá 
hest sinn á fæti D. 2—4. þar — torfuna] overspr. B. 5. brjóta 
bera D. nokkut] mikit C; ór bpkkum tilf. D. 10. yfh 
tilf. A. leika] til 1. B, C. 11. eptir monnum] meini á 

næstu bæi D. 13. at ]>ar] oniv. C. 14. er — orðit] varu 

umskipti orðin C. 15. þá 1 ] udel. B. austr] á heiðina tilf. 
D. verkunum] verkum j)essum 0. 18. lírlátnir] líriausir C. 
t*ar váru] udel. C. 18 — 19. l J ar — menn] Fallnir váru ok t 

m. af H.: D. 19. af H. t. m.] t. m. af H.: B, C. 20. bafi 
hans B, hann ok hans C. eptir] þeim tiíf. D. 



NO. 28. HRAFNKELS SAGA FREYSGOÐA. 133 

feirHrafnkell ríða undan sem máttu, ok hafa þó mædda 
hesta. Þá mælti Sámr: »Ná megum vér þeim, þvi 
at þeir hafa mædda hesta, en vér hc-fum alla hraða; 
ok mun nálægt verða, hvárt vér nám þeim eða eigi, 
áðr en þeir komaz af heiðinni.« Þá var Hrafnkell kom- 5 
inn austr yfir Oxamýri. Ríða nú hvárirtveggju alt til 
þess, at Sámr kemr á heiðarbrúnina; sá hann þá, at 
Hrafnkell var kominn lengra ofan í brekkurnar. Sér 
Sámr, at hann mun undan taka ofan í heraðit. Hann 
mælti þá: »Hér munum vér aptr snúa, Jþví at Hrafn- 10 
keli mun gott til manna verða.« Snýr Sámr þá aptr 
við svá búit, kemr þar til, er Eyvindr lá, tekr til ok 
verpr haug eptir hann ok félaga hans. Er þar ok 
kolluð Evindartorfa ok Eyvindarfjgll ok Eyvindardalr. 
Sámr ferr þá með allan varnaðinn heim á Aðalból. 15 
Ok er hann kemr heim, sendir Sámr eptir þingmpnn- 
um sínum, at þeir skyldi koma þar um morguninn 
fyrir dagmál; ætlar hann þá vestr yfir heiði: »Verðr 



1. Peir — máttu] sál. C; Kiða þeir ni'i eptir þeim A, B. 
1—3. Peir-hafa] »Hafa þeir D. 3. hraða] hvílda B, C, D. 4. 
nálægtl nálægr C. eða] udel. B, C. 6. yfir] af C. 6—7. alt 
— kemr] ok er þeir kómu austr yfir mýrina, kómu þeir (á 
hraunit. fá er) Hrafnkell komin austr yfir grjótin, ok er 
hraun (þá í milli) þeira, ok er þeir Sámr ríða yfir grjót, {>á 
bar Hrafnkel (langt) undan. Kíða þeir Sámr ])á alt at einu, 
un/ þeir kómu D. 8. lengra] langt D. 9. ofan] ok o. B. 
10. xHér — snúa] við menn sína, at þeir myndi eigi ríða lengra 
D. 10 — 11. j)ví at — aptr] overspr. B, C 11. verða] svá at 
hann muni brátt várt mál í hendi hafa tilf. D. 12. lá] var 
fallinn D. 13. hans] ]>á seni fallit hofðu tilf. D. Er] /?//'. 
efttr B, C, D, overspr. A. ok] ni'i ok B, m'i C, mgl. D. 14. 
. indai-torfa — fjo]l| Ey vindarln i'iga eör Kyvindartoiía, er 
hann fell C. 15. ferr — varnaðinn] lœtr reka sanian hrossin 
ok befr app klyfjarnar ok rekr J». 1B — 17. sendir— þar] þá 
sendir liaim menzi eptir pllum HrafhkelsdaJ é þessum aptni, 
ar allir þingmenrj hana Bkyldi }>ar komnir D. 18. vestr] 

I ». 



1IJ4 HRAFNKEI >DA. 8 N 



ferð vár slik. s(Mii má. I'in kveldit ferr Sámr 1 hvílu. 
ok v;ir þar drjúgt komit manna. 

9. Ilialnkell reið heim ok sagði tiáendi þessi. 26 f 
ll.iini etr mat. ok eptir þal safnar hann monn- 
5 um at sér, sv;i ;it hann fter sjau tigu manna, ok ríðr 
tóeð þetta lið vestr víir beiði ok kemr á óvari lil 
Aðalbóls, tekr Sám í rekkju ok leiöir bann i'it. Hrafn- 
koll mælti |)á: »Nú er svá komit kosti þínum, Sanir, 
at þér mundi ólíkligt þykkja fyrir stundu, at ek á nú 

10 vald á lífi þínu: skal ek nú eigi vera þérverri drengr, 
en þú vart mér; mun ek bjóða þér tvá kosti : at vera 
drepinn — hinn er annarr, at ek skal einn skera ok 
skapa okkar í milli. « Sámr kvaz heldr kjósa at 
lifa, en kvaz þó hyggja, at hvárrtveggi mundi harðr. 

15 Hrafnkell kvað hann þat ætla mega: »því at vér eig- 
um þér þat at launa; ok skylda ek hálfu betr við 
þik gera, ef þess væri vert. Þú skalt fara burt al 
Aðalbóli ofan til Leikskála, ok sez þar í bú þitt. 
Skaltu hafa með þér auðæfi þau, sem Eyvindr hefir 

20 átt. Þú skalt ekki heðan fleira liafa í fémunum utan 
þat, er þú hefir hingat haft; þat skaltu alt í burtu 



1. má] verða má D. 2. drjúgt] margt C, drjúgan D. 

mánna] tilf. efter B, C, D; mgl. A. komit manna] omr. D. 
3. heim] um kveldit á Hrafnkelsstaði tilf. D. 5. sjau tigu] 
LXXX C. 6. með-lið] sál. C; við þ. 1. D; við þ. D; »um 
þ.« A. 6—7. til Aðalbóls] udel. D. 7. nt] ok gerir tvá 

kosti tilf. D. 9. at 1 ] sem D. 11. mér] við mik D. mun 
— at] ok vil ek hjóða þér at lifa, ef þú vilt — svá geröir þú 
«dð raik — ella D. 12. hinn er annarr] at oðru lagi B, en 
annarr C. 12. einn skera ok] slíkt C. 14. hvárr- 

tveggi] kostr tilf B. 15. þat] svá C, til D. 16. þat] í 

(D). at] eitt(!) A. hálfu] miklu D. 19—20. hefir átt] 
sal B, 0; liaí'ði áttA; haM iingat D. 21. héfír— haft] haiöir 

;at B, C. alt] udel. C 



NO. m HRAFNKELS SAGA FRKYSGODA. 135 

hafa. Ek vil taka við goðorði mínu, svá ok við búi 
ok staðfestu. Sé ek, aí mikill ávpxtr hefir á orðit á 
gózi mínu, ok skaltu ekki þess njóta. Fyrir Eyvind, 
bróður þinn, skulu ongvar bætr koma, fyrir því at 
þú mæltir lierfiliga eptir hinn fyrra frænda þinn, ok 5 
hafi þér ærnar bætr þó eptir Einar frænda yðvarn, p*~~» 
þar er þú heíir haft ríki ok fé sex vetr; en eigi þykkir 
mér meira vert dráp Eyvindar ok manna hans en 
uUAi*, meizl við mik ok mína menn; þú gorðir mik sveitar- 
26 v rækan, en ek læt mér líka, at þú sitir á Leikskálum, 10 
ok mun þat duga, ef þú ofsar þér eigi til vansa. Minn 
undirmaðr skallu vera, meðan vit lifum báðir. Máttu 
ok til þess ætla, at þú munt þvi verr fara, sem vit 
eigumz fleira ilt við.« Sámr ferr nú brott með lið 
sitt ofan til Leikskála ok sez þar í bú silt. iq 

10. Nú skipar Hrafnkell á Aðalbóli búi sínum 
mpnnum. Þóri. son sinn, setr hann á Hrafnkelsstaði. 
Hefir nú goðorð yfir ollum sveitum. Asbjorn var með &** 



1. mínu] ok mannaforráoi tilf. D. 1 — 2. búi ok síaöfestu] 
staðfestq ok búi ollu <~k við oll(nm eiguum er) ek hefi átt D. 
2. á'] K(1cl. B. iV-] af B. 2—3! á 1 — minu] liér orðit á aur- 
uin siðan D. 5. lierfiliga] harðfengiliga D. 6. æ. b. þó] 
þo æ. b. B. ni'i æ. b. D. 7. þar er] þó at 1» sex vetr] 

þessa stund D. 8. vert] um iilf. B, C. ok— hans] udel. 

D. 9. mína menn] A har niinna manna. ]>új ok at \n\ \\. 
sveitarrækan] utan sveitar B. 9—10. mína— líka] manna 

niinna <>k þeira minna manna, er Eyvindr síðast drap, ok þat 
l'i'i gorðir mik sveitarrækan ok eekan; en ek vil mór lika 
láta 0. 9 11. ok m.— duga] ok svá manna hans ok meizl 
manna minna; þú munl sitja kyrr at Leikskála D. 12. Méttu] 
Mmitu D. L3. a tla Ulf. 1». þvi] þess B, Q L8 — 14. 

þvi— við«] verða en fyrr D. 14 Sámr 6err m'i] 

P.-i fór S i 1» lið] nauðleytalið D. 16. á— búi| biiit á 

Aðalbóli I '. 17. mpnnum] var |»ar bæði við miklum auð- 

eefum ok gnóttum ai taka tilf. D. Erarnkelsstaði] ok þar 
forráðakonu iil með honum tilf. D. 18. Sefir] Brafnkell 

efir. v;u j son hans fór restr ;i Aðalból 1». 



136 BBAFNKBL8 SAGA FRET800Ðá HO H 

foðtir siinim. |ivi at hann var yngrl Sámr sal á Leik- 
sk&lum þenna vetr; hann var hljóðr ok fáskiptinn. 
Fundn margir þat, at hann tmoi lítt rio Binn hlut, 

En um vetrinn, er daga lengði, fór Sámr við annan 

5 mann, ok hafði þrjá hesta, yfir brú ok þaðan yfir 
Moðrudalsheiði ok svá yfir Jokulsá nppi á fjalli; svá 
til Mývatns; þaðan yfir Fljótsheiði ok Ljósavatnsskarð 
ok létti eigi fyrri, en hann kom vestr i Porskafjorð. 
Er þar tekit vel við honum. Pá var Þorkell nýkom- 

10 inn út ór fpr; hann hafði verit utan fjóra vetr. Sámr 
var þar viku ok hvílði sik. Síðan segir hann þeim 
viðskipti þeira Hrafnkels ok beiðir þá bræðr ásjá ok 
liðsinnis enn sem fyrr. Þorgeirr hafði meir svor 
fyrir þeim bræðrum í þat sinni; kvaz fjarri sitja: »er 

15 langt á milli vár. Þóttumz vér allvel í hendr þér 
búa, áðr vér gengum frá, svá at þér hefði hægt verit 
at halda. Hefir þat farit eptir því, sem ek ætlaða, þá 
er þú gaft Hrafnkeli líf, at þess myndir þú mest 
iðraz; fýstu vit þik, at þú skyidir Hrafnkel af lífi 

20 taka, en þú vildir ráða. Er þat nú auðsét, hverr 
vizkumunr ykkarr hefir orðit, er hann lét þik sitja 27 r 
í friði ok leitaði þar fyrst á, er hann gat þann af 


1. yngri] ungr B, C. á] at D. 4 — 5. fór — hesta] þá 
lét Sámr járna hesta; hann fekk sér einn hestasvein; 
hann fór með þrjá hesta ok hafði klæði ú einum, reið D. 
6. uppi á fjalli] ;i ferju B, C, 8. í Þorskafjorð] til forska- 
fjarðar D. 11. Síðan] Eptir þat D. 12. ásjá] fulltingis D. 
13. meir] enn sem fyrr C. 14. bræörum] udel. D. fjarri 

sitja] sitja i fjarlægð C. 14 — 15. kvaz— vár] ok sagði þeira 
mikinn mun verit haí'a; þóttiz lialm tjarri sitja, en langt í 
milli, ])ar er þú sitr á austanverðu landi, en vér á vestan- 
verðu landi D. 16. hefði — verit] vœri liægt D. 17. 

því — ætlaða] minum hugþokka 1). 20. taka] sýndiz okkr 

þat ráöligra tilf. D. 21. vizkumunr] vitsmuna (mtuxr) D. 

orðit] verit B, C. 22. þar — á] þar (á) íyrst D. 



N0. 30-31. HRAFXKELS SAGA FREYSGOÐA. 137 

ráðit, er honum þótti þér vera meiri maðr. Megum 
vit ekki hafa at þessu gæfuleysi þitt; er okkr ok 
ekki svá mikil fvst at deila við Hrafnkel, at vit 
nennim at leggja þar við virðing okkar optar. En 
bjóða viljum vit þér hingat með skuldalið þitt alt 5 

undir okkarn áraburð, ef þér þykkir hér skapraunar- 

— 

minna en í nánd Hrafnkeli.* Sámr kvez ekki því 
nenna, segiz vilja heim aptr ok bað þá skipta hest- 
um við sik. Var þat þegar til reiðu. Þeir bræðr 
vildu gefa Sámi góðar gjafir, en hann vildi 0ngvar io 
þiggja ok sagði þá vera lítla í skapi. Reið Sámr 
heim við svá búit ok bjó þar til elli; fekk hann 
aldri uppreist móti Hrafnkeli, meðan hann lifði. En 
Hrafnkell sat í búi sínu ok helt virðingu sinni. Hann 
varð sóttdauðr, ok er haugr hans í Hrafnkelsdal út 15 
frá Aðalbóli: var lagit í haug hjá honum mikit fé, 
herklæði hans oll ok spjót hans hit góða. Synir hans 
tóku við mannaforráði. Pórir bjó á Hrafnkelsstoð- 
um, en Asbjorn á Aðalbóli; báðir áttu þeir goðorðit 
saman ok þóttu miklir menn fyrir sér. Ok lýkr þar 20 
frá Hrafnkeli at segja. 



1. meiri] vitrari D. 2. hafa] hepta B. þitt] þínu D. 
at — þitt] okkr til f'alls gæfuleysi þitt þetta C. 3. fýsn] á 

tUf. B, C. 4. optar] ber þó nú mest þat til, at okkr þykkir 
langt í millli vár at sækja í Austfjorðu tilf. D. 7—8. því 

nenna] nenna starfa þeim at fiytja alt sitt ór Austfjorðum 
ok þótti sér eigi veitt þat, ef' eigi væri þetta D. 8. aptr] 

bdaz D. 11. þiggja] þekkjaz D. 12. búit] til Leikskála 

tilf. C; ok líkaði hvárugum vel, Síímr settiz í bi'i sitt tilf. D. 
18. appreist] uppreian B, C; né rétting tilf. D. 14. sinni] 
marga vetr tilf. D. 15. varð] v. ekki gamall maðr ok v. I >. 
18. -forráði] -forræöi B. 18—21. við m.— segja] ríki ok manna- 
forráö. Peir hittuz at ok skiptu fénu ok áttu báðir sain.m 
mannaforráö. r^órir hlaut ELrafnkelsataði ok goröi þar bá, en 
Ásbj^rn tók viö Aöalbóli ok fjárhlutum D. 



DROPLAUGARSONA SAGA 



Aftrykt efter membranen 
AM. 132 fol. 



141 va 1. iVetill het maðr er kallaðr var þrymr. hann 

bio i Skriðudal a Husastoðum. Atli het maðr er var 
broðer Ketils. hann var kallaðr Atli grautr. þeir attv 
bu baðer saman ok voru femenn miklir. foru iafnan til 
annarra landa með kaupeyri ok gerðuz storrikir. þeir 5 
voru Þiðranda synir. Eitt var bio Ketill skip sitt i 
Reyðarfirði þvi at þat stóð þar vppi ok siðan sigldu 

L41 vb þeir i haf. þeir voru vti lengi ok toku Konungahellu 
vm haustið ok settu þar vpp skip sitt. en siðan 
keypti hann ser hesta ok reið austr i Iamtaland við 10 
tolfta mann til þess manz er Veþormr hét. hann var 
hofðingi mikill en vinatta góð var með þeim Katli. 
Veþormr var Raugnualldzson Ketils sonar raums. Ve- 
þormr atti þria bræðr. het einn Grimr annarr Gut- 
thormr þriði Ormarr. þeir aller bræðr voru hermenn 15 
miklir ok voru a vetrum með Veþormi en a sumrum 
i hernaði. Ketill var þar vm vetrinn með sina menn. 
þar voru með Veþormi tvær konur okunnar. onnur 
vann allt þat er hon orkaði en onnur sat at saum- 
um ok var su ellri. En yngri konan vann allt vel 20 
en illa var þegit at henni. hon gret opt. þetta nug- 



1. 1.] Bíbr. har overshr. Aí' Katli þrym c(a)p(itulu)m. L3. 

sonarj tUf.j pr. i mbr. 16. Ormarr] skr. heU ud pádette 

tted i mbr. I <\*\ /fgd. veksle Ormarr, Orra (= Ormarr) og 

( >nnr. 



U'J DR0PLAUGAB80NA SAGA. (TO. 4—5. 



leiddi Ketill. þat vai- einn dag er Ketill hafði þar litla 
Btund verit a1 þessi kona geck til ár með klæði ok 

þo. ok siðan þo hon hofuð sitt ok var harit mikit ok 
fagrt ok fór vel. Ketill vissi huar hon var ok geck 
R þangat ok mælti tíl hennar. huat quenna ertu sagdi 
hann. Arneiðr heiti ek segir hon. Ketill mælti. huert er 
kyn þitt. hon segir. ek ætla þik þat engu skipta. haim 
grof at vandliga ok hað hana segia ser. hon mælti þa 
með grati. Asbiorn het faðer minn ok var kallaðr 

10 skeriablesi. hann reð firir Suðreyium ok var iarl ifir 
eyiunum eptir fall Tryggua. siðan heriaði Veþormr 
þangat með ollum bræðrum sinum ok atian skipum. 
þeir komu um nótt til beiar foður míns ok brendu 
hann inni ok allt karlafolk. en konur gengu vt. ok 

15 siðan fluttu þeir okkr moður mína higat er Sig- 
riðr heitir en selldu aðrar konur allar mansali. er 
Goðormr nu formaðr eyianna. þau skilia nu. en annan 
dag eptir mælti Ketill við Veðorm. Villtu selia mer 
Arneiði. Veöormr segir þu skalt fa hana firir halft 

20 hundrað silfr sakir ockarrar vinattu. þa bauð Ketill 
fe firir kost hennar. þvi at hon skal ecki vinna. En 
Veþormr lez mundu veita henni kost sem oðrv foru- 
neyti hans. a þvi sumri komu heim bræðr Veþorms 
Grimr ok Ormarr. þeir hofðu heriað a Suiþioð vm 

25 sumarit. Sitt knarrarskip atti huarr þeira ok voru 

hlaðin með fiarhlut. voru þeir með Veþormi um 142 ra 
vetrinn en vm varit biuggu þeir bræðr skip sin til 
Islandz ok ætluðu þeir Ketill at hallda samflota. ok 
er þeir lagu firir vikinni bað Arneiðr Ketil at ganga 

30 a land vpp at lesa ser alldin ok onnur kona með 
henni er þar var a skipinu. hann lofaði henni ok bað 
hana skamt fara. Nv gengu þær a land ok komu 



20. silfr] sál. mbr. for silfrs. 24. Orraarr] jfr. ovf. s. 

141 l. 15; Ormr mbr. 27. vetrinn] rcttet: mbr. har vetrum. 



NO. 5-0. DROPLAUGARSONA SAGA. 143 

vnder backa einn. þa gerði a regn mikit. Arneiðr 
mælti. gack til skips ok seg Katli at hann komi til 
mín þvi at mer er krankt. hon gerði sua ok geck 
Ketill einn saman til Arneiðar. hon heilsar honum ok 
mælti. kol hefir ek her fundit. þau grofu þar sandinn 5 
ok fundu kistil einn fullan af silfri ok foru siðan til 
skips. þa bauð Ketill henni at flytia hana til frænda 
sinna með þessu fe. en hon kaus at fylgia honum. 
Siðan letu þeir i haf ok skildi með þeim. kom Ket- 
ill skipi sínu i Reyðarfiorð ok setti vpp en fór 10 
siðan heim til buss síns a Husastaði. En halfum 
manaði siðarr kom Ormarr skipi sínu i Reyðarfiorð ok 
bauð Ketill honum heim en skip hans var vpp sett. 
A þvi sumri kom Grimr skipi sinu a Eyrar i þa haufn 
er Knarrarsund heitir ok var vm vetrinn með þeim 15 
manni er forkell hét. en vm varit eptir nam Grimr 
ser land þat er þaðan af var kallat Grimsnes ok bio 
at Rurfelli alla æfi sina. 

2. Nv er þar til at taka er Ketill þrymr kaupir 
ser land firir vestan vatn þat er Lagarfliot heitir. sa 20 
berr het a Arneiðarstoðum. ok bio þar siðan. A var- 
þingi kaupir Ketill land firir Ormar. het þat a Ormar- 
stoðum. þat var nockuru vtarr með vatninu ok bio 
Orrnarr þar til elli. þvi næst kaupir Ketill goðorð ok 
gaf silfr firir. en aðr hofðu þeir graut-Atli broðer hans 25 
skipt með sér fe sinu. Atii kaupir land firir austan 
fliotið vp{» fra Hallormstoðum er nu heitir i Atlauík 
ok bio þar til elli. en nu ero þar sauðhusatoptir. 
Eptir þetta gerir Ketill bruUaup til Arneiðar þvi at 



16. v;n| j mbr. ved skrivfejl vm. 17. >>i o | rettet', mbr. 

h"r bia. 19. 2.| Hmi af Katli þrym overskrifi i mbr. 21. 
li«-r) i mbr. ///,;/ h. <hr ogsá kan lceses heitir. 22. Ormar] jfr. 
ovf. 8. líl h l~>: ( )nii uihr. 24. Ormarr] Ormr mbr. 



144 DHOPI.AUGAKSONA SAGA. 

lion v;ir ('ini raesti kuenskaurungr. þau attu son er 

Þiðrandi het. liann var mikill maðr ok vcnn. Ketill 
varð raaðr skamlifr ok tok Þiðrandi fiaríut ok goð- 
orð eptir fbður sinn. Hauarr het maðr. hann rar 
6 Bessa son er kallaðr var SpakbessL hann bio i Valla- 
nesi. hann atti konu ok tuau born. Bessi he1 son hans 
en Yngvilldr dottir. Sa þótti þar kuenkostr beztr. 142 rb 
hennar bað Þiðrandi ok var hon honum gefin. Egill 
het maðr. hann hafði numit Norðrfiorð allan ok bygði 

10 þar er kallat er a Nesi. hann var kallaðr enn rauði 
Egill ok var Guthorms son. hann var kuentr maðr ok 
atte eina dottur er Ingibiorg het. Bessi Hauarson 
bað hennar ok var hon honum gefin. henni fylgði 
heiman Nesland. þau Þiðrandi ok Ynguilldr attu mart 

15 barna. Ketill het son þeira. annarr Þorualldr. Ioreið 
het dottir þeira er gefin uar Siðu Halli. onnur dottir 
þeira het Hallkatla. hana átti Geitir Lytings son er bio i 
Krossavik i Vapnafirði. Groa het en þriðia er bio vt 
i heraði at Eyuindar a. Barðr het son hennar. þa er 

20 þeir voru fulltiða Ketill ok Þorvalldr tok Piðrandi 
faðer þeira sótt ok andaðiz. þeir toku fe eptir foður 
sinn ok mattu engua stund saman eiga. Þorvalldr var 
mikill maðr ok sterkr falatr ok fastnæmr ok rikr i 
heraði heima. Ketill var glaðr maðr ok malamaðr 

25 mikill. þeir skiptu fe með sér ok hafðe Þorvalldr 
Arneiðarstaði. en Ketill hafði goðorð ok bio i Niarð- 
uik ok var mikill hofðingi. Þorgrimr het maðr er 
bio at Gilium i Iokulsdal norðr. hann atti ser konu 
ok eina dottur er Droplaug hét. hon var ven kona 

30 ok kunni ser allt vel. Þorvalldr bað Droplaugar ok 
tokuz þau rað ok attu þau tva sonu. het Helgi enn 
ellri en Grimr enn yngri. þeira var vetrar munr. 



1. -skaurungr] i mbr. -skaurunk. 6. ok] iilf. ; mgl imbr. 
24. heraði] skr. to gange i mbr. 



NO. 7-8. DROPLAUGARSONA SAGA. 145 



Porvalldr varð eigi gamall maðr ok andaðiz. en Drop- 
laug bio þar eptir ok synir hennar. Helgi var mikill 
maðr vexti ok vénn ok sterkr. gleðimaðr ok hauaða- 
samr. hann villdi ecki vm bunat hugsa. vigr var hann 
manna bezt. Grimr var mikill maðr vexti ok afrendr 5 
at afli. hlioðlatr ok stilltr vel. hann var bumaðr mik- 
ill. þeir bræðr vondu sik allz kyns iþrottum ok þottu 
þeir þar firir ollum vngum monnum i allri atferð 
sinni. sua at þeira iafningiar fenguz eigi. 

3. Bessi het maðr er bio a Bessastoðum. hann 10 
var Auzurar son. Holmsteinn het son Bessa. hann 
bio a Viðivollum enum syðrum. hann atti Aslaugu 
12 va Þorisdottur systur Hrafnkels goða. Hallsteinn het 
maðr er bio a Viðivollum enum neyrðrum ok 
var kallaðr enn breiðdælski. hann var bæði auðigr ok 15 
vinsæll. Þorgerðr het kona hans. þau attu þria sonu 
Þorðr ok Þorkell ok Eindriði. Þorgeirr het maðr er 
bio a Hrafnkelsstoðum. Helgi Asbiarnarson bio a 
Oddzstoðum upp fra Hafrsá. hann var goðorzmaðr. 
hann atti Droplaugu Spakbessadottur. þau attu mart 20 
barna. Hrafnkell het maðr. hann var bræðrungr 
Helga Asbiarnarsonar. hann bio at Hafrsá. hann var 
vngr. þeir Helgi Asbiarnarson attu goðorð baðer 
saman ok for Helgi með goðorðit. þa bio sa maðr er 



L0. 3.] Af Bersa overslr. i mbr. 13. Hraf'nkels] rettef. 

J mbr. stár Arnkels, sandsynl. verl sammenbUrnding med Arn- 
kell goðí i Eyrbyggja saga (jfr. K. Gíslason i NO). 19. 
Qddzstodum] tfr. Auðstoðum pá dette sted i mbr.; Oddzstaði 
b, 146 1 20, OdzataJbi8.U6l.25. Hafrsá] jfr. nedf. 1 22; Háfsá 
mbr. 20. Spakbessadottur] Spakbessi her = Bessi össur- 

arson; men han synes ai wrrt Bammenblandet med Bessi Hávars- 
son ($i "'•/. s. 144), der sandsynl. kar arveX tUnavnei Spak* 
tfter Btn farfader (note ved K. Qislason i NOj. 21. brœðr- 
angr] rettet; mbr. har broöurson. Tore % Krafnkels fader : og 
Asbjem, Helges fader, van beggt Benner af Hrafnkel frej f s- 
goöi ifelge dennet Baga og Ldn. (jfr. K. GUlason i NO). 

L0 



146 DROPLAUGARSONA SAGA. »0.8 '■•. 



Aan het ok var kallaðr truðr a Gan&laQgaretodufH 

ofan fra Míofanesi. Auzurr het maðr er bío under 
Asi íirir vestan vatnit. hann var magr Helga Asbiarn- 
arsonar. Hiarrandi het maðr er bio at Aungulsáa 
6 fiiir austan vatn a vollum vt. hann atti dottur Helga 
Asbiarnarsonar er Þorkatla het. þat er sagt at Ozurr 
er vitr maðr ok miog hafðr við mal manna. Biorn 
het maðr er bio a Myrum firir vestan Geirdalsá. hann 
var kallaðr Biorn enn huiti. hann atti dottur Helga 

10 Asbiarnarsonar. Þat var siðr i þann tima at færa 
konum þeim kost er a sæng huilldu. Ok sua bar til 
at Droplaug fór at finna Ingibiorgu moður sína a 
Bessastaði. ok foru með henni tveir þrælar. þau foru 
með tva uxa ok þar a sleða. Droplaug var eina nott 

15 vppi þar. þvi at manboð skylldi vera a Ormarsstoð- 
um einni nott siðarr. en þat var litlu íirir várþing. þa 
foru þau heim ok oku eptir isi. ok er þau komu vt 
vm Hallormsstaði. þa foru þrælarnir i sleðann. þvi at 
uxarnir kunnu þa heim. En er þau komu a vik- 

20 ina firir sunnan Oddzstaði. þa gingu uxarnir baðer 
niðr i eina vok. ok druknuðu þau þar oll. ok heitir 
þar siðan Prælavík. Sauðamaðr Helga sagði honum 
einum saman tiðendin. en hann bað hann engum 
segia. Siðan for Helgi til varþingz. þar selldi hann 

25 Odzstaði ok keypti Miofanes. fór hann þagat bygð- 
um. ok þotti honum ser þa skiotara fyrnaz liflat 
Droplaugar. Nockuru siðar bað Helgi Asbiarnarson 
Þordisar toddu. dottur Broddhelga. ok var hon hon- 
um gefin. forir het maðr er bio i Mynesi vt firir 

30 austan vatn. hann var kuæntr maðr ok manna vitr- 142 vb 
aztr. Sa maðr var a vist með honum er Þorgrimr 
het ok var kallaðr torðyfill. Porfmnr het maðr. hann 



15. Ormarsstoðum] jfr. ovf. s. 143 l. 22 — 28; Ormstoðum 
inbr. 21. eina] i mbr. skr. ein. 



NO. 9— 10. DROPLAUGARSONA SAGA. 147 

vann til fiar ser a sumrum en a vetrum var hann 
vistlaus ok í'or þa meó kaupvarning sinn. Vm haustið 
var hann a gistingu hia Þori i Mynesi. ok sat hann 
við elld hia huskorlum Þoris. þeir toku tal mikit vm 
þat hueriar konur væri fremstar þar i heraðe. þat 5 
kom saman með þeim at Droplaug a Arneiðarstoðum 
væri firir flestum konum. þa segir Þorgrimr. sua 
mundi þa ef hon hefði bonda sinn einhlitan gert. þeir 
segia. alldri hofum ver tuimæli heyrt a þvi. ok i þessu 
kemr at þeim Porir bondi ok bað þa þegia þegar i io 
stað. liðr af nottin. ok ferr E'orfinnr brott ok kom a 
Arneiðarstaóe ok sagði Droplaugu allt tal þeira hus- 
karla Þoris. hon gaf ser ecki fyst at. vtan hon var 
hlioð. Einn morgin spurði Helgi moður sina huat 
henni væri. hon segir þeim bræðrum illmælit. þat er 15 
Þorgrimr torðyfill haíði við hana talat. ok munu þið 
huarki þessar skammar hefna ne annarrar. þott við 
mik se gior. þeir ietu sem þeir heyrði eigi þat er 
hon talaðe. þa var Helgi þrettan vetra en Grimr tolf 
vetra. Litlu siðarr biugguz þeir heiman ok sogðuz 20 
fara skylldu a kynnisleit til Eyvindarár til Gró. þeir 
gingu at isi ok voru þar eina nott. En vm morgin- 
inn stoðu þeir snemma vpp. Groa s(egir) huat þeir 
skylldi þa. þeir s(egia) riupur skulu ver veiða. þeir 
foru i Mynes ok fundu þar konu eina ok spurðu at 25 
bonda. en hon quað þa farit hafa vt a sanda atta 
saman. huat gera huskarlar q(uað) Helgi. hon s(egir) 
Þorgrimr torðyfill ok Asmundr foru at heyi vt i ey. 
Siðan gengu þeir vt ór garði ok vnder as þann er Iarn- 
siðulækr fellr með ok foru vtan i eyna at þeim. As- 80 
mundr var a hlassinu ok sa ferð þeira bræðra ok 
kendi þa. þeir toku hestinn fra sleðanum ok ætlaði 
Þorgrimr at riða heim. ok i þvi er hann villdi a 
bak hlaupa skaut Helgi spíoti a honum miðium. ok 
fell Porgrimr þegar dauðr niðr. Asmundr fór heim 36 



II- hKOIM.AlMiAKSONA 8AGA. NÖ. 16 II. 



með eykinn ok ?ar hrœddr. þeir foru ok komu aptr 
til Eyuindar &r Groa Bpyrr hual þeir reiddi. Helgi 
• vit hofnm jeiði tordyfil einn, þoH ykr b egir 
hon þiki iitils vcrt vig þetta! þa er Pötít mikils Yerðr. L48ra 

B ok skulu þið 11 u fara heim a Arneiðarstaði. ok 
gerðu þeir ok hot'ðu þar fiolmeuui mikit. 

4. Þorir kom heim vm aptaninn ok fretti tio- 
endi þessi ok quað ecki til sin taka þenna atburð. 
þui at Þorgrimr var lausingi Helga Asbiarnarsonar. 

10 Sióau í'or Þorir til Helga Asbiarnarsonar ok sagði 
honum vigit. kalla ek at þu eigir eptir at tala 
Helgi s(egir) þat satt vera. eptir þat fór Þorir heim. 
Eiuu tima talaði Droplaug við sonu sina. ek vil .senda 
ykr til Vapnafiarðar i Krossauik til Geitiss. Þeir foru 

15 heiman. ok vestr a heiði. ok er þeir hofðu af fiorð- 
ung laust a firir þeim hrið mikilli ok vissu eigi hvar 
þeir foru fyrr en þeir komu vnder husvegg einn. ok 
gengu um solarsinniss. þa fuudu þeir dyrr ok kendi 
Helgi at þat var blothus Spakbessa. sneru þeir brott 

20 þaðan ok komu heim er þriðiungr var eptir nætr a 
Arneiðarstaði. en hriðin hellzt halfan manuð ok þótti 
monnum þat langt miog. en Spakbessi sagði þat vallda 
sua langri hrið. er þeir Droplaugarsynir hofðu gengit 
solarsinniss um goðahus hans ok þat annat at þeir 

25 hofðu eigi lyst vigi torðyfils at logum ok hefði goðin 
þessu reizt. Siðan for Bersi til fundar við þa bræðr. 
ok lystu þeir þa vigiuu ok foru siðan uorðr i Krossa- 
uik til Geitis. vm varit eptir foru þeir Þorkell Geit- 



6. gerðu] forskrevet i mhr. (»gerdra«). 7. 4.] Mbr. har 

overskriften Af þeim bræðrum. 9. Asbiarnar-] i mbr. ved 

skrivfejl 1 ausin^ia, sandsynl. fremkaldí ved det foregáende 
lausin^i. 18. solarsiimiss] i mbr. red skrivfejl sal- for sol-. 

Jfr. nedf. I. 24. 19. Öpakbessa] »Sikkeri den, der boedc pá 

Bessastaðir« (K. G.}. 



xo. 11-12. DROPLAUftAKSONA SAGA. 149 

isson ok Grimr ok Helgi ti! Fliotsdals til Krakalækiar 
varþings. þar hittuz þeir Helgi Asbiarnarson ok sættuz 
a vig Þorgrims ok lauk forkell fe firir. en Helga 
Droplaugarsyni likaði illa. er fe kom firir víg torðyfils 
ok þotti ohefnt illmælissins. þeir bræór voru i Krossa- 5 
vik ok nam Helgi laug af Þorkatli. Helgi fór miok 
með saksoknir ok tok miok sakir a þingmenn 
Helga Asbiarnarsonar. iafnan voru þeir bræðr með 
moður sinni. Eindriði Hallsteinsson hafði farit vtan 
ok var leiddr vpp a Irlandi ok hafðr þar i hoptum. 10 
þat spurðu bræðr hans Þorkell ok Þorðr ok foru 
vtan ok leystu hann ft ok foru siðan til Islandz. 
Kona Hallsteins var þa aundut ok bað hann Drop- 
laugar ok fekk hennar en Helgi kallaði þat ecki sitt 
rað. Siðan for hon a Viðivollu til buss með Hali- 15 
4:i rb steini. þeir bræðr Helgi ok Grimr foru vt i Tungu 
við toif'ta mann til bonda þess er Ingialldr heitir ok 
var Níðgestzson. hann atti dottur er Helga het. hennar 
bað Grimr ok hon var honum gefín. Siðan seldi 
Ingialldr land sitt en keypti halfa Arneiðarstaði. ok 20 
biuggu þeir Grimr magar baðersaman. en Helgi Drop- 
laugarson var ymizt i Krossauik eða með þeim Grimi. 
Hrafnkell kallaði til goðorz við Hel<ja Asbiarnarson 
frænda sinn ok naði eigi. þa fór Hrafnkell til Holmsteins 



1. Fliotsdals| rettet; i mbr. ur. Forsdals. Krakalækiar] i 
mbr. ur. Korkalækiar. Dei 8om tillœg meddelte mbr.-brudstykke 
synet at have det rette Krakalækiar. 9. Eindriði] jfr. .s. 145 
i. 17: i mbr. }«> dette sted kaldet Einarr. 10. hafðr] li filf'. 

/' skriveren. 11. rorðr] jfr. ovf. s. 145 l. 17: i 

mbr. pá dette sted kaldei roroddr. 24. Holmsteins] rettet. 

Mbr. har Hallsteins, idei dens nkriver sandsynl. har tcerikt pá 
ttedfaderen Hl Droplauga 90nner; men dei var Ilólnisteiim, 
der var gift med < n sester til Brafnkell, ligesom ogeá Drop- 
lauj4. Eelgi isbjarnarsons ferete kone var en %9%ter til Bólm- 
steiim, men ikke til Ballsteinxi Membranbrudetykkei (i AM. 
162 B fol.) har ogsá Bólmsteinn^ (K. Q. i NO.). 



DR0PL.AUGAR80NA SAGA II W. 



b ViAivollu ok bað hann liðs. Holmsteinn sfegir) eigi 

mini ek vera i moti Helga Asbiarnarsyni þvi al hann 
hefir atta systnr mina. en þal ræð ek þer at þu bið 
Helga Droplaugarson duga þer. en ek mun fa til þing- 

5 menn mina at veita þer. Siðan U')r Hrafnkell at finna 
Helga Droplaugarson ok bað hann lios. Helgi s(egir) 
mer þikir Holmsteinn eiga at virda þat meira við þik 
at hann a systur þina en þat er liðit er. Hrafnkell 
biðr nu Helga hialpa sér. Helgi mælti þa. þat ræð 

10 ek þer at þu far a viku fresti vt a Gunnlaugarstaði 
ok hitt Aan truð ok lofa hann miog. en vinatta þeira 
Helga Asbiarnarsonar var goð þvi at Aan gaf honum 
marga goða gripi. þess skaltu spyria Aan huersu 
miklar virðingar hann þikiz hafa af Helga. ok lofa 

15 hann i hueriu orði. en ef hann lætr vel ifir þa spyr 
þu hann ef hann hafi nockuru sinni i dom verit 
nefndr firir goðorð Helga Asbiarnarsonar. en ef hann 
segiz þvi eigi náð hafa þa segðv honum at honum 
væri betra at gefa Helga Asbiarnarsyni stoðhest sinn 

20 til þess at hann næði þeiri virðing at vera i domin- 
um. eptir þat skilia þeir. ok stundu siðarr finnr Hrafn- 

r 

kell An ok talar við hann þat er Helgi hafði honum 
firir sagt. en Aan sagðiz freista skylldu. Siðan reið 
Hrafnkell heim. vm varit foru menn til varþings. þa 

25 nefndi Helgi Asbiarnarson Aan truð i dom. ok skylldi 
þvi þo leyna. þvi at Aan hafði gefit Helga Asbiarnar- 
syni stoðhross sjau saman. en er Aan var i dom 
settr let Helgi Asbiarnarson koma þofahatt a hofut 
honum til dular ok bað Helgi hann fatt tala. þvi næst 

30 geck Hrafnkell at domum ok þeir Droplaugarsynir ok 
mart manna með þeim. þa geck Helgi Droplaugar- 
son at dominum ok þar at sem Aan truðr sat. Helgi 



2. vera i moti] gisning; mbr. har kun i. 7. Holmsteinn) 
jfr. ovfr. s. 149 l. 24; Hallsteinn mbr. 



NO. 13-14. DROPLAUGARSONA SAGA. 151 



slo suerzhiolltunum vnder þofahattinn ok laust brott 
143 va af honum ok spurði huerr þar sæte. Aan s(egir) til sin. 
Helgi mælti. huerr nefndi þik i dóm firir godorð sitt. 
hann s(egir) Helgi Asbiarnarson gerði þat. þa bað 
Helgi Droplaugarson Hrafnkel nefna ser vatta ok 5 
stefna Helga Asbiarnarsyni af goðorðinu. sagði onytt 
oll mal firir honum. hafði nefnt Aan truð i dom. þa 
gerðiz þraung mikil ok buit vit bardaga aðr Hall- 
steinn geck i milli ok leitaðe vm sættir. varð su sætt 
þeira at Hrafnkell skylldi hafa iamlengi goðorðsem Helgi 10 
hafði aðr haft. en eptir þat skylldu þeir hafa baðir 
saman goðorð ok skylldi Helgi þo veita Hrafnk(atli) 
at ollum malum a þíngum ok mannfundum ok þar 
er liðs þyrfti við. Helgi Droplaugarson mælti við 
Hrafnkel. nu þikiumz ek þer lið veitt hafa. hann 15 
q(uað) sua vera. nu fara menn heim af þínginu. 

5. Eptir vm vetrinn gerði hallæri mikit ok fiar- 
felli. Þorgeirr bondi a Hrafnkelsst(oðum) let mart fe. 
Maðr het Þorðr er bio a Geirulfseyri firir vestan 
Skriðudals á. hann fæddi barn Helga Asbiarnarsonar 20 
ok var rikr at fé. þangat for Þorgeirr ok keypti at 
honum íimm tigi asauðar ok gaf firir voru. asauðar 
þess naut hann illa ok gec brott fra honum. en vm 
haustið fór Þorgeirr sialfr at leita fiar sins ok fann 
i quium a Geirolfseyri atian ær er hafln átti ok 25 
voru miolkaðar. hann spyrr konur huers rað þat væri. 
en þær sogðu at Þorðr reði þvi. þa fór hann til motz 
við Þorð ok bað hann beta ser ok mælti vel til. bað 
hann gera huart er hann villdi. fa ser tuæuetra gelld- 



3. nefndi] i mbr. ved skrivfejl reí'ndi. 5. Hrafnkell] her- 
efter i mbr. ved skrivfejl nefnkel under indflydelse af clet efter- 
falgende nefna. 11. hafði] tilfejet i marginen i mbr. 17. 5.] 
Mbr. har orerskriften Af Forgeiri bonda. 20. Asbiarnar- 

sonar] kan ogsá lœses Asbiarnarsyni ; mbr. har kun a. s. 



DKOPLAUGAKSONa 8AOA. »0. 14 16. 



inga iamraarga eða faada ærnar eptir vm retrinn. en 
baon quaz buarki vilia. qtiaz litt uiota þesa er bann 
fæddi Eielga Aabiarnarsyni barn ef hann Bkylldi her 
fe firir giallda. Siðan fór Þorgeirr a fund Helga a\s- 

:, biarnarsonar ok sagði honum til. Hann B(egir). Kk 
vil at Þorðr bæti þer ok hefir þu rett at tala ok ber 
honum til oið mín. Þorgeirr fann Povd ok í'eck ecki 
af. fór hann siðan til motz við Helga Droplaugarson 
ok bað hann taka við malínu. ok vil ek at þu hafir 

10 þat er af fæz. ok at þessu tok Helgi málit. vm varit 
fór Helgi Droplaugarson a Geirolfseyri ok stefndi Þorði 
til alþingiss. kallaði hann leynt hafa asauðnum þiof- 
launum ok stolit nytinni. Siðan fór malit til þings 
ok voru þeir Helgi Droplaugarson ok Þorkell Geitis- 

15 son allfiolmennir. var þar með þeim Ketill or Niarð- 1*3 vb 
vík. Helgi Asbiarnarson hafði ecki lið til at onyta mal 
firir þeim. þa baðu menn þa sættaz. en Helgi Drop- 
laugarson villdi ecki nema sialfdæmi. ok su varð 
sætt þeira. en Helgi gerði sua morg qugilldi sem 

20 ærnar hofðu verit þær er Þorðr hafðe nytia latit. 
Skilduz nu at sua mæltu ok þotti Helga Droplaugar- 
syni þetta mal hafa at oskum gengit. 

6. Sveinungr het maðr er bio a Backa i Borgar- 
firði. hann var Þorisson. hann var mikill maðr ok sterkr 

25 ok vitr. hann var vinr Helga Droplaugarsonar. þann 
vetr eptir var Helgi Droplaugarson laungum með 
Sueinungi i Borgarfirði. Þorsteinn het maðr er bio a 
Desiarmyri i Borgarfirði. kona hans het Þordis ok 
var skylld rniog Helga Droplaugarsyni. Biorn het maðr 

30 er bio i Snotrunesi i Borgarfirði. hann var kuentr ok 
hlitti þo eigi þeiri einni saman. Þorsteinn var barn- 
fostri Helga Asbiarnarsonar. Biorn fór iafnan a Desiar- 



1. fæöa] skr. to f/anye i mbr. 28. 6.| Mbr. har overskrtften 

capitulum. 



\o. 15-1«. DROPLAUGARSONA SAGA. 153 

myri til tals viö Þordisi konu Þorsteins. hann var 
þa hrymdr miog ok var hon tii fiar gefin. Þor- 
steinn var þo vel at ser. þat var einn tima at 
Porsteinn talaði vid Helga Droplaugarson ok bað 
hann freista ef Biorn villdi gera firir hans orð at Iata 5 
af tali við fordisi. hann var ofuss þessa ok hét þo 
at freista til einn tima. einhueriu sinni geck Biorn 
vm nótt a Desiarmyri en þeir Helgi ok Sueinungr 
foru til motz við hann. þa mælti Helgi. þat villda ek 
Biorn at þu letir af kuamum til Pordisar ok er þer 10 
fremd engi at skaprauna gomlum manni. ok lat at 
orðum minum ok mun ek veita þer annan tima slikt 
sua. Biorn s(uaraði) engu ok geck veg sinn. annan 
tima fann Helgi Biorn er hann fór af Desiarmyri ok 
bað hann með miukum orðum af lata sinum ferðum a 15 
Desiarmyri. Biorn quað eigi gera mundu vm at vanda. 
þat fylgði þvi mali at Pordis for kona eigi einsaman. 
ok var það heraðfleygt orðit. Helgi hafði þetta mal 
tekit af Þorsteini ok beiddi Helgi Biorn bota firir. en 
hann lez engu bæta mundu ok engum suorum vpp- 20 
halda. Siðan hio Helgi Biorn banahogg ok stefndi 
honum til ohelgi firir þat er hann var vm sanna sok 
veginn. Vm nottina næstu eptir foru þeir Helgi ok 
Sueinungr ok tveir menn með þeim i sker þat er 
þar var firir landi ok færðu Biorn þangat ok huldu 25 
þar hræ hans. ok heitir þat siðan Biarnarsker. Menn 
voru sender i Miofanes til Helga Asbiarnarsonar ok 
þottiz kona Biarnar þar eiga tilsia vm eptirmal er 
i44 ra bann var. þetta var eptir vigit fór Helgi Asbiarnar- 

11 i Borgarfiorð at bua mal til ok fann eigi hræ 80 
Biarnar. Siðao stefndi Helgi Asbiarnarson Helga Drop- 
laugarsyni vm þat [at] hann hefði myröan dauðan 
ni.ifin ok sokt i BÍO ok hult eigi moldu. Helgi stefndi 

'-'• ;iT ! tilfejet; • ■■ í mbr. 



l.->4 DK0PLAUGAKS0NA SAGA. WO. 1« 17. 



til þiogfl skoggangs M>k þeiri Helgi Droplangareon 
hafði til alþingiss buit legorz sankina. Nu fara huar- 
taeggi mal til alþfDgias <>k til doms. Siðan bauð Helgi 
Asbiarnarson til varna. þa gekk Helgi Droplaugar- 

5 son til doms ok mikit fiolmenni með honum. hann 
nefndi sér vatta at onytt voru oll mal firir Helga As- 
biarnarsyni ok quað þar þa þria menn er þat sa at 
Biorn var molldu huliðr. vann þa Sueinungr eið at 
stallahring ok tveir menn með honum at þeir sá 

10 at Biorn var molldu huldr. nu vrðu oll mal onyt firir 
Helga Asbiarnarsyni. þa villdi Helgi Droplaugarson gera 
Biorn sekian. en Helgi Asbiarnarson bauð fe firir ok 
varð þa Helgi Droplaugarson einn at raða. en hann 
gerði ser hundrað þeira aura er þa gengu i giolld. ok 

15 skilduz at þvi. 

7. Nockurum missarum siðarr kom Helgi Drop- 
laugarson af haustþingi a Viðivollu hina neðri til Hall- 
steins mags sins ok Droplaugar moður sinnar. ok 
hafði hann þar ecki komit siðan hon var gefin. þa 

20 mælti Droplaug við Hallstein bonda sinn at hann skylldi 
bioða Helga at vera þar vm vetrinn. hann s(egir). ecki er 
mer vm þat mikit. vil ek helldr gefa honum yxn eða 
hesta. en við aeggian hennar bauð hann Helga þar 
at vera ok þat þá hann. Hallsteinn atti þræl er Por- 

25 gils het. þat var halfum manaði siðarr at þau tauluðu 
lengi einn morgin Helgi ok Droplaug ok Porgils þræll 
Hallsteins. ok vissu aðrer menn eigi þeira orðræðu. 
Þorgils vann at sauðfe vm vetrinn a gerði firir sunnan 
garð ok var góðr verkmaðr. þagat voru borin hey 

30 mikil. Einn dag kom Þorgils at Hallsteini ok bað 
hann fara at sia hey sin ok fe. hann for ok kom i 
hloðu ok ætlaði vt vindauga. þa hio Porgils til Hall- 
steins með exi er atti Helgi Droplaugarson ok þurfti 

16. 7.] Mbr. har overskriften capitulum. 



NO. 17-18. DROPLAUGARSONA SAGA. 155 

hann eigi fleiri til bana. Helgi kom þar at or hlið 
ofan fra hrossum sinum ok sa at Hallsteinn var veg- 
inn. Helgi drap þegar þrælinn. hann fór heim ok 
sagði moður sinni tiðendin. en hon sat við elld ok 
konur hia henni. litlu siðarr spratt þat vpp af heima- 5 
monnum a Viðivollum at þau Helgi ok Droplaug ok 
Porgrimr hefði lengi talat einum degi aðr Hallsteinn 
var veginn ok varð þetta víg ovinsællt. þetta mal 
144 rb tekr Helgi Asbiarnarson ok stefnir Helga ok Drop- 

laugu vm fiorrað við Hallstein ok bio mal til al- 10 
þingiss. Mal Helga Droplaugarsonar vrðu ovinsæl ok 
villdu enguer honum veita nema þeir Þorkell Geit- 
isson ok Ketill Piðrandason. En er menn foru heim- 
an til alþingis. þa tok Droplaug voru þa er þnu Hall- 
steinn hofðu átt ok fór til skips i Berufiorð með son 15 
sinn þrevetran er Heriolfr het. ok foru þau þar vtan 
ok komu til Færeyia ok keypti hon ser þar iorð ok 
bio þar til elli ok er hon or þessi sogu. 

8. f*vi hafði Helgi Asbiarnarson þessi mal at 
eigi voru synir Hallsteins her a landi. a þingi varð 20 
Helgi Asbiarnarson allfiolmennr. þa var leitað vm 
sættir milli þeira nafna ok fekz ecki annat af en 
Helgi Asbiarnarson reði einn. varð su sætt þeira at 
firir víg Halisteins skylldu koma tolf hundruð ok fimm 
kugilldi í. en Helgi Droplaugarson skylldi fara vtan ok 25 
vera vtan þria vetr ok vera nott i husi þar til er 
hann færi i brott. En ef hann færi eigi vtan skylldi 
liann sekr falla firir Helga Asbiarnarsyni amilli Smior- 
vazheiðar ok Lonsheiðar. Helgi Droplaugarson leit- 
aði ecki við vtanferð. þa fór Grimr broðer hans fra :!<i 
bui sinu ok til motz við broður sinn ok voru a vetrum 
með "Þorkatli i Krossavik. þeir foru vm allt herað til 



l'.t 8. | Mbr li>if overékriften áí QelgaA i, 



I 56 DROPLAUGARSONA S iO \ HO. 16 19. 



þinga ok mannfunda Bua sem Helgi væri osekr. þui 
iia-st koma vt i Reyðarfirði synir Hailsteins Þordr ok 
Porkeli. «'n Eindriði ?ar andaðr er þeir komu til [r- 
landz. þeir gafu Helga Asbiamarsyni viðu til skala <>k 

5 launuðu honum þvi eptirmal eptir foður ainn. Stendr 
sa skali enn i Miofanesi, Þorgrimr Bkinnhufa bio i 
Miðbae i Norðrfirði. kona hans var Rannveig brestingr. 
hon var systir Pordisar er Þorsteinn átti ok skylld Helga 
Droplaugarsyui. Hon bað vm várit a Mulaþingi Helga 

10 frænda sinu fara til fiarskiptis með þeim Skinnhufu. ok 
þat varð at hann het ferðinni. þat var nockurum vetrum 
fyrr er þeir nafnar funduz a haustþingi at Þinghofða. 
þa skylldi Helgi Droplaugarson mæla laugskil ok varð 
honum misint ok hlogu menn at miog en Helgi As- 

15 biarnarson brosti at. Helgi Droplaugarson fann þat ok 
mælti. þar stendr Hraínkell at baki þer Helgi. þat ero 
mer engi brigzli kuað Helgi Asbiarnarson. en þat 
skaltu þo vita at sa mun verða ockarr fundr at ver 
munum eigi baðer heiíir skilia. Helgi Droplaugarson 

20 s(agði). eigi hræðumz ek þessi hot þótt þau se 14-4 va 
allægilig. firir þvi at ek jetla mer at hlaða hellum at 
hofði þer a þeim fundi. ok skiidi sua þeira tal þar 
at sinni. 

9. Vm varit eptir sendi Flosi fra Suinafelli orð 

25 forkatli Geitissyni at hann skylldi fiolmenna norðan 
til -hans. villdi Flosi stefna til ohelgi Arnori Aurnolfs- . 
syni broður Halldors i Skogum. þann mann hafði Flosi 
vega latið. Þorkell safnaðe ser liði ok voru þeir 
saman þrir tigir. hann bað Helga Droplaugarson fara 

30 með ser. Helgi s(agði). skylldr ok fuss væra ek at 
fara þessa ferð en kr(ankr) er ek ok mun ek heima 
vera. Porkell spurði Grim ef hann villdi fara. en 



3. Eindriði] jfr. s. 145 l. 17: Einarr mbr. 24. 9-1 Mbr. 

har overskriften capitulimi. 31. krankrj í mbr. kun kr. 



NO. 19 m. DROPLAUGARSONA SAGA 157 

Grimr lez eigi mimdu ganga fra Helga siukum. Siðan 
for Porkell með þremr tigum manna suðr til Suina- 
fellz. þaðan foru þeir Flosi vestr i Skoga með hundrað 
manna. litlu siðarr kom Helgi at mali við Grím 
broður sinn ok sagði honum at nu vill hann fara til 5 
Rannveigar frændkonu þeira ok gera fiárskipti með 
þeim Þorgrími skinnhufu. Porkell ok Gunnsteinn or 
enni innri Krossauik ok tveir heimamenn þeira [foru] 
með þeim. ok voru þeir sex saman fara þeir þa vm 
heiði austr. ok koma til forkels a Torfastaðe. dottir 10 
hans var Tofa er kolluð var hliðarsol. hon var hials- 
kona Helga Droplaugarsonar. þar voru þeir vm nott 
ok tolvðu þau Helgi mart ok Tofa. sagði henni sua 
hugr vm sem hann mundi eigi aptr koma or þessi 
fór. hon geck a gotu með þeim ok gret miog. Helgi 15 
spretti af ser bellti góðv ok þar a knifr bvinn ok gaf 
henni. siðan skilduz þau. en þeir foru til bæiar þess 
er at Straumi heitir. sa maðr fór þaðan með þeim 
er Helgi het. voru þeir þa siau saman. þeir komu til 
Eyuindar ár til Gro. var þeim þar vel fagnat. Por- 20 
biorn het maðr. sa var huskarl Gro. hann gerði vel 
til vapn. Helgi Droplaugarson bað hann gera til suerð 
sitt meðan hann færi i fiorðu ofan. Þorbiorn feck 
Helga annat sverð. þaðan foru þeir i Norðrfiorð til 
Porsteins mags sins. hann atti fordisi systur Rann- 25 
ueigar er atti Porgrimr skinnhufa. þann dag er Helgi 
sat þar þa kom ofan vm heiði Þorkell broðer Þorar- 
ins or Sauðarfirði ok einn maðr með honum. þeir 
voru þar vm nottina ok toluðu þeir Helgi mart ok 
N4 vb mæltu til vinattu með ser. Helgi mælti við Þorkel. 30 



5. broður] skr. broourr i mbr. 8. heimamennl forskrevet 
i ////-/-. (»heia|mamenn«). forn] tilfojd ; mgl. i mbr. 28. 

löarfiröi] sandsynl det nuvœrende Seyöisfjöröur. / Ldv. 
líiuh's en meUemform SeyöaríjQrör. 



158 DB0PLAI7OAB80NA Saga. NO. « II. 

huert ætlar þu hfeðaa. bann s(egir). vt a Nes til 
Biaraár. hann selidi lerept i vetr er ek átti. mun ek 
þar vera þriar na-tr. þa mælti Helgi. ek villda at vit 
færim baóer samarj vpp vm fiall. Þorkell quaz þal 
6 giarna villdu. Siðan Eára þeir aller saman i Miðbæ. 
þaðan for Þorkell vt a Nes. Helgi drap a dvrr i 
Miðbæ ok geck Rannveig til dyra. Helgi mælti við 
hana. villtu nu fiarskiptið með ykr Þorgrimi. vil ek 
giarna quað hon. þa nefndi hon ser vatta ok sagði 

10 skilit við Þorgrim skinnhufu. hon tok í'ot hans oll ok 
rak niðr i hlandgrof. eptir þat foru þau a brott þvi 
at Helgi ætlaði siðarr at heimta vt fe hennar. fara 
þau til daguerðar i Fannardal. en er þau voru i 
brottu spratt Þorgrimr vpp ok tok reckiuvaðmal sitt 

15 ok vafði at ser þvi at fot voru engi. hann rann til 
Hofs. þar bio Þorarinn molldoxi. hann var mikili firir 
ser. Þorarinn mælti. hui ferr þu her sua snemma 
Þorgrimr ok helldr faklæddr. Hann s(varar) kuað 
konu sina brott tekna. vil ek nu biðia þik asia vm 

20 þetta mal. Þorarinn s(egir). gefa vil ek þer fyrst 
klæði þvi at þat er þar nu mest nauðsyn. Siðan at 
hann þar daguerð. þa mælti Þorarinn. þat mun ek 
þer raða at þu finn Helga Asbiarnarson ok skorir a 
hann at hann retti þitt mal. en ef sua ferr sem ek 

25 get til at þu fair ecki þa spyr þu huenar hann ætlar 
at efna orð sin þau er hann mælti a haustþingi at 
Þinghofðum. en ef hann vaknar þa ecki við þa leita þer 
raðs en seg Helga Asbiarnarsyni at Helgi Droplaugarson 
mun fara vm fiall vpp a þriggia natta fresti. ok þeir 

80 siau saman. far til Helga i kuelld ok kom sið þvi at 
hann lykr sialfr hurðum huern aptan i Miofanesi. þeir 
skilduz ok for Þorgrimr leið sina ok kom enn sama 
aptan i Miofanes. Helgi sat við elld. Þorgrimr bar 



31. aptan] skr. apta i mbr. 



SO. 2Í-22. DROPLAUGARSONA SAGA. 159 

þegar vpp erendit ok sagði Helga sin vandræði. en 
hann feck ecki orð af Helga. þa mælti Porgrimr. all- 
miog dregr nu at þvi at þu halldir enga þingmenn 
þina skamlaust firir Helga Droplaugarsyni huarki a 
þingum ne mannfundum. ok ma ek þat fra bera. eða f> 
huenar ætlar þu at fundr skili yckarr verða er þu 
heízt honum at f*inghofðum. at þit skylldut eigi baðer 
a brott komaz. eða villdir þu enn fleiri ofarar fara 
145 ra firir honum. Helgi Asbiarnarson mælti. huart eru 

þetta þin ráð eða annarra manna. Hann s(egir). 10 
Þorarinn molldoxi reð mer þetta. þa mælti Helgi. þu 
Þorgrimr skalt fara vt ifir Hals a Myrar til Biarnar 
huita. ok bið hann higat koma firir miðian dag a 
morgin. ok þa far þu aptr vm Bolungarvoll ok kom 
a Viðivollu til fundar við sonu Hallsteins ok bið þa 15 
higat koma ef þeir vilia hefna foður síns. þa far þu 
ofan firir vestan vatn vnder As til Auzurar ok bið 
hann higat koma ok fylgðu honum. hann fór þegar. 
Vm daginn komu menn i Miofanes þeir er Helgi hafði 
eptir sendt. Með Helga voru a vist austmenn tveir. 20 
het annarr Sigurðr skarfr en annarr Aunnundr. Nu 
foru þeir heiman sextan saman til Hofða. Helgi bað 
Hiarranda fara með sér ok Kara broður hans. hann 
s(egir) ek var buinn þott fyrr væri. Nv ero þeir 
atian saman ok foru vpp i Eyuindardal til Knutusels 25 
ok satu þar firir Helga Droplaugarsyni. Igull het 
maðr er bio vndir Skagafelli i Eyuindardal. Þorðr 
het son hans. þeir skylldu hallda niosn vm ferðir 
Helga Droplaugarsonar þvi at þaðan matti fyrr sia 
manna ferð en þaðan sem þeir Helgi voru. 80 

10. fa er þar til at taka er Þorkell kemr i 



'•>. at'-] utydel. (a) i mbr. 6. skili yckarr] sandsynl fejl- 
skrevet for yckarr skili. 31. 10.] Mbr. har overékriften FaU 
H(elga) Drop(laugarsoi)atv. 



DR0PLAUGAR80NA BAGá ffO 



FannardaJ til foruneytifl við Helga Droplaugarson ol 

v, ""'i þar viii QOttina. Helgi let ilia i Buefni ok \ 

haira þremr smnum vakir a þefri nótt. Þorkell Bpyrr 

hual Iiaim dreymdi. Helgi B(egir) eigi mun ek 

mv klædaz þeir. Helgi bað Þorstein sia vm kosl Etann- 

aeigar. lal fylgia henni ef þu vill tii buss Grims broður 

míns. þeir foru firir dag vtan ór Fannardal ok foru 

niii saman ok vpp a heiði. ok þa er lokil var brecb- 

um ollum huildiz Helgi þvi at honum var orðil erbitl 

10 ok lagðe vnder sik felld sinn. þa klo hann kinn Bína ok 

gneri hokuna ok mælti þetta. þat er venna aðr quelld 

komi at þar klæi lítt. eða er þer Porkell nu iam- 

mikill hugr a at heyra draum minn sem i nótt. liann 

s(egir). eigi er mer nu minni hugr a þvi en þa, 

lö Mer þotti q(uað) Helgi sem ver í'ærim þessa leið sem nu 

forum ver ok ofan eptir Eyvindardal til Kalfshuals. þa 

runnu atian vargar moti oss eða tuttugu ok var einn 

miklu mestr. en ver villdum a hualinn ok komumz 

eigi. en þeir sottu at oss þegar ok kleif einn i hoku 

20 mer ok i tanngarðinn ok þa var ek vaktr. Pa quað 

Porkell þat vist at menn munu sitia firir þer. mun 

þar vera Helgi Asbiarnarson ok aðrer heraðsmenn. H5 rb 

ok leiðiz nu ifirgangr þinn flestum monnum heðra. 

Nu hofum vit mælt til vinattu með okkr ok vil ek 

25 at þu farir heim með mer ok ver þar nockura stund. 

Helgi s(varar). sua mun ek fara sem ek hefi ætlat. 

Peir foru ofan eptir Eyuindardal ok komu a bé Þor- 

disar. hon var gomul. bæði liot ok suort. Helgi ætl- 

aði at spyria hana tiðenda. en i þvi tekr einn maðr 

30 vpp snekauck ok gerði harðan i hendi ser ok laust 

a kinn Þordisi ok varð henni illt við. hon mælti. fari 

þer i sua gramendr aller. Psl mælti Helgi. þat er 

heimsklikt at beria til kuenna ok er [án] illz gengis 

33. án] tilfojet; jfr. Gisla saga 63: án er ills gengis o. 8. v. 
(ordsprogliff talemáde). 



XO. -23-24. DROPLAUGARSOXA SAGA. 161 

nema heiman hafi. Nu feck Helgi þar engi tiðendi. 
fara þeir nu a brott ok ofan til Valagils ár. þa bauð 
Þorkell at fylgia Helga til Eyuindar ár. eigi þarf þess 
quað Helgi. Nu skiliaz þeir. ok þa er Þorkell var 
kominn skamt i breckur vpp. huerfr hann aptr til 5 
motz við Helga. hann tok alluel við Þorkatli ok quað 
slikt vinraun mikla. Nu fara þeir til Kalfsvaðseyrar. 
þa sia þeir atian menn renna i moti ser. nu villdu 
þeir Helgi Droplaugarson snua til huálsins ok mattu 
eigi. þa sneru þeir vpp af gotunni a gilsþrauminn 10 
hia Eyrargilsá. þar var litil vpphæð ok logð i snio- 
faunn neðan en nu er þar hrisi vaxit vm alla þa hæð. 
ok er þar nu litill griotuarði er þeir borðuz. þa spurði 
Helgi Grim broður broður sinn huart hann vill skiota 
til Helga Asbiarnarsonar vppi eða niðri. en Grimr 15 
kaus vppi til at skiota. eigi villtu nafná minn þa 
feigan quað Helgi firir þvi at [eigi] mun honum hlíf 
verða at skilldinum þar er ek skyt til. Nv skutu þeir 
baðer senn til Helga Asbiarnarsonar ok skaut Grimr 
igegnum skiolldinn. ok varð Helgi ecki sarr af þvi. 20 
En Helgi Droplaugarson skaut i kneskel honum. ok 
rendi ofan i legginn. klofnaði til leggrinn ok sua niðr 
igegnvm ristina. ok varð Helgi Asbiarnarson þegar 
vvigr. þa settiz Biorn huíti vnder herðar honum ok barðiz 
huargi þeiravm daginn. Auzurr vndan Asi geck fra.quaz 25 
eigi mundu vega moti Helga Droplaugarsyni. ok sat hann 
hia. Þorþr skarfr var niosnarmaðr Helga Asbiarnar- 
sonar ok hafði legit i anni. ok voru frosin klæði hans. 
hann sotti vpp i skaflinn at Helga Droplaugarsyni ok 
þottiz við hann sakir eiga. ok er hann kom i skaflinn. 30 



17. eigi] tilf0jet i overensstemmelse med de afstammende 
hdskrr., da meningen fordrer def. 21. kneskel] i mbr. blot 

knesk. 27. Forþr skarf'r] i det fortg. 8. 159 l 27 Porþr ftffal 
tilnavn. 

11 



162 DROPLAUGAHSONA SAGA. NO 

skaut Helgi Droplaugarson til hans milli fotanna <>k 
igegnum kyllinn. ok fell liann a bak aptr. BÐ spiotið 
fVsti i skaflinum ok heck hann þar a skatlinuni allan U6 va 
daginn. Eptir þat eggiaði Helgi Asbiarnarsnn tnaga 
:, sina til atgaungu ok nefndi til Hiarranda. ok þa sottu 
þeir Hiarrandi ok Kari at Helga Droplaugarsyni. en 
þeir Hallsteinssynir sottu Grim ok maðr með þeim. 
En Þorkel suartaskalld sottu austmenn tueir. ok var 
Sigurðr enn þriði maðr bazt vigr af liði Helga As- 

10 biarnarsonar. þar fell Þorkell suartaskalld en liann 
drap austmanninn annan en Sigurðr varð sarr miog. 
þvi at Porkell var bazt vígr af þeira liði. þegar Helga 
leið ok Grim. Nu gangaz þeir at fast. ok þa er þeir 
Hiarrandi ok Kari sottu Helga Droplaugarson þa hliop 

15 Helgi enn magri fra Straumi imoti Kara. attuz þeir 
við ok fell Kari en Helgi varð sarr miog. þa sotti 
Hiarrandi fast at Helga Droplaugarsyni ok hio til hans 
harðt ok tiðum. en Helgi hio huarki færa ne smæra. 
en suerð þat er hann hafði dugði ecki. þa mælti Helgi 

20 við Hiarranda. allharðt munder þu framm ganga. ef þu 
ættir frialsborna dottur Helga Asbiarnarsonar. Hiarr- 
andi s(egir). lattu at þvi koma. iamskylldar ero 
Helga baðar. ok sotti hann at harðara þott slik orð 
færi í. hioz skiolldr Helga Droplaugarsonar miog ok 

25 sa hann at honum mundi eigi sua buit duga. þa 
syndi Helgi vigfimi sína ok kastaði vpp skilldi sinum 
ok suerði. ok [tok] suerðit vinstri hendi. ok hio til 
Hiarranda ok kom a lærit. en suerðit beit ecki þegar 
beinsins kendi. ok suaddi ofan i knesbotina. ok varð 

30 hann af þui sári ouigr. ok i þui hio Hiarrandi til 

8. Þorkel suartaskalld] i det foreg. s. 157 — 58 Þorkell uden 
tilnavn. 15. Helgi enn magri] i det foreg. s. 157 l. 19 Helgi 
uden tilnavn. 27. tok] mgl. i mbr., men af hensyn til sammen- 
hœngen tilfejet i overensstemmelse med de afstammende hdnd- 
skrifter. 



NO. 25-26. DROPLAUGARSONA SAGA. 163 

Helga en hann bra vid skilldinum ok hliop af suerðit 
i anlit honum. ok kom á tanngarðinn ok af vorrina 
neðri. þa mælti Helgi. alldri var ek fagrleitr en litið 
hefir þu vm bætt. tok hann þa til hendi sinni ok 
sletti i munn ser skegginu ok beit a. en Hiarrandi 5 
fór niðr firir skaflinn ok settiz niðr. þat er mal 
manna at skemri mundi hafa orðit fundr þeira Hiarr- 
anda ef Helgi hefði haft suerð sitt ok hefði eigi við fleir- 
um átt at sia. ok var Hiarrandi þo enn mesti full- 
hugi. þa sa Helgi at Grimr broðir hans var fallinn. io 
en þeir voru aller dauðer er at honum sottu. en Grimr 
var sarr til oliuis. þa tok Helgi suerð þat er Grimr 
hafði att ok mælti. Nu er sa maðr fallinn er ek 
145 vb hugða bezt. þat mun nafni minn vilia at vit skilim 

eigi at þessu. ok stefnir Helgi þa ofan at þar er 15 
Helgi Asbiarnarson sat. en þa voru aller menn stoknir 
ofan af skaflinum. ok villdi þa engi biða Helga. þar 
stendr þu Auzorr. quað Helgi. ok mun ek ecki við 
þer sia þui at þu iost mik vatni. ok bar hann þa 
ofan gegnt Ozuri. þa varð Ozurr skiott til raða at 20 
taka. þui at bani annars huars þeira Helganna la við. 
þat varð þa orræðe Ozurar at hann lagði a Helga Drop- 
laugarsyni spiotinu. sua at stoð igegnum hann. Helgi 
geck a spiotið. ok mælti við Ozurr. sueiktu mik nu. 
Ozurr sa at Helgi sneri at honum ok mundi na til 25 
hans með suerðinu. þa hratt hann fra ser spiotinu 
ok ollu saman. sneri þa spiotskaptinu i iorð niðr. ok 
let hann þa laust. þa mælti Helgi. er hann sa at hann 
naði honum eigi. nu seinkaða ek en þu bræddir helldr. 
reið hann þa af vt a sniainn. ok lauk sva æfi Helga 30 
Droplaugarsonar. fimm menn hofðu bana af liði Helga 
Asbiarnarsonar. en sarir aller aðrer. vtan Biorn huiti 
ok Ozurr. þar fell með Helga Droplaugarsyni Þorkell 
suartaskalld ok forunautr hans ok austmaðr er heimau 

11* 



164 DROPLAUGARSONA SAGA. N" 

fór með Helga Droplaugareyni. ok Grimr broðer 

hans. 

11. Helgi AsfaiaraarsoD reið af fundinum ok var 
studdr a baki en Hiarrandi reið einn saman en Kan 

5 var a skiolldum borinn heim til Hofða. ok orpinn 
haugr eptir hann. Nu koma þeir til Hofða ok voru 
spurðer tiðenda en þeir sogðu þau er orðin voru. þa 
mælti einn maðr. huat gerði Helgi Droplaugarson 
vm aðra menn framm idag. Sigurðr skarfr s(egir). ef 

10 slikir hefði aller verit með Helga Droplaugarsyni sem 
hann var þa hefði engi varr i brott komiz. Helgi enn 
magri kom til Eyuindaraar ok sagði Gro tióendin. 
hann var sarr miog. hon mælti þa við Barð son sinn. 
tak þu hesta ok eyki ok forum eptir þeim Helga ok 

15 Grimi. þau foru ok komu til valsins. ok var þeim 
bræðrum vellt i sleða. ok Porkatli með þeim. en 
þeir foru a hestum er sarir voru. en þar voru þeir 
iarðaðer er dauðir voru. Nu fara þau heim a leið. 
ok fylgði Groa þeim sleða fastaz er Grimr var i. ok 

20 let hogliga með hann fara. Nv komu þau heim ok 
letu færa likin til vtiburs eins. Groa m(ælti). Nu 
munu vit Barðr son minn náttsæta likin. en þer farit 
með þa er lifs ero ok vinnit þeim beina. en er menn 
voru i suefni. for Groa yfir vm vatn til Eckiufellz. þar 

25 bio Alfgerðr læknir. Groa bað hana fara heim með 146 ra 
sér ok sagði henni tiðendin. Nu komu þær heim til 
Eyuindar ár ok var lif með Grimi. Alfgerðr batt sár 
hans ok hafði hann i brott með ser. vm morgininn 
eptir var haugr gerr vt við Eyuindar á firir sunnan 

30 garð ok fór Barðr með likin. ok sa maðr er þau truðu 
bezt at leyna mundi at Grimr var a lifi. ok voru 
þeir Helgi ok Porkell þar heygðer. Nu liggr Grimr 



3. 11.] Mbr. har overskriften Af Helga. 14. íorumj i mbr. 
blot for (i enden af en linje). 27. lifj utydl. i mbr. 



N0. 26-27. DROPLAUGARSONA SAGa. 165 

i sarum þann vetr. ok sua Helgi Asbiarnarson. Nu 
ilo sa kuittr at Grimr lifði ok sannaðe annarr en ann- 
arr quað lygi. kom þat fyst vpp af hionum Gro. þa 
let Helgi gera lokhuilu i Miofanesi. er hann spurði at 
Grimr var heill. Siðan fór Grimr norðr i Krossavik 5 
til forkels Geitissonar. ok var honum þar vel fagnat. 
12. Nv keypti Helgi Asbiarnarson land þat er at 
Eiðum heitir vt i heraði. en selldi Miofanes. ok þottiz 
þar betr kominn er þingmenn hans voru vmhuerfis. 
ok let gera þar lokhuilu. Pordis kona hans spurði 10 
hui hann villdi þar helldr land eiga. er allt var skogi 
vaxit at husum heim. ok matti huergi sia mannaferðir. 
þott at garðe færi. þa quað Helgi visu. 

A ek i mork er myrkuir 

miðlegg daga tueggia 15 

framm ber ek Heiðs i hlioði 

hraunn argspeing margan 

at motstafir Meita 

muni enn þeir er styr nenna 

hilldar baurrvm hiarra 20 

hrælækiar mik sækia. 

Grimr var nockura vetr i Krossauik ok var eigi katr. 
ok alldri hlo hann siðan Helgi var fallinn. Þorkell 
atti faur til Eyiafiarðar at sætta þingmenn sina. ok 
reið hann heiman en Grimr var heima ok annaðiz 25 



7. 12.] Mbr. har her blot At' som begyndelse til en over- 
skrift. L5. miMegg] rettelse efter Svb. Egilsson for membranens 
miMeggs. 1(3. Heiðsj rettelse efter Porl. Jónsson for membranens 
heiö. 18. Meita| rcttche efter K. Gíslason for membranens 
meiti. 19. enn— nenna] gisning af F. Jónsson. Verslinjen 
er forstyrrct < mbr.l muni menn þeir er vinna. styr. Omfíyt- 
ningsiegn >>rc- de to sidste ord. 



166 DROPLAUGARSONA SAGA. HO.fl 

vm bu. Nockurum nottum siðarr bioz Grimr heiman 
ok sagðiz eiga fiarheimtu at þeim manni er Þorgrimr 
het ok bio i Hiarðarhaga i lokulsdal. er nu reynl 
quað Grimr at hann vill eigi giallda. þa mælti lorunn 
5 kona Þorkels. hon var dottir Einars fra Þuerá. ek 
nmn giallda þer skulld þessa. ok far þu huergi. eigi 
gelldr hann þa quað Grimr. fór hann þa heiman ok 
hafði með ser nest. fostbræðr hans foru með honum 
Glumr ok Þorkell trani. þeir foru þar til er þeir komu 

10 til Rangár firir vestan vatn. Nu logðuz þeir yfir ana 
með Þorkel trana ok komu a þann bæ er a Backa 
heiter firir vestan fliotit ok gengu þar i fios ok toku 
þar pal ok reku ok foru a brott siðan. ok þaðan vt 
til Oddmarslækiar firir vestan Eiðaskog. við lækinn 146 rb 

15 grofu þeir ser iarðhus. ok færðu molld alla vt a læk- 
inn. villdu þeir eiga fylsni þat ef þeir þyrfti til at 
taka. 

13. Pann dag er þeir voru við lækinn riðu menn 
brott af Lambanessþingi. ok for mart manna til Eiða 

20 með Helga Asbiarnarsyni. Ketilormr het maðr er bio a 
Hrollaugsstoðum. hann for með Helga við þria tigu 
manna. ok þar voru þeir magar Helga Biorn ok Hiarr- 
andi. þenna aptan gengu þeir Grimr ór iarðhusinu ok 
heim til Eiða. ok ganga inn i fiosdyrr. en af fiosi geck 

25 forskali inn i mannahus. stoðu þeir þar. ok sa þaðan 
tiðindin inn i bæinn. vm kuelldit mælti Helgi Asbiarn- 
arson við konu sina. huar ætlar þu þeim Ketilormi 
at huila. hon s(egir). ek hefir buna þeim goða sæng 
vtan af seti. Helgi mælti. þau skulu liggia i sæng 

30 ockarri. þvi at þau ganga or reckiu finr ockr huern 
tima er vit erum þar. Pordis s(egir). eigi ertu 
avallt iamvarr. þa munda ek þins fundar leita ef ek 
ætta Grims hlut er ílest væri gesta ok þu ætter mart 

18. 13.] Mbr. har overskriften Af Ketilormi. 



NO. 28-20. DROPLAUGARSONA SAGA. 167 

at annaz. hann s(egir). þat er mer opt i brigzli fært 
at ek se of varr. nu reð hann reckium en eigi hon. 
þa mælti Grimr við Porkel. gacþu inn ok vit at þu 
nair suerði þvi er Porbiorn hefir huatt ok Helgi broðer 
minn atti. Þorkell geck inn ok kom aptr ok hafði þar ð 
suerðit. Stundu siðarr mælti Grimr. far þu nu ok 
vit huar þau Helgi munu huila. Þorkell var litla stund 
i brott ok sagði Grimi at þau huildu vtan af seti i 
lokhuilu ok engi hurð firir. Arnoddr het maðr ok var 
blindr. hann var heimamaðr Helga Asbiarnarsonar ok 10 
var rammr at afli. hann la gagnuert Helga i seti við 
þili. Þa mælti Grimr við Þorkel. þer ætla ek at ganga 
inn at sæta averkum við Helga þvi at þu ert annarr 
maðr skylldaztr til at hefna Helga broður mins. satt 
er þat quað Þorkell. þa selldi Grimr honum suerö i 15 
hond. ok þa gengu þeir heim at dyrunvm. Þorkell nemr 
staðar ok mælti við Grim. eigi vil ek at þu virðer 
sua at ek ottumz inngaungu at Helga. en þo þiki mer 
kynligt vm at þui er þu hefir mælt. at þuynnireng- 
um at hefna broður þíns nema þer sialfum. þat kemr 20 
146 va til þess at mer þickir alldri firir van komit at hefnt 
muni verða Helga broður mins meðan ek lifi eptir. 
þa villdi Þorkell inn ganga en Grimr tok til hans ok 
mælti. goðr dreingr ertu Þorkell en sua liz mer a þik 
at eigi [se] vist at þu særir Helga sua diupu sári sem 25 
ek munda vilia. ok lat þu at þui koma sem þu sagðer 
at ek ann engum manni hefnda eptir Helga nema mer 
einum. þa tok Grimr við suerðinu ok mælti. þu Þor- 
kell skalt hallda i hurðarhringinn. þvi at þer trvi ek 
bez at þer verði eigi um felmt. en Glumr skal skiota 30 
siagbrandi firir dyrr. en aðr Grimr geck inn tok hann 



21. van] rettet; i mbr. ved skrivfejl var. 26. 86] lilfojcl; 
mbr. har ved skrivfejl rfet foranstacnde at eigi yentaget to gange. 
80. en Giumr] Mbr. har rcd gentagelse en Qluf en Glumr. 



168 imOPLAUGARSONA SAGA. KO. 

ridvol i hond ser ok var i skyrtu ok liobrokum <»k 
hafði engua Bkua a fotum. hann geck ídd i Bkalann 

ok vissi at skiða hlaðe var við dyrr. þær er til fi< 
voru, Ed Glumr hafði vrn kuelldit knytt saman hala 
5 a ollum nautiim i fiosi. þa geck Grimr i huilugolf. 
þat er var hia sæng þeira Helga. ok setti þar niðr 
firir framan þat er hann hafði i hendi ok geck siðan 
at sænginni. ok lagði af Helga klæðin. hann vaknaði 
við ok mælti. toktu a nier l^ordis eða hui var sua 

10 kolld hond þín. eigi tok ek a þer s(agði) hon. ok ovarr 
ert þu. vggir mik at til mikils dragi vm. ok eptir þat 
sofnuðu þau. þa geck Grimr at Helga ok tok hond 
Pordisar af honum er hon hafðe lagt yfer hann. 
Grimr mælti. vaki þu Helgi. fullsofit er. en siðan 

15 lagði Grimr suerðinu a Helga sua at stoð igegnum 
hann. Helgi mælti. vaki sueinar i seti. maðr vegr at 
mer. þa tok Grimr tre þat er hann hafðe niðr sett. 
ok kastaðe. þat'kom i skiðahlaðann. ok hliop hann 
ofan. Nu hlaupa menn vpp i skalanum.ok ætluðu þangat 

20 vegandann hlaupit hafa. er skarkit var at heyra. En 
Grimr sneri til somu dyra sem hann geck inn. þa 
greip maðr vm Grim miðian ok va hann vpp a bringu 
ser. ok var þat Arnoddr. hann kallaði. til þer hingat. 
ek helld ohappamanninum. þa mælti Grimr. vesatl 

25 ertu halldz ok lat mik lausan. ek villda hefna Helga. 
þa let Arnoddr fara aðra hondina vm hann ok fann 
at hann var berfættr ok i linklæðum. let hann þa 
Grim lausan ok mælti. þui let ek laust þar at ek 
munda eigi vita at betr væri ef ek hefða halldit. þa 

30 hliop Grimr til dyra ok komz vt. en forkell rekr aptr 

hurð. en Glumr slagbrand firir ok fara þeir til iarð- Uú vb 



25. Helga] »Nemlig hans broder. der ogsá hed Helgi : nten 
Arnoddr vná naturligvis forsiu dct om Helgi AsbjarnarsoiK 
I K. G. i NO.) 



N0. 30-31. DROPLAUGARSONA SAGA. 16$ 

huss síns ok hafa þar í'ylsni. Nv leituðu þeir sér 
ráðs er eptir voru. toku þat ráð at hallda vorð a voð- 
um ollum. ok sitia við bruar a íokulsá. Nu komuz 
þeir Hiarrandi ok Ketilormr ok nauðleytamenn Helga 
fyst vt. ok foru i leit. Nu koma heim flestir or leit- 5 
inni. ok lifði Helgi þa ok spurði huart þeir Biorn væri 
aptr komnir ok Hiarrandi. her er ek quað Biorn. Sua 
er ok quað Helgi at Hiarrandi lysir enn mestan 
dreingskap við mik. Nu andaz Helgi. Nu liðr af nottin 
ok fara þeir Grimr or iarðhusinu ok vpp með vatni til 10 
Hofða ok sá þar tialld. Grimr geck at tialldinu ok 
mælti. hui lati þer þíofa hia skipi yðru. Þorlakr het 
maðr er skipit átti. hann fylgði austmonnum til skips. 
hann leði Grimi bát. fluttuz þeir þar yfir. Grimr fór 
aptr með batinn. ok lagðiz siðan yfir vatnit. þaðan 15 
foru þeir vt með vatni. ok komu til Iokulsár. ok lagðiz 
Grimr þar yfir með Þorkel. ok Glumr fór þar. foru 
sua norðr i Krossavik ok var forkell eigi heim kominn. 
þeir voru spurðer tiðenda. þeir quaðuz engi segia. vm 
daginn eptir tefldi Grimr við austmann ok rann at 20 
borðinu sueinn er þau Þorkell attu ok Iorunn. ok 
rotaði taflinu. Austmaðrinn spyndi til sueinsins. en 
hann frat við. Grimr skelldi vpp ok hlo. þa geck 
Iorunn at honum ok mælti. huat er þess vorðit i ferð 
þinni er þer fær nu hlatrar. eða huat segir þu tið- 25 
enda. þa quað Grimr visu. 

Hlogu hirðidraugar 

hlit var at þvi litil 

seims þa er særðum Grimi 

sunnr var harmr of vnninn 30 



17. Ghunr fór |>ar] »Glúmr forlod dem dér?< Beretningen 
om Glúmr er her §á afbrudt, at )>ta>i ledes til at antage, at her 
mangler noget i mbr. Ang. Glúmr se videre s. 175. 



170 DKOPLAUGARSONA SAGA. WO. II 



n u tær freyr af fari 
fregn audskata dauðan 
fullar mars i fiollum 
Fliotz annan veg þíota. 

6 Er eigi þat nu quað Iorunn at þu hafir hefnt Helga 
broður þíns. þa quað Grimr visu. 

Reka þottumz nu nackuat 
nadda rogs at gnogu 
Helga vigs en hlægir 
10 hug minn við þat inni 

nu er boðgiornum Biarna 
beit egg munins teiti 
armgloóar va ek eyðe 
efne mags at hefna. 

15 Nu mun þat sannaz quað Iorunn at ver erum 

forystulaus þegar bondi er eigi heima. en þo mundu 
vit til hætta ef eigi væri nasetur Biarna mags Helga 
Asbiarnarsonar sem nu ero. voru þeir Grimr þa i 
leynum. þar til er 3?orkell kom heim. Nu kemr í*or- 

20 kell heim ok for til fundar við Grim ok spurði tið- 
enda ok vm atburðinn vm víg Helga. Grimr sagði 
huersv til bar. ok quað visu. 

Vlfr beit ennibialfa 
egg kom snorp i leggi 
25 Helga kend ór hendi 

harðr grams meginniorðu 



1. aí] rettelse efter F. Jónsson; mbr. har at, 2. fregn] t 
mbr. tilf. ek. 26. harðr grams] rettelse cfter F. Jónsson for 
membranens harðgrams. 



NO. 32—33. DROPLAUGARSONA SAGA. 171 



þa er hræmana hanum 
hilldar borðz at morði 
vrfræningar árum 
endr íiorbrautir rendu. 

Helgi vann með herium 5 

hiorr gall at valfalli 

þat vitt þioðer knattu 

þegns verk i styr fregna 

þa er gny-Niorðu giorði 

Gaundlar stigs at vigi 10 

heiðr at hilldar veðri 

hrafns áár þria sara. 

Aurbeitir varð vti 

vnnar viggs at liggia 

atta dægr við otta 15 

endr siz víg of bendag. 

þa er hior-Moði hriðar 

herðande let suerða 

snarr a seima þuerri 

sárvond roðinn standa. 20 

Þorkell reið þá til þings en Grimr var i tialldi 
i fialli þvi er Snefell heitir vpp fra Krossauik ok þeir 
felagar. 

14. Hrafnkell goði bræðrungr Helga Asbiarnar- 
sonar sotti vígs mal a hond Grimi. Þorkell Geitisson 25 
bauð fe firir Grim en Hrafnkell villdi eigi taka. ok varð 



7. þat — knattu] rettehe efter K. G. og F. J.; mbr. har: 
vitt knattu j>at þiooer. '.». gny-Nioröu] rettelse efter F. J. 

for mbr.'s gnyniröir. 10. Gaundlar] rettehe for mbr.'s 

gaunnla. 17. Moði] rettehe efter K. G. for mbr,'8 inoða. 

28. 14.] Mbr. har over skri ften Vtanfer?) G(rims). bræörungrj 
rettehe for membranens broður Bon; jfr. s. Ij:> I. 21 <\Q ieti 
dertil knyttcde note. 



172 DROPLAUGAKSONA SAGA. NO. tft-Sé. 



Grinir sekr. Nu foru menu heim af þingi. þat Bumar 
kom skip i Krossavik ok attu norrænir menn. styri- 
maðr for til vistar með PorkatU. ok voru þeir fiorir 
saman. ok er hnustnðe. þa færði Grimr sik af finllinu 

5 niðr a hialla einn. ok var varði storr firir ofan tialldit. 
ok sua firir neðan. en þat var i ofanverðum grosum. 
þat er nu kallat at Grims bygðum siðan. austmenn 
komu til leika i Krossavik at finna styrimann. þa 
mælti einn austmaðr. ek þikiz sia tialld i fiallit vpp 

ÍO eða ella steín grán. ok hygg ek þo tialld vera. Þorkell 
s(egir). allskygn maðr ertu. þat er steinn ok kollu ver 
tialldstein. hættu þeir þa þui tali. vm nottina eptir kom 
Þorkell til þeira Grims ok mælti. Nu munu menn a 
fiall ganga bratt ok vil ek at þer farit heim a Arn- 

15 eiðarstaði. Ingialldr magr þinn er vitr maðr ok mun 
hann vel hallda yðr. en ef honum þikia a þvi ohæg- 
indi. þa fari þer hingat. Nu komu þeir Grimr til 
Ingialldz. ok foru þeir i helli þann er nu heitir Grims- 
hellir. Ingialldr talaði við savðamann sinn. þott 

20 huerfi nockurir sauðir þa gettu ecki vmm. þa mælti 
griðkona við Ingialld. sua er lækr varr saurugr at 
varla er dreckanda ór. þui sætir þat at hann var 
stifldr s(agði) hann. en ek for til at ræsta hann. en 
þat var reyndar at Grimr gerði iarðhus. ok kom 

25 munninn vpp við sæng konu hans ok la hann þar 
vm nætr. en molld var færð a lækinn. Porkell spakr 
bio i Niarðvik. hann reyndi eptir morgum hlutum. 
hann var frændi Grimss skylldr. Hrafnkell goði gaf 147 r 
honum hundrað silfrs til at hann reyndi eptir huar 

30 Grimr væri niðr kominn. ecki var hann miog vinum 
horfinn. Nu fór Porkell vm fiall vpp i herat vpp 



8. styrimann] jfr. ovf. I. 2—:>: mbr. har styrimn (=stýri- 
menn). 27. eptir] i mbr. blot ep (i enden afenlinje). hlut- 
um] rettet; i mbr. hutum. 



JHÚ. 34-35. DROPLAUGARSONA SAGA. 173 

með vatni firir austan. en ofan firir vestan. Nu kom 
hann a Arneiðarstaði. Grimr atti son sex vetra gamlan. 
Porkell fann sueininn ok mælti. ertu Grims son. Sua 
er quað sueinninn. Þorkell mælti. huart er faðer 
þinn heima. eigi veit ek þat. enda munda ek eigi 5 
segia þótt ek vissa. ein kona spurði vm kuelldit. huar 
er Grims skiola er ek finn eigi. Þorkell tok til orða. 
huat er at merki vm Grims skiolu. þa kom Ingialldr 
at ok mælti. Hafr varn kalla þær Grim ok er honum 
þar brynt i skiolunni. þa þottiz forkell vita at Grimr 10 
var þar ok for i brott. ok sagði Hrafnkatli sua buit. 
Ingialldr ok forkell trani foru heiman vm varit it 
efra suðr vm iokla. ok komo ofan i Hornafiorð. þar 
stoð skip vppi. Ingialldr tok Grimi þar fari ok liði 
hans ollu ok Þorkatli trana ok gaf styrimanni fe til lð 
at hann leyndi. ok a Iaun skylldu þau Grimr þangat 
koma. Eptir þat fór Ingialldr heim. ok litlu siðarr 
fylgði hann þeim Grimi til skips. ok vrðu menn ecki 
við þetta varir. ok var Ingialldr við skip þar til er 
þeir letu i haf. Siðan for Ingialldr heim. Hrafnkell 20 
varð viss at Ingialldr hafði borgit Grimi. ok lauk hann 
firir þat þriar merkr silfrs. þeir Grimr koma skipi 
sinu i Sogn. þa mælti Porkell styrimaðr við Grim. 
mat spari ek eigi við þik en traust hefi ek ecki til 
at hallda þik firir Gunnari austmanni. ok engum 25 
þeim er þik vilia feigan. þa kaupir Þorkell þeim Grimi 
hesta ok fær þeim leiðtoga a Vpplond. Skiliaz þeir 
Grimr vinir. fara þau þar til er þau koma a Vpplond til 
þess manz er Finngeirr het. hann var vngr maðr ok 
rikr at penningum. Sigriðr het systir hans. hon var 90 
vén ok kunni ser mart vel. þar voru þau Grimr 



9. þær] eller þeir; i mbr. forkortet : [> r . 25. Gunnari 

austmanni] sandsynl. Gunnarr Piðrandabani, om hvem Gunn- 
ars s. Piðrandabana handler. 



174 DR0PLAUGARS0NA SAGA. WO 



vm nott. Finngeirr mælti við Grim. Imert ætlar þ 
ferð þina. en Grimr sagði honum þann vnxt sem a 

var. haf þu her halfs manaðar duol ef' þu vill. En er þat 
var vti. þa mælti Finngeirr. far þu Grimr til buss þess 
" er broðir minn hefir att. með lið þitt. ok ef þu vill her 
dueliazþa geym þu þess sem þu eigir. þat boð þa Grimr. 
15. Gauss het vikingr einn illr viðreignar. þeir 
voru fiorir saman. ok veittu morgum mikla vsemd. 
þa bitu trautt iarn. hann hafðe verit a Vpplondum 147 v 

10 nockura vetr ok stokt tveim buendum or bui sinu 
ok sezt eptir i buin. Eptir þetta bað Gauss Frið- 
gerðar systur Finngeirs. en hon villdi eigi eiga hann. 
þa skoraðe Gauss a Finngeir til holmgaungu. Finngeirr 
s(egir). þat munda ek eigi spara ef ek væra fiorum 

15 vetrum ellri. en þo skal fyrr beriaz við þik en gipta 
þer systur mina. Finngeir bauð monnum fe til at 
beriaz við Gaus. ok at gefa þeim systur sina er hann 
dræpi. ok villdi engi þat tii vinna. Grimr fylgði Finn- 
geiri til holms ok bauð at beriaz firir hann. Nv komu 

20 þeir Gauss. ok lagði hann sex merkr silfrs við holm- 
lausn. Ek mun þat fe taka quað Grimr. Grimr hafði 
tvau suerð. þvi at Gauss kunni at deyfa eggiar. Grimr 
va jafnt baðum hondum. hann bra vpp suerði með 
vinstri hendi. en hio með enni hægri til Gauss ok [af] 

25 fotinn firir ofan kné. Nu fell Gauss ok i þui veifði 
hann suerðinu at Grimi. ok kom a fotinn. ok varð 
þat suoðusár. Nu flyði vikingrinn a brott en Grimr 
tok silfrið. ok feck goðan orðstír af verki þessu. 
Finngeirr gaf Grimi buit. þat er hann varðueitti með 

30 ollum fiarhlutum. landi ok kvikfe. Sar Grims varð 
illa ok bles vpp fotinn. þat var einn aptan er þar 



7. 15.] Mbr. har overskriften Vig Gaus vikings. 11 — 12. 
Friðgerðar] ovf. s. 173 l. 30 kaldes hun Sigriðr. 24. af] til- 
fejet, da sammenhœngen synes at fordre det. 



NO. 36-37. DROPLAUGARSONA SAGA. 175 

kom kona. ok lez vera læknir. hon bað at binda vm 
sár Grims. ok þat var at hon batt vm. ok huarf a 
brott. litlu siðarr kom blastr i fot Grims ok allt vpp 
i quiðinn. var þa farit eptir presti. ok tok hann þion- 
ostu ok andaðiz siðan. en þessi kona het Gefion en 5 
fiolkunga. ok hafði verit frilla Gauss. vetr þessi leið 
af. ok vm varit keypti Finngeirr skip til handa Helgu. 
ok for hon vt til Islandz með allan fiarhlut sinn. ok 
Porkell trani með henni. þau komu i Reyðarfiorð. 
Ingialldr for i moti dottur sinni ok flutti hana heim a 10 
Arneiðarstaðe ok var hon þar siðan. Helga gaf Por- 
katli skipit halft. en halft selldi hon austmonnum. fór 
Þorkell þar vtan vm varit eptir. ok lykr þar fra hon- 
um at segia. Pordis er átt hafði Helgi Asbiarnarson 
var gefin Hauskulldi syni Porgeirs goða fra Liosa- 15 
vatni. Hauskulldr tok Glum þann er var með Grimi 
Droplaugarsyni þa er Helgi Asbiarnarson var veginn. 
ok letu þau drepa hann. Helga bio eptir Ingialld lið- 
vb inn a Arneiðarstoðum. ok Porkell son þeira Grims. 
Porvalldr atti son er Ingialldr het. hans son het Por- 20 
ualldr er sagðe sogu þessa. vetri siðarr en Pangbrandr 
prestr kom til Islandz fell Helgi Droplaugarson. 



19 — 20. forkell — Porvalldr] Det ene af disse navne má 
rære urigtigt, da talen má vœre om en og samme person. Den 
u'/lferligere Droplaugarsona saga har Porvaldr begge gange 



176 DHOPLAUííARSONA SAGA. 



Tillæg. 

Membranfragment, indeholdt i AM. 162 c, fol ') 

þ(eim) . . Dro(p) ef hon hefdi | g . . . 

(bo) d(v)zt . . heyrt . . tvi mæli | . . þ . . 

5 ko(m) . . . þa hætta þessv tali. favm nottvm sidar 
. . . . dr (d) .... svo at Droplaug heyrdi a. ok 
hafdi hon . . (or)d vm. vm (mor)gvninn ep(tir) . . 
s . . . d . þa geck Helgi at henni ok spurdi þvi 
henni væri svo ska|(p)þvngt. hon kvad se(r ecki) vm 

10 illmæli P orgrims ok sagdizt ætla at hvorki (m) . 

þ . . hef | n Helgi þeir | 

lidv (t)olf vetra . . . . vp sn(e)m|ma. Groa 

spurdi kv,omv j Mynes ok f(undu) þar konv 

eina ok spurdu at hv(ar) (Þorir bondi) . . . vera far 

15 . . epter vidum. Helgi spur(di) hvar í^orgrimr) tor- 
(d)ifill (væri). hon kvad hann (gera) hlavss vid (a)nna 
. . er Asmundr (het). þeir foro brott þangat (sem) . . 



x ) Meget defekt blad, meddelt her som tillœg, da det má be- 
tragtes som levning af en fra den i det foregáende aftrykte for- 
skellig membran, som er gáet tabt. Fragmentet er tidligere lœst 
af dr. Kr. Kálund og meddelt af denne tilligemed nœrmere be- 
skrivelse i Arkiv for nordisk Filologi III, 163 — 73. I efter- 
folgende noterœkker hidsœttes hovedafvigelserne mellem dette frag- 
ment og det tilsvarende afsnit i den i det foregáende aftrykte mem- 
bran. 3 — 4. þ(eim)— tvi mæli] s. 1471.6—9: þeim — þvi. 4 — 5. 
. . þ— tali] 9-11: ok— stað. 5—7. favm— vm 1 ] 11-14: liðr— 
hlioð. 7— 9. vm 2 — skapþvngt] 14— 15: Einn — væri. 9 — 10. kvad 
— Porgrims] 15—16: segir — talat. 10 — 11. sagdizt — hefn . . .] 
16—18: munu— gior. 11—13. . . Helgi- spurdi . . .] 18-24: 
þeir 1 — veiða. 13—14. kvomv — bondi . .] 24 — 26: þeir 2 — 

bonda. 14 — 15. vera — vidum] 26 — 27: en— saman. 15—16. 
Helgi— væri] 27: huat— Helgi. 16—17. hann— het] 28: íor- 
grimr— ey. 17.— 8. 177 1. l.þeir— -lækr] 29-30: Siðan— þeim. 



DROPLAUGARSONA SAGA. 177 



gerdv hlavss . . vid læk þann er hejiter J(arn)sidív)- 
læ(kr). (Asmundr) var (a) hlassi(n)v (ok ser) favr 
þeira brædra ok kendi þa. hann bjeitir hest . . fra 
(hla)ssinv ok ætladi Þorgrimr heim at rida (ok) er 
hann ætlad(i) aa | bak skav(t) He(l)g(i) spi(oti) ok kom a 5 
hann midiann. feck hann þegar bana. Asmundr | for 
heiml(eidis) þ . . . (hræd)dr. þeir brædr foro til Gro 
í'avdr systr sinnar. hon (spurdi) hvat v | . . . Grimr 
svarar faatt hafa af ordit enn kvad veiddann tordifil 
einn. G|roa m(ælti). þo at y(ckr) þicki litit vm vert 10 
vm vig Porgrims tord(ifil)s þa eru þeir þo | m(ikil)s 
hattar er ser m . . þickia misbodit ok kemr at þvi 
sem m(æ)llt er at s|liof eru nef vor e(nn) breidar 
fiadrir. skvlv þit nv heim fara. snva þeir he|im (ok) 
let Droplaug v(e)l . . þessv . . havfdv þa . . gt (þ) . . 15 
(e)nn er ÞoKrir) kom (heim) ero honum savgd þessi 
tidendi ... af . . kalladi til | Helga koma ok kvad 
Þorgrim hans lausingia ver(a) .... gre(i)niliga fra 
drapi Porgrims. Helgi (tok) ecki af . . . . at . Helgi 

Krossavik | . . þeir kvomv (vestur) a heidi 20 

lavst a hrid . . foro þeir . . . (komo) þeir at | hus- 

vegg ok gengv solarsinnis v(m)h(verfis) husit 

(k)omnir | at Hofi (Spak-)bessa þeir di Bessi 

at (sveinarnir) havfdv (gengil) . . s(æ)lis vm ho(fit) 
(enn) lyst .... kavllvjdv þeir þ(a) mord (medann) 25 
eigi var lyst. for hann þa til funndar (vid þa brædr 



3 — 4. hann — rida] 32—33: þeir— heim. 7—8. til— sinnar] 
s. 148 1. 1-2: ok k.— ár. 8—9. Grimr— veiddann] 2-3: Helgi 
— veiðt. 11 — 14. l J orgrims— fara] 4—5: þetta— Arneiðarsta^i 
14 — 15. snva— gt (þ) . .] 6 — 6: ok sua mikit. 16—18. enn — vera| 
7 — 9: I-'orir— Asbiarnarsonar. 18 — 19. . . greiniliga — forgrinis] 
10—11: Si&an- tala. L9. tok— at] 12: segir-hehn. L9— 20. 
Belgi- Krossavik] 18—14: Einn— Geitiss. 20—22. kvomv— 
hnsit| 14—18: foru— solarsinniss. 28. . . . komnir — þeir . . .] 
tö 22: þa f.-miog. 28- 26. . . di Bessí lyst] 22—26: en 

rt-i/.t. 

12 



1 r8 DROPLAUGARSONA SAGA. 



ok) ly(stv) (þeir) þegar . . eptir þetta forív) þeir 
(j) Krossa(vik) . . bio Helgi maalit (til) Krak(a)- 
](æ)k(iar) þings (l'orjkell (icitiss .... sættvst þeir 
Helgi Asbiarn(ar)s . . ga(lt) Þorkell (þ egarj . . Drop- 
5 laugar s . . lik(adi) (ecki ath fe korn) .... | ... . 
. . Helg(i) m | . . med .... frænnd . . kels . . . K etils 
j Niardvik. en optazt bio (hann mal a hendr) þing 
(monnum) (Helga Asbiarnarsonar) (t)ok þa | miog at 
yfazt med þeim navfnvm. þav tidenndi kvomv wt 

10 . • Hallst eins(son) var leiddr vpp a Irland ok sat þar 
j havptvm. enn . . (foro) . . Hall . . || (þeir) Þorkell 

| | . . . for . . þa a (V)i(d)i- 

vavllv til bus (m)ed H(allsteini) . . . Dr (h) . . | . . . 
at(t)i dottur er Helga het væn kon(a) . . . | (foro) þeir 

15 brædr Droplaugar synir ok badv Helgv til handa Gri 

(In)g(ia)ll(dr) Ar(neidar)stadi halfa at Helga 

ok bivggv þeir (m) .... eda m(ed) forkatli j Krossa- 
vik .... | ... kalladi Hrafnkell til godord(z) vid 
Helga . . s for hann þa (til) fvnd(ar) vid 

20 Holmstein maag sinn a Vidivavllv ok bad hann lids | 
(H)ol(m)ste(inn) (kvez) eigi (j) mo(t) Helga vera firi 
sakir teingda þeira e(r) . . h . . . | . . (kve) . . (villdu) 
leggia til vid Hrafnkel. þingmenn sina ok bad hann 
s(n) . . til Helga Droplaugar sonar (kv) . . | . . vera 

25 vitran ok hardfeinngann. Hrafnkell fann Helga Drop- 
laugarson ok bad hann lids s(v)o . . | . . di godord(i) 
sino. Helgi svarar med þvi at þer er til min visat 
þa skal til leggia navckvt . . | (finn) An (trv)d (ok) 



2—4. bio— Jþegar] 28— s. 149 1.3. vm v. — firir. 4 — 5. Drop- 
laugar — kom . . . .] 3 — 5: en H. — illmælissins. 6 — 9. Helgi 
navfnvm 5 — 9: þeir — sinni 9 — 11. þav — forkell . . . .] 9 — 
12: Eindriði— Islandz. 14— 15. foro— Gri . . . .] 18—19: henn- 
ar — gefin. 21 — 25. firi — haröfeinng&nn] s. 150 1. 2 — 5: þvi at 
— þer. 26—27. svo— sino] 6—9: Helgi— sér 27— s. 179 1. 1. 
med — se] 9 — 15: þat r. — ordi. 



DROPLAUGARSONA SAGA. 179 

spyr hversv vinfeingi þeira Helga se. enn ek trui . . 
hann kall(a) hid be|st(a) þa . . spyria hvort hann hafi 
navck(vrv) sinni setid j domi f(iri) . . ord (Helga) As- 
biarnar (sonar) . . (e)f (hann) s(egir) þat hafi alldri 
verit þa seg at honum se þath . . sman at h(ann) 5 
(se) | (eigi) þess ver(dr) s(em) adrir fræn(dr) h(ans) 
ok vinir. bid hann hvorki til sp(ar)a . . . | (g)odgripi 
ok kalla þat hina mestv sæmd at hann nai þessv. 
laat ecki þath aa f . . | at þer þicki nauckut unnd(er) 
vm. Eptir þat fvnndvzt þeir Hrafnkell ok Aann ok 10 
for med þeim | eptir þvi sem Helgi hafdi rad til sett ok 
skildizt Aan þetta vel. fer Aan a fvnnd Helga Asbiarnar 
sonar (ok) bad hann gera þa virding (til sin) at nefna 
hann i dom firi godord sitt. kvez hann hv(or) . . 
(eiga) a(t) | lavna (betra) Þ(or)katli j ]?(v)f(v)felli (ne) 15 
Arnori j . . (k)is. hollti. Helgi for vndan at veita | hon- 
um þetta . . kalladi meira vand(a) en virding ok 
spurdi ef nock(vr)r hef(di) þetta firi (h) . . | (l)ag(t) 
. . . feck hann þo eingi heit af Helga ok for i brvtt 
. . | h(afdi) (An) se(r) (til) þings . . hross sin siav sam- 20 
an ok gaf Helga til þess at h(ann) (næ)ldi (at) .... 
(sa) hestr kalladr beztr a h(er)ad(i) . . | . . . sinv. er 
.jafn(an) haf(di) (j) domi setid . . | . . . . til doms e(r) 
. . . | . . . h(afdi) Aann a havfdi. Helgi bad hann vera 
famalvgan(n). (H)elgi Asbiarnar son ge(ck) þegar 25 
b . . (t) (en) (Hra)fnkell geck (at) domvm ok (med) 
honum Helgi Droplaugar son ok þingmenn Holm- 
ste . . (D)roplau(g)ar son geck at þar sem Aann sat 



1 3. ek— domi] 15 — 17: ef — nefndr. 4—10. segir — 

vin | 18—20: se^iz— dominum. 10 — 12. fvnndvzt — vel] 21 — 

íkilia-skylldu. 12-19. fer-brvtt] 23—24: Siðan reið 
Hrafhkell beim. 20 — 23. hafdí Betid] 24 — 27: vm v. — saman. 

26. . . . til (1. famalvgann] 27— 29: .'11 tala. 26 -28. 
Eelgí Holmste . .] 29—31: þvi— þeim. 

12* 



I BO DROPl AUGARSONA SAGA. 



ok spurdi hver þar væri. Aann drap nidr h(a)vfdi 
. . | (svar)adi (Iagt) ok kvezt þ(ingmadr) Helga As- 
biarnar (sonar). Helgi lavst sverdinv vnndir hattinn 
. . | spur hv . . þ(eir) kenndv Aan trvd. Helgi bad 

5 Hrafnkel nefna v(atta) (ok) (ste)f . . (a)f g(od)ordi sinv 
(er) hann hefir nefndann Aan trud j dom ok ero 
avll maal o(nyt) (j do) | (mvnvm). eptir (þat mælti 
Helgi) stefnv ok geck hann at domi. vard þraungd 
mic(il). Helgi . . ... (god)ord . . Hrafnkell hafa 

10 god . . . | . . . skylldi Helge ve . . | . . . (a) þingvm 
ok j heradi (a fundvm). menn ridv af þinginv geck 
. . | . . . (fnkel) (s)egia monnum malvauxt þann sem 
her hefir . . II 



1—4. ok sp.— trvd] 32— s. 151 1. 4: Helgi— þat. 6-8. er 
hann — domi] 6 — 7: sagði — dom. 8 — 9. vard — godord] 7 — 9: 
þa g. — sættir. 9 — 11. . . Hrafnkell — fundvm] 9 — 14: varð— 
við. 11—13. menn — heíir . .] 14 — 16: Helgi — þínginu. 



BRANDKROSSA PATTR. 



Hándskriftbetegnelse. 

A = AM 164 k fol. 
B = AM. 395 fol. 
C = AM. 426 f'ol. 



, í> 



lr 1. JL ar hefjum vér upp Helganna spgu er Ketill 

þrymr er, því at vér vitum hann kynsælstan verit 
hafa þeira manna er í þessarri sQgu er frá sagt; eru frá 
honum komnir Síðumenn ok svá Krossvíkingar ok svá 
þeir Droplaugarsynir. Pat viljum vér ok segja, hversu 5 
Helgi Asbjarnarson er kominn af landnámsmonnum, 
er gpfgastr maðr er í þessarri sogu at vitra manna 
virðingu. Maðr hét Hrafnkell, hann var Hrafns- 
son. Hann kom út til íslands síð landnámatíðar ok 
var í Skriðudal. Hann sofnaði þar ok dreymði, at 10 
maðr kom at honum ok bað hann burtu verða ok 
upp standa sem skjótast með alt sitt. Hrafnkell vakn- 
aði ok fór þegar i burt á spmu stundu; en því næst 
hljóp ofan fjallit alt, ok varð þar undir goltr ok grað- 
ungr, er Hrafnkell átti ; þat hafði eptir orðit. En hann 15 
fór í Hrafnkelsdal ok bygði allan dalinn sínum monn- 
um, nær tuttugu bæi; en hann bjó sjálfr á Steinroðar- 
stpðum. Hann gerðiz brátt hofðingi mikill, ríkr ok 
fjolmennr. Synir Hrafnkels váru þeir Asbjorn ok 
Þórir. En er Hrafnkell andaðiz, tóku synir hans arf 20 



1. l.| Páttr af Brandkrossa ok um uppruna Droplaugar- 
sona overskrift A, C; B har P. af Br. med iilfejelse i marginen 
uni uppruna Droplaugarsona. heíjum — Helganna| hefr 

|)essa C 2. þrymr] jn-umr B. 4. svá 1 ] udel. B, C. 4 — 5. ok 
svá þeirj ok }>. B, svá ok j). C. 5—8. T*at v. — virðingu] udeh Í5 
11. kom| kH'ini B, C. 15. þat] eitt tilf. C. 



184 BRANDKROSSá DÁTTR. »0. 

eptir hann at jafnaöi; hlaul rórir bústað þann, er 
fadir lians hafði 4tt, en A.sbjorn bygði þann bæ, er 
kalladr var al Lokhellum, er nú heitir at Hrafnkels- 
stooum, ok sa1 nann þann bæ vel. A.sbjorn atti þá 

5 konu, er Hallbera hét; hon var dóttir Hrollaugs, souar 
Rpgnvalds jarls af Mæri. rau áttu son þann, er Helgi 
var kallaðr. Helgi fæddiz upp; fálátr var hann ok 
vel orðstillr; lagðiz monnum rómr á, hversu hann 
gerðiz. Asbjorn varð eigi gamall. Pá er hann and- ] v 

10 aðiz. lók Helgi arf eptir hann ok bjó nokkura vetr 
at Lokhellum. Eptir þat brá Helgi búi sínu ok seldi 
Hrafnkeli Þórissyni, bræðrung sínum; en hann fór 
utan ok var marga vetr í hernaði, bæði í Orkneyjum 
ok Nóregi með frændum sínum. Helgi var ok nokkur 

15 sumur í víkingu ok var hinn hraustasti maðr, en 
engi afreksmaðr at afli ok vígfimi. Eptir þat fór Helgi 
til íslands, ok var bæði gott til fjár ok virðingar. 
Spakbessi bauð Helga með sér, ok fór hann með hon- 
um heim á Bessastaði. A þeim somu misserum 

20 kvángaðiz Helgi ok fekk Oddlaugar, systur Bessa, 
ok tókuz þar brátt góðar samfarir ok miklar ástir. 
Þá var Helgi staðfestulauss, ok var engi þá fúss 
at rísa upp af sínu landi fyrir Helga. Maðr hét 
Oddr ok var kallaðr sindri; hann var auðigr at fé 

25 ok ódæll við at eiga Hann hafði valit sér bústað 



7. var kallaðr] hét B, var nefndr C. Helgi — hann| |»á 

hann í'æddiz upp, var hann fátalaör B, En er H. f. u., v. li. 
fálátr C. 8—9. lagðiz— gerðiz] ndel. C. 9. Pá] en C. 11. at 
Lokhellum] sál. B, C; á Lokhillum A. seldi] bústað sinn tilf. 
B, þat tilf. C. 15 — 16. en engi afreksmaðr] udel C. Helgij 
hann út B. 17. gott] orðit tilf. C. bæði gott] honum gott 
orðit bæðiB. 18. með sér] til sín B, C. 19. á Bessastaði] 
til Bersastaða C. somuj udel. B. 21. þar] með þeim B. 

21. samfarir— ástir') ástir meö [>eim ok góðar samfarir C. 

22. staðfestulauss] i A ved skrivfejl blot staðfestu. 25. við at 
eiga] viðreignar B. 



NO. 58-59. BRANDKROSSA ÞÁTTR. 185 

viö Lagarfljót oðrum megin en Bessastaðir eru, ok 
búit þann bæ vel. Oddr átti konu ok son þann, er 
Ósvífr hét: var þat kallat. at hann fylgði því nafni í 
skaplyndi. Hann var farmaðr ok barz á mikit. leikmaðr 
mikill, háðsamr ok hælinn. t*at var einhverju sinni, 5 
at þeir rædduz við mágar, Bessi ok Helgi: spyrr Helgi, 
hvar hann sæi honum bústað, eða hvert ráð hann 
legði á með honum. Bessi gaf ok gott ráð, þat sem 
þeir efndu síðan. Þegar er ís lagði á vatnit, þá gekk 
Helgi á Oddsstaði ok gerði sér kátt við Osvíf, ok síðan 10 
tókuz leikar upp milli Oddsstaða ok Bessastaða. Maðr 
er nefndr Ótryggr, er vistarmaðr var á Oddsstoðum; 
2p hann tók at sækja mjok Osvífr at leikum ok hælðiz 
eptir, ok sagði hann meir vera hælirm en harðleikinn: 
en Oddr vá síðan Otrygg. Helgi Asbjarnarson tók 15 
við vígsmálinu. Þá leituðu menn um sættir, en engi 
var kostr annarr, en Bessi gerði eirin um, ok varð 
svá sætt þeira, at Bessi gerði lítla fjársekt, en gerði 
Odd burt af bústað sínum ok ór heraði. Oddi líkaði 
stórilla málalok, en þó urðu þau at vera, af því at 20 
margir váru honum unnandi ófararinnar. Helgi As- 
bjarnarson leysti Oddsstaði aptr til sín, ok þó við 
mikinn óþokka Odds; en þó varð svá at vera, at Oddr 
varð í brott at fara, ok er ekki síðan frá honum sagt í 
þessarri spgu. en þó hefir hann mikilmenni kallaðr verit. 25 



1. eru] er hét á Oddsstoðum tilf. B. 2. búitj eíiöi B. 
son] viö henni tilf. B. 6. Helgi] hann Bessa at B; Bersa 
tilf. C. 8. ok] til B, honum C. 9. síðanj síðar B, C. 9—10. 
gekk Helgij tók H. at leggja þat í vanda sinn at ganga C. 
10. gerðij gera C. elöan] |>ví næst B, C. 12. Oddsstoðum| 
A har her Oddastoðum. Pormerne Odds- og Odda- veksleheU 
igennem i dette hdskr. 14. eptirj á tilf. B meir veraj væri 
mj^k meir B. L6. \ K ^ leituðuj ok 1. þá ('. L8. §vá] sú B. 
fé- B, C. 19. Odd] her Odda A heraöi] þvi 1«. B, 

20. þau] þessi < '. 21. ófararinnar] sál. C; óf^rina \. 



186 BRANDKR088A ÞATTR. HO.M M. 

Efelgi reisti l)ú á Oddsstoðum ok ætlaði al! til á ein- 
nni degi ok þangat at færa bú sitt hinn fyrsta fardag. 

Kn er Oddr bjó sína ferd i braut, þá lét hann hoggva 
graðung ok sjóða. en hinn fyrsta fardag, þá er Oddr 
5 v;ir á brott búinn, lætr hann borð setja med endilong- 
um sætum, ok var þetta alt graðungsslátr á borð 
boiit. Gekk þá Oddr þar at svá talandi: »Hér er nú 
vandliga borð búit, ok svá sem hinum kærstum vin- 
um mínum; þessa veizlu gef ek alla Frey, at hann 

10 láti eigi þann með minna harmi burt fara af Odds- 
stoðum, er í minn stað kemr, en ek fer nú> Eptir 
þat fór Oddr í burt með alt sitt. 

fessa ræðu segja sumir menn til ættar Drop- 
laugarsona, þeirar er ókunnari er; en þótt sumum 

15 þykki hon efanlig, þá er þó gaman at heyra hana. — 
Maðr hét Grímr, er bjó í Vápnafirði, í Vík hinni 2v 
innri; hann var ungr maðr ok kvángaðr ok vel auð- 
igr at fé. Hann ól upp uxa þann, er brandkrossóttr 
var at lit, ok ágæta naut at vexti; honum þótti hann 

20 betri en alt þat, er hann átti í kvikfé. Hann gekk i 
túnum á sumrum ok drakk mjólk bæði vetr ok sumar. 
Þat bar við um sumarit, þá er uxinn var tíu vetra 
gamall, en taðan stóð úti umhverfis húsin í stórsæti, 
at uxinn hljóp út ok inn ok kastaði sátunum órstað; 

25 þá vildu menn taka hann ok gátu eigi, ok gerði hann 



4. fardag] dag B. Jþá er Oddr] er hann B. 7. þar at| 
tilf. efter C; mgl. A. |)á— talandi] hann þá at ok mælti B. 
9. mínum] várum B, C; til reiða skyldi tilf. C. 13. Pessa] 
Nyt afsnit i A. Her begynder kap. 2 i B. menn] udel. B. 
ættar] um ætt C. 14. sumum] mpnnum tilf. B 17—18. vel 
auðigr] sál. A, B; vellauðigr C. 19. at 1.] sál. C; á 1. A, B. 
ok] var þat C. vexti] hlutum ok v. B, v. ok pllum hlut- 

um C. 20. alt| annat tilf. B, C. 22. fat-sumarit] udel. B. 
24. at — hljóp] hljóp uxinn B. 



XO. 60. BRAMDKROSSA ÞÁTTR. 187 

þá engan mun, ok var kominn þó fjoldi manna til, 
en hann hljóp á leið fram ok alt um síðir í hina ytri 
Krossavík, ok þar á sjá út, ok synti alt út í haf, 
meðan menn máttu sjá. Grímr unði nú stórilla við 
skaða sinn, er hann hafði mist uxann. Hann átti 5 
bróður í 0xarfirði, þann er Þorsteinn hét; hann var 
góðr bóndi, vitr maðr ok vinsæll; unnuz þeir ok 
mikit bræðrnir. Nú váru Þorsteini orð send, at hann 
kæmi til fundar við bróður sinn, Grím, í Vík; ok er 
þeir funduz bræðr, talði Þorsteinn um fyrir honum, 10 
at hann kynni eigi svá illa skaða sínum þessum; segir 
enn margt í bætr bera, en fé var nóg, kvað eigi 0r- 
vænt, at hann æli upp annan uxa eigi verra, en segir 
vera virðing mikla, at víkr þær báðar myndi síðan 
vera kendar við uxa hans. Grímr var náliga, sem 15 
við annat eyra gengi út, þat er Porsteinn mælti. Þor- 
steinn var þar allan velrinn til huggunar við bróður 
sinn, en þó gerði Grím mjok óárligan; svaf hann lítit 
ok neytti lítt matar; ok er á leið misserit, leitaði hann 
eptir, ef Grími væri nokkut um utanferð; kvað við 20 
þat stríð manna stemmaz ok dofna hugann af þeim 
áhyggjum, er fyrir standa gleði manna ok gamni. 
3r Grímr kvaz fara vilja, ef Þorsteinn færi með honum, 
en hann kvaz þat gjarna vilja, ef Grími væri fyrir þat 
nokkurs vildara en áðr. Þeir settu menn íyrir bú sín 25 
til varðveizlu, en þeir réðuz utan bræðr báðir í Unaósi 



1. var — mannaj var |)ó kominn fjpldi manns B, þó var 
k. t'. m. ('. 4. sjáj til sjá B, sjá til C. 5. haföi mist] misti B. 
1". talöi] talaöi B. h«»num] Grími B. 12. margt] marga 
hlnti B. bera] beraz mundu C. en] er C. kvaö] ok B, 
en ( '. 13. verra] en þenna tilf. ( '. en segir] ok sagði C. 
15. Grímr] Grimi B. / A blot Gr. L9. hann] Porsteinn C. 
21. þat] opt tilf. C. 28. faari] vill fara B, vildi fara C. 24. 
vilja] gora v. ('. 25. n^kkurs] npkkuru 0. 25. teir settu 
Settu þeir m'i bræðr ('. 26. bræðr] udel. C. 



I8ti BKaNDKKOSSa ÞÁTTR WO. « Bt. 



ok hofðu ckki mikit íe. Var þá vandi at hafa vai.tr- 
feldi ;if raniingi, ok sva liolðu þeir. t^eir uröu vel 
reiðfara, ok kom skip |>at i Þrándheim, er þeir váru 
a bræðr. Peir gerðu sér tjald á landi, <>k drifu tnenn 
:, sídan fr.i skipi. hverr til sinna heimkynna, en þeir 
bræðr sátu eptir í tjaldi sinu. Snimma einn morgin 
kom maðr til tjalds þeira brædra; sá maðr var mikill 
ok sterkligr. Þeir spurðu þann mann at nafni; hann 
sagðiz Kárhofði heita. Þá spurðu þeir hann. hvert 

10 hann skyldi fara, eða hvaðan hann væri; hann kvaz 
heima eiga hjá bónda þeim, er Geitir héti, ok sagðiz 
hafa skyldu til handa honum tuttugu ok fjóra varar- 
feldi, en kvað Geiti vel auðigan ok hinn bezta í skuld- 
um. Þeir seldu honum, sem hann vildi, feldi, ok 

15 mæltu mjol fyrir; hann kastaði á oxl sér ok gekk brott 
síðan. Eptir þat kom sá maðr tii þeira. er Þórir 
hét, innan ór Prándheimi, ok bauð þeim til vistar : 
hann var góðr bóndi. Þeir þágu þat ok fóru til 
Þóris; var þeim þar vel veitt vistin. í*eir spurðu 

20 Þóri bónda jafnan at Geiti, en hann léz engi deili á 
honum vita. Þeir hpfðu eigi lengi á vist verit, áðr 
en þeir fýstuz at fara heiman ok vildu leita Geitis. 
Pórir latti þess, en þat kom fyrir ekki. Þeir fóru upp 
eptír dglum ok spurðu jafnan at Geiti, en engi kunni 

25 af honum at segja. Þá komu þeir um síðir til karls 
í afdal npkkurn ok spurðu hann at Geiti, en hann 



2. þeir 1 ] nú tilf. C. 4. tjald] tjf)ld B. drifu] allir tilf. C. 
6. eptir] tveir einir tilf. C. tjaldi sínu] tjaldinu B. 7. rnaör 3 ] 
udel. B. 8. þann mann] hann B. 11. héti] heitir B. 12. hafa 
skyldu] vilja hafa B. 13. auðigan] mann tilf. B. 13 — 14. 
skuldum] skuldagreizlu B. 14. feldi] udel. C. sem— feldi] 
feldina, sem hann vildi B, feldi, s. h. v. C. 15. sór] feldun- 
um tilf. C. 17. þeim] heim með sér tilf. C. 25. af— segja] 
|)eim neitt aí' lionum segja C. 26. Geitij líkt sem aöra 

tilf C. 



NO. <il-(í2. BRANDKROSSA ÞÁTTR. 189 

3v kvaz eigi kenna hann. Pii spurði Porsteinn, ef nokkur 
0rnefni vissi hann, þau er Geiti væri kend við. Hann 
kvað heita -Geitishamra ok segir þeim til þeira. Fara 
þeir síðan þangat eptir um daginn. Þar koma þeir 
at hellisdyrum ; þar brann eldr í hellinum: við eldinn 5 
sat maðr; kendu þeir þar Kárbpfða, kompán sinn. 
Hann spratt upp þegar ok fagnaði þeim vel : þeir 
settuz niðr við eldinn ok lituðuz um: þeir þóttuz sjá 
þar Brandkrossa, uxa Gríms, heilan standa pðrum 
megin út undir bergit. Kárhofði tók við klæðum þeira 10 
ok varðveitti, ok er hann kom aptr, þá bauð hann 
þeim í stofu at fara, ok er þeir kómu þar, þá sátu 
menn á báða bekki, ok kendu þeir á þeim feldi sína. 
Maðr sat í pndvegi í rauðum feldi. mikill ok tiguligr; 
sá maðr kvaddi þá fyrri ok bauð þeim þar at vera 15 
svá lengi, sem þeir vildi. ok setti þá hit næsta sér, 
•ok var þar gott vistafang ok góðr drykkr. Konur 
tvær váru innar frá Geiti ok báðar fríðar, ok sat sú 
honum nær, er ellri var, ok var sú kona hans. en dóttir 
hans hin yngri. Þar váru þeir skamma stund, áðr 20 
Grímr ógladdiz. fat fann Geitir brátt ok mælti við 
Grím um einn dag: »Ek hefi sakir gert við þik, 
Grimr,« segir hann; »ek senda Kárhpfða, þræl minn, 
eptir uxa þínum, Brandkrossa, er bezt naut var á 
ollu Islandi; en þar er þú þóttiz sjá hann hinn fyrsta 25 
aptan uxa þinn, þat er belgr hans, fullr af mjolvi, ok 
ætla ek þér þat í uxaverðit; mér hefir ok sýnz, sem 
þú hafir augum litit til Droplaugar, dóttur minnar, 



1 — 2. nokkur — viö] Iiíhid vissi DQkknx ernefni, þau er 
kend ?œri viti íi'iti C. 3. þeira] hvar þeir váru tilf C. 
10. bergit] berginn C. 18. feldi] vararfeldí t'». 14. fciguligr] 
eigi illiligr B. 20. hans] þeira C. 22. um] udeU B. 24. naut] 
oauta B. 25—26. hinn — þinn] uxa þinn hér hinn fyrste 
í'p'íii^ ( 2H. uxa þinn] udel. B. þa1 er] þá var þat C. 



190 BBANDKROSSAÞÁTTB. WO. « 

en ek mun hana gipta þér, ef þú vilt hana flytja til 
íslands, með iniklum l'járhlut, er henni skal heiman 
fylgja; hon er vel borin í móðurætt, ok þó eigi smá- 
borin í foðurætt; var móðir mín vel monnuð, en fyður 
5 atta ek heldr stórfengan.« Grímr tók þessu máli vel, 
ok váru síðan gorvar samfarir þeira Grims ok Drop- 
laugar; var þar hin skoruligsta veizla, ok hvílðu þau 
í einni hvílu þrjú allan vetrinn, Grímr, Droplaug ok 
Porsteinn, í einum afhelli, ok tókuz með þeim góðar 

10 ástir, Grími ok Droplaugu; unði hann þá vel sínu ráði. 
En er váraði, þá spurði Geitir Grím, hvat hann vildi 
ráða sinna, en hann kvaz til íslands vilja sem lífit at 
lifa. Geitir bað þá bræðr kaupa sér skip ok búa, en 
hann kvað þau Grím eigi skyldu fé skorta ok segir 

15 Kárhofða alt mundu til skips færa, þat er þau áttu 
þar í fjárhlutum ok varningi. 

feir bræðr gerðu eptir því, sem Geitir lagði ráð 
til, ok bjogguz til brottferðar; mæltuz þeir mágar vel 
fyrir; at skilnaði bað Geitir Grím at hafa ráð fyrir 

20 þeim hjónum báðum ok segir þá vel hlýða mundu. 
En er þeir bræðr váru mjok búnir til skips ok hafs, 
þá kom Kárhofði ofan af landi ok hafði belg Brand- 
krossa fullan af mjolvi á baki sér ok gekk á skip út 
ok lagði þar niðr hógliga, sem þeir vildu at væri: 

25 annat sinn gekk hann ofan með feldaverð þeira, í 
þriðja sinn fór hann ofan með kistur tvær, ok var í 



1. en ek mun] ok mun ek C. hana — þér] g. þ. h. B, C. 
1—2. ef — íslands] udel. B. hana — lslands] flytja hana iit 

til íslands með {>ér C. 3. ok] en B, C. 9. tókuz] brátt 

tilf. C. 11. vildi] ætlaði C. 12. vilja] vitja B. 14. þau] 
|»á B. 16. þar] udel. B. 17. Peir] Nyi afsnit i A. Her 
begijnder kap. 3 i B. 19. Grím] Porstein C. 21. ok hafs] 
udel. B. 23. ok gekk] gekk með hann C 24. hógliga] 

hægliga B. 25. í] udel. B, C. 



NO. 63. BRANDKROSáA ÞATTR. 191 

annarri klæði ok gripir Droplaugar, en í annarri gull 
ok silfr ok gersimar, ok var þetta heimanfylgja Drop- 
laugar. Pau létu í haf síðan ok urðu vel reiðfara ok 
lentu í Krossavík hinni innri, ok var þar færðr belgr 
Brandkrossa af skipi, ok er við hann hvártveggja 5 
víkin kend. t*eir bræðr seldu nú síðan skipit, ok fór 
hverr heim til síns bús. Þorsteinn kvángaðiz ok þótti 
hinn nýtasti bóndi ok jók sína ætt í 0xarfirði, en 
4v Grímr bjó i Krossavík ok unði vel sínu ráði, meðan 
þau Droplaug lifðu bæði, ok þótti vera hinn rpskvasli 10 
maðr. en Droplaug var væn kona ok stórmannlig, 
umsýslumikil ok drenglunduð ok ómálug; hon var 
stórlát ok staðlynd, ef í móti henni var ggrt, fálát ok 
fengsom ok staðfost vinum sínum, en mjok harðúðig 
óvinum sínum; hon varð eigi mjok gomul kona ok 15 
varð sótldauð. Þótti Grími mikit at missa hennar: 
fekk hann mikinn harm eptir hana ok unði sér lítt. 
Pau áttu dóttur eptir, er Mardoll hét; hon var væn 
mær ok virðulig ok mjok lík móður sinni, umsýslusom, 
vinsæl ok vingóð, þegar hon hafði aldr til þess; hon 20 
var fyrst fyrir búi foður síns eptir móður sína dauða. 
Pótti því pllu vel ráðit, er hon réð; síðan var hon 
gipt austr í Heraðsdal til Gilsár, ok var hon móðir 
Gríms Mardallarsonar, foður Droplaugar, móður þeira 
Gríms ok Helga Droplaugarsona. 25 



2—3. heimanfylgja Droplaugar] hennar heimanfylgja B. 
3. síðan] lítlu siðar B. 5—6. hvártveggja — kend] k. h. v. C. 
7 hverr] þeira tilf. B, C. 8. ok— ætt] jók hann ætt sína C. 
L8 Btórlát <»k staðlynd] sál. B, C; stórlynd ok staðlát A. 
14. sínuml udel. C. 1»'». at missa] er hann misti C. 17. 

fekk bann] ok fekk B. 18. eptir] sín á milli C. 20. þess] 
urlei B 21. móður -dauða] dauða móður sinnar B. 22. 
Biðan cii BÍÖar B. 25. Droplaugarsona] Ok endaz hór 
BrandkroBsa þáttr Ulf. 15, ok endar hér svá þáttínn af Brand- 
krossa C. 



GUNNARS SAGA PlÐRANDA- 

BANA. 



13 



Hándskriftbetegnelse. 

A — AM. 156 fol. 
B = AM. 426 fol. 
C = AM. 496 4to. 
D = AM. 158 fol. 



r 1. ÍVetill hét maðr ok var kallaðr þrumr. Hann 

var Piðranda son ok bjó í Njarðvík. Kona hans hét 
Porgerðr. Þorkell ok Eyjólfr hétu synir þeira. Þar 
var sá sveinn á fóstri, er Þiðrandi hét ok var Geitis 
son ok þótti vera hinn efniligsti maðr af ungum ð 
monnum í Austfjorðum. Bjorn hét maðr ok var 
Kóreks son ok bjó í Skriðudal. Hann var góðr bóndi. 
Þeir váru fleiri bræðr. Eitthvert sumar er frá því 
sagt, at mælt var til hestaats; átti annan Ketill 
bóndi í Njarðvík, en annan Bjorn Kóreksson. Þar var 10 
fjolment ok góð skemtan. Þar var Piðrandi Geitis- 
son. Svá lauk hestavígum, at Bjorn átti betra hest. 
Síðan veik hann at Þiðranda ok mælti: »Við þik vil 
ek vingaz ok gefa þér hest þann, er ek atta í dag.« 
Piðrandi þakkaði honum gjofina, »ok skaltu víst vin- 15 
áttu í móti hafa.« Bjorn kvaz þá hafa þat, er hann 
vildi. Sá maðr var á mannamótinu, er Pórir hét ok 
var kallaðr Englandsfari. Hann mælti ok til vináttu 
við Þiðranda. Hann hafði komit út áðr annat sumarit 
ok verit á vist með Broddhelga. Hann hafði mikla 20 
vináttu við hann. Petta haust er frá því sagt, at 
maðr kom til gistingar til Bjarnar Kórekssonar ok þeira 



Saga Gunnars fiftrandabana overskrift A, B, Sagan aí' 
GKmnarí Pií^randabana overikrift C, D. — B har samme kapitel- 
nifhlrling som A. C mangler kapitelinddeling. 14. vingaz] 
segir liann tilf. D. 15 — 16. vináttu] mína v. B. 16. haí'a] 
segir hann tilf. B. 17. ok] hann D. 19. sumarit] sumar C, D. 

18« 



196 0UNNAR8 SAGA ÞIÐBANDABANA. LH.SM w. 

bræðra. Ilaim nefndiz Ásbjorn vegghamarr, mikill 
maðr ok svipligr, sterkligr, svartr á hár ok mjok k hár- 
eygdr i ht' ok langhálsaðr. Ilann var spurðr, hvadan 

liann væri. Hann kvaz vera sunnlenzkr ok verit á 
6 vist með Asgrími Elliðagrímssyni; »vilda ek mér nú 
vistar leita,« segir hann; »ef menn vilja sér góðan 2ft v 
verkmann fá, þá sneiddi þeir eigi hjá mér.« Þeir 
kváðuz ok mjok þann verkmann þurfa, er vel væri 
verkfærr. Þar tók hann sér vist með Kórekssonum. 

10 Þeim líkaði vel verknaðr hans ok skapsmunir, því 
betr sem hann hafði verit lengr. Var hann með þeim 
nokkura hríð, nærri þremr vetrum, ok græddi fé, ok 
þá vildi hann á burt ok beiddi, at þeir skyldi f'á hon- 
um bólstað nokkurn. Þeir bræðr sogðu, at honum 

15 myndi betr hent á griðvist en eiga búsifjar við menn. 
Hann kvað ekki þurfa illgetur um þat at hafa. Síðan 
fengu þeir honum bólstað skamt frá sér. ok bjó hann 
þó mjok um þtira fé, en skuldin óx mjgk fyrir hon- 
um, því at hann var óskuldvarh Þá mælti Bjorn til 

20 hans: ^Þat grunaði mik, at búit mundi þér eigi hent, 
ok vil ek, at þú farir aptr til vár ok vinnir af þér 
skuldina.« Hann kvað enn lítt reynt um bú sitt ok 
bað, at svá búit skyldi vera, ok svá varð. Hann 
keypti þat margt, er honum þótti girniligt; ok er 

25 Þórir Englandsfari kom þar í sveit, þá kom Asbjprn 



2—3. 'háreygðr í lit'(!)] sál A, B; harreygðr illa C, harð- 
eygðr illa D. 3. Hann — spurðr] Peir spurðu D. 4. verit] vera 
C, D. 5 mér] udel. C, D. 6. hann] i A ved skrivfejl þat. 8. þann 
verkmann] 'sál. alle hdskrr. 10. því] ok þ. B. 10—11. því betr] 
í fyrstunni, en því verr D. 14 — 15. at— myndi] honum C, D. 
15 eiga] at e. C, D. 16. þat] herefter i C og D ved gentagelse 
þurfa. 18. þó] þá C, D. um] aí' B. en— mj^k] Oxu nú 
skuldir B. 19. var] heldr tilf. B. 21. vinnir] vinna D. 
22. skuldina] skuldimar B. 23. svá-] þat C. 25. Englands- 
í'ari] sál. B; Englendismaðr A, Englendr maðr C, D. 



LH. 366-68. GUNNARS SAGA ÞIÐRANDABANA. 197 



á hans fund ok kvaz vilja kaupa af honum varning. 
Hann svarar: »Ertu ekki cjfélítill?« Asbjorn sagði: 
»Ekki em ek fémikill, en skjótt afla ek á verkum mín- 
um ok þrifsemi.« Þórir kvaz mundu selja honum 
varning, ok er Þórir hitti Broddhelga, spurði hann at 5 
um solur hans; en hann sagði, sem farit hafði. »]?ar 
hefir þú selt þeim manni, er mér er óskapfeldr 
ok hroðavænligr er.« Ok um sumarit fór Þórir at 
skuldaheimtum sínum ok hitti Asbjorn vegghamar ok 
spurði at um skuld sína. Hann kvaz eigi vita, hvat 10 
til mundi verða um tolla slíka, ok fekk Pórir ekki af 
honum ; en þeir Kórekssynir mistu þó mest við hann. 
Ok er Asbjorn sá, at hann mundi eigi um kyrt mega 
29 r sitja, þá hljópz hann í burt ok kom ofan í Njarðvik 
ok hitti Ketil ok beiddi hann viðrtoku: »em ek þér 15 
hagfeldr, því at ek em verkmaðr góðr, ok þú ert iðju- 
fullr sjálfr; en ek tek lítit gott upp hjá þeim Kóreks- 
sonum.« Ketill kvað sér lítit um vera at taka við 
honum, kvað ekki vel spyrjaz til hans atferða. »Haf 
við raun þína, bóndi!« segir hann. »Oráðligt mun 20 
þat vera at gera sér aðra menn at óvinum fyrir þik,« 
segir Ketill. » Eigi mun svá mikit ilt af standa,« segir 
Asbjorn. Pat varð, at Ketill tók við honum. Ok er 
Kórekssynir spyrja þetta, hitta þeir Ketil í Njarðvík, 
sogðu, at þeir fengu eigi réttar skuldir af Asbirni, ok 25 
kváðuz missa mikils fjár við hann. Ketill sagði, at 



1. af] at B, C, D. 3. Asbjorn sagði] I C og D Jwrer 

Asbjorn til den foregáende sœtning, og sagði udclades. 7. 
mannij segir Helgi tilf. B. 13. hann— eigi] eigi mundi C, D. 
L6. hagfeldr] segir bann tilf. B. ok] en B. 16 — 17. Löju- 
fullr] iðjusamr 15. 17. tek] tók C, D. en ek tek] tek ek 
ok B. 20. bóndi — hann] segir Ásbjorn B. harm] i A ved 
skrivfejl J>at. 20—21. Oráðligt— vera] Bóndi svarar ok segir |i;it 
óráöligt vera munu B. 22. segir Ketill] udel. B. 23. varð] 
af tilf. B. 25. sogðu] s. lionum H, ok s honum C, D. 



198 GUNNAKS SAíiA ÞIÐRANDAÐANA. LH 



þeir mundu sannara hafa, »en eigi nenni ek at gjalda 
fé fyrir hann.« Piðrandi var þá í Njarövík ok lagði 

orð til, at Ketill fóstri myndi gjalda nokkut fyrir Ás- 
hjprn. Ketill svarar: »Eigi mun ek fé gjalda fyrir 
liann, en leyfa mun ek, at þeir stefni honum vió fá 
menn.« »Undarliga líz þér þetta, fóstri minn, við of- 
stæki þitt, ok vánu betr verðr, ef þetta ferr vel af' 
hendi.« Ketill svarar: »Mjok fylgir þú máli þessu, ok 
muntu launa hestgjpfina.* Þiðrandi kvaz þess vilja 

10 fýsa, er honum gegndi bezt. Við svá búit ríða þeir 
í burt, en Þiðrandi fór þá norðr í Krossavík ok var 
um sumarit á manna móti. Ræddu Kórekssynir um. 
at þeir mundu þá fara í Njarðvík at stefna Asbirni. 
ef fiðrandi færi þangat á kynnisleit. Pótti þá ván. 

15 at betr mundi þá fara með þeim. 

2. Þat sama sumar kom skip í Breiðavík — þat 
er á niilli Húsavíkr ok Borgarfjarðar — ok váru þeir 
stýrimenn, at annarr hét Gunnarr, en annarr Por- 

r 

móðr. Attu menn kaup við þá, ok ætluðu hér at vistaz. 

20 Ketill reið til skips ok tók við stýrimonnum ; fóru þeir til 29 v 
vistar með honum. Gunnarr var manna vaskligastr, mik- 
ill ok sterkr ok manna vænstr at sjá. En Þiðrandi kom til 
Kórekssona um sumarit; tóku þeir við honum einka vel: 
var hann þar um nóttina. Þeir buðu at geraz fylgðar- 

25 menn hans ok til allrar þjónustu við hann. Hann 
tók því vel. Þeir kváðuz nú vilja fara til Njarðvíkr 



1. eigi — ek] ek n. e. C, D. sannara — ek] satt hafa at 
mæla, en sagðiz eigi nenna B. 3. fóstri] hans tilf. B. 

6. öndarliga] fiðrandi svarar U. : C, D. 6 — 7. ofstæki] retfet: 
hdskrr. have oftæki. vánu] vánum C, D. 10 — 11. Við— burtj 
Biða þ. í b. v. s. b. D. 12. móti] mótum B. 13. þá] udel. B. 
15. betr] Ljótr i alle hdskrr. I B er Ljótr senere rettet til betr. 
þá] udel. C, D. 16. f*at — sumar] ok sumar þat sama D (umiddelbar 
fortsœttelse af det foreg.), ok s. þ. hit sama C. 17. Húsavíkr] 
Hersavíkr A, B, 0, D, i B senere rettet til Húsavíkr. 552 e: Húsa- 
víkr. 19. ætluðu] þeir tilf B. 21. manna] sál. C, D; maðr 
A, B. 22. En] udel. C, D. 26. f eir k.] Her beg. kap. 2 i D. 



LH. 368-70. GUNNARS SAGA ÞIÐRANDABANA. 199 

með honum at stefna Asbirni. Þiðrandi játaði þeim 
því. Kórekr karl mælti: »Eigi segir mér vel hugr 
um þessa ferð, ok hafi þit, synir mínir, góðan dreng í 
hættu, en eigið við allbráðan mann um, þar er Ketill 
er, en annan illan.« Þrír váru þeir bræðr Kórekssynir, 5 
Bjorn ok Þorfinnr ok Halldórr. Þórir Englandsfari var 
1 ferð með fiðranda ok tveir menn þeir, er eigi eru 
nefndir, ok váru þeir sjau saman. Nú fara þeir til 
þess, er þeir kómu í skóg þann, er skamt er frá 
Njarðvík, ok fóru þar af baki ok g0rðuz í leik ok 10 
skutu skógvpndum ímillum sín. Þá mælti Þiðrandi: 
^Pat hygg ek, atfóstra mínum munum vér þykkja helzti 
liðmargir, ok styggiz hann.« fat sá Asbjorn vegg- 
hamarr, þar sem hann var á mýri nokkurri ok gróf 
torf. Asbjorn sá á þá ok ^þekti, hverir váru, ok 15 
þóttiz vita, hvert erendit var. Asbjorn kastar nú 
niðr verkfærum sínum ok tekr á skeiði miklu heim 
til bæjarins. Einn af þeim bræðrum skaut tii hans 
skotvendinum ok kom á kvið Asbirni. Ekki hljóp 
hann at seinna. fiðrandi kvað þat betr ógert. 20 
Asbjorn hljóp heim ok kom í eldahús ok fór felmtr 
mjok, en Ketill bakaðiz við eldinn ok spurði, hvi 
hann fór svá hart. Hann svarar: »Spyrja er bezt til 
váligra þegna; ertu kallaðr garpr mikill ok hefnir 
mín eigi; en spjót stendr í gegnum mik.« En þeir 25 
Þiðrandi urðu seinni, er þeir máttu eigi ríða hit 
30 r gegnsta yfir myrarnar. Piðrandi kvez gruna, hversu 
vegghamarr mundi túlka fyrir þeim. Ketill bakaðiz 
viö eldinn ok kendi ekki heitt af eldinum ok kvaz 
þat undarligt þykkja. Ásbjprn bað hann hefna sín, 30 
ef hann væri vaskr karlmaðr. En Ketill varð við skap- 

12. ínimum vér] mun B. 12 — 13. helzti— hann] at vér 

erum svá lir)mar^ir, ok muni hítnn stvgg.jaz við B. 21. elda- 
hÓ0] eldhús B, C, D. 25. en spjót] en spjótit C, er spjótitD. 
27. kvezl kvaD sik C, D. 



200 GUNNARS BAOA MDRANDABANA. LH. 1» 

bráðr ok mœlti: »Sjaldan hefir þurft at frý.ja mcr 
bugar.< Ketill hleypr út ok þrifr spjót mikit. En 
þcir Þiðrandi váru þá komnir í túnit ok allir saman. 
Þiðrandi bað sína menn hlífaz við fóstra sinn. Ketill 

5 hljóp þegar at Birni Kórekssyni ok lagði hann spjóti 
ígegnum, því at hann var næstr honum. Ok er Pórir 
Englandsfari sér þat, hljóp hann at Katli ok hjó framan 
í fang honum, ok var þat þegar banasár. Ok þar 
fell Pórir Englandsfari fyrir heimampnnum Ketils. 

10 3. Pjóðgeirr hét maðr ok Þórir kringr: þeir 

váru heimamenn Ketils ok fellu. En Piðrandi vildi 
þá í burt ríða ór geilunum suðr frá bænum, ok fé- 
lagar hans með honum, þeir er eptir váru, ok eru 
þeir fimm saman. Heimakona hljóp inn ok sagði þat 

15 Gunnari ok Pormóði, ok vissu þeir ekki af þessum 
tíðendum, er svá skjótt hafði at boriz. Hon mælti: 
»Undarligir menn eru þit, er þér sitið hér, en bóndi 
sé drepinn úti ok ngkkurir menn með honum, ok mun 
aldri dáð í ykkr,« segir hon. Gunnarr kvað hana taka 

20 mikinn af ok kvað þess lítla þorf, »eðr hverr er sá 
í þeira liði, er mestr skaði er at?« ^fat er hann 
Þiðrandi,« segir hon, hin áuma kona, »ok kemr þá 
nokkut fyrir bónda várn, ef þú drepr hann.« Gunn- 
arr skaut spjóti í flokk þeira, ok kom spjótit á bak 

25 Þiðranda ok ígegnum hann. Var þat hans bani, ok 
fell hann dauðr af hestinum. En Porgerðr húsfreyja 
ok synir hennar létu illa yfir þessu verki ok kváðu 
þetta hit mesta óhapp. Gunnarr kvað nú svá búit 
vera mundu. fau kváðuz ætla, at hér mundi mikit 



5. spjóti] með s. D. 10. fjóðgeirr] Porgeirr C, D. kringr] 
bringr C, D. 11. En] udel. B. 14. inn] heim D. 16. hafði] 
h^fðu B, D. 17. þit] þér C, D. 21. hann] udel. D. 22. hon, 
hin] sú hin C, hon sú D. 23 — 24. Gunnarr skaut] G. hljóp 
i'it þegar ok skaut D. 28. Gunnarr — nú] ok kváðu C. 28— 
29. Gunnarr — T*au] kváðu ok eigi svá búit vera mundu, heldr D. 



LH. 372-74. GUNNARS SAGA ÞIÐRANDABANA. 201 

30 v eptirmæli verða ok mikil ræki at gpr ok hétu þeim 
í burt austmpnnum. Þorgerðr kvað þeim hvergi 
fritt mundu vera. En lítlu síðar hurfu þeir á burt, 
ok vissi engi maðr, hvat af þeim varð. Allir menn 
hprmuðu þessa atburði, því at Þiðrandi var manna 5 
vinsælastr ok þótti mikils verðr. Fréttuz nú þessi 
tíðendi um pll heruð. Ok lítlu síðar kom í Njarðvík 
Porkell Geitisson með npkkura menn at leita eptir 
austmpnnum ok fé þeira ok kvað nauðsyn á hvárum- 
tveggjum eptir leita ok sinna harma at reka. Por- 10 
gerðr húsfreyja kvað þat nauðsynjamál at leita eptir 
þeim ok kvaz þá burt hafa rekit. Þeir Þorkell fóru í 
burt ok heim við svá búit. Líðr nú á vetrinn, ok hafði 
Porkell Geitisson mikinn grun á, at þeir Gunnarr, er 
síðan var kallaðr jÞiðrandabani, ok Þormóðr, félagi hans, 15 
mundu vera í varnaði þeira bræðra Ketilssona Þorkels 
ok Eyjólfs. Um vetrinn kemr forkell Geitisson at máli 
við* heimamann sinn, þann er Þórðr hét, ok mælti 
svá: »Sendifpr hefi ek ætlat þér ofan til Njarðvíkr at 
segja þeim bræðrum, at hross eitt var horfit frá stóð- 20 
hrossum þeira.« Þórðr svarar: »Þat eitt erendi vil ek 
þangat bjóða, at þeim bræðrum sé ekki misboðit í 
minni ferð; til ongra svika skal þetta g0ra.« Þórðr 
ferr ofan til Njarðvíkr ok segir þeim bræðrum um 
hrossin. Peir kváðu hann sýna góðvilja enn í þessu. 25 
Skilja þeir nú við svá búit. Lítlu síðarr fóru þeir 
bræðr Porkell ok Eyjólfr Ketilssynir til stakkgarðs, 
þar er hrossin váru vpn at vera í. Logndrífa var á 
um daginn, ok var dimmt veðrit. Ok er þeir bræðr 



5. |)essa| |>;i C, U. 9. á] udel. G, D. 10. sinna] sínaC. 
16. BÍÖan] aíöar C, D. 17. Um v.l Hcr begynder hap. S i D. 
L9. þér] udd. G, D. 20. varj sé B. 28. til— þetta] ok ef 
{>etta skal til on^ra svika B. 24. ok segir] at segja C, 1>. 

[J udel D. 



202 (ÍUNNAKS S.\(ÍA MDKANDAKANA l.ll. 174, 

v.tru við garðinn, kómu at þeim íiuun mcnn: var þar 
Þorkell Geitissou. Þeir tóku þá bræðr hpndnm ok 
bundu hvárntveggja. Þorkell bað þá Begja til aust- 
mauua, kvaz vita, at þeir væri á þeira valdi. f*eir 
5 þrættu ok kváöuz eigi vita til þeira. Þá leiddi Þor- :;1 r 
kell sérhvárn þeira í burt. Þorkell Ketilsson hafði 
feld yfir sér. Hann lét hoggva þar kálf einn undir 
garðinum ok lét blæða ór kálfstrjúpanum ok á Þor- 
kel Ketilsson. Þá bar hann aptr af honum feldinn 

10 ok mælti til Eyjólfs ok bað hann segja til austmanna, 
ella mun hann drepinn sem bróðir hans, ok sagði, at 
þar var blóðit hans á feldinum. Eyjólfr svarar : 
»Frekr er hverr til fjprsins, ok mun ek heldr segja 
til þeira, en ek sé drepinn. Peir eru hér at geita- 

15 húsum várum, ok hofum vit bræðr jafnan fært þeim 
þangat mat í vetr, þá er vit hofum farit til hrossa.* 
Ok er Eyjólfr hafði þetta mælt, þá var Porkell Ketils- 
son þangat leiddr, ok var heill. Þá mælti Eyjólfr: 
»Bragð hefir þú nú haf't í við okkr. Þorkell,« sagði 

20 hann; »en þat vilda ek, Þorkell Geitisson, at ek 
mætta segja þér þá sogu eitthvert sinn, at þér væri eigi 
minni skapraun í móti því, er þú sagðir mér bróður 
minn dauðan.« 

4. Þorkell Geitisson lét binda þá bræðr bæði at 

25 hondum ok fótum, ok lágu þar undir stakkgarðinum. 
Porkell Geitisson ok félagar hans fóru til geitahúss- 
ins. Gunnarr tók til orða: »Ófriðsamliga hefir mik 
dreymt í nátt, Þormóðr félagi,« segir hann; »nú vil 



1. garðinn] komnir tilf. D. 3. hvárntveggja] þá h. C, D. 
6. Ketilsson] sál. B ved rettelse i marginen; Geitisson A, C, D. 
9. Ketilsson] sál. B; Geitisson A, C, D. honum] efter B; 
sér A, C, D. 11 — 12. at — var] þar væri D. 15. vit] vér 
C. D. 19. Bragð] Brogð C, D. í] tafli tilf. D. 26—27. 
geitahússins] er hinir í váru tilf. D. 27. Gunnarr] Her be- 
gynder kap. 4 i D. Nyt afsnit antydes ved streg i C. 



LH. 374-76. GUNNARS SAGA ÞIÐRANDABANA. 203 

ek, at vit gongum út ok stefnum upp til fjalls, því at 
eigi mun okkr rjúfaz ófriðrinn bráðliga.« Síðan gengu 
þeir út, ok var á logndrífa myrk. Nú sáu þeir menn- 
ina, ok áttu skamt til hússins. Þeir hlupu undan í 
drífunni. Þorkell Geitisson skaut spjóti, ok kom þat 5 
á Þormóð miðjan, ok dapraði honum undan ferðin, 
ok bað Gunnar hjálpa sér ok halda undan. Gunnarr 
kvaz því óvanr at renna frá félogum sínum. »Sé ek 
nú, félagi, hversu spjótit stendr, ok mun ek skjótt 
deyja.* Gunnarr sá, at Þormóðr var at bana kom- 10 
inn, ok sótti Gunnarr þá undan. Einskírt gerði veðrit. 
31 v Ok er Þorkell kom at Pormóði, veitti hann honuni 
skjótan dauða, ok dvalði þat heldr ferð þeira, er þeir 
styrmðu yfir honum dauðum. Gunnarr kom at 
bæ þeim, er á Bakka hét, í Borgarfirði. Þar bjó 15 
sá maðr, er Sveinki hét, garpr mikill ok hinn ódæl- 
asti viðreignar. Hann var úti, ok kvodduz þeir. 
Gunnarr mælti: »Skjótt mun ek þurfa hjálpræða nokk- 
urra þinna, bóndi, því at hér ferr Þorkell Geitisson 
við fimta mann at leita eptir lífi mínu, en hefir drepit 20 
áðr félaga minn.« Hann svarar: »Ekki hofum vér 
áðr margt við áttz, en lítt ertu nú við kominn, en 
sýnt þik áðr í góðri karlmennsku ok hefndir húsbónda 
þíns en vinar várs. Nú munu þér at lítlu trausti 
verða tillog vár, en slíkir menn sækja vel eptir; en 25 
gakk inn fyrst í anddyrit.« Ok svá gerði hann. Síðan 
hvelfði Sveinki yfir hann elditorfi, er inn var borit í 
framhúsit, ok eptir þat kvámu þeir Þorkell at bænum 
ok hans menn ok hittu Sveinka úti. Þorkell spurði, 
hvárt Gunnarr væri þar kominn, ok þóttiz svip hafa 30 



8. t&fi] sjá C, D. 5. þat] udel. D. 8. ek] udel. B, C, D. 

11. Gunnarr] hann B. 18. -ræðaj -ráða C. 18—19. n<,»Uk 

uira ])inna] omv. D. 21. vérj vit C, D. 22. við] udel. 
C, D. 



204 GUNNABfl SA(iA MDKANDABANA. Ltt 



at'. at hann væri þar kominn. Nú er þat suinra 
manna sngn. at í þeraarri ferð hafi verit Helgi Drop- 
lauganon með Þorkeli, frænda sínum, en eigi vitum 
vér, hvárt satt er. »Nú vildum vér.« sagði Þorkell, 

5 »at þú seldir hann fram, ok ættimz vér gott við.« 
Sveinki kvaz ætla, at eigi mundi hann þar finnaz, 
nema hann væri til stofu genginn; »nú megu þér 
þangat leita, en eigi hefi ek orðit fyrir rannsókn af 
npkkurum mpnnum eða óspektarferðum slíkum.« 

10 Síðan gengu þeir Þorkell til stofu. Þá mælti Sveinki 
við þann mann. er útidyrr geymdi — sá var af fpru- 
nautum Þorkels — : »Ek mun hér vera, at eigi komiz 
maðrinn út, ef hann er hér inni; en þú gakk til 
stofu.« Nú hljóp þessi til stofu, en Sveinki bað 

15 Gunnar upp standa ok út fara, en rak slagbrand fyrir 
hurðina. Þá mælti Sveinki: »Nú skulu vit ganga ofan 
til skips, er ek á niðr í fjpru.« Svá gerðu þeir. Þar 32 r 
hválfði skip eitt; þat var lítil skúta; ok hafði látit 
bræða. »Hér skaltu fara inn undir skipit, ok verðr 

20 nú skjótt at taka til ráða.« Sveinki rak þá lomb sín 
til fjpru í farit, at eigi mætti sjá tveggja manna far. 
Gunnarr fór inn undir skipit. 

5. Nú er at segja frá þeim Þorkeli, at þeir fóru 
fram ór stofunni, ok váru nú inni byrgðir, ok kvámuz 

25 út ok þó heldr seint. Ok er þeir koma út, var Sveinki 
kominn heim í túnit ok hafði þá rekit lpmb sín neðan 
frá sjó. Þorkell mælti: »Óvináttu gerir þú til vár, 



1. kominn] udel. B þat] þar C, D. 2 — 3. Drop- 

laugarson] i A ved skrivfejl Djuplaugarson. 4. hvárt] hvat D. 
7. nú — þér] ok megu þér nú B. 9. monnum] manni D. 11 
— 12. sá — r^orkels] udel. D. 15. en] ok B. 17. gerðu] gora 
C, D. 18—19. látit bræða] verit nýbrædd B. 21. mætti] 

sál. C. D; mátti A, B. far] fyr B, D. 22. Gunnarr] en 

G.: B. fór] ferr þá C, D. 23. fóru] fara C, D. 25. þó 
— seintj heldr seint þó B. 



LH. 376-78. GUNNARS SAGA ÞIÐRANDABANA. 205 

eða hvat hefir þú nú gert af Gunnari?* »Til Gunnars 
kann ek ekki at segja,« segir Sveinki, »en ekki er þess 
0rvænt,» segir Sveinki, «at ek láta nokkurn prett koma í 
mót óspektarferðum slíkum.« »Forum nú ofan til sjóf- 
ar,« sagði Þorkell. ^Þat má vel,« segir Sveinki. ]?á 5 
kómu þeir til skipsins, þat er hválfði. Psl mælti Þorkell : 
»Fylgsni væri þat at fara hér undir skipit.« Sveinki 
mælti: »Því em ek vanr at geyma þar undir skipreiða 
minn, eða hví ferr eigi nokkurr yðar inn undir skipit 
ok rannsakið enn hér; ella fer ek, ef þér þorið eigi.« 10 
Síðan fór hann inn undir skipit. f*á lagði Þorkell 
upp undir skipit ok kendi, at kvikt var fyrir, ok lagði 
í lær Gunnari. Ok er Sveinki sá þat, þá brá hann 
knifi ok stakk í lær sér, áðr hann fór undan skipinu, 
ok sneri knífinum, svá sem með spjóti hefði lagt 15 
verit, ok mælti, er hann kom út: »Ekki hygg ek, at 
þér hafið hlíft mér í þessarri ferð, ok þat ætla ek, ef 
jafnir málendr eru at, at þessa mundi eigi óhefnt.« 
Porkell mælti: »Ekki vilda ek þér mein hafa gort: 
en varla vitum vér, hver svipan í er.« Síðan gengu 20 
þeir Þorkell heim til bæjar ok rannsokuðu enn, ok 
fór í burt síðan. fá mælti Sveinki við Gunnar: »A 
brott munum vit nú heðan leita, ok margra bragða 
)2 v verðum vit nú í at leita, ok veit ek eigi, hvat 
drjúgast ór gerir með oss.« Síðan fylgði hann honum 25 
heim í fjóshloðu ok tók þar laust hey ór stálinu, er 



1. nú gert] omv. C. 2. þess] udel. C, D. segir Sveinki] 
áenne gentagelse ogsá i C, segir haim D. 4. ofan] udel. B. 
6. þat er] j)ess er B, þar eí") |)ítt C, D. 12. ok lagði] er 

lagit kom B. 13. Gunnari] sál. D ; Gunnars A ; i B, C blot 
Ou 15. spjóti] spjótinu C, D. 16. hygg] ætla C, D. 

17. hlíft] vægt C, D. 18. eru atj væri at B, eru C, ættuz 
rið D. in. mein] geig C, D. 22. fór] fóru B, C, D. 28. 
leita] halda B. 24. veröum vit] verðr B. 25. ór— oss] 
verðr C, D. 



206 GUNNAKS SAGA DIDRANDABAN A. I II 

holt var innan, ok býr þar urn sem vandligast. Þá 
er Gunnarr var þaf i kominn, þá stóð Sveinki fyrir 
ok duslaöi þar. Þá hvarf Þorkell enn a{)tr ok kom 
þa enn til hloðunnar. Sveinki spurði, hverju gegndi 
5 enn um þeira ferð, »er hér gengr á ongvu nema á 
rannsóknum.« Þorkell kvaz eigi vita, við hver brpgð 
er þeir váru í komnir, en kvaz eigi nenna at leggja 
hann við velli at óreyndum sokum. Sveinki svarar: 
»Þess er at ván, at þér megið drepa mik. en þykkja 

10 mun þat skjótræði mikit at saklausu, en þess mun ek á 
leita at hafa mann fyrir mik, áðr en ek hníg at grasi. « Ok 
þá skilr með þeim, ok fóru í burt. Þá mælti Sveinki : 
»1 burt skulum vit enn heðan ok ofan til sjófar eptir 
nautaferlinum.« Ok er þeir koma ofan til sjófar, þá 

15 mælti Sveinki: »Hólmr liggr hér fyrir landinu, sem 
þú sér, ok er þat mikit sund, ef þú værir heill 
ok ósárr, en nú er þat enn meiri mannraun. Þangat 
vilda ek, at þú legðiz út í hólminn, ef þú þykkiz til 
færr, ok verðr þú nú at reyna þrótt, en ek skal sækja 

20 þik, þegar er óhætt er.« Gunnarr kvað honum vel 
fara, »ok væri mér vandlaunuð þessi liðveizla; en 
á þat munum vit hætta, at ek leggimz til hólmsins, ok 
þótt nokkuru væri lengra.« Gunnarr leggz nú út í 
hólminn með ollum vápnum sínum, ok gengr honum 

25 þat vel, ok var stirðr mjok. Eptir þat lagðiz hann 



2. þá] sál. C, D ; þar A, B. 4. þá enn] udel. B, þá C, D. 
5. enn] udel. B. er — gengr] sál. B, C, D; en hér gengu A. 
ongvu] segir hann tilf. B. 7. 1] udel. B, um C, D. 9 þér] þit 
C, D. 10. en-ek] mun ek ok þess B. 11—12. Ok— skilr] 
Skilr þá B. fóru] sál. C, D, fóru þeir B. A har fór. 
14. Ok] Ganga þeir nú ofan til sjófar ok B. ofan til sjófar] 
þar B. 15. Hólmr] I burt skulum vit enn heðan. Hólmr 
ved gentagelse D. fyrir] út fyrir C, D. 16. ef] þó B. 

19. þrótt] þrekit C, D. 21. væri] er C, D. 22. hólmsins] 
hólmans D. 25. ok var] þó hann yrði B. 



LH. 380. GUNNARS SAGA ÞIÐRANDABANA. 207 

þar niðr ok grefr sik í brúkit ok firrir sik svá við 
kulda. Ok er Sveinki þykkiz vita, at Þorkell er á 
brottu, þá reri hann skipi sínu út til hólmsins ok 
hitti Gunnar ok kvað mál vera at veita honum nokk- 
ura hjálp. Gunnarr var þá mjok dasaðr, svá at hann 5 
gat varla gengit. Sveinki flutti hann heim til sín, ok 
var hann þar npkkurar nætr ok hvílði sik. Pá mælti 
3r Sveinki: »Nú munu hér eigi verða langvistir þínar, 
því at ek ber eigi traust til at halda þik hér, ok því 
vilda ek senda þik á fund Helga Asbjarnarsonar, 10 
vinar míns; ok vil ek at þú komir þar á náttarþeli, 
ok skaltu ganga at norðrdyrum at húsi því, er Helgi 
sefr í, ok er þat siðvenja þeira manna, er hann sækja 
at trausti, at klappa á þær dyrr; gengr hann þá sjálfr 
til dyra; ok opt hafa þessi dæmi orðit.« Síóan vís- 15 
aði Sveinki Gunnari á leið ok sagði, hvar hann skyldi 
fara; ok skildu við svá búit. Gunnarr fór til þess 
er hann kom í Mjófanes. Þar bjó Helgi þá. Gunn- 
arr drap á norðrdyrr á húsi því er Helgi svaf í. Helgi 
vaknaði ok mælti: »Skjóls þykkiz sá þurfa, er þar 20 
berr.« Helgi gengr út sjálfr, ok kvodduz þeir. Gunn- 
arr segir honum allan sinn málavoxt ok orðsending 
Sveinka ok jarteiknir at sanna sogu hans. Helgi 
svarar: »Eigi er sá forsjálauss, er Sveinki hjálpar; nú 
mun ek eigi við þér taka, því at mjok standaz hugir 25 
várir í móti; en þó á ek margt gott Sveinka at launa, ok 



1. ok g.— brúkit] sál. D; í »grfr« ok í brúkit grefr hann 
sik A. B. ok grefr, í b. g. h. s. C. við] udel. B. 1 — 2. ok 2 
-kulda] f'vrir knlda sakir C, D. 2. þykkiz| þóttia C, I). 

6. heim] udel. ( '. D. 9. því 2 ] sal. B, C, D; i A ved skrivfejl 
þat. 10. senda þik] omv. B. 13. í] udel. D. 14. þáj 

J>ar D. lft aorördyrr] dvrr C, D. 20. vaknaöij viö ////' B. 
21. Helgi gengr] gengr hann þá B (jfr. ovf l. 14). þtir] 
|>eir Gmiiiarr 0, D. 21—22. Gunnarr] Hann C, D. 25. eigi] 
udel. B. nijok] eigi D. 



208 QUNNARfl SAGA ÞIÐRANDABANA. LH. M * 

gakk inn í útibúr mitt.« l J ar var (iunnarr um vetr- 
inn ok vel haldinn. 

6. Um várit eptir átti Helgi ÁsbjarBarson heiman- 
Ferð tyrir hendi ofan 1 t'jorðu ok mælti áðr viö Þór- 

5 dísi, konu sína: »Svá er háttat,« segir Helgi, »at hér 
liggr við alt gott okkart vinfengi, hversu trú þú ert mér 
um mál Gunnars, meðan ek em í burtu.« Hon kvað 
þá vitat vera, er reynt er. Síðan íór Helgi heiman. 
Eitt kveld er þat sagt, at menn ríða at bænum í 

10 Mjófanesi tólf. Þórdís húsfreyja gekk út ok heima- 
menn hennar. Ok var þar kominn Bjarni Brodd- 
helgason, bróðir hennar. Hon býðr þeim pllum þar 
at vera. »Pat er vel boðit,« segir Bjarni; »en svá er 
háttat, at þat er erendi mitt hingat at leita eptir Gunnari 88 v 

15 Þiðrandabana, er drepit hefir frænda várn ok fóst- 
bróður; er mér svá sagt, at hann muni hér vera í 
útibúri, ok munum vér brjóta þat upp, ef þú vilt ekki 
upp lúka.« Þórdís svarar: »Þú skalt eigi svá at þessu 
fara, bróðir, ok máttu þó hafa þitt erendi; en ver 

20 hér í nátt, frændi, ok er þá frændsamligra g0rt við 
mik; ok var mér Þiðrandi svá ásthugaðr, at mér 
þætti því betr, sem hans væri fyrrhefnt; ok því hefir 
Helgi, bóndi minn, við mér sét i vetr, því at hann 
vissi þat, at ek vilda Gunnar feigan mann; ok þess 

25 skulum vit á leita, áðr þú ferr heðan.« Þeir Bjarni 
stigu af hestum sínum ok váru þar um náttina. 
Sendir Þórdís tvá menn í bygðina ok stefnir at sér 



1. mitt] segir Helgi tilf. B. í*ar — Gunnarr] G. gerðt 

svá, ok var hann þar B. 2. ok] udel. B, 3. 6.] Her be- 
yynder kap. 5 (sidste kap.) i D. 5. háttat] rettet; háttr i alle 
papirshdskrr. 6. gott okkart] omv. C, D. 8. er 2 ] væri 

C, D. 17. vér] vit C, D. 19. ok] en C. 21. ásthugaor| 
ástúðhgr C, D. 23. viö] mjok v. C, D. því] udel. B. 

26. stigu] nú tilf. B. 27. tórdis] þá tilf. B. 



LH. 382. GUNNARS SAGA ÞIÐRANDABANA. 209 

mpnnum. Um morguninn komu þar þrír tigir manna, 
nábúar hennar ok vinir Helga. Bjarni stendr í klæði sín 
um morguninn ok sagði svá,at hannvill, at systir sín seli 
fram Gunnar. Þórdís svarar: »Eigi veit ek, bróðir. hví 
þú vildir með slíku fara at sækja heim systur þína ok 5 
unna mér svá ills hlutar at selja þann mann undir 
vápn þín, er bóndi minn seldi mér til geymslu. ok á 
ek ekki þann mun ykkar at gera, ok mun þér alt 
annat betr fara en þetta, ok muntu eigi fá vald á 
Gunnari at sinni, nema þú vinnir fult til.« Bjarni 10 
svarar: >Nú erum vér við brogð urn komnir. ok 
kantu annat at mæla. frændkona, en þér er í skapi.« 
Ferr Bjarni í burt þaðan við svá búit. Þórdís gengr 
nú til útibúrs þess, er Gunnarr var í, ok lýkr upp 
ok spurði, hversu hann hygði til at ganga á vald 15 
Bjarna. Gunnarr svarar ok kvað þat mundu ekki 
reynt, ef Helgi bóndi væri heima. Þórdís svarar: 
»Ok eigi skal enn reyna þat,« segir hon Gunnarr 
þakkaði henni. Nú kom Helgi heim, ok er honum 
sagt, hversu þetta hefir farit. Helgi svarar: »Vissa ek. 
34 r at ek var vel kvæntr, ok er þat vel, at hon sagðiz í 
ætt sína.« Nú var Gunnarr þar um sumarit með 
Helga, ok þat sumar varð hann sekr á þingi, ok lét 
Porkell Geitisson sækja hann til sekta. Ok eigi miklu 
síðarr tókuz til skipti þeira Helga Asbjarnarsonar ok 25 
Gríms Droplaugarsonar, at Helgi var veginn, ok þá sagði 
Þórdís, at hon vill senda Gunnar vestr til Helgafells 



1. Um] en um B. 2. hennar— Helga] þeira Helga ok 

vinir B. 3. svá] udel. B. 8. ok— þér] mun þér ok B. 

H». tilj udel. C, D. 11. erum vér] sál. B. D; eru þeir 

A; eru þér C. brpg^l §&L B, C, D; brpgöum A. um| 

udd, B. 13. Ferr] Fór C, D. 14. nú| þegtt tUf. B. 

útibúrs |>ess] átibúrsinfl B, L6. |>;it — ekki] ekki munda B. 
|>at e. m. C, 1». 26. tókua] tóku B. til skipti] sál eftfr 
B, C, D; A har tilskipíi i H ord. 

14 



210 QUNNAE8 3AGA ÞIÐRANDABANA. LH 

til Gruðrúnar Osvífrsdóttur til halda ok trausts, ok 
skildi hon vel við hann. Ok kom hann yestr þang 
i þat muii'i. er Guðrun var fostnuð Þorkeli Eyjólfs- 
ayni. Þal sumar, er Gunnarr reið til Helgafells, reið 
Þorkell Geitisson ofan i Njarðvík ok ætladi al taka 
upp sektarfé Gunnars. Þeir hrœðr riðu i mót honum 
við nokkura meiin, Þorkell ok Eyjólt'r Ketilssynir. 
Eyjólfr mælti til Þorkels Geitissonar, er þeir funduz: 
Þú munt ætla at taka sektarfé Gunnars.« »Þat er 

10 ætlan,« segir Þorkell. ^>Bæði er féit mikit ok gott. 
segir Eyjólfr: »en þat vil ek segja þér. at f'éit er alt 
á brottu af lslandi, ok skaltu ongvum penningi ná.« 
Þorkeli skilr, at þetta mun satt vera, ok skilja þeir 
við svá búit. 

15 7. Nú er at segja frá Þorkeli Eyjólfssyni, at hann 

ríðr til brúðhlaups síns til Helgafells. ok kemr þar 
margt manna. Ok um kveldit, er menn taka hand- 
laugar, þá heldr Gunnarr Þiðrandabani vatni fyrir 
boðsmpnnum ok Þorkeii Eyjólfssyni. ok hefir hatt 

20 síðan á hofði. Þorkell þykkiz kenna manninn ok 
spyrr hann at nafni. Hann nefndiz því nafni, sem 
honum líkaði, en eigi því. er hann hét. Þorkell sendir 
eptir Guðrúnu Ósvífrsdóttur. Hann sagði, at hann 
vill, at Gunnarr ÍMðrandabani fari á burt. ok þeir 34 v 

25 mundu eigi þar báðir vera. Ok er þessa er getit 
fyrir Guðrúnu um þetta, segir hon, at henni þykkir 
jafnvel, þótt hon eigi ekki hann Þorkel Eyjólfsson at 



4. reið] fór C, D. 6 — 9. Gunnars — Gunnars<<] overspr. 
0, D. 10. ætlan] ætlanin B, í ætlan C, D. 13. skilr] nú 
tilf. B. 15. forkeli Eyjólfssyni] sál. B; Eyjólfi Porkelssyni 
A, C, D. I det felgende kaldes han i alle hdskrr. forkell og 
r\ Eyjólfsson. 16. brúðhlaups] brúðkaups C, D. 23. Hann] 
ok B. 25. eigi þar] omv. D. vera] eptir v. D. 25 — 

26. Ok— þetta] En er Guðrún heyrir þetta B. 26. hon] svá 
tilf. C, D. þykkir] Jþótti C, D. 27. hann] udel. D. 



LH. 384. GUNNARS SAGA ÞIÐRANDABANA. 211 



bónda, ok fari hann á burt, sem hann kom. En ekki 
vinn ek þat til hans at selja þá menn undir vápn, er 
ek vil halda. Snorri goði var þar, vinr Guðrúnar, ok 
hofðu þau hundrað manns bæði saman. Sá Porkell 
þat á sínu ráði at láta vera sem kyrrast. Tókuz þá 5 
ráð með þeim Þorkeli ok Guðrúnu. En Guðrún 
Ósvífrsdóttir kom Gunnari Þiðrandabana utan með 
fulltingi Snorra goða ok leysti hann vel af hendi. 
Fór Gunnarr utan ok kom aldri til íslands síðan. 
Hann sendi góðar gjafir Guðrúnu Osvífrsdóttur ok io 
sendi orð Sveinka, at hann skyidi fara utan með alt 
sitt. Ok svá g0rði hann, ok tók Gunnarr við honum 
ágæta vel ok fekk honum góða kosti, ok var hann í 
Nóregi tii elli æfi sinnar. Ok lýkr hér spgu Gunnars 
Þiðrandabana. 15 



4. manns] manna C, D. 7. utan] fyrir u. D. 10. sendi] 
gerði B. 12. ok' 2 ] udel C, D. 13. ágæta] ágætliga D. 

ok — hann] var hann síðan B. 14 — 15. Ok bana] O, 1. h. 

svá sogunni af Gunnari I*. : B, Lýkr hér með sogu Gunnars D. 



14* 



ÞORSTEINS SAGA SÍÐU- 
HALLSSONAR. 



Efter papirshándskriftet 

AM. 142 fol. 



57 r * * * hverfingunni ok váru þau drepin bæði. Þetta 

sumar ætlaði Þorsteinn utan með í^orleifi ok váru 
búnir fyrir þing; þá var um rætt, hverjum hann mundi 
fá í hendr goðorð sitt. Þorsteinn svarar: »Verit 
mundi þat hafa, at ek munda ekki leitat hafa víða, ef 5 
Þórhaddr væri jafnnær, en nú veit ek eigi at þessum 
málavoxtum, sem nú eru; hefir hann ok flesta hluti 
til, bæði vit ok harðfengi: er nú fæð með okkr.« Svá 
er, sem mælt er. at ferr orð, er um munn líðr, ok 
koma þessi orð til Þórhadds. Hann ferr þegar á fund 10 
Þorsteins ok mælti: »Vel gez mér at orðum þeim, 
sem ek hefi spurt, ok gerum svá vel ok setjum niðr 
fæð þá, sem á hefir verit með okkr, en tokum upp 
nýtt vinfengi, ok ef þér sýniz þat ráð ; at ek taka við 
goðorði þínu. þá skal ek boðinn ok búinn til þess 15 
starfs, sem þú vilt mik til nýta.« forsteinn kvað 
þetta vel mælt. ok tók Pórhaddr við goðorðinu á 
þingi, ok skildu með vináttu. Fór Þorsteinn utan ok 
kom við Orkneyjar. fá réð fyrir eyjunum Sigurðr 
jarl Hlpðvisson; hann fagnaði vel Þorsteini ok bauð 20 
honum til sin. ok hann var með jarlinum of vetrinn 



Oversknft: Fragment Saugu Porsteins Siþu Hallz sonar. 
1. * * * liverfingunni] Sagaen begynder med en storre lakune. 
idet hele indledningapariiet er gáet tabt. Ogsá i det folgende 
fíndes flcr, lakuner. H». K>rhadds] Þórhadda hdshr. 



216 Þ0RSTEIN8 8A0A SÍÐUHALL880NAR. ,^'- [• . 

vfl metinn. Ok er váraði, þá spurði jarl Þorstein, 
bvárl hann vildi fara med honum í hernað, eða vildi 
hauii eptir vera. Þorsteinn kaus al fara ok var stafn- 
búi a skipi jarls ok var enn hraustasti maðr á skipi, 

5 yem hann væri vanr því starfi. Þorsteinn var maðr 
raðugr ok vitr ok frækn, ok bað jarl hann lengi 
með sér vera, síðan hann kannadiz við ætt hans ok 
hann vissi frændsemi þeira í milli, því at Þórey Qss- 
urardóttir var móðir Halls á Síðu, en Qssurr var son 57 v 

10 Hrollaugs Kognvaldssonar af Mæri. Torf-Einarr jarl 
var son Rygnvalds jarls at Mæri. en faðir Þorfinns 
jarls hausakljúfs, fpður Hlpðvis jarls, fgður Sigurðar 
jarls. En Sigurðr jarl herjaði víða um sumarit um Skot- 
land, ok frýði engi maðr Þorsteini framgpngu ok 

15 hugar; flutti þetta hvárttveggja fram mál Þorsteins, 
ætt hans ok hraustleiki. Jarl drap margt óþjóðafólk, 
en sumt flýði undan á skóga, ok fór jarl víða um 
Vestrlpnd, ok brendu. Síð um haustit fór hann heim 
til Orkneyja ok hafði þá kyrrsetu þrjá mánuði, ok gaf 

20 þá vinum sínum góðar gjafir. Jari mælti þá við for- 
stein: «Góða fylgð hefir þú mér veitta ok drengiliga, ok 
þigg af mér 0xi gullrekna; hana samir þér at bera.« 
Þorsteinn þakkar jarli, því at þat var en mesta ger- 
semi. Þetta haust kom Brennu-Flosi til Orkneyja ok 

25 hans menn, ok fóru skipti þeira Sigurðar jarls, sem 
segir í Njáls spgu. 

Þenna vetr bjóz Sigurðr jarl til írlands ok þá 
barðiz hann við Brján konung, ok hefir sú orrusta 
frægst verit fyrir vestan haf, bæði at fjolmenni ok 

30 stórtíðendum þeim, sem þar urðu; ok er jarl bjóz 
heiman, spurði hann Porstein, hvárt hann vildi fara. 
Þorsteinn kvað sér eigi annat sama en fara ok fylgja 
honum í háskanum, »er oss þykkir gott at hafa hóg- 
lífi með yðr í friðinum.« Jarl þakkaði honum orð 

35 sín. Þeir fóru síðan til Irlands ok bprðuz við Brján 



£HJ°- Í71 - ÞORSTEINS SAGA SIÐUHALLSSONAR. 217 

FP. 43—44. ^ 

konung, ok urðu þar morg tíðendi í senn, sem segir 
í sogu hans. Þar fellu þrír merkismenn Sigurðar 
jarls, ok þá bað jarl Þorstein bera merkit. f*á mælti 
Þorsteinn: »Ber sjálfr krák þinn jarl!« Pá mælti 
einn maðr: »Rétt gerir þú, Þorsteinn, því at af því 5 
hefi ek mist þrjá sonu mína.« Jarl tók merkit aí 
stonginni ok lét koma milli klæða sér ok barðiz þá 
58 r alldjarfliga, ok lítlu síðarr heyrðu mælt í loptinu: »Ef 
Sigurðr jarl vill sigr hafa, þá sæki hann á Dumaz- 
bakka með lið sitt.« Þat .... fylgði jafnan jarli, ok io 
svá var þá. Þar fell jarl í þeiri atlogu ok margt lið 
með honum; ok í þessu drap Bróðir Brján konung; 
en Óspakr, bróðir hans, tók hann ok hleypti út þprm- 
unum, ok leiddu hann of eik eina, ok dó hann svá. 
3?á urðu mprg tíðendi senn í mannalátum. Þorsteinn 15 
ok þeir npkkurir saman námu staðar við skóginn. Pá 
mælti einn maðr: »Hví flýr þú eigi, Þorsteinn?« 
Hann svarar: »Því at ek tek eigi heim í kveid, þó at 
ek flýja.« Þorsteini váru grið gefin, ok fór hann aptr 
til Orkneyja ok þaðan til Nóregs, ok kom til hirðar 20 
Magnúss konungs Óláfssonar ok gerðiz hans hirð- 
maðr, ok var ólíkr þeim, er heima spyrja tíðendin at 
búm sínum. Hann var með morgum ríkum mpnn- 
um ok vel virðr, ok þótti enn mesti ágætismaðr: hann 
var ok enn mesti rausnarmaðr í búi, ok vel mátti 25 
bær hans jafnaz við ríkra manna herbergi. Þorsteinn 
var vinhallr ok glaðr ok lítillátr, vitr ok þolinmóðr, 
djúpsær ok langrækr, en grimmr mótgerðarmonnum 
sínum, góðr við olmusur ok alla þá, er hans þurftu, 
en ina stærri menn bar hann opt ofríki, þá er hann 30 
var hér á landi. Uppruni hans var merkiligr: hann 
fekk sér ok góða mægð ok traust þeira Vápnfirðinga. 
En er hann hafði þrjá vetr utan verit ok var orðinn 

röu] /">• heyrðn menn. 



218 ÞOR8TEIN8 BAOá BIÐUHALL880NAR. ,\ v !;' ' 7J 

frœgr mjpk, þá fór hann úl higat. Pá var rorsteinn 
tvítugr, er liann v;ir 1 Brjáns-orrustu ; hann kora út 
i Fjprðum austr fyrir leið of haustit ok fór heim til 
búa Bíne ok urðu honum fegnir frændr bans ok vinir 
5 ok allir hans þingmenn. En meðan Þorsteinn rar 
iitan, þá helt Þórhaddr vel þingmenn hans; þar meo* 
fekk hann mikit af fé Hanks. ok et fyrsta Bumar, er 
hann tók fjárheimtuna, var honum goldinn ketill mik- 
ill ok góðr, ok er þeir funduz um skiptin, urðu þeir 

10 vel á sáttir, þar til er ketillinn kom upp. Þá mælti 
Þórhaddr: ^Þenna grip vil ek hafa til míns bús: 58 v 
en þú haf annat íe í móti.« Haukr kvaz eigi missa 
mega ok kvað hann þó mega vel við una. er honum 
var gefit alt ok eigi sannligt í mót at mæla, at hann 

15 hefði. Þórhaddr kvað svá vera, en lét þó fleirum 
monnum nauðsyn til kalla en honum einum: reið 
hann í brott. ]?á kom Guðleif at í því ok mælti: 
»Eigi mundir þú á katlinum hafa haldit, ef ek hefða 
ráðit, ok mun þat illa gefaz við ofsa fpður míns. ok 

20 ríði eptir honum ok biði hann hafa ketilinn.« Haukr 
mælti: »Engi þgrf er þess, ok mun heimt annat. ef 
annat er veitt.« Hon mælti: »Eigi vilda ek hætta til 
órráða fpður míns, ok kauptu heldr þér annan ketil.« 
Pá var riðit til fundar við Þórhadd ok boðinn honum 

25 ketillinn. »Hitt er ráð,« segir hann. »at Haukr hafi 
ketil, en vér munum fara með váru máli, sem oss 
líkar.« Haukr spyrr þetta. ok þótti honum vel. Guð- 
leif kvað illa mundu af leiða: ok et næsta haust lét 
Þórhaddr reka af fjalli yxn fimm, er Haukr átti, ok 

30 þrjá tigu geldinga ok lét drepa ok mælti, at svá skyldi 
segja Hauki, at þetta væri nokkurr hlutr af ketilverð- 
inu. Hauki þótti ósæmiliga til sín gert, en mátti eigi 
at hafa, meðan Porsteinn var í brottu. ok þótti sér 
illa launat fjártillagit. Guðleif kvað mikit at gert, en 

35 kvaz vilja hætta til þess, at þá væri kyrt. Vel var 



áíf*í? 2 TÍ 73 ÞORSTEINS SAGA SÍÐUHALLSSOXAR. 219 

tP. 4o — 4b. 

Þórhaddr til armarra manna þar um sveiíir ok hugs- 
aði rétt milli manna. Ok annat haust lét Þórbaddr 
reka fé jafnmargt af fjalli, þat er Haukr átti, ok drepa 
í bú sitt, ok bað enn segja Hauki. at þat var nokk- 
urr hlutr af ketilsverðinu. Haukr kvaz eigi vita, hvat 5 
hann ætlaði til um rán við sik, kvaz sakna í*or- 
steins vinar síns. Nú liðu þau misseri, ok et þriðja 
haust bjóz Pórhaddr ti! fjallgongu ok allir synir 
hans, ok lét þá reka af fjalli hundrað geldinga 
ok tíu yxn, er Haukr átti, ok lét slátra í bú sitt. 10 
Petta mæltiz illa fyrir. I pðru lagi helt hann sér til 
59 r ýmsa skulda. Haukr leitaði ráða við Guðleifu, 
hversu með skal fara: hon kvað óhægt um at ráða 
ofbeldi hans at svá búnu: »mun Þorsteinn brátt til 
koma.« 15 

Petta sumar kom Þorsteinn út, sem sagt var, ok 
leið framan til leiðar. ok ríðr Þorsteinn með marga 
menn til leiðar. Par kom Þórhaddr ok fjylmenni 
mikit, ok ræddu menn um mál sín ok heraðsstjórn : 
kvaz Porsteinn spurt hafa, at Þórhaddr hefði vel fylgt 20 
fyrir utan mál Hauks; þat kvað hann ónýtt standa 
svá búit. Þórhaddr kvað þá mága mundu á þat 
sættaz sjálfa, en kvað þó fleirum hafa gagn at orðit. 
Þorsteinn kvað þat makligt. at hvárr réði sínu: »nú 
mun ok vel fundit, at ek taka við goðorði mínu.« Þór- 25 
haddr svarar: ^etta skyldir þú fyrri talat hafa, en 
Ipgskil færi fram : en nú samir betr at selja goðorð 
af hendi á várþingi, áðr logskil fara fram: enda þarftu 
ekki goðorð í vetr.« forsteinn reiddiz mjok. er hann 
náði eigi goðorðinu, ok skildu við þat, ok leið sum- 80 
arit ok vetrinn, ok leið at várþingi: ok áðr Þorsteinn 
reið heiman, mælti Yngvildr, kona hans: »Eigi er 
makliga með ykkr Vápnfirðingum, ef þú skalt eigi bera 
hærra nafn en einn bóndi;« ok er þeir Þorsteinn 
nálgaz þingit, mælti Porsteinn: »Hér munum vé: 



220 DOR8TE1 íS SAGA SÍÐ0HALL8B0NAR 

I P. W — 47. 

oema Btadar ok bída Þórhadds, ok etgi Bkulum i 
Þórhaddr baðir koma a þetta þing, ef ek qk eigi 
goðordi mínu.« Lítlu Biðarr kom Pórhaddr ok synir 
hans ok riðull tnanna. rorsteinn spratl upp ok bað 
bann Belja af hondum goðordil ok rétta fram hpnd- 
iiia, §eða ella Bkulum vil reyna með okkr,« kvað eigi 
hæí'a, at bændr væri ræntir, en hpfðingjar svívirðir, 
ok talði mjok a haim um skipti þeira Ilauks ok kvað 
hatin ekki Hauk svívirða, heldr ok dóttnr sína. Póv- 

10 haddr kvað hann djarfan, »heldr er sannara, at meiri 
svívirðing gerir þú Hauki, er þú gengr í somu sæng 
hjá konu hans, hvert sinn er þú gistir þar, ok launar 
svá Hauki góðar gjafir.« Porsteinn svarar: >Vel lýgr 
sá, er með vitnum lýgr, ok vænti ek, at eigi í'áir þú 

15 vitni til, at ek hafa né eina manns konu tekit : er þat 59 v 
bæði, at ek eni vel kvæntr, enda em ek henni trúr; 
gor nú skjótt um. at þú sel íram goðorðit, eða ann- 
arr skal verri.« fórhaddr svarar: »Ákafr maðr ertu 
ok ekki mjpk stiltr, ok muntu ná goðorði þinu, þó 

20 at þú heitiz eigi til. ok eigi gerði faðir þinn svá, þá 
er hann misti Ljóts, sonar síns, á alþingi; þá mæiti 
hann þó alt vægiliga^ ok var þat þó mannraun, en 
þetta engi.« Nú áttu margir hlut í, ok tók Þorsteinn 
við goðorði sínu á þingi; fóru fram logskil; ok at 

25 þinglausnum i þingbrekku stóð Þorsteinn upp ok 
mælti: »Kunnugt er mpnnum um skipti þeira Hauks 
ok Þórhadds, ok ef slíku skal fram fara, þá eru 
bændr mjok forystulausir; skal ok Þórhaddr brátt 
vita, at ek em ríkari en hann, ok lýsi ek því, Póv- 

30 haddr, at þér er ætlaðr bústaðr á þeim bæ, er á 
Stræti heitir, á BerufjarðarstrQnd, ok skaltu á brottu 
verða af Rannveigarstoðum með alt þitt, áðr hálfr 
mánaðr sé liðinn: ella skal ek færa þik á brott með 
engri vægð: en eigi skaltu flýja ór heraði at mínu 

35 ráði né synir þínir, því at vér erum makligstir, Aust- 



™" , 1 - 74 7 n5, ÞORSTEINS SAGA SÍÐUHALLSSONAR. 221 

L'r. */ — 4-Í5. 

firðingar, at hræra um ykkar vandræði; en ef þér 
farið ór heraði án mínu ráði, þá skal ek verja inni- 
hofn ykkra ok segja þá upp, er yðr taka.« Þórhaddr 
kvað óráðamannliga til orðs tekit, »ok mætti svá á 
standaz, at lítil gæði stæði af minni innivist, ef oss 5 
er allmjpk til þrengt: enda hefi ek sjálfr ráðit bústað 
mínum hér til.« Porsteinn kvað nú svá vera skyldu, 
sem hann hafði mælt, ok skildu at því. Fór Þór- 
haddr heim ok gussaði ekki: leið svá fram um nokk- 
urar stundir: mælti fórhaddr, at Þorsteinn mundi 10 

eigi kunna dagatal hoggi hans um náttina 

Nú leið sú nátt, ok er hann ætlaði kyrru fyrir at 
halda, kom þar Þorsteinn með fimtán menn ok kvaz 
því einu hafa heitit Þórhaddi. er hann skal efna. Ok 
þenna morgin snimma kom inn smalamaðr Þórhadds 15 
ok sagði honum, at fimtán menn riðu at bænum, »en 
þú sagðir, at Þorsteinn mundi eigi dagatal kunna, en 
60 r mér líz sem hann mun koma nú.« Þórhaddr mælti: 
»Stondum upp ok neytum vápna; margt mun í geraz. 
áðr vér erum drepnir.« Ok er Porsteinn kom at 20 
garði, þá stigu þeir af baki, ok kvað Þorsteinn ekki 
skyldu spilla túni Hauks. Gengu þeir þá til bæjar, 
ok var þeim sagt. at Pórhaddr mundi inni bíða ok 
synir hans, en hurðir váru aptr. Þorsteinn gekk at 
dyrum ok mælti: »Ef Þórbaddr má heyra mál mitt, 25 
þá býð ek engan ófrið, ef hann gengr út ok vill í 
brott fara.« Pórhaddr bað hann at sækja, en Þor- 
steinn kvaz spara menn sína til þess at ganga á 
vápn þeira: »skulum vér bera eld at húsum, en bæta 
Hauki húsbruna.* t*eir gerðu svá ok báru eldinn at. 30 
Þorsteinn leyfði konum útgpngu. Nú gerðiz brátt 
svæla mikil í húsurn, ok reykr tók at vaxa. Pk 
mælti Helgi: »Illr dauði þykkir mér at brenna inni 

17. kunna] tilfvjet; OVeraprunget i hdskr. 



222 DORSTI Nfl 9AGA SÍÐUHALLSSONAR ^;;' v \ : ''- 

-'•in meirakkar, ok vil ek neldr iit ganga til griða e 
þola járn al oðrum kosti, ok Bvá gerði hann ; ok svá 
sem þeir kvámu iit, þá lél rorsteinn binda |»a, i 
gera þeim ekki annat. Síðan var bú þeira i brotl 

5 fært, ok reka fé a Strœti; lét Þorsteinn Bkipta þa 
ollu i helminga, ok varð Bvá at w\ ra sem Þorsteinn 
vildi, ok bjó 'fórhaddr á Stræti. en Þorsteinn fðr 
heim til Hol's. Varu nú oró ger Hauki. ok tók liann 
þar viö íé sínu. Varð nú af ný.ju fjándskapr m< 

10 Pórhaddi ok Porsteini, ok mest af fórhaddi, er hann 
var svá mjok nauðigr; gerðiz nú orðflaug mikil af Pór- 
haddi ok sonum hans til Porsteins, ok váru þeir enir 
mestu fársmenn í orðum. Einn aptan kom þar maðr 
til gistingar, sá er Grímkell hét; hann var flokkunar- 

15 maðr ok hrópstunga mikil. Pórhaddr gerði sér tíð- 
hjalat við hann, ok dvaldiz hann þar um hríð. fór- 
haddr kaupir at honum, at hann skal fara á vestan- 
vert land ok bera þar upp rógmæli um Porstein 
Hallsson með því móti, at Porsteinn væri kona ena ní- 

20 unda hverja nátt ok átti þá viðskipti við karlmenn; ok 
yfir þessa flugu gein Grímkell ok fór yfir landit vestr ok 
hrópaði forstein, ok fór síðan svá vestan yfirrógmælit: 
þetta fór svá, at rógmæiit kom nær í hvers manns hús, ok 
logðu óvinir íorsteins á hann óvirðing mikla hér fyrir, 60 v 

2ð en vinir hans hprmuðu. Kolr, bróðir hans, gekk fyrst 
í berhogg við hann um þetta mál; var hann þá á vist 
með honum ok hafði komit út um sumarit. Kolr 
mælti eitthvert sinn við Porstein: »Finnr þú nokkut 
til, frændi, hverr fjándskapr við þik er hafðr ok fá- 

30 heyró ok undarlig upplostning? eru ok því vinir 
þínir færi við þik en verit hafa. en sumir gera glott 
at: er ok þetta mál sett með miklum fjándskap, ok 
látit sem vestan sé at komit, en ek hygg. at nær þér 

8. ger] gerö hdskr. 



iS'iPli 11 ' BORSTEINS SAGA SÍÐUHALLSSONAR. 223 

FP. 49— oO. 

mun boðinn upp rísa, ok má sliks eigi ofhefnt vera.« 
Porsteinn svaraði: »Klækisefni eru í hofð: er ok lík- 
ast, at illan enda eigi, ok alls fjándskapar varði mik 
annars af Pórhaddi ok sonum hans heldr en þessa.« 

. . . hét maðr, er bjó í Breiðdal at Kleif. Með 5 
honum var á vist sá maðr, er Stei nn hét ok var kall- 
aðr . . . steinn : hann réö betr drauma en aðrir 

menn; hann tefldi ok manna bezt upp í 

hlíð í Lóni. Ing.jaldr hét maðr; hann bjó á . . . þess 
er bjó á Berunesi á Aðalbóli; hann var góðr bóndi'io 
. . . dvaldiz meðan at Kleif. Pórhaddr var þá kátr 
mjok ok mælti, at þeir mundi tefla: »því at mér er sagt, 
at þú teflir manna bezt, en ek hendi ok gaman at 
því.« Steinn bað hann ráða. Peir tefldu ok hafði 
_orhaddr eigi við. Hann mælti þá: »Ekki er ofmikit 15 
sagt af þessi íþrótt þinni, ok munum vit nú hætta at 
tefla, því at ek á onnur eyrendi við þik.« Steinn 
spurði, hver þau væri. Þórhaddr mælti: »Pat er mér 
sagt, at þú ráðir manna bezt drauma. ok vil ek þat 
reyna, því at mik hefir margt dreymt undarligt, ok er 20 
mér forvitni á at vita, hversu þú ræðr.« »Ógerla 
kann ek drauma at ráða, en eigi er þat ólíkligt, at 
þik dreymi margt, því at þú mælir margt.« Pór- 
haddr mælti : sfat dreymdi mik, at ek þóttumz hlaupa 
með stong upp at fjallinu frá Stræti ok yfir gryfjur 25 
nokkurar ok gotur, en ek þóttumz þar niðr koma er 
heitir í Hvarfi.« Steinn sagði: »_at ætla ek, at þá 
ráða ek rétt draum þinn, at yfirhlaup muni verða í 
61 r ráði þínu um réttar gptur, þat er þá er þú hverfr 
frá réttu ok tekr upp rangt, en þat má verða, þér Ijái 30 
þess hugar at hverfa aptr, ok em ek þar hræddr um.« 
Þórhaddr mælti: »Lítt ræðr þú í hag mér.« Steinn 
svarar: »Seg mér þá eina drauma, at þú vill, at ek 
ráða eptir því, sem ek ætla, at vera muni.« »Sá var 
annarr draumr minn,« segir Pórhaddr, »at ek sá 86 



224 DOR8TEIN8 SAGA BÍÐUHALL880KAR. ,\ v 

_^ i P. ■><> »i 

tungl tvau, ok fóp annat al renju, en annal var 1 
fjalli at húsbaki, ok þóttumz ek taka þat ok eta, ok 
þóttumz ek leifa af lítinn mána ok hirda 1 púsai mín- 
1 1 iii . Steinn mælti: »Undartigr er draumr þinn, 
6 sjá þykkjumz ek, hvat hann er; þar hefir þti etil heima 
undr, ok nierkir þat glæpyrði þin, þau er fram fara 
af munni þínum, ok munu enn eigi pll mælt, þau 
sem þú hirðir í hjarta þínu, er þú hirðir sumt at' 
tunglinu.* Þórhaddr mœlti: »Eigi er munligtum þat, 

LO er mik má henda; enda má vera. at eigi sé góðs 
efni í. Sá var enn þriði draumr. at ek þóttumz vera 
í smiðju ok gera spjót, en synir mínir blésu at, ok 
þótti mér aldri soðit verða til loks, en sindraði ávalt 
ór.« Steinn mælti: »Pat eru gómaspjót yður ok orð. 

15 sem þér mælið, ok sindrar af of alt land, ok mun 
yðr þykkja aldri fullger, ok ert þú upphafsmaðr at, 
en synir þínir fylgja þvi.« Pórhaddr mælti: »Sá er 
enn fjórði draumr minn, at ek þóttumz ganga í 
aðra smiðju, ok þá brá því við, er mér þótti undarligt. 

20 at ek þóttumz þar finna mik fyrir.« Steinn svarar: 
»Svá er ok, at í aðra smiðju er komit um ráð þitt. 
en verit hefir, þá er þú hafðir mannvirðing ok goða- 
heill; en nú hefir þú fjándskap manna, ok er eigi 
ólíkligt, at þú finnir sjálfan þik fyrir at lyktum.« Pór- 

25 haddr svarar: »Sá var draumr minn enn fimti, at ek 
þóttumz ganga til sjáfar, þar sem var saltsviða mikil, 
ok synir mínir með mér, ok þóttumz ek eta glóanda 
salt ok drekka sjáinn við.« Steinn mælti: ^Þat merkir 
svívirðingarorð þín.« Pórhaddr mælti: »Alllítt hlifir 

30 þú mér í draumaráðningunni.« Steinn kvaz ráða eptir 
því sem hann ætlaði at vera mundi. Pórhaddr mælti: 



13. sindraði] rettelse for hándskriftets spjót varð, der ingen 
mening giver pá dette sted. Jfr. nedf. I. 15: sindrar af of alt 
land. 



£í?- - 177 TÍ 78 ' ÞORSTEINS SAGA SÍÐUHALLSSONAR. 225 
FP. ol— 52. 

»Sá er enn sétti draumr minn, at ek þóttumz ganga 
frá bæ mínum, ok synir mínir með mér, ok koma 
milli bjargs ok sjófar, ok þótti mér, sem boði npkk- 
urr lysti oss í bjargskoru npkkura, ok þótti mér mjpk 
þr0ngt at oss; þá þótti mér svá long hpndin á mér, 5 
at ek þóttumz seilaz upp á bjargit, ok svá kómumz 
61 v ek upp á, ok síðan tók ek á móti sonum mínum, ok 
heimta ek þá til mín, ok stóðum vér þá allir saman 
á bjarginu.* Steinn svaraði: »l?ar sem hendr þínar 
váru lengri en at hætti ok eðli, þat sýniz í því, 10 
at langar muni verða fyrir þínar tiltekjur ok draga þar 
eptir þér sonu þína á þat óráð, ok þar sem þér 
stóðuð á bjargi, þá munu þér alia yðra bjprg undir 
fótum troða.« Þórhaddr mælti: ^Þenna draum ætla 
ek góðan.« Steinn kvað svá ganga rnundu, sem hann 15 
sagði. Þórhaddr mælti: »Sá var enn sjaundi draumr, 
at ek þóttumz fara leiðar minnar ok fara hjástíg hjá 
gptunni ok koma á brekkur npkkurar á bak bænum 
á Stræti, en mér þótti Porsteinn Hallsson ganga undir 
niðri rétta gptu«. Steinn kvað þat auðsætt, at Por- 20 
steinn gangi réttan stíg, »en þú rangan í ykkrum 
skiptum, ok mun hann koma upp undir þér at lyktinni.« 
Þórhaddr mælti: »Sá var draumr minn enn áttundi, 
at mér þótti tungan svá lpng í mér, at ek þóttumz 
krækja henni aptr í hnakkann ok fram í munninn 25 
oðrum megin.« Steinn svarar: ^Pat er auðsætt, at 
þér mun tungan um hpfuð vefjaz í helzta lagi.« Pór- 
haddr mælti: »Sá er hinn níundi draumr minn, at 
ek þóttumz vera á fjalli því, er Gerpir heitir — þat 
fjall er í Austfjprðum — ok þaðan sá ek um mprg 30 
!<md, en hvergi í nánd mér, því at. myrkri laust yfir 
nlt.« Steinn mælti: »Þar er þú vart á fjalli því, er 
Gerpir heitir, þai sýniz mér, at páð þitt var gerpiligt, 
þá er þú vart með goðorð Þorsteios ok veittir mprgum 
bæði í fjártillpgum ok málafylgjum; en nú gefr þér 86 

L6 



226 I'ORSTKINS SAGA SÍÐUHAIXSSONAR. , V ,V -'^v!"' 

glámsýni, er þú hefir ilt ráð upp tekit ok þu sér eigi 
Batt um þat, er li.ja þér er, en þat sér þú glpgtj er 
fjarri þér er.« Pórhaddr inælti: »Sa ?ar enn tiundi 

draumr minn, at ek þóttumz koma a mót f'jolment, 
6 ok þótti mér, sem kastat væri i fyrirskyrtu mér járn- 
um þeim, sem rær heita, . . . eu enir stærri menn járn- 
bútum þungum, ok fellu niðr rærnar.« Steinn mælti: 
^Þess get ek til, at sættarfundr muni lagðr ineð ykkr 
Þorsteini, ok væntir mik, at smæri menn ok alþýða 

10 muni gott til leggja með þér ok láta þik njóta þess, 
er þú vart þeira formælandi, en enir stærri menn 
munu því pllu niðr slá, er þér er til gagns, ok virða 
meira fjándskaparorð þín.« ÍPórhaddr mælti: »Sá 
er hinn ellif'ti draumr minn, at ek þóttumz fara upp 

15 eptir Breiðdal ok hafa svá mikinn faðm, at ek þótt- 
umz mega vondla upp alt heraðit.* Steinn svarar: 62 p 
»f*ar muntu hafa alla heraðsmenn í fangi þér ok í 
móti þér í sínum ráðum.« fórhaddr svarar: »Sá var 
enn tólfti draumr minn, at ek þóttumz fara ór Breið- 

20 dal Hjarðarskarð ok til bæjar þess, er í Proti heitir, 
ok þótti mér, sem ekkja nokkur byggi þar, ok þótt- 
umz ek drepa fótum í þúfu ok falla, en mér þótti 
Þorsteinn ríða um þvera gptuna í móti mér.« Steinn 
mæiti: »Ekki kemr mér þat á óvart, at þú farir 

25 Hjarðarskarð ok drepir fótum í banaþúfu ok þrotnir 
þar.« fórhaddr kvað eigi ólíkligt, at hann yrði 
eigi langær, ok hættu nú talinu. Síðan fór Þórhaddr 
heim. 

Npkkuru síðarr áttu heraðsmenn hlut í, ef npkk- 

30 urar vánir væri sátta, ok báðu Þorstein til koma. 
Hann kvaz ætla, at til lítils mundi koma at tala um 
mál þeira Pórhadds, en ef tala skal um heraðsstjórn, 
þá mun ek koma, þótt Þórhaddr sé þar ok synir 
hans.« Þessi fundr var á Berunesi. Kom þar Þorsteinn 

35 ok fjpldi bónda ok létu fyrst talat um heraðsstjórn, 



AN. 179-180. PORSTEINS SAGA SÍÐUHALLSSONAR. 227 

ÍP. oá— d4. 

hversu fara ætti, ok urðu á þat vel sáttir. Pá mælti 
Órækja Hólmsteins son, Bessa sonar, Qssurar sonar, 
Brynjólfs sonar ens gamla — hann var frændi Pór- 
hadds — : »Þik kveð ek at þessu, Þorsteinn, ef 
npkkut skal mega til sætta tala með ykkr fórhaddi: 5 
viljum vér þar allan hlut í eiga ok ekki til spara 
hvárki fé né annat: máttu á þat líta, at þeir frændr 
væri þér til margs vel fallnir, en þetta mun þér at 
engri svívirðu verða, ok ekki minkar hofðingskap 
þinn orð þeira ferlig.« Þá fylgðu at aðrir heraðs- 10 
menn ok túlkuðu mál Þórhadds ok kváðu Þorstein 
af því mundu fá frama, segja Þórhadd góðan hug 
hafa á lagt at fylgja hans málum, þá er hann var 
eigi við. f*á svaraði Kolr, bróðir Porsteins: »Undar- 
lig er slík eptirleitan fyrír hond Þórhadds, þess manns, 15 
er svá illa hefir fyrir sér gert ok allir þeir feðgar,« 
ok svá svoruðu þá þegar margir til, frændr Þorsteins 
ok vinir. Þá mælti Þorsteinn: »Ekki þarf hér margt 
um at tala; eigi munum vit Pórhaddr sættaz«; ok 
fór sættarfundrinn, sem Steinn gat. Þórhaddr mælti: 20 
»Ekki skulum vér þar ok morg orð til leggja, en vita 
skaltu þat, Þorsteinn, at ek em draumamaðr mikill, 
ok eigi ólíkligt, at brátt ræsi suma, en allir munu 
eiga npkkurn stað. Mik dreymdi þat, at hvítabjprn 
mikill fór af hafi utan ok hljóp yfir hgfuð oss fedg- 25 
um hér á Berunesi ok rann síðan á braut með brekk- 
62 v um nokkurum lpngum, en síðan sá ek, at refr nokkurr 
nkautz ór urðum ok banaði birninum; ok ráð þú. 
ÞorsteinnN Þorsteinn kvaz ekki ráða mundu draum 
hans ok ekki tal eiga við hann. Þórhaddr svarar: 30 
»Ek skal þá ráða, at slikt sem flýgr yfir at oðrum 
mpnnum, þá veit ek, at þú hefir þungan hug á mér, 
ok kann verða, at þér verði auðit at verða minn 
skadamadr ok sona minna, ok er þat gott at taka 
dauða af slíkum manni. sem þú ert, hjá því sem af 86 



228 DOR8TEIN8 SAGA SÍÐUHAIXSSONaK. ,\V |v " ,h 



va-ndismanni. scm standa niun yfir |)ínum hofuð- 
sverðum. Kn sá var annarr draumr, at nnr þótti, 
ÞorsteÍDQ, sem vit ættim mal saman ok synir mínir, 
ok var hverjum varmn deildr hálfr hleifr brauðs, en 
5 pllum saman suflit, ok þótti mér. scm vér ætim vára 
hleifa til loks, feðgar, en Þorsteinn hefði etit brauð- 
suflit alt frá oss ok hálfan sinn hleif; ok ráð þú, Þor- 
steinn, þenna draum!« Þorsteinn spratt upp ok kvaz 
eigi ráða mundu drauma hans. Þórhaddr kvað sér 

10 sparat mundu at ráða, »ok skal svá vera, ok ræð ek 
svá, at vér feðgar munu brátt lúka várum lífdpgum. 
ok muntu. Þorsteinn. nema frá oss lífsbjprgina, ok 
kann þó vera. þú eigir skamt ólifat. « Ok skildu 
síðan fundinn, ok fóru menn heim, ok óx ávalt 

15 óþokki með þeim. Þenna vetr átti Porsteinn heiman- 
ferð norðr til Vápnafjarðar at hitta Skeggbrodcia, mág 
sinn. Kolr, bróðir hans, fór með honum ok npkkurir 
menn aðrir, ok váru þar um hríð, ok váru þeir 
mágar jafnan á tali. Broddi leysti Þorstein í brott 

20 með góðum gjpfum, ok er þeir fóru norðan um 
Smjprvatnsheiði, þá hrapaði maðr þeira fyrir brekku 
npkkura, ok hló Þorsteinn at ok margir menn aðrir, 
er manninn sakaði ekki. I?á mælti Kolr: »Undarligt 
þykkir mér, bróðir, er þú mátt hlæja, slíkt orðtak 

25 sem Þórhaddr hefir mælt við þik, ok muntu aldri 
hefna vilja, ok beint er þér farit sem ólmum dýrum, 
er smádýrum verða at skaða, ok ferr ,sklokr' þeira 
víða ok fýkr fyrir vindi, ok mun ek hefna verða.« 
Porsteinn kvað eigi betr, at meir væri eggjat, en 

30 kvaz sjaldan setit hafa svívirðingar ok ekki annarra 63 r 
við þurft at hefna. Kvámu heim ok váru heima of 
vetrinn, en of várit pndurt fór Þorsteinn suðr at fjár- 
fari sínu ok at hitta þingmenn sína. f*ar var á mikil. 
ok kvámuz þeir þó vel yfir ok hittu Þórhadd pðrum 

35 megin, er þeir kvámu af ánni. Hann fór með klyfja- 



AJJ. 181-182. poRSTEINS SAGA SÍÐUHALLSSONAR. 229 
íP. 55— 56. 

hross ok spurði, hversu yfir ána væri. Porsteinn 
kvað honum ófært einum saman, »ok skal ek fá til 
kná menn at fylgja þér.« Þórhaddr léz þat þiggja 
mundu ok þótti þó undarligt, er hann veitti honum 
þenna forbeina, ok komz Þórhaddr yfir; en er for- 5 
steinn var at spurðr, hví hann gerði þetta, þá svar- 
aði hann: ^ÍÞeir hafa fáir hlutir verit, er mér hafi 
meira um verit en at koma Þórhaddi heilum yfir ána, 
því at ek ætla honum annan dauða en drukna.« 
Þorsteinn fór heim, ok lítlu síðarr dreymdi Þorstein. 10 
at Jóreiðr, móðir hans, kom at honum: hon var 
Piðranda dóttir, en hon var þá pnduð. Hon spurði: 
»Ætlar þú nú brátt til sættarfundar við Þórhadd?^ 
Hann kvaz eigi þat hafa í hug sér. »Viltu hefna þá?« 
segir hon. Hann kvaz þat hugsat hafa. Hon mælti: 15 
»Ekki þarftu þá lengr at fresta, því at ekki mun fyrri 
niðr falla illmælit, en hefndin ferr fram«, ok kvað þá 
vera ráö um daginn eptir; »tak ok 0xar þínar báðar, 
Jarlsnaut ok Piðrandanaut, ok haf þá í hendi til 
hefndanna, er þyngri er í hendi, þvi at Þiðranda- 20 
nautr hefir opt vel gefiz, þótt hon sé eigi jafnfogr 
sem hin.« Síðan vaknar hann ok þóttiz sjá svipinn 
hennar, er hon gekk í braut. Þann dag var ofviðri 
mikit. Þorsteinn tók 0xarnar ok jafnvætti í hendi 
sér, ok var Þiðrandanautr þyngri, ok þótti honum 25 
ekki þó þess ván. Síðan bjóz hann til ferðar ok 
stígr á ferju: fóru til Hofshólma ok tóku þar lang- 
skip gott ok reru út ór Alptafirði snimma of morgin. 
Peir váru átján saman ok fóru svá norðr til Lands- 
ness. Þorsteinn var heldr ókátr, áðr en boði fell 30 
yfir skipit hjá Æðasteini, ok fyldiz skipit undir þeim. 
63 v ok jósu þeir upp, ok gladdiz Þorsteinn síðan, ok 
þótti þetta vel verða, er þeir stýrðu undan háskanum. 
Ok er Þorsteinn var heiman farinn, varð varr við 
austmaðr hans, er á vist var með honum: hann hafði 35 



230 ÞOR8TEINS 8AQA SÍÐUHALLS80NAR. ,\ N 

vtMit fyrr með rórhaddi. Þaf rarð hana tilt;rki. at 
hann hljóp á Ejorðinn, ok er hann kom til fjarðar- 
botnsins ok hitti menn, þá Bpurdi hano tíðenda; þá 
v;ir hann svá móðr. a1 fekk ekki ma'It meira en 
5 þetta: þá fell hann nidr. Þeir T^orsteinn koma norðr 
undir Bakka á Berunesi ok hittu saudamann [ngjalds, 
ok spurði Þorsteinn, hvat þar væri gesta. Hann 
mœlti: »Mér er ekki laun á: þeir eru hér Helgi 
Þórhaddsson ok bræðr hans Porvarðr ok Naddr, en 

10 ek hygg, at Pórhaddr sé at Þorkels á Berunesi ok 
\sbjprn með honum.« Þorsteinn mælti: >Vel ferr 
þér fráspgnin«: ok skilduz at því. 

Nú skal segja frá Porsteini ok mpnnum hans, 
at þeir sneru til bæjar á Kársstaði ok gengu undir 

15 húsgaíl allir saman. Þá mælti Þorsteinn: »Vitu þér 
þann málavoxt um ferð vára, at ek ætla til hefnda 
minna harma: en ek vil, at engi yðvarr veiti mér 
lið í móti Þórhaddi, nema líf mitt liggi við. því at 
ek vilda allra þeira bani verða: vara ek yðr því við, 

20 at reiði min li^gr við, ef eigi er svá gert.« Porsteinn 
gekk til dyra ok kvaddi hurðar, ok kom Ingjaldr út 
ok heilsar Þorsteini. Hann spurði, hvat þar væri 
gesta. Ingjaldr varð fárr við ok segir þó. Porsteinn 
svarar: »Er eigi þat, at þeir geriz mágar þínir, synir 

25 Þórhadds, ok hitti dætr þínar? bið þá út koma, ef 
þeir vilja, at vér talim um sættir várar; er nú ekki 
fjplmenni boðit.« Bóndi kvað gott, ef svá væri, at 
þeir sættiz. Hann gerði svá, gekk inn ok sagði 
þeim. at Þorsteinn væri kominn úti ok vildi tala við 

30 þá. Helgi kvaz eigi vita, hvárt honum væri þat npkkut 64 r 
í hug. forvarðr kvaz vilja út ganga, ef forsteinn 
væri einn, ok gekk hann út, ok Naddr, en Helgi var 



8. er] tilfejet; mgl. i hdskr 



AN 183-184. EORSTEINS SAGA SÍÐUHALLSSONAR. 231 

FP. 57 — o8. 

hóti seinni; ok er þeir kvámu út, bað Þorsteinn þá 
niðr setjaz ok tala. Porsteinn gekk frá at jorfa 
nokkurum, ok þeir eptir, ok kvað hann eigi mundu 
vera allskamt talit ok kvað því hæfa at sitja. Porvarðr 
settiz niðr ok var enn vorpuligsti maðr, ok í því er 5 
hann settiz niðr, hjó forsteinn Nadd banahpgg: en 
í því er Porvarðr viidi upp standa, hjó forsteinn 
hann banahogg, áðr hann kæmiz á fætr. í því kom 
Helgi út ok hljóp undir stein einn, er þar var í tún- 
inu, ok varðiz þaðan; hann var bæði mikill ok sterkr 10 
ok garpr enn mesti. Porsteinn sótti at honum, ok 
áttuz við um hríð; en Sigurðr enn auðgi hét maðr, 
er í ferð var með Þorsteini; hann hljóp at Helga ok 
lagði til hans með sverði; en í þessu hjó Þorsteinn 
til Helga með oxi ok veitti honum bana, en kvað 15 
Sigurð illa hjá sitja, en kvað við hann mesta várkunn 
ok kvað engum oðrum skyldu hlitt hafa, »en þó 
veitta ek honum bana.« Sigurðr kvaz eigi lengr þolat 
hafa atgang þeira, en * * * *) bróðir Jóreiðar, faðir 
Helga ok Gríms Droplaugarsona. Hallkatla móðir 20 
Porkels Geitissonar í Krossavík. Olpf hét systir Halls 
á Síðu ; hon var móðir Kolbeins Flosasonar, Pórðarsonar 
Freysgoða at Svínafelli. Ljótr, son Halls, átti Helgu, 
dóttur Einars frá Þverá, ok var þeira dóttir Guðrún, 
er átti Ari Porgilsson af Reykjanesi. Annarr son 25 
Halls var Þorsteinn, er nú heíir verit frá sagt um 
hríð. Priði son Halls var Egill; hann átti Porlaugu, 
64 v dóttur Þorvalds ór Asi ór Hjaltadal; þeira dóttir var 
Porgerðr, móðir Jóhans biskups ens helga. Kolr var 
enn fjórði son Halls; hann átti x\lpfu, dóttur Qssurar 30 
frá Breiðá. Dóttir Halls var Gróa, er átti Teitr, son 
Gissurar hvíta; þeira son var Hallr, faðir Gissurar, 



l ) Sterre lakune. Afskriveren bemœrker: »Her vantar vist 
II blod i Memb. 



232 ÞOKSTKiNS BAOA SÍÐUHALLSSONAR. ,\ N ! M - 

foður þeira Magnúss biskups ok Þorvalds, fpður 
Gissurar. Yngvildr hét dóttir Halls: hana átti Eyjólfr, 
sou Guðmundar ens ríka af Mpðruvpllum: þeira dóttir 
var Pórey, módir Sæmundar ens fróða, foður Lopts 

5 . . . foður Sæmundar í Odda. Teitr ísleifsson átti 
Jórunni; hennar móðir var fórdís, dóttir Þorvalds 
Hallssonar af Síðu. Þorgerði, dóttur Halls á Síðu, 
átti Þorgrímr, son Digr-Ketils. Gró, dóttur Halls, 
átti síðan Snorri Kálfsson, en eptir hann átti Gró 

10 Þorvarðr krákunef. Þórdísi, dóttur Síðu-Halls, átti 
Þórðr Halldórsson á Forsárskógum. Ok lýkr svá 
þessi spgu, er frá Þorsteini er spgð. 



Draumur Þorsteins Siduhallssonar. 1 ) 



2r Draum þenna dreymdi Þorstein, son Haalls aa 

Sidu, austr at Svinafelli, aadr hann væri þar veginn: 
Konur þriaar komu at honum ok mæltu vid hann: 
»Vaki þú, ÞorsteinnU sogdu þær; »Gilli, þræll þinn, 
vill svikja þik fyrir þat er þu leetzst gellda hann, ok 5 
er þetta ekki lygi; laattu drepa hann!« sogdu þær. 
Pa qvad ein þeira, su er fyrst geck, visu þessa, ok 
var harmþrungin: 

Allskaurpu hefir orpit 

æfín hilldr med læfi 10 

fyrir herdendum hurdar 

heínar ægisbeíní. 

gumnum stendr fyr gamni 

Gerdr med brugdnu sverdi 

vill ei enn med ollu 15 

eyqvæn Hedins þeyiar. 

eykvæn H(edins) þ(eyiar). 



J ) Aftrykt efter papirshándskriftet AM. 564 c, 4to. Dette 
hdskr. er afskrevet af Arne Magnussen direkte efter en gammel, 
nu tabt, membran (nœrmere herom i indledningen) og med 
bevarelse af mbr.'s ortografi. hvilken ortografi er bibeholdt i 
nœrvœrende aftryk med oplesning af forkortelserne. 

Hándskriftbetegnelse : A = AM. 564 c, 4to, B = AM. 165 m, 
fol., C = AM. 560 c, 4to, D = R 36, 4to. 

3. Konur — hann] at honum þóttu konur þrjár koma at 
sér ok mæla svá C; D = C med tilf.: til sín. 4. Vaki] Vakir 
B, 0, D. 6. þetta] þat B, C, D; þetta i det flgd. mbr.-fragment. 
7. su — þessa] vísu þessa, er fyrst gekk C. 8. harmþrungin] 
mjpk h. B, C, D. 9. Allskaurpu] Allskamt B, C, D. 10. lœfi] 
sœfi B, 0, D. 



DRAUMB ÞOR8TEIN8 BÍÐUHALL880NAB "* N 

Þa raknadi Þorsteinn ok let leita þrælsins, ok 2t 
taii/st hanii ekki. Þa sofnadi Þorsteinn adra nott: þa 
komu draumkonurnar med hina somu sogu, ok geck 
bu fyrstj er adr var i midiu, ok qrad bu þetta, er 

6 fyst geck: 

Framm geck doms at domi 
domspakr hinn er laug rakti 
unni gud þess er inni 
oþeck skyli sleckia. 
10 aadr febringin fengi 

fangsæl Dvalins hanga 
balldr sa er blods of elldi 
bidqvæn und lok ridnar 
bidqvæn und lok rídnar — 

15 æfi þinnar, Þorsteinn! Þorsteinn vaknadi, ok var 
leitad þrælsins, ok fanzst hann ekki. Enu somu tiþendi 
gerduzst ena þridiu nott, at þær kvomu enn ok voru 
þa gratandi allar: geck su þa fyrst, er aadr hafdi 
sidazst gengit. Su mælti þa: »Hvert skulum ver þa 

20 hverfa eptir þinn dag, Porsteinn?* sagdi hon. Hann 
svarar : »Tíl Magnus, sonar míns,« sagdi hann. »Litla 
stund muno ver þar mega vera,« sagdi hon ok qvad 
þa visu: 



2. fa — forsteinii] Sofnaði í*. þa D. 2—3. þa komu] ok 
kómu 0, ok k. þá D. 4. su 1 ] þk iilf. B. var] gekk B, C, D. 
midiu] miðit B, C, D. 4 — 5. su 2 ] — geck] hon uú þetta D. 
8. unni] um B, C. gud] Gríð D. 10. febrmginj febryngi- 
um C, febeyngin D. 12. of] af C. 16. leitad] enn 1. B, D, 
enn at leita C. Enu] En C, D. 17. nott] nóttina D. 

þær — enn] konurnar kómu allar þrjár B. C, D. 18. þa 1 ] 
udel. B, C, D. allar] udel. B, C, D. 19. þa 2 ] udel. C. 

21. sagdi hann] udel. C, D. 23. þa visu] vísu þessa 

B, C, D. 



NO m-m DRAUMR ^ORSTEINS SÍÐUHALLSSONAR. 235 

Flaug vorna sitr fjornis 

faakund megin unda 

hvpss yfir hoggnum vysa 

hiaalma grídr at iaalmi 

þess er endr fyrir enda 5 

andþings um siot banda 

þat mun ogurligt ægiss 

ox sky mani toku 

ox sky maani toku — 

lifit fra þer, Porsteinn! Eptir þetta leet forsteinn 10 
ok Ynghvilldr, kona hans, leita Gilla, enn hann hittiz 
ekki. Pa gerði aa vedr illt, ok villdi bondi ekki, at 
þau færi aa burt, er vedrit var sva illt. Enn ena 
nærstu nott eptir geck Gilli þræll inn um leynidyrr, 
er menn svofu, ok bra saxi, enn Þorsteinn hvildi 15 
3p sva, at hann lagdi hond sina i hofud ser. Gilli bra 
saxinu aa barka Porsteini, enn hann spratt upp vid 
ok bra sverdi ok fell þegar aa bak aptr ok var þa 
daudr; enn þrællinn hliop utar i elldhusit ok vardizst 
þar or horni einu, þvi at heimamenn Porsteins sottu 20 
eptir honum. Siþan baaru þeir faut a vopn hans: þa 
kastadi hann saxinu ok mælti: »At lokum er nu 
komit æfi minnar.* Þa mælti Ynghvilldr: »Hverr 



1. Flaug] sal. B. C, D; Flug A. 2. unda] runda C, D. 

3. hvQss] rettet: hvassA,háttB,C,D. hoggnum]hoggvumC. hv^ss 
— vysal hátt yíir hpg^nuin vætta D (nied vísa rettct til vætta). 

4. gi'idr| >^grydur« B, C, »greiður« D; A har gudr. 7. ogur- 
ligtl »ograligt« B. ógráligt C, ógrátligt D. 10. þetta] þat 
B, C, D. 11. Gilla] þrælsins B, C, D. enn— hittiz] ok 
liitriz hann B, C, D. 14. leynidyrr] laundyrr B, C, D. 
17. s;ixiim .saxi B, C. vid] udel. C, D. 18—19. var þa 
daudr] var dauOr j>egar B, dauðr þegar C. 20. þar] þaðan 
B, C, D. 21. eptir] at D. þeir] meim B, C, D. 22. lok- 
uin] þrotum B, C, D. 



236 DRAUMB ÞOR8TEIN8 síðUHalLSSONAR. ^ n ',:'; 

reed þer þetta et illa vcrk at gera?« Hann svarar: 
»Einkifl manna pad eru þetta annara enn min.« Pa 
var setl EB qvid Gilla gloandi munnlaug. Þa mælti 
Gilli: »Qvelit mic ecki leingr: ella mvn ek mæla þat 
5 ord, Ynghuilldr, er uppi mvn vera alla æfi i knerunni 
vdrum ok mvn aa hrina.« Þa spyrndi Ynghu(illdr) aa 
mundlaugina, enn qvidríun Gilla sprack af bruna. 
Siþan var hann færdr nidr um gard ok sauckt i fen 
eítt, ok ser þess enn merki. Gilli þesse var son Jath- 
10 guds Gillasonar, Biadachssonar, Kiarfualssonar konungs 
af írlande ens gamla, er þar rikti leingí. 



Tillæg. 

Af et membranfragment, blad 3, indeholdt i AM. 594 a, éto. 1 ) 

[D]raum þenna dreymdi forsteínn son Hallz | af 
Sidu austr at Suínafellí. adr hann j vœri þar vegin. 
konr. III komu at honum \ ok mceltu vid hann. vakí 
15 þu Þorsteínn. sggdu þær. | Gilli þræll þínn vill suikía 
þík Urir þat þu lezt | gellda hann ok er þetta eZcA:i 
lygí. lattu drepa hann. sög | 



1. þer] overspr. C. et] udel. B, C, D. þetta — gera] 

at gera þetta illa verk D. 5. uppi — æfi] alla æfi mun uppi 
vera B, D, a. æ. m. heðan af u. v. C. knerunni] kyni D. 

6. Ynghuilldr] fæti tilf C. 7. qvidrínn] kviðr B, C, D. 

8. nidr] of'an C. sauckt] sekktr B, C, D. 10 — 11. konungs 
af írlande] Irakonungs D. 11. leingí] langa tíma B, um 1. 
t. C, í langan t. D. 

*) Indeholder af Draumr forsteins Síðu-Hallssonar kun de 
6 ferste linjer nederst i anden spalte pá bagsiden af bladet. Af 
ortografíen (tildels ogsá af afvigelser i udtryk) kan ses, at dette 
mbr.-fragment er levning af en anden membran end den, hvor- 
efter Arne Magnussen har afskrevet sin, her foran aftrykte, tekst. 

12. [D]raum] áben plads for initialen. 



Versfortolkning. 1 ) 



A. Forklaring til versene i Droplaugarsona saga. 

r 

S. 165. A'k í mork, es myrkvir miðlegg tveggja 
daga 1 ). margan argspæing 2 ) í hljóöi — ber'k framm 
Heiðs hronn 3 ) — , at 5 ) Meita mótstafir 5 ) þeir's nenna 
styr, myni enn sœkja mik hildarborrum 6 ) hrælœkjar 

hjarra 7 ). 

a ) miðleggr tveggja daga, egl. : læggen, knoklen, 
mellem to dage = natten. 2 ) argspæingr, af arg- og 

spæingr af spá: en der spár slemt, slemt varsel; uklart, hvad 
menes. 3 )Heiðs hronn: »Heds« bolge = digt, vers; 

Heiðr vistnok jættenavn. 4 ) at = om at. 5 ) Meita 
mót: Meitis (sokongens) mode = kamp ; Meita mótstafir: 
kampens »stave« = krigere, krigslystne. 6 ) b(?rrum er vel 
fejl for barran, visende hen til mik. *) hrælœkr: lig- 
vædske = blod; hrælœkjar hjarri: blodets tap eller runde 
stok = spyd. 

Jeg har i skoven, nár natten falder pá, mangt et 
stiltiende ulykkespáende varsel(?) — jeg fremsiger mit 
digt — om at krigerne, de som itdeve kamp, monne 
endnu sege mig, kampberedt, med spyd. 

S. 169—70. Seims hirðidraugar 1 ) hlógu — lítil 
hlít 2 ) vas at því — sunnr, þá's harmr vas of unninn 
særðum Grími; nú tér þjóta annan veg af fári í fjpll- 
um Fljóts; fullar mars Freyr 3 ) fregn auðskata dauðan. 



l ) med bistand af prof. F. Jónsson. 



238 VKKSFORTOI.KNING. 

'l Seima hirðidraugar: guldeta gemmende træer = 
mœndene. > blit: bjœlp, tilfredastállelae. i fullr: bav; 
Pullar marr: bavets hest = ikib; fullar mars Preyr: 
skibets Frey =s mand. 

Mœndene lo — liden tÍLfredssiiUélse var der der- 

ved — sydpá, da sorg voldtes dcn sdrede Orim (nemlig: 

Helges drab); nu gjenlyde fjœldene vcd Lagarfijöt pá 

anden made af edelœggelsens vœrk: manden erfanr 

den gœve mands dod. 

S. 170. Þóttumk nú reka nakkvat at gnógu nadda 
rógs inni 1 ) Helga vigs, en hug minn hlœgir við þat: 
nú 's bpðgjprnum Bjarna efni at hefna mágs; egg 
beit Munins teiti 2 ); vá'k armglóðar eyði 3 ). 

') nadda rógs innir: udfereren aí' spydenes strid =s 
kriger. 2 ) Munins teitir: ravnens glæder = nianden. 

3 ) armglóð: armens ild = guldring; armglóðar eyðir: 
guldringens eder = mand. 

Det tykkes mig, at jeg nu pá en tilfredsstillende 
máde har hœvnet Helges drab pá krigeren; nu har 
den kamplystne Bjarne lejlighed til at hævne sin 
svoger ; œggen bed manden; jeg har drœbt manden. 

S. 170 — 71. Harðr ulfr ennibjalfa 1 ) beit grams 
megin-nJQrðu 2 ) — snorp egg, kend ór hendi Helga, 
kom í leggi — þá's hræmána úrfræningar 3 ) rendu 
endr Hildar borðs <)rum 4 ) fjgrbrautir hýnum 5 ) at morði. 
a ) Harðr ulfr ennibjalfa: pandehudens hárde ulv = 
sværd. 2 ) grams megin-nirðir: sværdets kraftige guder 
= krigere, mænd; her om en enkelt. 3 ) hræmáni: lig- 
máne = sværd; hræmána úr: sværdets regn = blod; 
hræmána úrfræningar: blodets orme eller slanger = 
sværdene (sværdet). 4 ) Hildar borð: Hilds bræt = skjold; 
Hildar borðs ærir: skjoldenes tjenere, bærere = krigere, 
mænd. 5 ) hpnum = hans. 

Svœrdet bed krigeren — den skarpe æg, som kom 
virkningsfuldt fra Helges hánd, ramte i benene — da 



VERSFORTOLKNING. 239 

sværdet fordum gennemborede krigernes (krigerens) 
bryster (bryst), sá det blev hans bane % 

S. 171. Helgi vann þegns verk í styr með herj- 
um 1 ) — þat knpttu þjóðir fregna vítt; hjorr gall at 
valfalli — , þá's hrafns prr, 2 ) heiðr at Hildar veðri, 3 ) 
gorði þría Gondlar gný-Njorðu 4 ) sára at vígi, stígs 5 ). 

*) krigerne ? Her er mulig en fejl, da dette vers er det 
eneste, som har ufuldstændigt rim i forste linje. 2 ) hrafns 
prr: ravnens tjener = kriger; tvivlsomt. 3 ) Hildar veðr: 
Hilds storm = kamp. 4 ) Gondlar gnýr: Gonduls gny = 
kamp; Gondlar gný-Nirðir: kampens Njorde eller guder 
= krigere. 5 ) stígs passer ingen steder, men er dog sikret 
ved rimet; rimeligvis er »hrafns« forvansket, f. eks. for 
hrings (hringr = sværd; sværdets sti, vej = skjold; skjoldets 
»árr« = kriger). 

Helge udferte en mands (helts) vœrk i kamp med 
krigerne(?) — det spurgtes vide blandt mœnd; svœrdet 
klang ved mandefaldet — da krigeren, glad ved kampen, 
sárede tre krigere i kamp. 

Qrbeitir unnar viggs 1 ) varð endr at liggja úti átta 
dœgr við ótta, síz of bendak víg, þá's hjpr-Móði 2 ), 
herðandi 3 ) sverða hríðar 4 ), lét snarr sárvpnd s ) standa 
roðinn á seima þverri 6 ). 

x ) Unnar vigg: bolgehest = skib; orbeitir unnar 
vi ggs : han, som rask (or-) Btyrer skibet = manden. 2 ) hj 91*- 
llóöi: sværdets gud = krigeren (jeg). 3 ) heröandi, 

apposition til yhJQr-Móðic. 4 ) sverða hríð: sværdstorm = 
kamp. ) BárVQndr: sár-tén = sværd. 6 ) seima 

þverrir: guldíbi-oderen = manden. 

Manden (jeg) mátte tidligere ligge ude otte 
degn i frygt, efter at jeg kavde udfort drabet, den- 
gang da krigeren íjeg) } kampens udever, rask lod 
svœrdet siá redfarvet gennem manden. 



2 l" VER8F0RT0LKNING 



B. Forklaring til versene i Draumr þorsteins 
Sídu-Hallssonar .*) 

S. 233. Ævin-Hildr 1 ) hefr orpit moð læfi ali- 
skprpu ægisbeini*) fyr herðpndum heinar hurðar; 3 ) 
Gerör (eh Gerör Heðins þeyjar) 4 ) með brugðnu sverði 
stendr ey(?) gumnum fyr gamni [villat (ei) enn með 
pllu kvæn eller villat kvæn Heðins enn með ollu 
þeyja] 5 ). 

J ) = Æfi-dís. 2 ) ægis bein: havets ben = sten. 

3 ) heinar hurð: slibestenens dor el. planke = sværdet; 
herðendr heinar hurðar: sværdets svingere = krigerne. 
[ 4 ) Heðins þejT: Hedins vind = kampen; Gerðr Heðins 
þeyjar má da, ifald sammenstillingen er rigtig, betyde 
»kampens gudinde«]. [ 5 ) villat — kvæn uforstáeligt. — 
villat — þeyja kunde betyde: »Kampen vil endnu ikke helt 
begynde straks«; kvæn Heðins vilde da være = valkyrjen, 
Hild, og þeyja (at te) stá i betydning: begjmde; men 
»þeyja« i en sádan forbindelse er lidet naturligt. — Kaste 
en hárd sten for en = iægge besværligheder i vejen for en. 



S. 234. Fram gekk dómspakr, hinn's rakði lpg, 
at dómi; goð unni þess dóms inni, 1 ) es skyli slekkja 2 ) 
óþekð(?), 3 ) áðr fangsæl biðkvæn (Baldrs?) 4 ) fengi 
[febringin] 5 ) und lok riðnar 

: ) inni, dativ af innir. 2 ) es — slekkja = at han 

skalde neddysse. 3 ) es — óþekð] denne relativsætning kunde 
ogsá henfores til versets forste sætning. 4 ) biðkvæn 

er en del af en kenning: biðkvæn Baldrs? = Hel ? 
6 ) »febringin«; her har vhtnok stáet et hunkensord i fler- 
tal; jfr. riðnar. — Resten er uforstáelig. 



J ) Disse kun delvis forstáelige vers ere sikkert under- 
gáede stærk forvanskning. Deres indhold synes ikke at have 
nogen tilknytning til prosateksten. Da det ikke er muligt 
at levere nogen sammenhængende oversættelse, udelade 
sád n her. 



VERSFORTOLKNING. 241 

S. 235. Hvoss hjalma Gríðr 1 ) flaug of hpggnum 
vísa at fjornis jalmi 2 ): fákund 3 ) meginunda vprna(?) 
sitr þess 4 ) es endr .... 

l ) hjalmaGríðr: hjælmenes Grid (jættekvinde) = eksen. 
a ) fJQrnis jalmr: hjælmegny = kamp. 3 ) fákund = 

lidet kendt? 4 ) þess = vísa (gen. af vísi)? — Det evrige 
af verset er dunkelt. Af' metriske grunde burde snarest 
læses »mani« i 1. 8, ikke »máni«. tóku fyr enda: (de) 
afsluttede . . ? 



16 



Navneregister. 



I. Personnavne samt navne pá dyr og genstande.*) 



A 1 f g e r ð r. kvindelig lœge 1 64. 
A 1 r e k v.fader til Ljótólfr goÖi 23 
Álgf Qssurardóltir 231. 
Ámundi. son af porsteinn 

Síön-Hallsson 87. 92. 
Ánn trúðr 146. 150—151. 
Ari forgilsson af Reykjanesi 

231. 
Arnbjorg. datterdatter af 

Ámundi porsteinsson Síðu- 

Hallssonar 87. 
Arneiðr. datter aj Ásbjprn 

jarl skerjablesi 142. Gift 

med Ketill þrymr 143 — 144. 
Arnfinnr, fader til Herlu- 

Bjarni 28. 
A r n f r í ð r. gift med Digri Helgi 

87. 
Arnkell goði 145. Tekstens 

Hrafnkell goði. 
Arnoddr, har tilhold hos Helge 

Asbjernss0n 167 — 168. 
Arnórr Qrnólfsson 156. 
Arnórr í Stykkisholti 179. 
Arnþrúðr, trœlkvinde 95. 
Asbjorn, S0n af Oláfr lang- 

háls og fader til Lýtingr i 

Krossavík 27. 



Ásbjorn. S0U af Hrafnkell 

Freysgooi 96. 1 36 - 1 37. — 1 83 

— 184. 
Asbjorn loðinhofði 29. 
Ásbjorn skerjablesi, jarl over 

Syder^erne 142. 
Á sbjorn vegghamarrl96 — 199. 
Ásbjorn 230. 

Ásgrímr Elliðagrímsson 196. 
Áslaug Brynjólfsdóttir, gift 

med Atli i Atlavík 4. 
Áslaug fórisdóttir Atlasonar. 

se Ól^f. 
Á s 1 a u g. datter afpórir Hrafn- 

kelsson 145. 
Ásmundr. tjenestekarl hospórir 

i Mýuesi 147. 176—177. 
Ásvaldr 3 (Gonguhrólfsson). 

23 (0xnaþórisson). 
Ásv^r Pórisdóttir Atlasonar. 

se Ólpf. 
Atli. bonde i Atlavík 4. 
Atli grautr. fiðrandason, broder 

til Ketill þrymr 141. 143 

(Graut-Atli). 

Bárðr, sen af Gróa piöranda- 
dóttir 144. 164. 



*) Kursivtal efter et navn betegner, at dette pá vedkom- 
mende side ikke findes i hovedteksten. men kun i noterækken. 



NAVNEREGISTER. 



243 



Bergr. sen af Glíru-Halli 64 

(jfr. noten). 68. 
Bessi. kaldet Spakbessi 144. 
Bessi Hávarsson. sennesen af 

Bessi (Spakbessi) 144. 
Bessi (Bersi) Qssurarson. á 

Bessastpðum 145. 148 (Spak- 

bessi). — 184 (Spakbessi) — 

185. - 227. 
»Biadach« Kjarvalsson. irsk 

kongesen 236. 
Birningr, Bjarne Broddhelges- 

sens spejder 57. 
Bjarni Arnfinnsson. kaldet 

Herlu-Bjarni 28. 
Bjarni Broddhelgason 28. 52. 

54—58. Drœbtr Geitir Lýt- 

ingsson 57. 60 — 72 (Kampen 

i Bödvarsdalen 66—68). — 

Forhold til porsteinn stangar- 

hogg 75—86. 88—92. — 170. — 

Efterstrœber Gunnarr piör- 

andabani 208—209. 
Bjarni at Laugarhúsum 97. 

104—105. 
Bj^rn hinn hvíti á Mýrum, 

svoger til Helge Asbjernssen 

146. 159. 161. 
Bjorn í Snotrunesi 152 — 154. 
Bjprn á Nesi (i Nordfjord) J58. 
Bjprn Kóreksson 195—196.200. 
Blængr Lytingsson 28. 57. 64. 

66-67. 
Brandkrossi. en okse 189 — 

191. 

Brandr, svn af Glíru-Halli 64 

(jfr. notin). 68. 
Brennu-Flosi. se Flosi. 
B r j á n n , irsk konge 216—21 7. 

218 (Brjánsorrusta). 
Broddhelgi. se Helgi Kjrgils- 

son. 



B r ó ð i r. Deltager i Clontarf- 
slaget (Brjánsorrusta) 211. 

Broddi (Bjarnason) 228. Se 
Skegghroddi. 

Brynjólfr hinn gamli 4. — 227. 

I>igri Helgi, se Helgi. 

Digr-Ketill, se Ketill. 

Droplaug Geitisdóttir 189 — 
191. 

Droplaug Grímsdóttir=Drop- 
laug torgrímsdóttir 191. 

Droplaug (Spakbessadóttirj, 
datter af Bessi Ossurarson og 
gift med Helge Asbjernss^n 
145—146. 

Droplaug forgrímsdóttir, 
moder til Helgi og Grímr, 
Droplaugarsynir. Gift med 
porvaldr piörandason 144 — 
145. 147—148. Gift med 
Hallsteinn á Víöivgllum (sted- 
fader til Droplegssennerne) 
149. 154. Drager til Fœr- 
eerne 155. 

Droplaugarsynir 62 — 64 
(Forhold til porkell Geitisson). 
- 144—175. 18.°,. 186. 191. 
Se Helgi og Grímr. 

Egill Guttormsson. kaldet hinn 

rauði 144. 
Egill (Síðu-)Hallsson 231. 
Egill Steinbjarnarson 23. 28 

—29. 
Egilssynir. senner af Egill 

Steinbjarnarson 45 — 46. 53. 

64. Se Hallbjorn. tórarinn, 

I'rpstr. 
Eilífr Tjprfason 64. 68. 
Einarr Magnússon, seimesen af 

pornteinn Síöu- Hallsson 87 \92. 

16* 



24 1 



NAVNEREGI8TER. 



Binarr, kaldel Torf-Bioarr, 

Orkntjarli tan af Ragnvald 

jarl pá Mmc 
Binarr l'orlijarnarson. /*</><- 

hyrde hot HrafnkeU Freys- 

goði 98—102. Dræbes af 

ErafnkeU 108. (105. 107. 110. 

118). 
Einarr rorfinnsson, broder til 

Torsten fagre 6. Kamp og 

f'ald 12—14 ibræðr rorsteins). 
Einarr Pórisson 4 — 5. 6—9. 

Hans drab 11-12. (18). 
Einarr frá fverá 166. — 231. 
Eindriði Hallsteinsson 145. 

156. 
Eiríkr í Goðdolum 75. 
Eyjólfr Guðmundarson hins 

ríka 232. 
Eyj ól f r Ketilsson, sen af Ketill* 

i Njarðvík 195. 201—202. 210. 
Eyjólfr feiti 53. 
Eyjólfr á Víðivollum 64. 
Eyjólfssynir, senner af E. á 

Víðivollum 54. 
Eymundr. tekstens Eyvindr; 

se nedf. Eyvindr vápni. 
Eysteinn fretr. sen af den 

svenske konge Olafr trételgja 95. 
Eyvindr Bjarnason, farmaðr. 

broder til Sámr 97. 127—135 

(kæmper med og drœbes af 

Hrafnkell Freysgoði 132). 
Eyvindr fvápni) 3 (Eymundr 

i hdskrr.). 23—24. 
Eyvindr á Eyvindarstgðum 

66. 68. 

Finngeirr, á Upplgndum 173 

— 175. 
Finnr prestr 87. 
Flosi (I J órðarson) at Svínafelli 



166—167 216 (Bronnu- 

Floi Bl . 

F í o y f a x i. Hrafnkell Freyngoðin 

hest 97—102. 124—126. 1 
Froygerðr. hmná* 
Freyr. guden 96. — 186 
Freysgoði. se Hrafnkell. 
F r i ð g e r ð r. S0Ster til Finngeirr 
á Uppl'wdum 174. Kaldet 
Sigríðr s. 17::. 

G-anss. viking 174—175. 
Gefjon hin fjolkunnga 175. 
Geitir Lýtingsson. Gift med 

Hallkatla piðrandadóttir 19. 

28. Forhold t'd og strid med 

Broddhelge 30—84. 37r-54. 

Dræber Broddhelge 54. 55 — 

56. Dræbes af Bjarne Brodd- 

helgessen 57. — 144. 148. — 

(195). 
Geitir. norsk bonde 188—190. 
Gilli 'Biadachsson*. irlœnder. 

af kongeœt 236. 
Gilli Jathguðsson. porsteinn 

Síðu-Hallssons trœl, af irsl; 

kongeœt 233. 235—236. 
Gissurr hvíti 231. 
Gissurr Hallsson 231. 
Gissurr forvaldsson 232. 
Glíru-Halli, se Halli. 
Glúmr, Grim Drophgssons fost- 

broder 166—169. 175. 
G o ð o r m r, jarl over Sydereerne 

142. 
Grani gullhpttr. har tilhold pd 

Hof hos Torsten hvide 5. 9. 

12—15. Var.: Hrani. 
Graut-Atli, se Atli grautr. 
Grímkell 222. 
Grímr Droplaugarson 62—63. 

— 144-145. 147. 149. 155. 



NAVNEREGISTEK. 



245 



156 — 157. Deltagtr i kampen 
mocl Helge Asbjernssvn 160 — 
168. 164 — 167. Hœvner sin 
broder Heiges drab pá Helge 
Asbjernssen 168. 169-173. 
Fœlder vikingen Gauss 174. 
Der 175. 

Grímr Mardallarson 191. 

Grímr Rpgnvaldsson 141 - 143. 

Grímr, í Vík í Vápnafirði 186 
— 191. 

Gróa, Þiðrandadóttir 64 (G. 
at Eyvindará). — 144. 147 
— 148. 157. 164- 165. 

Gróa (Síðu-)Hallsdóttir 231. 
232. 

Guðleif þórhaddsdóttir, gift 
med Haukr 218—220. 

Guðmundr Ámundason 87. 

Guðmundr hinn ríki. Forhold 
til Broddhelge og Geitir 41. 
48-49. 51. 54. — 232. 

Guðný Eyvindardóttir, moder 
til Sturiesennerne 87. 

Guðríðr Holludóttir. datter af 
Halia Bjarnadóttir og gift 
med Kolbeinn Ipgspgumaðr 
86 (jfr. noten). 92. Nævnes 
i teksten s. 86 som sester til 
Haila Bjarnadóttir. 

Guðrún Ámundadóttir 87. 

Guðrún Ljólsdóltir 231. 

Guðrún Ósvífrsdóttir. Fæstes 
afporkdl Eyjóifsson 210— 21 1 . 

Guðrún Steinsdóttir 87. 

Guðrún Í J orgilsdóttir, sester til 
Broddhelge 5. 

Guðrún. gift med Kraki á 
Krakalœk 6. 

Guðraðr veiðikonungr 95. 

Gunnair. kaldet í J iðrandabani 
17:; íi. austmaðr). 198 (G. 



stýrimaðr). Dræber piörandi 

Geitisson200. Fdr tilnavn 201. 

Forfelgelse og fiugt 202—211. 
Gunnsteinn í Krossavík 157. 
Guttormr Rggnvaldsson 141. 
Guttormr. fader til Egill hinn 

rauði 144. 
(Gongu-Hrólfr 3). 

Hákon jarl 3. 23 (Grjótgarðs- 

son i. 
Hálfdan hinn mildi ok hinn 

matarilli. norsk smaiionge 95. 
Hálfdan hinn svarti. norsk 

konge 95. 
Halla Bjarnadóttir, datter aj 

Bjarne Broddhelgessen 86. 
Halla Loptsdóttir 72. 
Halla Lýtingsdóttir. Gift med 

Broddhelge 28. 29. Forskydes 

af Helge 38—40. Sygdom og 

ded 47-48. 
Halla Steinarscióttir 72. 
Hallbera, Broddhelges datter 

med Þorgerðr silfra 53. 
Hallbera Hrollaugsdóttir, gift 

med Ásbjprn Hrafnkelsson 184. 
Hallbjgrn Egilsson, sennesen 

af Steinbjprn kprtr 23. 29. 

53. 64. 68. 
Halldórr Kóreksson 199. 
Halldórr (Qrnólfsson) í Skóg- 

um 156. 
Hallfreðr. landnámsmand, 

fader til Hrafnkell Freysgoði 

95—97. 181. 
H a 1 1 f r í ð r Ámundadóttir, senne- 

datter af porsteinn Síðu- 

Halhson 87. 
H a 1 1 f r í ð r Egilsdóttir, sester til 

Halibjprn (se ovf.) 23. 29. 
Halli, kaldet Gliru-Halli 64.68. 



246 



NAVNEREGISTER. 



Halli Hr.Mfsson 129. 

Hallkatla riðrandadóttir, 
fa&ter til Dropltgoaaunernt og 
gift med Gcitu Lýtingtoon i 
hntiH fartte agietkab 1'.*. — 
28. - 144. - 28]. 

Hallr í Síftn (Síðu-IIallr) 144. 

— 216. 231—232. 233. 236. 
Hallr Teitsson 231. 
Halls8on, sc I J orsteinn. 
Hallsteinn hinn breiðdœlski. 

Qift med porgerör 145. Gift 
med Droplaug porgrímsdóttir 
og stedfader til Drophgs- 
sennerne 149. 151. Drab 154 
-155. (156). 

Hallsteinssynir, sonner af 
Hallsteinn hinn breiödœlski og 
porgerör 129 (Sigvatr og 
Snorri). 145. 155. 156 

(Þórðr, íorkell. Eindriði). 

Haraldr konungr (hárfagri) 23. 
95. 

Haukr Loptsson 64. 

Haukr. gift med Gudleif Tor- 
haddsdatter 218-222. 

H á v a r r Bessason 144. 

Heðinn forfinnsson 24. 

Helga Einarsdóttir 231. 

Helga Ingjaldsdóttir. gift med 
Grímr Droplaugarson 1 49. 175. 

Helga Krakadóttir 6-9. 11. 
Ægteskab med porsteinn fagri 
17. 

Helga þórdísardóttir 87. 

Helgi Ásbjarnarson. sennesvn 
af Hrafnkell Freysgoöi 28. 64. 

— Ægteskab med Droplaug 
Spakbcssadóttir 145—146. 
Ægter pórdís Broddheigadóttir 
(p.todda) 146. 148. Tvist om 
godord med. fœtteren Hrafnkell 
goði 149—151. Tvist med 



Hrhft DropUtugarton 160 
166. 168 160. Eámp m á 
Helgi Dropljt. 161—163. 164 

— 167. Drasbet af (hímr 
Dropl.s. 168—169. 1 70- 171. 
177 iso. L88. Ægteékab 

med Oddlaug 184. Hvorledes 
Helgc Ash far Oddsstabir 184 

— 186. — Beskytter Gunnarr 
pibrandabani\ 9. Drab 
209. 

Helgi Droplaugarson. Forhold 
til Porkell Geitiswn 62—64. 

— 144—145. 147-149. Tvist 
med Helge Asbjernsson 1 50 — 
156. Anklages af Helge As- 
bjnrnssm for drabet pá sin 
stedfader Hallsteinn og d^m- 
mes landflygtig 155. 156—160. 
Kamp med Helge Asbjernssnn 
161 — 168. Drab 163. 164 
—165. (168). 170. 

Helgi í^orgilsson. kaldet Brodd- 
helgi, senncsen af Porsteinn 
hvíti 5. 15—17. Helge fár 
tilnavn 18. 19. — 23. Ang. 
tilnavnet 24 — 25. 26. Drœber 
Svartr 27. Ægter Halla Lýt- 
ingsdóttir 28. 29. 30-33. 34 

— 35. 37. Forskyder Halla og 
fœster PorgerÖr silfra 38. 39. 
Stridigheder med Geitir i 
Krossavík 40—48. Mellcm- 
vœrende mcd Guömundr hinn 
ríki 48 — 49. Fortsat strid med 
Geitir 49—54. Drœbes 54. — 
146. — 195. 197. 

Helgi Pórhaddsson 230. Drœ- 
bes af Porstcinn Síðu-Hails- 
son 231. 

Helgi. kaldet Digri Helgi 87. 

Helgi. hinn magri. fra gárden 
at Straumi 157. 162. 



NAVNEREGISTER. 



247 



Herjólfr, sen af Hallsteinn og 
Droplaug Porgrímsdóttir 155. 

Herlu-Bjarni, se Bjarni Arn- 
finnsson. 

Hjarrandi. at Qngulsá, gift 
med Helge Asbjornssens datter 
Porkatla 146. 159. Kœmper 
med Helge Droplegssen 162 — 
163. 164. 169. 

Hlpðvir r?orfinnsson hausa- 
kljúfs. Orknejarl 216. 

Hólmsteinn Bessason 145. 
149 - 150 (tekstens Hallsteinn). 
178-179. 

Hrafn. fader til Hroðgeirr 
hvíti 4. 

Hrafn. stýrimaðr 29. Kaldet 
H. austmaðr 31. Drab 31. 

Hrafnkell Hallfreðarson. 
kaldet Freysgoði 95. Bosœt- 
telse pá Aðalból. Fdr sit til- 
navn 96. Ang. hesten Frey- 
faxi 97 — 102. Dræber fáre- 
hyrden Ebmr 103. 104 1J0. 
113 — 1.14. Demmespá altinget 
for drabet 116-117. 118. 
Mishandles af Sámr Bjorva- 
son og Pjóstarssennerne 120 — 
121. Forlader Aðalból 122. 
Opbygger Hrafnkelsstaðir 123. 
126—131. Drab pá Eyvindr 
Bjarnason 132. 183. Tager op- 
rejsning over Sámr 134 — 135. 
Bosœtter sig otter pá Aðalból 
135. 136-137. - 183 [Hrafns- 
son]. 

Hrafnkell goöi, I'órisson, 
sennesan af Hrafnkell Freys- 
goði 145. Strid med fœtteren 
Helge Asbjornsson om godordet 
1 49 — 151. Forfelger drabssag 
imodOrim Droplegssvn 171 — 



173. — 178-180 (godords- 

strid). — 184. 
Hrani gullhottr. se Grani. 
Hreiðarr Refsson 29. 43. 
Hroðgeirr hvíti Hrafnsson 4 

(var.: Rappsson 23). 
Hrólfssynir, se fórðr og Halli. 
Hrollaugr. son af Reqnvald 

jarl pá Mere 184. 216. 
Hoskuldr. san af Porgeirr 

goði 175. 

Igull undir Skagafelli 159. 
Ingibjorg Egilsdóttir, datter 

af Egil den rede og gift med 

Bessi Hávarsson 144. 
I n g i b j 9 r g Hroðgeirsdóttir, gift 

med Torsten hvide. 4. 
I n g j a 1 d r Níðgestsson . sviger- 

fader til Orímr Droplaugar- 

son 149. SkjulerOrim 1 72—173. 
Ingjaldr T'orvaldsson. senne- 

son af Grímr D^oplaugarson 

175. 
Ingjaldr 223. - I. á Kárs- 

stoðum á Berunesi 230. 
»Inguelldr. Ingvelldr«, se 

Yngvildr. 

J a r 1 s n a u t r. en ekse 229. 
Járngerðr. moder til Ofeigrb] . 
Jathgud Gillason. irlœnder. af 

kongeœt 236. 
Jóhan biskup hinn helgi 231. 
Jón prestr Arnþórsson 72. 
Jóreiðr l^iðrandadóttir. datter 

af Piörandi Ketilsson og gift 

med Síðu-Hallr 144.— 229.231. 
Jórunn Einarsdóttir frá Werá. 

Torkel Oeitessens anden hustru 

70-71. - 166. 170. 
Jórunn 232. 



248 



NAVNEREGI8TER. 



Kárhofdi, traA 188—190. 
K :i 1 1. bondt i BpÖvarðdúlr 65. 
i, broder tii Bjúrrandi L69. 

162. 164. 

Ketill. kaldct Digr-Ketill, i 
FljbtidaX 36. Ktill og por- 
leifr hinn kristni 86—37. — 
232. 

Ketill raumr 141. 

Ketill Wðrandason , kaldet 
þrymr 19. - 141 — 142. Ægte- 
skab meö AmeiÖr jarlsdatter 
143. Ded 144. — 183. 

Ketill riðrandason 2 . sen af 
piðrandi' Ketilsson og senne- 
sen af Ketill þrymr. God- 
ordsmand 144. — Kaldet 
þrumr 195. 197-199. Drœbes 
af pórir Englandsfari 200. 

Ketilormr, á Hrollaugsstoð- 
um 166. 169. 

Kjarvalr hinn gamli, irskkonge 
236. 

Kolbeinn Flosason 231. 

Kolbeinn logsogumaðr 86. 92. 

Kolfinnr. sen af Porvaldr 
hinn háfi og broder til Por- 
gerðr silfra 38. 

Kollr austmaðr 53. 

Kollr. spejder for Porkell Geit- 
isson 59 - 60. 

Kolr Síðu-Hallsson 222. 228. 
231. 

Kórekr, bonde i Skriðudal 195. 
199. 

Kórekssynir 196-200. Se 
Bjprn, Halldórr, Þorfinnr. 

Kraki. bonde á Krakalœk 6. 7. 
8—9. 17-18. 



fijótólfr goði 23. 



Ljótr síðu-llallsson 220. 281. 
Loptr SsmoDdaraon 282. 
Loptr rórarinsaoD 72. 

Lýtingr Ásbjarnarson. fader 
td (ieitir í Krossavík 27. — 
'144). 

Lýtingr Broddhelgason 28. 
29. 52—53. 54. 



Magnús góði, Guðmundarson 

87. 
Magnús, sen af Porsteinn 

Síðu- Hallsson 87. 92. — 234. 
Magnús biskup Einarsson. 

s^nnesenssen af Porsteinn 

Síðu-Halls8on 87. 

Magnús biskup Gissurarson 

o-->o 

Magnús konungr Óláfsson 

217. 
MardQll. datter af Grímr í 

Yík og Droplaug Geitisdóttir 

191. 



Naddr rórhaddsson 230. Dræ- 
bes af Porsteinn Síðu Halls- 
son 231. 

(Narfi 45. Tekstens TJQrfi). 

Níðgestr (149). 

Níðgestsson 149, se Ingjaldr. 

Njáll 216. 

OddbJQrg SkJQldólfsdóttir, gift 
með Hrafnkell Freysgoði 96. 

Oddlaug. s^ster til Bessi á 
Bessastoðum og gift með Helge 
AsbJ0rnss0n 184. 

Oddr sindri 184-186. 

Ófeigr Járngerðarson 51. 

Óláfr, í Klifshaga í 0xarfirði r 



NAVNEREGISTER. 



249 



gift meö Rannveig Lýtings- 

dóttir 28. 
óláfr langháls 27. 
Oláfr trételgja, Svía konungr 

95. 
Ólof fórisdóttir. Atlasonar, 

moder til Broddhelge 4-5. 

I hdskrr. af Torsten hvides 

saga ogsá kaldet Áslaug, i 

Ldn.: Ásvor. 
Ólof, sester til Síðu-Hallr og 

gift með Flosi Pórðarson 231. 
Ormarr Rognvaldsson 141 — 

143. 
Ormr Jónsson 72. 
Ormr svínfellingr 87. 
örækja Hólmsteinsson 227. 
Ósk, kvinde i Atlavík 11, 
Óspakr. Deltager i Clontarf- 

slaget (Brjánsorrusta) 217. 
ósvífr Oddsson 185. 
Ótryggr, har tilhold pá Odds- 

staðir. Drœbes af Oddr 185. 

Páll biskup 72. 
Petrus, sæli P., apostelen Peter 
92. 

Ragnheiör, datter af Poikell 

Geitisson og gijt med Loptr 

Pórarinsson 72. 
Ragnheiðr, sester til biskop 

Torlak og moder til biskop 

Páll 72. 
Rannveig Ámundadóttir 87. 
Rannveig Lytingsdóttir 28. 
Rannveig Þorgeirsdóttir Ei- 

rikssonar. gijt med Bjarni 

Broddhelgason 55. — 75 (R. 

Eiríksdóttin. 80—81. 
Rannveig brestingr, gijt med 



Porgrímr skinnhúfa 156. 157. 

158. 160. 
Refr (hinn) rauði. sen af Þor- 

steinn þjokkubein 23. 24. 
Refr Steinbjarnarson.sí<?i?í.es0n 

af foregáende 23. 28. 43 (R. 

hinn rauði). 
Rggnvaldr Ketilsson raums 

141. 
Rggnvaldr jarl af Mæri 184. 

216. 



Sámr Bjarnason 97. 105. Over- 
tager drabssag imod Hrafnkell 
Freysgoði]06. Stœvner Hrajn- 
kell 107. 108. Sámr og Pjóst- 
arssenneme 109 — 116. Opnár 
dom over Hrafnkell 117. 118 
— 120. Fordriver Hrafnkell 
121-122.123—125.127-128. 
130. 132-133. Overrumplea 
og ydmyges af Hrafnkell 134 
-135. 136—137. 

Síðu-Hallr, se Hallr. 

Síðu-Hallsson, se torsteinn. 

Sigríðr torgrímsdóttir blinda, 
gijt med Ámundi Porsteins- 
son Síðu- Hallssonar 87. 92. 

Sigríðr, gijt yneÖ Ásbjern 
jarl skerjablesi 142. 

S i g r í ð r. soster til Finngeirr 
173. Kaldet Friðgerðr s. 174. 

Sigurðr Hloðvisson, Orkno- 
jarl 215-217. 

Sigurðr hinn auðgi 231. 

Sigurðr skarfr, har tilholdhos 
Htlge AsbJ0rns80n 159. 162. 
164. 

S i g u r ð r, Jingeret navn. — Por- 
steinn Poríinnsson 11. 

Sigvatr Hallsteinsson 129. 



250 



NAVNEREG18TER. 



Sig* ■ I r Sturlusoi! 

Skeggb roddi, sen af Itjarne 

Broddhdgemmi 86, 92. - 
SkfÖi, í Vapnafirði Drabe$af 

Svartr 
Skíði. plejefader til Bjarne 
Broddhelgenan 84. 

Skinnhúfa. §e rorgrímr. 

Snorri Hallsteinsson 129. 
Snorri Kálfsson 232. 
Snorri Sturluson 87. 
Snorri goði 211. 
Spakbessi, se Bessi. 
S t e i n a r r. gift med Halla 

Loptsdðttir 72. 
Steinbjgrn (Refsson) kprtr. 

landnámsmand 3. 23—24. 28. 
Steinn, sen af Refr Stein- 

bjarnarson 29. 43. 
Steinn. sennesen af Ámundi 

Porsteinsson 87. 
Steinn. at Kleif í Breiðdal 

223. Tyder Porsteinn Síöu- 

Hallssons drotnme 223 — 226. 
Steinvor, hofgyðja 35. 
S t u r 1 u s y n i r 87. 
Svartr, í Vápnafirði. Drœber 

Skíði 25. 26. Drœbes af 

Broddhelge 27. 
Sveinki. á Bakka í Borgar 

firði. Beskytter Gunnarr Piðr- 

andabani 203—207. 211. 
Sveinungr ?órisson 152 — 

153. 
S æ m u n d r ( Jónsson) í Odda 232. 

Teitr Gissurarson hvíta 231. 

Teitr ísleifsson 232. 

TJQrfi hinn mikli á Guðmund- 

arstQðum 31 (Torfi). 43 45.54. 

Drœbes af Bjarne Broddhelg- 

esson 55. 



Tófa hlíðarsól. I'orkoKdóttir. 

Helge Droplagssons ehker- 
le 157. 
To r f-Ki D ar r. se Kiuatr. 
(Torfi, aeovf. TJQrfi 81. 43. 45). 
T r y g g v i, jarl over Sydernerne 

142. 

Yéþormr RQgnvaldsson 141 

— 142. 
Víga-Bjarni = Bjarni Brodd- 

helgason 78. 79. 

i'angbrandr prestr 175. 
tMðrandanautr. en ekse. 229. 
Þiðrandi. fader til Ketill 

prymr og Atli 141. — 195. 
Þiðrandi Ketilsson. sen af 

Ketill þrymr 19 (r. hinn 

gamli). — 144. — 195. 
ÍMðrandi Geitisson. Opfostres 

hos KetilP i NjarÖvík 195. 

198—199. (Drœbes af Gunn- 

arr ( Piðrandabani) 200. 201. 

208. 
r" j ó ö g e i r r. har tilhold hos 

KetilV i Njarðvík 200. 
Pjóstarssy nir 116. 124. 125. 

126. Se Þorgeirr. ?orkell. 

r ormóðr. 
fóra, datter af Porsteinn hvíti 

4. 24. 
Þóra 1 Guðmundardóttir. gift 

med Porvaldr Gissurarson 87. 
Þóra' Guðmundardóttir 87. 
Þórarinn Egilsson, Steifi- 

bjarnarsonar kartar 23. 29. 

53. 64. 
Þórarinn í Sauðarfirði 157. 
rórarinn í Sunnudal 75 — 76. 

Ægger sennen Porsteinn 

(stangarhpgg) 77. 82. 85. Vil 



NAVNEREGISTER. 



251 



drœbe Biarne Broddhelgessen 

86. 91-92. 
fórarinn moldoxi 158—159. 
Porbjorg Porsteinsdóttir 

hvíta 4. 
Þorbjorn Eyvindarson vápna 

23. 
forbjprn í Sveinungsvík 5. 
"Þorbjorn at Hóli 98. Mellem- 

vœrende med Hrafnkell Freys- 

goði i anledning af sennen 

Einars drab 103-104. Fár 

hjælp af sin brodersen Sámr 

Bjarnason 105—106. Pá al- 

tinget 108-109. 113. 
ÍÞorb j or n, fjenestekarlhos Gróa 

Piðrandadóttir 157. 
Þórdís Bjarnadóttir (Herlu- 

Bjarnad.), gift med Lýtingr 

Asbjarnarson 28. 
Þórd ís Broddhelgadóttir./t'rtWí'í 

f\ lodda, gift med Hetge As- 

bjernssen 28. 64. — 146. 165. 

166. 168. Ægter efter Helges 

ded Hpskuldr Porgeirsson 175. 

— Overlister sin brodcr Bjarne 

208-209. 
f>órdis (Síftu-) Hallsdóttir 232. 
f'órdís Þórólfsdóttir Skalla- 

grímssonar 110. 
Pórdís Porvaldsdóttir Halls- 

sonar 232. 
Þórdís. datter af GuÖrún 

Ámundadóttir 87. 
Þórdís. gift med Porsteinn á 

Desja rtnýri 1 52 — 1 53. 
íórdís í Eyvindardnl 100. 
l'órðr Freysgoði 231. 
Þórðr Halldórsson 232. 
Pórðr Hallsteinsson 14;". 
Þórðr Hrólfsson 129. 
Þórðr skarfr ígulsson 159. 161. 



"Þórðr Sturluson 87. 

f*órðr í'orsteinsson hvíta 4. 24. 

Þórðr hrossamaðr. tjenestekarl 

hos Bjarne Brnddhelgessen 75. 

Hestekamp. Slár Porsteinn 

stangarhogg 76. 77. Drœbes 

af Porsteinn 78. 
Þ ó r ð r, tjenestekarl hos Porkell 

Geitisson 201. 
Þórðr á Geirólfseyri 151 — 152. 
Þórðr í Tungu 41. 43. 
Þórey Eyjólfsdóttir 232. 
Þórey Qssurardóttir 216. 
l?orf in nr á Skeggjasloðum 5 — 

7. 17. 
f>orfinnr hausakljúfr. Orkno- 

jarl 216. 
Porfinnr kaupmaðr 146 — 147. 
Þorfinnr Kóreksson 199. 
Þorgeirr Eiríksson 55. 
Þorgeirr Þjóstarsson 110 — 

115. Hjælper Porbjprn og 

Sámr imnd Hrafnkell Freys- 

goði 111 — 116. 118. 120-122. 

136. Se Þjóstarssynir. 
Þorgeirr, broder til Finn 

præst 87. 
f> o r g e i r r. bnnde pa Hrafnkels- 

staðir 145. 151—152. 
Þorgeirr goði frá Ljósavatni 

175. 
Þorgerðr Egilsdóttir Halls- 

sonar 231. 
Þorgerðr (Síðu-) Hallsdóttir 

232. 
Þorgerðr silfra. Porvalds- 

dóttir. Fœstes af Broddhclge 

38. 39. 53-56. 
Þorgerðr. gift med Porfinnr 

á Skeggjastnðum 5. 
Þorgerðr. qift med Hallsteinn 

hinn breiðdælski 145. 



252 



NAVNERE6IS1 I R. 



t' o r ge rð r. gifi "" "' & 'ill þrymr 

K)l. 
Þorgils ^ortteinssoÐ bvíta 4. 

Æ///.r títy/ Pórisdóttir 5. 9. 

12- 18. />«6 14.15— 16.-^4. 
Þorgils skinni 29. 52 — 58. 
f } o r g 1 1 s, /rœ/ /íos Hallsttinn á 

Víöiryllum 154 — U 
í' u r g r í in r Digr-) Ketilsson 
í'orgrímr. at Giljum, Drop- \ 

laugs fader 144. 
Porgrímr í Hjarðarhaga 166. j 
Þorgrímr blindi 87.92. Var.: 

í\ tindi. 
Þorgrím r skinnhúfa 15H — 159. 
f J orgrímr torðyfill. Helge As- 

bjernssens frigivne og tjeneste- 

karl hos Pórir í Mýnesi 146. 

148-149. 176—177. 
Þórhaddr 215. Forhold til 

Haukr 218 219. Strid med 

Porsteinn Síðu-Hallsson 219 — 

223. Dremme 223—228.229— 

230. Drœbes af Porsteinn 231. 
Þórhallr, har tilhold hos 

Bjarne Broddhelgesson 76. 

Angreb pá Porsteinn stangar- 

h*999 °9 d rao ^9 — 80. Jjr. 

forvaldr. 
Þórir Atlason 4. 8-9. 12. 
íórir Hrafnkelsson Freysgoða 

96. 137. 145. 183. 
Þórir í Mýnesi 146—148. 
Pórir ór Þrándheimi 188. 
Þórir Englandsfari 195—197. 

199—200. 
Þórir kringr. tjenestekarl hos 

Ketill' 1 Piðrandason 200. Var.: 

P. bringr. 
Þorkatla, datter af Helge 

Asbjernssen og gift med Hjarr- 

andi 146. 



Porkell Eyjólfsson. Fœster 

Guðrún osriiisdúttxr 210.211. 
I'orkell Gfoitisson. Ægttskab 

med HallJ'ríör Egilsdóttir X3 

og 29. 57. 58- 62. lorkel 

og Droplegssonnerne 62—64. 

Sammensted og kamp med 

Bjarne Broddhelgesson 64—68. 

69. Forsoning mellem Torkel 

ogBjarne 70— 71. — 148 — 149. 
t J o r k e 1 1 ?. sen aj Grimr Drop- 

laugarson 175. Ned). pá 

samme side kaldet torvaldr. 
Þorkell Hallsteinsson 145. 
Þorkell Ketilsson 195. Bt- 

shytter Gunnarr Piðranda- 

bani 201—202. 
3? o r k e 1 1 Þjóstarsson (leppr) 109 

— 110. Hjœlptr Porbjvrn og 

Sámr imod Hrafnkell Freys- 

goði 111-116,118, 120—122. 

136. ÍMeppr 115. SeÞjóstars- 

synir. 
Þorkell Þorfinnsson 6. 12 — 14 

(bræðr forsteins). 24. 
Þorkell á Berunesi 230. 
Þorkell á Eyrum 143. 
Þorkell á Torfastoðum 157. 
forkell í Túfufelli 179. 
Þorkell flettir, har tilhold 

pá Hof 5. 13-14. Var.: 

í\ fleytir. 
Þorkell spakr 172. 
forkell stýrimaðr 173. 
Þorkell svartaskáld 157. 162. 
forkell trani. jbstbroder til 

Grímr Droplaugarson 166 — 

170. 
Porlákr biskup hinn helgi 72. 
Þorlákr 169. 
torlaug i^orvaldsdóttir. gift 

med Fgill Siðu-Hallsson 231. 



NAVNEREGISTER. 



253 



Porleifr hinn kristni 29. 32— 
33. Nœgter at betale hovtold 
35—37. 

forleifr 215. 

formóðr stikublígr. Stein- 

I 

bjarnarson kartar 23. 28—29. | 
Strid med Pórör i Sunnudal 
og Broddhelge 41 —43. Drœbes j 
af Broddhelge 43. 47. 

formóðr Pjóstarsson JIO. 

formóðr. stýrimaðr. Ledsager 
Gunnarr PiÖrandabani 198. 
201. 203. 

Pórólfr Skallagrímsson 110. 

Porsteinn (Síðu-) Hallsson 
86—87. 92. — 215—216. Del- 
tagelse i Clontarfslaget 216 — 
217. 218. Strid med Pórhaddr 
219—223, 225—230. Drœber 
Pórhaddr og hans sonner 231. 
— Drem 233—235. Drab 235. 

forsteinn Þórarinsson, kaldei 
stangarhogg 75. Hestelamp. 
Fár tilnavn 76. 77. Tager 
hœvn over Pórör 78. 79. 
Drœber Pórhallr og PorvarÖr 
80. 81. Kamp mellem Torsten 
og Bjarne Broddhelgessen 82 j 
-84. 85. Forlig 86. 87. 

í*orsteinn fagri. Porfinnsson. 
Fœster Hdga Krakadóttir 7. 
Vdenlandsrejse. Spottes af 
Einarr Pórisson 8. 9. 10. 
Drœber Einarr 11. 12 — 14. 
Demmes landfiygtig 15. For- 
lig med Porsteinn hvíti 16. 
Ægter Helga 17. 18. 19. 

Porsteinn formóðarson stiku- 
blígs 29. 

Porsteinn livíti. Qlvisson. 
landnámsmand 8 — 5. 16. For- 
lig med Porsteinn Porfinnsson 



ang. drabet pa sennen Porgils 

16. 17-19. — 23. 
forsteinn þjokkubein 23. 
Porsteinn á Desjarm} ; ri 152. 

Siges at bo i Nordfjord 157. 
í*orsteinn í 0xarfirði 187. 
Porvaldr Gissurarson 87. — 

232. 
forvaldr?. sen af Grímr 

Droplaugarson 175. Ovf. pá 

samme side kaldet forkell. 
Porvaldr Ingjaldsson 175. 
forvaldr (Síðu-) Hallsson 232. 
f orvaldr Piðrandason, gift 

med Droplaug Porgrímsdóttir 

144-145. 
forvaldr hinn háfi 38. 
Porvaldr. har tilhold hos 

Bjarne Broddhelgessen pá Hof 

76. Angreb pá Porsteinn 

stangarhogg og drab 79 — 80. 

Jfr. fórhallr. 
forvaldr ór Ási 231. 
forvarðr krákunef 232. 
í*orvarðr læknir 58 — 61. 64. 

66-69. 
forvarðr Þórhaddsson 230. 

Drœbes af Porsteinn SíÖu- 

Hallsson 23 J. 
Þrostr Egilsson, sennesen af 

Steinbjorn kortr 23. 29. 53. 64. 
f*uríðr. sester til Finn prœst 

87. 

"Y n g v i 1 d r . da tter af Bja rn e 
Broddhelge8S0n og gift med 
Porsteinn Siðu-Hallsson 86. 
92 (Inguelldr. Ingveldr). — 
219. 

Y n g v i 1 d r. datter af Hávarr 
Bessason og gift med Piörandi 
Ketilsson 144. 



254 



NAVNEREGISTER. 



^öxnaJMinr. Oxna- 1* « » r i r 8). 



Og ni un d r 

Qlvir hinii hvíti. Asvaldsson 

3. 28. 
Qlvir hinn spaki 61. 
Qnundr Porsteinsson hvíta 4. 
Qnundr, har tilhold hos Helge 

Asbjernssvn 159. 
Qssurr Brynjólfsson. fader til 



Bessi á Bessastoöum 145. — 
227, 
Ossurr frá Breiðá 281. 

Ossurr undir Ási. svoger til 
Helge Asbjtfrnssun og fadder 
til Helge Droplegssen 140. 
159. Drœber Helge Dropl. i 
kamptn mellem denne og Helge 
Asbj. 163. 

Qssurr Hrollaugsson Rogn- 
valdssonar af Mæri 216 



2. Tilnavne. 



auðgi, Sigurðr. 

austmaðr, Gunnarr, Hrafn. 

Kollr. 
b lindi, Þorgrímr. 
breiðdælski. Hallsteinn. 
Brennu-Flosi. 
brestingr, Rannveig. 
[bringr, se kringr]. 
Brodd-Helgi; Broddhelgi. 
Digr-Ketill. 
digri, Helgi. 
Englandsfari, fórir. 
fagri, forsteinn. 
feiti, Eyjólfr. 
fjolkunnga. Gefjon. 
flettir, forkell. Var.: fleytir. 
fretr. Eysteinn. 
Freysgoði, Hrafnkell. 
gamli, Kjarval, Piðrandi. 
Glíru-Halli. 
goði, Hrafnkell, Ljótólfr, Snorri, 

forgeirr. 
góði, Magnús. 
grautr, Atli. graut-Atli. 
gullhgttr, Grani. 
Gongu-Hrólfr. 
háfi, íorvaldr. 



háríagri. Haraldr. 

hausakljúfr. torfinnr. 

helgi. Jóhan, torlúkr. 

Herlu-Bjarni. 

hlíðarsól, Tófa. 

hvíti, Bjorn, Gissurr. Hroð- 

geirr, Porsteínn, Qlvir. 
kaupmaðr, Porfinnr. 
krákunef, forvardr. 
kringr, Pórir. Var.: bringr. 
kristni, forleifr. 
kortr, Steinbjgrn. 
langháls, Óláfr. 
leppr, forkell. 
loðinhofði, Ásbjorn. 
læknir, Álfgerðr, forvarðr. 
magri, Helgi. 
mikli, Tjorfi. 

mildi ok matarilli. Hálfdan. 
moldoxi. Pórarinn. 
rauði, Egill. Refr. 
raumr. Ketill. 
ríki, Guðrnundr. 
Síðu-Hallr. 
silfra. Þorgerðr. 
sindri. Oddr. 
skarfr, Sigurðr, fórðr. 



NAVNEREGISTER. 



255 



skerjablesi, Ásbjorn. 
skinnhúfa, Þorgrímr. 
skinni, forgils. 
Spak-Bessi; Spakbessi. 
spaki. Qlvir. 
spakr. Porkell. 
stangarhogg. Porsteinn. 
stikublígr. tormóðr. 
svartaskáld, Porkell. 
svarti, Hálfdan. 
s vínfellingr, Ormr. 
todda. fórdís. 
torðyfill, forgrímr. 



Tor f-Einarr. 
trani, forkell. 
trételgja, Óláfr. 
trúör, Ann. 
vápni, Eyvindr. 
vegghamarr, Asbjorn. 
veiðikonungr, Guðreðr. 
V íga-Bjarni. 
þjokkubein, torsteinn. 
Þiðrandabani, Gunnarr, 
þrumr, Ketill. 
þrymr, Ketill. 
Dxna-^órir. 



3. Stednavne og folkenavne samt deraf afledede adjektiver. 

Herunder er opfert ord, sammensatte med et stednavn eller 
folkenavn som forste led. 

Forkortelser af navne pá islandske sysler, i hvilke de i Aust- 
rirðinga sogur nœvnte steder ligge: 1) Ostlandet: NM = Norder 
Mule syssel, SM = Sender Mule syssel, 2) Á. = Árnes syssel 
(sydl.), Bgf. = Borgefjords syssel (vestl.), Bst. = Bardestrands 
syssel (vestl.), Gb. = Guldbringe syssel (sydvestl.), M = Myre syssel 
(vestl.j, R = Rangávolde syssel (sydl), Skf (0 og V) = Skapta- 
fells syssel (Oster og Yester) (sydestl.), Skgf. = Skagefjords syssel 
(nordl.), Snf. = Snœfellsnes syssel (vestl), T (N og S) = Tinge 
syssel (Norder og Sender) (nordestl.). 



Aðalból. gárd i Hrafnkelsdal 

(NM) 96. 98. 99. 101. 103. 105. 

107. 117. 118. 119. 121. 122. 

L28. 125. 181. 134. 135. 137. 
Aðalból á Berunesi (SM) 223. 
Almdalir, i Norge 23. 
Álptafjorðr, sydliyste Jjord i 

SM 229. 
Álptanes, nœs pá vestlandet 

(Gb) 110. 
Arneiðarstaðir, gárd vestfor 

Lagarfijót(NM) 143. 144. 147. 

148. 172. 175. 178. 



Arnþrúðarstaðir, gárd i 

Breddalen (SM) 95. 
Ass, undir Asi, as og gárd vest 

for Lagar/ijót (NM) 146. 159. 

161. 
Ass, ás og gárd ved Hjaltadal 

(Skgj) 231. 
Atlavík, vig og bygd pá cst- 

siden af Lagarjljöt (SM) 4. 



Austfirðir. 
hland 118. 



Osifjordene p<< 
119. — 195. — 



99Í 



20. 






NAVNEREGI8TRE. 



A u s t i'i rð i u ga r. ma ndfra 0*1* 
m 108 - 220—221. 

a u s i iii ;i B r. i$land$k navn p I 
ih til Ttland komnn ndi nor- 
mœnd 29. 80—82. 84. 58. — 
L69. 17::. 175. - 201. 2H 

Bakki, á Bakka, gárd i Borge- 

fjorden (NM) 152. — 208. 
Bakki, á Bakka, — Fljótsbakki, 

gárd ost for Lagarfljöt (SM) 

166. 
Bakki = Fáskrúðsbakki 61. 
Bakki, undir Bakka, á Beru- 

nesi (8M) 231. 
Berufjarðarstrpnd, kyst- 

randen langsmed Berufjorðr 

220. 
B e r u f j 9 r ð r, fjord i det est- 

lige Island (SM) 107. 155: 
Berunes, nœs (SM) 223. 226. 

227. 230. 
Bessagptur (NM) 130. 
Bessastaðir. gárd i Lagar- 

fijótsdalen sydvest for Lagar- 

fljót (NM) 145. 146. — 184 

— 185. 

B j a r n a r s k e r, skær i Borge- 

fjorden (NM) 153. 
B 1 á f j 9 1 1, fjœldstrœkning pá 

nordlandet (ST) 107. 
Bolun gar bpf n. havn pá nord- 

landet (NT) 10. 14. 
Bolunga r vgllr. -vellir. slette 

est for Gilsá ved Lagarfijót 

(SM) 11. 128. 159. NuBnbl- 

ungavellir. 
Borg. gárdpá vestlandet(M) 110. 
Borgarfjorðr (NM) 152. 153. 

— 198. 208. 
Brandsstaðir 64, tekstens 

íorbrandsstaðir. 



B :'<. á <></ gárd af samme 

nan, (() 6 ' I. 

B r e i ð a v í k. nicllem Húsuvík og 

Borgarfjorór (NMj 11 
Breiödali (BM) 95. 

226. 
b r e i ð d æ 1 s k r. fra Breddalen 

146. £e Breiðdalr. 
B ú a s t a ð i r, gárd (NM) I 
Buðlunga'r). tekttent l'olung- 

ar-, Bulungar- Í0. ií. 14. 
Bulungarb pfn. se Bolungar- 

hgfn. 
Bulu n gar vgl 1 r. se Bolungar- 

v^llr. 
B ú r f e 1 1. fjœld pá sydlandet (Á) 

143. 
B 9 ð v a 1 s d a 1 r, dal ost for 

Krossavík (NM) 64. 60—79. 

85. 90. 

I>alr = Fljótsdalr 130. 

D e s j a r m ý r r, mosestrœkning 

og gárd (á Desjannyrii i 

Borgefjorden (NM) 152. 153. 
Digranes. halvo mellem Mib- 

fjprðr og Vápnajjprðr (NM) 

23. 
Dumazbakki. i Irland 217. 

Egilsstaðir, gárd syd for 

Vápnafjprðr (NM) 23. 29. 50. 

59. 60. 61. 
Eiðar, at Eiðum, gárd i den 

nordligste del af SM. ost for 

Lagarfljót 165. 166. 
Eiðaskógr, skovcn ved Eiðar 

166. 
Einarsvarða, vest for Grjót- 

teigssel (NM) 103. 
[Eiríksstaðir 24, 68, 59, 

tckstens Síreksstaðir]. 



NAVNEREGISTER. 



257 



Ekkjufell, gárd vest for Lag- 

arfljót (NM, 164. 
Eyjafjorðr. 0fjord pd nord- 

landtt 165. 
Eyrar. pá sydlandet (AJ 143. 
Eyrargilsá. lille bielv til Ey- 

vindará (SM) 161. 
E y v i n d a r á. ostlig bielv til Laty- 

arfljót. (at Eyvindará) gárd- 

navn (SM) 47. 64.— 144. 147. 

148. 157. 161. 164. 
E y v i n d a r d a 1 r. i den sydest- 

lige del af NM 133.— 159. 

160. 
Ey vindarfjpll, ved Eyvindar- 

dal (NM) 133. 
Eyvindarhrúga = Eyvindar- 

torfa 133. 
Eyvindarstaðir, gárd i Beðv- 

arsdal (NM) 66. 
Ey vind ar tor f a. fjœldafsats 

ved Eyvindardal (NM) 133. 



V a g r i d a I r. dal vst for Krossa- 

vík og Bpðvarsdal (NM) 50. 
Fannardalr. dal og gárd ved 

Nordfjord (SM) 158 160. 
Fáskrúðsbakki. gárd inden- 

for Vápnafjorden (NM) 60. 

61 (Bakki). 
Firðir = Austíirðir '218. 
Firðir = Vestfirðir 125. 
F 1 j o t s d a 1 r. den aj Lagarjljót 

gennemsf) ommede dal (NM og 

8M) 36. 38.- L07. 122. 126. 
-.-141» 
Fl jótsd al sheiðr, hedestra k- 
ng vett for Lagarfljöt (NM) 

10. 
Pljótsdalsherað, herred om- 

fattendi egm n omki /"■/ Lagar- 



fijót (NM og SM) 6.-47.62. 

64-95. 96. 97. 107. 122. 
Fljótsheiðr, hedestrœhiing 

mellem Mývatn og Ljósavatns- 

skarð (ST) 136. 
Forsárskógar. sandsynl, = 

Skógar vest for Jokulsá (R) 

232. 
Forsdalr 149, tekstens Fljóts- 

dalr. 
Frey faxahamarr, klippe ved 

Aðalból i Erafnkelsdal (NM) 

125. 
Færeyjar. Færeerne 155. 

Garðar, bygd pá Álptanes i 

det sydvestlige Island (Gb) 

110. 
Garðskonungr. kejseren i Kon- 

stantinopel (Mikligarðr) 110. 
G e i r d a 1 s á. fejl for Geitdalsá 

(SM) 146. 
Geirólfseyrr, vestfor Skriðu- 

dalsá (SM) 151. 152. 
Geitdalr, gren af Skriðudalr 

(SMJ 95—96. 
Geitdalsa, á gennem Geitdalr 

(SM) 146. 
Geitisham rar. kiippe(r) i 

Trondhjemsegnen 189. 
Gerpir. fjasld, Islands estligste 

pynt, imellctn Reyðarfjord og 

Nordfjord (SM) 225. 
Gil, Giljar. at Giljum. den 

nordligste gárd i Jekelsdalen 

(NM) 144. 
(iilsá. en gennem den sydli<;e 

(hi af Heraðsdalr ( Fljótsdalr) 

lebende á : udmunder i Lagar- 

fljót <>g danner grœnse mellem 

NM og 8M. 191. 
G i 1 s á r e y r r. sandstrœkn ing, 
17 






\ IVNEREGISTER. 



,i., . r, <\ n /í (1 > fái udléb i 

Lagarfljót 128 8e ovf, Gilsá, 
G rikkja r, grœkei ne "7. 
Grímsbygðir, i Snœjeli ved 

Krossávík (NMJ 172. 

G r í ni s h p 1 1 i r. hule (grotte) ved 
A> neiöavttaÓir t NM) 172. 

G r í m s n e s. bygd pá aydl .1 11 3. 
Grjótárgil, dalkUift. gennem- 

strgmmet af áen Qrjótá, i 

Hrafnkeladal (NM) 100. 
Grjótteigr. i Hrafnkehdal 

(NM) 101. 
Grjótteigsá = Grjólá; ae ovf. 

Grjótárgil. 100. 
G r j ó 1 1 e i g s s e 1 . sæter i Hrafn- 

kelsdal (NM) 99. 
Guðmundarstaðir. £Ár<2 .sz/rZ 

/V>r Vápnafjorden (NM) 31. 

43. 45. 55. 
[Guðrúnarstaðir 45. 45, 

tckstens Guðmundarstaðir ] 
G u n n 1 a u g a r s t a ð i r, nordveat 

for Mjófanea (SM) 146. 150. 
G v e n d a r s t a ð i r 31, tekstens 

Guðmundarsíaðir. 

Hafrsá. biclv til den estlige 

Jpkulsá. Jokuisá } (SM) 145. 
Hagi. at Haga. gárd red Hof i 

Vápnajjord (NM) 31. 
Hallfreðargata. vej meltem 

HallfreÖarstaðir og Aðalból 

(NM, 97. 
Hallfreðarstaði r.gárd i Tunga 

vest for Lagarfijót (NM) 95. 
Hallormsstaðir. gárd ost for 

Laga>/ljót(SM)\28 -143.146. 
Hálogaland,de£ nordl.Norge 18. 
H á l s = Hallormsstaðaháls. mel- 

lem Skriðndal og Fljótsdal 

(SM) 128. 159. 



Helgafell, fjœld og gárd af 

aamme natm idei 

(Snf) 210. 

He ra ðsdal c = jótsdalr 

(NM og 8M) 191. 
Herðibreiðstunga 

r, st for Jpkulad á 

(ST) \ 
Hjaltadalr (Skgf) 131. 
Hjarðarhagi, gurd i JekeU- 

dalen (NM) 
Hjarðarskarð, mellem Breiö- 

dal og gárden prot(SM) 
Hnefilsdalr (ældre Kneíils- 

dalr). forgrening af Jekels- 

dalen (NM) 5. 
Hof. bygd i Vápnafjorðr (NM) 

3—5. 9. 12. 15—18. — 23- 

25. 27. 31. 38. 40-45. 47. 

48. 50. 54. 55. 59-6 i. 63. 

68-72. - 75.78—80.86.88. 

90—92. - 158. — 222. 
Hofland. det til bygden Hof 

(se ovf.) horende lattd 4. — 

24 iHofsland). 
Hofshólmar (Alrtefjord, SM) 

229. 
Hofsland 24. =Hofland; Hofs- 

lond. flt.. 24. 
Hofsmenn. mændene pá Hof. 

= Hofverjar. 12. 
Hofverjar = Hofsmenn 5. — 

25.-71. Hofsverjar 25. 71. 
Hóll. at Hóli, gárd i Hrafn- 

kelsdal (NM) 98. 103. 
-holtt . . (k)isholt, ukendt gárd 

j)á 0stlandet 179. 
Hornafjorðr, fjord i dct syd- 

estlige Island (USkf) 173. 
Hrafnkelsdalr, sidedal til 

Jekelsdalen (NM) 97-99. 101. 

117. 119. 127. 137. — 183. 



NAVNEREGISTER. 



259 



Hrafnkelsstaðir, gárd syd 
for Lagarfijót (NM) 123. 126. 
128.135.137. — 145.151. — 184. 

Hrólfsstaðir, gárd nord for 

Hrafnkelsstaðir (NM) 129. 
Hrollaugsstaðir. gárd vest 

for Selfljöt (Sandar, NM) 

166. 
Húsastaðir. gárd i Skriðu- 

dal (SM) 141. 143. 
Húsavík, syd for Borgarfjord 

(NM) 198. 
Hvarf, pynt nord for Stræti 

(SMj; í Hvaríi, gárd samme- 

steds 223. 
Hofði, gárd ved áen Qngulsá 

(se d.) (SM) 159. Ogsa kaldet 

(at) Qngulsá 164, 169. 

írland, Irland 149.156.178— 

216. — 286. 
ísland. Island 3. 8. 10. 15. 23. 

24. 57. — 95. 108: 115. 126. 

— 142. 149. 175. - 183. 184. 

189. 190. — 210. 211. 

Jamtaland. Jæmteland i 

Sverige 141. 
J á r n s í ð u 1 æ k r. bæk ve.d Mýnes 

(SM) 147. 177. 
Jokulsá 1 . <(, som leber fra den 

nordettlige del af Vatnajokull 

nord- og 08tpá til Lagarfljót 

(NM) 128. 
Jokulsá 2 á brú, á vest for 

Jýkulaá ' og parallel med den n . 

lober fra Vatnajokull i nordost- 

lig retning og udmunder i II r- 

uðsjlói (NMi II . 
JokulsA 3 uppi á fjalli — Jok- 

ulsá 6 fjpilnrn. a ? , -.s7 for 

./. /. ulsá 1 og lebende fra Vatna- 



jpkuil nordpá til 0xarfjorðr i 

NT. 136. 
Jpkulsdalr. dal, gennem- 

stremmet af Jpkulsá' á brú 

(NM) 96. 119. — 144. 166. 
Jokulsdalsmenn. beboerne af 

Jokulsdalr (NM) 96. 97. 



Kálfshváll, hej ved Eyvind- 

ará i nærheden af Eyrargilsá 

(SM) 160. 
Kálísvaðseyr r, ved Eyrar- 

gilsá (SM) 161. 
Kársstaðir, gárd pá Berunes 

(SM) 230. 
K 1 e i f. gárd i Breddalen (SM) 

228. 
Klifshagi, gárd i Oxarfjorden 

(NT) 28. 
Knarrarsund. pá sydlandet 

(Á) 143. 
Knútusel, sæter i Eyvindar- 

dalen (SMJ 159. 
K o n u n g a h e 1 1 a . ved Gotaelven 

141. 
Krakalækr, bœk og gárd af 

scnnme navn vest for Lagar- 

fijót (NM) 6. — 149. 178. 
K r ó k s d a 1 r. ovre del af Skjálf- 

andafijöts-dalen (ST) 107. 
Krossavík ' . vig og bygd pá 

sydsiden aj Vápnafjord (NM) 

K. hin ytn 19. — 23. 27. 28. 

32. 40. 41. 44. 47. 50—53. 
57-59. (Y.). 68—70. - 

144, 148. 149. 155. 165. 169. 

171. 172. 177.178. — 187. - 

198. — 281. K. hin innri 

157. — 191. 
K r o s s a v í k y í Reyðaríi rði {SM) 






V 



260 



N.WM REGI8TRE. 



KroBSYÍkÍDgr, mand fra 

Kronavík* l v 

I- 1 g a rf Ij Ó I , fioá pá estlandct. 

dannende gramsen mellem NM 

og SM 10. 95. 122. L26. 

L28. - 143. - 181 
L a m b a n e s. ? est for Lagar- 

fljót (NM) 166 (Lambaness- 

þing). Forœldet navn. 
Landsnes = Búlandsnes 

mcllem Berufjord og Ham- 

arsfjord (SMj 229. 
L a x á r d a 1 r, i Jekelsálien ( Jgk- 

nlsá á brú) (JfifJ 96. 
Laugarhús, at Laugarhúsum. 

gárd i Hrafnhisdal (NM) 

97. 104. 
Leikskálar, at Leikskálum. 

gárd i Hrafnkelsdal (NM) 

97. 105. 125. 184—136. 
Ljósavatn, indso og gárd af 

samme navn (ST) 175. 
Ljósavatnsskarð. fjœldind- 

sænkning ved Ljósavatn (ST) 

51. - 136. 
Lokhilla. at Lokhillu. gárd 

ved den inderste ende af Lag- 

arftjót (NM) 122; 184 (at 

Lokhellum. á Lokhillum); = 

det senere Hrafnkelsstaðir. 
Lón. í Lóni. nordestligste bygd 

i 0Skf 223. 
L ó n s h e i ð r. hedestrœkning ved 

Lón (0Skf) 155. 
Lyngdalsheiðr (Á) lll x *— 20 . 

Melrakkaslétta, bredt nœs, 
dannende den nordligste del 
af NT. 5. 12. Jfr. Slétta. 

M i ð b æ r. gárd i Nordfjord (SM) 
156. 158~ 



MiofjorÖr fjord vesi for 
Digranei i den nordtigi del 
o/ NM L6. 

Mikligarðr. Konstantinopel 

97. 110. 
Mjófanes, næs og gdrdpádon 

ostlige side a/ Lagarfljöi (SM) 

04. - 146. 153. 150. 158 159. 

165. - 207. 208. 
Múli. fjœldryg (SM); Múlaþing 

156. 
Mvnes. næs og gard yá den 

estlige side af Lagar/ijót (SM) 

146. 147. 176. 
M y r a r. á Myrum, gárd i Skriðu- 

dal (SM) 146. 
Mývatn. indso og bygd af 

samme navn (ST) 51. — 136. 
Mœrr. landskabet Mere i Norge 

184. — 216. 
M 9 ð r u d a 1 r, dal og gárd i den 

vestlige del af NM 107. 
M 9 ð r u d a l s h e í ð r. // edestræk- 

ning nord fra Mpðrudalr 

(NM og NT) 10. 107. 
M 9 ð r u v e 1 1 i r (í Eyjafi rði ; (0f) 

232. 

Jfaumudalr, Nummedalen i 

Norge 3. 
Nes, á Nesi. bygd i Nordfjord 

(SM) 144. 158. 
Nesland, det til bygden á Nesi 

(se ovf) íwrende land 144. 
N j a r ð v í k. vig og gárd syd for 

Heraðsjiói (NM) 144. 152. 

172. 178. - 195. 197-199. 

201. 210. 
Norðrfjorðr, Nordfjord (SM) 

144. 156. 157. 
Nóregr. Norge 3. 8. 18. - 23. 

- 97. 126. — 184. — 211.217 



NAVNEREGISTER. 



261 



Oddi. í Odda, landtunge og 

gárd mellem den estre og 

vestre Bangá (R) 232. 
Oddmarslækr. bæk vest for 

Eiöar (SM) 166. 
Oddsstaðir, gárd est for Lag- 

arfijót (SM) 145 (Auðstaðir). 

146. — 185. 186. Nu Or- 

staðir. 
Orkneyjar. Orkneerne ]84. — 

215—217. 
Ormarsstaðir, gárd vest for 

Lagar/tjót (NM) 143. 146 

(Ormstaðir). 
Ormsá. á est for Melrakka- 

slétta (NT) 12. Nu Ormarsá. 
Ormstaðir, tekstens Ormars- 

staðir. 146. 
Oxamýrr. mosedrag pá Fljóts- 

dalshede (NM) 131. 133. 

Kangá í Tnngu. á vest for 

Lagarjtjót (NM) 95. - 166. 
Rannveigarstaðir. estlig na- 

bogárd til Hof i Alvtefjord 

(SM) 220. 
Refsstaðir. gard i NM 23. 

28. 29. 
Reyðarfjgrðr (SM) 8. - 29. 

34. - 127. - 141. 143. 175. 
Reykjadalr (8T) 51. 
R e y k j a n e s. nœs og gárd pá 

vestlandet (Bst) 231. 
Reykjasel. ved Jpkulsá á brú 

(NM) 100. 
Róm. Rom 86. 
Rómaborg = Róm 86. 92. 

Handr = Sprengisandr 
for Skjálfandajtjót (det indre 
fwjland) 107. 



Sandvík, vig og gárd nord for 

Digranes (NM) 23. 
Sauðafell. fjæld rest for 

Yatnajpkidl (det indre hej~ 

land) 107. 
S a u ð a r f j 9 r ð r. sandsynligvis 

— det nuvœrende Seyðisfjorðr 
(NM) 157. 

Síða. landatrækning i det syd- 

vstlige Island (Skf og SM) 

92. - 107. — 216. 232. - 

233. 236. 
S í ð u m a ð r. mand fra Síða 183. 
Síreksstaðir, gárd syd for 

Sunnudal (NM) 24.58. 59. 64. 
Skagafell, fjæld i Eyvindar- 

dal (NM), undir Skagafelli. 

bygd sammesteds 159. 
S k á 1 a v a ð . vadested over Jpk- 

uhá' vcd HrafnkelsstaÖir 

(NM) 128. 1l 
S k e g g j a s t a ð i r, gárd i Hnef- 

ilsdal (NM) 5. 
Skeggj asiaðir. gárd vedSand- 

vík (NM) 23. 
Skógar. í Skógum. kratvokset 

strækning est for Lagarftjót, 

gárd af samme navn (SM) 

156. 157. 
Skotland, Skotland 216. 
Skriðudalr iSkriðdalr). dal- 

strog 08t for Múli (SM) 107. 

126. 128. — 141. - 183. — 

195. 
Skriðudalsá, den gen n em 

Skriöudal strommende á (SM) 

151. 
S m j o r v a t. n s h o i ð r. hedrdrag 

syd for Suvnudal (NM) 10. 

— 25. 26. - 155. — 228. 
Snotrunes, nœa og gárd i 

Borgefjord (NM) 



262 



NAVNERKGISTER. 



Snæfell, ffeld ved Ki tsavík 

i Vápnafjorden (NM) 171. 
So ■:. fi ■'' i Norge 178. 
St e i n r 00 a rata ð i r, ukendt 

gárd i Erafnkelidal i NMj 

183. 
aumr, at Btraumi, gárd 
' for Lagarfljót ( NM) IÖ7. 

162. 
Si r íiul í Þrándheimi 
Stræti, á S., nu Streiti, gard 

pá Berufjaröarstrgnd (SM) 
226. 
Su ö r e y j a r, Sydergerne (He- 

briderne) 142. 
suðreyskr. fra Sydereerne 34. 
S u m n u d a 1 r, sydostlig sidedai 

til Hovsádalen ; gárd af samme 

narn (Vápnafjord, NM) 23. 

25. 26. 28. 82.41. — 75. 78. 

79. 81. 82. 89. Sunnudals- 

mynni 53. Sunnudalsþing 40. 
S v a r f a ð a r d a 1 r , dal pá nord- 

landet (0f) 23. 
Sve inungs vík, vig og gárd 

])á esisiden aj Melrakkasletta 

(NT) 5. 13. 
Svíar, Svenskerne 95. 
SVínafell, at Svínafelli, gárd 

i Örœfi (0Skf) 156. 157. — 

231. - 233. 236. 
Sví|)jóð, Sverige 142. 

Toptavgllr, at Toptavelli. 

gárd nord for Síreksstaðir 

(NM) 3. - 24. 
Torfastaðir, gárd i Vápna- 

fjord (NM) 64. - 157. 
Tunga, í Tungu, gardiYápna- 

fjord (NMJ 41. 
Tunga, tungeformet landstrœk- 

ning mdlem Lagarfljót og 



.1 n td á brú (NM) '.'-Y - 
L49. 

Unaóss, udfobd a/ Selfljót i 

Beraösflói (NM) 
Upplynd. Oplandem i Norge 

173. 174. 

Valagilsú. n nedenfor puríð- 

arstaðir (8M) 161. 
Valerí (Valería), sandsynl, det 

?tuv. Valérie i kanton Wallis, 

Schweiz 86. 
Vallanes, í Vallanesi. gdrd 

melle.m Grímsá og Lagar/tjót 

(SM) 144. 
Vápnafjarðará, á i Vápna- 

fjord, den nuvœrende Hojsá 

(XMJ 3. 

V á p n a f j 9 r ð r, Vápnafjorden 
og det omliagen.de bebyggede 
landskab (NM) 3. 10. 12. 16. 

- 23. 25. 29. 49. 68. - 144. 
148. — 186. — 228. 

Vápnfirðingr, mand fra 
Vápnafjord 19. 21. — 72. 

— 217. 219. 
Vestfirðingr, mand fra Vest- 

fjordene 125. 
Vestfirðir, Vestfjordene 110. 
vestfirzkr. fra Vestfjordene 

110. 
Vestradalsá. á vest for byg- 

den Hof (NM) 23; Vestr- 

dalsá 3. 
V e s t r d a 1 s á 3, = Vestradalsá. 

V e s t r 1 9 n d , det vestligc Evropa 
216. 

'Viðfjgrðr, gren af Norð\r)- 
fjprðr (SM) 23. Her fejl 
for Miðfjorðr. 

V í ð i v e 1 1 i r. bygd syd for Hrafn- 



NAVNEREGISTER 



263 



kelsstaðir (NM) 64. V. hinir 
syðri 145. 150. 178. V. hinir 
nyrðri 145. V. hinir neðri 
(= V. h. nyrðri) 129. 149. 
154. 155. 178. 
Vík, hin innri. í Vápnafirði. = 
Krossavík h. i. 186. 187. 

1* i n g h q f ð i, tingsted vest for 

Lagarjijót (NM) 156. Ping- 

hgfðar. flt.. 158 159. 
^ingvgllr. altingssletten (A) 

107. 
íistil(s)fJ9rðr, fjord i det 

nordostlige Island (NT) 5. 
^orbrandsstaðir, gárd i 

Hovsádalen (NM) 56. 64. 
f*orgerðarstaðir, gárd i 

Fijótsdal (NM) 38. 
íórisdalsheiðr. hedestræk- 

ning pá vejen fra Reyðar- 

fjorðr til Skriðudal (SM) 128. 
í> o r s k a f j 9 r ð r, pá vestlandet 

(Bst.) 110. 125. 136. 
frándheimr. Trendelagen i 

Norge. Trondhjemsfjord. 23. 

— 188. 
frot. í Proti. gárd i nærheden 

af Breiðdal (SM) 226. 



frælavík, vig og gard pá den 

estlige side af Lagarfljót (8M) 

146. 
]?úfiifell. nu ukcndt gárd pá 

estlandet 179. 
f'verá, d. gard i Laxádal. ST. 

166. — 231. 

Tfrjar. Orlandet ved Trond- 
hjemsjjorden 3. 23. 

Æðasteinn. klippe ud for 
Búlandsnes (Landsnes) (SM) 

229. 

Öxará, á, udmundende i Ping- 

vadavatn (Á) 108. 
x a r f j Q r ð r. fjord og bygd i 

NT. 10. 28. 29. — 187. 191. 

Nu AxarfJQrðr. 
0xarheiðr = 0xi, hedestrœk- 

ning ved Berufjord (SM) 107. 

i > n g u l s á, estligt tilleb til Lag- 
arjljót. gárd af samme navn 
(SM) 146. Jfr. HQfði. Áen 
kaliea nu Höfðaá. 



Anm. 1. Det s. 23 (noterækken) nævnte Almdalir, hvorfra Por- 
steinn hvíti stammede, skal if'ólge 0. Rygh (Korske 
Gaardnavne. XV. s. 312—13) være det nuværende 
• Amdal lille< i Ranem sogn, Overhallen herred i 
Nordre Trondhjems amf. 

Anm. 2. Det er usikkert, hvorvidt den s. 15 nœvnte MiðfJQrðr 
er fjorden af dette narn i NM eiter Miðfj. pá nord- 
landet (Húnavatns syssel). Udtrykhet norðr til Hofs 
(fra Midfjord) er ikke rigtigt pá dette sted. 



264 



XVII 
4 
■ 
7 

13 

19 

23 

27 

28 

31 

47 

59 

69 

• 77 

86 

88 

102 

120 

122 

133 

134 
137 
142 
146 
151 
155 
166 
171 
177 
185 
200 
228 
236 
242, 



250, 
i) 

256, 



Trykfejl og rettelser. 



8: 
26 : 

C: 

l:í: 
21 1 : 
:!i : 
15: 
19: 



hdakrr. 
þeirra 

l. 14 

þeirra 

10—11 

F. F 

Eiríkr 

18 

Boddhelga 



læs 



hdskr. 
þeira 

l. 9 og 14 

þeira 

11—12 

Eyvindr 

19 

Broddhelga 






Torfi. Kaldcs s. 43 og 53—55 Tjprfi. 



lœs 



16: kynnisleiö 
36: spurdi » 

2 : búum » 

12: í^orsteinn 
21 : var var ■ 

15: paa fíere » 

32: 10 
2: hrossageilar » 

vestr; sál. alle hdskrr. 
2\ austan for hdskrr 
Evindartorfa lœs 
við þ. D 
fýsn 
tíl 



16: 



14 
25 
23 

5 

8 



kynnisleit 
spuröi 
búm 
Pórarinn 

var 

píi Jiere steder 

20 

Hrossageilar 
Rettes til austr (jfr. L 
vestan). 

Eyvindartorfa 

viö þ. B 

fýst 

til 



7: 

12: 
31: 
23: 
10: 
20: 



Geirdalsá; sál. mbr. Fejl for Geitdalsá 
9: Hallsteinn; sál.mbr. Rettes til Holmsteinn. 
Porgrimr lœs torgils 

vestan; sál.mbr. Fejl for austan 



23 

Hofi 

Ósvíf 

eðr 

1 — 2: hrjfuðsverðum 
13: AM. 594 a, 4to 



lœs 



24 
hofi 
Ósvífr 
eða 

hgfuðsvQrðum 
AM. 564 a, 4to 



spalte 2 l. 22—25 navneregistret: Atli i Atlavík og Atli 
grautr fejlagtigt i to ariikler istedenfor i en en- 
kelt, da her er tale om en og samme person. 
sp. 1 l. 3 /. w.: 31 lœs 31—32 

» » » » » » : 45. 54 • 45. 53, 54. 

• 2 » 10: Buðlunga(r) » Buðlunga(r)- 



fA' PT 7260 .A1A8 1902 

7 ' 

Austf ir ; inga sogur / 

BAK-7613 (awsk) 




^^^ ^R